Դէմքեր

Արցախի պատերազմի աւերակներուն մէջ ընդհատուած զրոյց. յիշելով Կոմիտաս Վարդապետին…

«ԱԿՕՍ»Ի ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑԸ «ՎԱՐԴԱՊԵՏԸ» ՖԻԼՄԻՆ ՀԵՂԻՆԱԿ ՍՕՍԻ ԽԱՆԻԿԵԱՆԻ ՀԵՏ ԼԻԼԻԹ ՀԱՆՉԻ ՊՕՂՈՍԵԱՆ Կոմիտաս Վարդապետի ծննդեան 151րդ տարեդարձին ընդառաջ Սօսի Խանիկեանի հետ մեր զրոյցը Սեպտեմբերի 27ին սկսած Արցախի պատերազմը ընդհատեց: Դեռեւս 2019ին Հանրային հեռուստաընկերութիւնը հեռուստադիտողների դատին ներկայացրեց «Վարդապետը» փաստավաւերագրական ֆիլմը (Սեպտեմբերի 26ին այդ ֆիլմի ստեղծման մասին էինք զրուցում ֆիլմի հեղինակի՝ Սօսի Խանիկեանի հետ): Պատերազմից բացի ինչի՞ մասին…

ՀՅԴի հիմնադիր երրորդութենէն Քրիստափոր Միքայէլեանի կեանքն ու կենսագրական գիծերը

(ԾՆՆԴԵԱՆ 161 ԱՄԵԱԿԻՆ ԱՌԻԹՈՎ) ՆՈՒՊԱՐ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Քրիստափոր Միքայէլեան եղած է պատմական Գողթն գաւառէն։ Ան ծնած է Հոկտեմբեր 18, 1859ին, Վերին Ագուլիսի մեծ գիւղը: Ան կանուխ հասակէն որբացած է, ինչպէս ինք կ՛ըսէ, «տրտում մանկութիւն» ունեցած է: Տկար կազմով, կաղ, բայց ուշիմ ու խոհուն, եղած է արտակարգ ընդունակութիւններով օժտուած տղայ մը: Նախնական կրթութիւնը ստանալով իր ծննդավայրը, 1874ին…

Պարոնը

ՊԵՐՃ ԱՐԱՊԵԱՆ Արտակարգ ցուրտ էր այ­սօր։ Անընդհատ ձիւն կը տե­ղար։ տե­սախ­ցի­կի ոսպնեակը յա­ճախ կը շո­գիանար, բայց ես անընդհատ կը նկա­րէի։ 2010 թո­ւականն էր։ Իս­թանպուլ փո­խադ­րո­ւելէս քա­նի մը ամիս առաջ։ Հրան­դի յի­շատակ­ման մի­ջոցա­ռումն է։ Սկիզբնե­րը բա­ւակա­նին դժո­ւարա­ցած էի։ Եր­բեմն ինքզինքս փոր­ձա­ռու, շուրջ բո­լորի ան­ցուդար­ձե­րը հասկցող ըլ­լա­լով խոր­հիլ կ՚ու­զեմ, բայց յա­ճախ կը սխա­լիմ։ Կա­նու­խէն ժա­մանած էի մի­ջոցառ­ման…

Տատյանների ներդրումն Օսմանյան կայսրությունում. ռազմական գործից մինչ արտաքին քաղաքականություն

Անժելա Կժդրյան “Հայ գերդաստաններ” նախագծի շրջանակում Մեդիամաքս-ն այսօր անդրադառնում է Օսմանյան կայսրության ամենահայտնի հայկական տոհմերից մեկին, որի անդամները զբաղեցրել են ամենաբարձր պաշտոնները՝ հաճախ ազդեցություն ունենալով կայսրության պատմության ընթացքի վրա: Օսմանյան կայսրության թե մշակութային եւ թե քաղաքական կյանքում, հայերի ներդրումն անգնահատելի մեծ է: Մենք արդեն անդրադարձել ենք Պալյան ամիրայական գերդաստանին, որոնք երկար տարիներ գործելով Օսմանյան արքունիքում՝ կարողացել…

Մուսա լերան առիւծը

ԵՍԱՅԻ ՀԱՒԱԹԵԱՆ «Աստ հանգչին ցեղ, մեր լերան սէգ արծիւները հիմա,  Աստ կը նիրհեն խոյանքի մեծ ասպետներն ահաւոր, Կայծակնազօր բան մ՛այստեղ շքեղօրէն կը մեծնայ, Անցորդ, գլուխդ հակէ, զի ցեղն է հոս սգաւոր»: ՏԱՊԱՆԱԳԻՐ (ԵԴՈՒԱՐԴ ՊՈՅԱՃԵԱՆ)   Ո՞վ է Մուսա լերան հերոսամարտի անկրկնելի հերոսը, հերոսներուն հերոսը, որուն մասին շատ քիչ բան յայտնի է: Ամէն անգամ, երբ կը գրուի…

Խրիմեան Հայրիկ-200

ԱՆՈՒՇ ԹՐՈՒԱՆՑ Այս տարի՝ 2020-ին, ստուերի տակ մնացին կարգ մը յոբելեաններ, որոնք, եթէ արտակարգ դրութիւն չըլլար, պիտի նշուէին եւ ոգեկոչուէին փառաշուք կերպով եւ երկար ատեն պիտի յիշուէին իբրեւ հոյակապ հանդէսներ: Այդ յոբելեաններէն մէկը Խրիմեան Հայրիկի 200-ամեակն էր, որ լրացաւ այս տարի եւ հայութիւնը չկրցաւ այս առիթով անգամ մը եւս ոգեկոչել Հայոց Հայրիկին՝ հայ ժողովուրդի ամենակարկառուն…

«Հայրենիքի անունից սխրանքներ գործել եւ հաւատալ յաղթանակին. ահա սա՛ է մեր ուժի աղբիւրը». Դուշման

Կրակի մկրտութեամբ Դուշման անուանակոչուած ազատամարտիկ Վարդան Ստեփանեանը ապրեցաւ 26 տարի։ 1992 թուականի յուլիս 3-ին, Արցախի Միւրիշէն գիւղի մերձակայքը, դաւադիր ականի պայթումին հետեւանքով նահատակուեցաւ Դաշնակցական ազատամարտիկ Դուշման Վարդանը, իր ընկերներուն` Երոյի (Արմէն Երիցեան) եւ Արայիկի (Արա Աւագեան) հետ, երբ մարտական առաջադրանք կը կատարէին ԼՂՀ Մարտունի շրջանին մէջ: Շուշի մտած հայկական յաղթական ստորաբաժանումներուն մէջ առաջիններէն էր Աշոտ…

Աթաթուրքի և թուրքերենի «կնքահայրը», կամ հայը, որի մասին թուրքերը լռել չեն կարող

Ժաննա Պողոսյան Եթե չլիներ այդ հայը, թուրքերը չէին ունենա այն այբուբենն ու լեզուն, որով հաղորդակցվում և գրում են ամեն օր, իսկ Աթաթուրքն այդպես էլ Մուսթաֆա Քեմալ կմնար։ Թուրքիայի խոշորագույն Ստամբուլ քաղաքի Շիշլի շրջանում մի փոքր փողոց կա, որտեղ կարելի է տեսնել «Դիլաչար փողոց» վահանակը։ Անտեղյակ մարդկանց այս անունը ոչինչ չի հուշում և կարող է անհասկանալի…

Իրական եւ վիպական Դրօն

ՎԱՐԴԱՆ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ «Ես չեմ ճանչնար, Արամի մահից յետոյ ուրիշ ոեւէ մէկին, որ Հայաստանում այդ օրերին աւելի ժողովրդական լինէր, աւելի համակրանք վայելէր, աւելի սիրուէր ժողովրդի բոլոր խաւերի կողմից, քան Դրօն՝ ընկեր Դրօն: Տիտղոս չունէր նա: Տիտղոսը երէք տառից էր բաղկացած՝ԴՐՕ, կամ շատ-շատ ԸՆԿԵՐ ԴՐՕ: «Ընկեր» բառի ամենամտերիմ ու հարազատ իմաստով»: Սիմոն Վրացեան 19րդ դարավերջի եւ 20րդ…

Թուրքիայի 1-ին պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկ Կարպիս Զաքարյանի անունով մրցաշար կանվանակոչվի

2020թ. հունվարի 25-ին Ստամբուլում 90 տարեկան հասակում մահկանացուն կնքած Թուրքիայի 1-ին պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկ, «Երկաթե բռունցք» մականունով հայտնի Կարպիս Զաքարյանի անունով բռնցքամարտի մրցաշար կանվանակոչվի։  Այս մասին հայտնել է Թուրքիայի խորհրդարանի հայ պատգամավոր Կարո Փայլանը՝ հիշեցնելով, որ Զաքարյանի մահից հետո ինքն այս թեմայով գրավոր հարցադիմում էր հղել Թուրքիայի երիտասարդության և սպորտի նախարար Մեհմեթ Մուհարրեմ Քասափօղլուին։ Փայլանը հետաքրքրվել…