Իզմիր

Թուրքական հերթական հերյուրանքները. Իզմիրը հրդեհելու մեղքը բարդում են հայերի վրա

ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչումից հետո թուրքական քարոզչամեքենան անցել է գործի։ Դեռևս օրեր առաջ Բայդենի հայտարարությանն ի պատասխան ելույթում Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը բազմաթիվ սուտ և պատմությունն ակնհայտ խեղաթյուրող հայտարարություններ էր արել՝ 1914-23 թթ. ցեղասպանության մեղքը բարդելով հայերի վրա։ Էրդողանի պատմակեղծարար հայտարարություններից հետո նմանատիպ գործի են անցել նաև իշխանամետ և էրդողանամետ ԶԼՄ–ները, հատկապես՝…

Իզմիրի Լատին Կաթոլիկ Եկեղեցւոյ նորանշանակ առաջնորդին ձեռնադրութիւնը տեղի ունեցաւ

Իզմիրի նորանշանակ առաջնորդ Հայր Մարթին Քըմէթէքի եպիսկոպոսական ձեռնադրութեան եւ պաշտօնի կոչման արարողութիւնը տեղի ունեցաւ 2 Փետրուար 2021, Երեքշաբթի, ժամը 17.30-ին, Իզմիրի Սանթա Մարիա Լատին Կաթոլիկ Եկեղեցւոյ մէջ։ Սոյն արարողութեան յանուն Պատրիարքական Աթոռոյ եւ Ն.Ա.Տ. Սահակ Բ. Պատրիարք Հօր մասնակցեցան Միջեկեղեցական Բաժանմունքի Տեսուչ՝ Արժ. Տ. Տրդատ Աւ. Քհնյ. Ուզունեանէ, Արժ. Տ. Շահէն Քհնյ. Օհանեանէ եւ Նորա…

Հիշողության կորուստ․ Իզմիրի (Զմյուռնիա-Ակունքի խմբ․) հրդեհը և այս քաղաքի «վերակառուցումը»

1922 թ․ Իզմիրի (Զմյուռնիա-Ակունքի խմբ․) հայկական ու հունական թաղամասերը և եկեղեցիները հրդեհից հետո ավերակների կույտի էին վերածվել, իսկ քաղաքապետ Բեհչեթ Ուզի օրոք դրանք տոնավաճառի և զվարճանքի վայրեր դարձան։ Գյուզդե Յըլմազ 1922 թ․ սեպտեմբերի 13-ին Իզմիրի հրդեհից հետո փոխվել է Իզմիրի ժողովրդագրական պատկերը, և քաղաքի ողջ մնացած ոչ մուսումանների մեծ մասը ստիպված է եղել լքել այն․…

Երազի միջոցով հայտնաբերված Մարիամ Աստվածածնի սուրբ տունը

Մեհմեթ Քավաս Իզմիրում (Զմյուռնիա-Ակունքի խմբ․) գտնվող Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի տունը, որը հայտնաբերվել է Գերմանիայում ապրող մի գյուղացի կնոջ տեսած երազի միջոցով,  սրբացվել է քրիստոնեության կենտրոնի՝ Վատիկանի կողմից։ Այն ներկայում համարվում է քրիստոնեական աշխարհի ուխտատեղի։ Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի տունը, որը գտնվում է Իզմիրի շրջանի Սելչուք գավառի Բյուլբյուլ լեռան վրա, 123 տարի է՝ դարձել է քրիստոնեական աշխարհի…

Զմիւռնիոյ աղէտին նուիրուած դասախօսական ձեռնարկ

ԼՈՍ ԱՆՃԵԼԸՍ.- Հովանաւորութեամբ Լոս Անճելըսի մօտ Ճափոնի եւ Յունաստանի գլխաւոր հիւպատոսութեանց, Ուրբաթ, 15 Փետրուարի երեկոյեան, Լոս Անճելըսի Ս. Սոֆիա Յոյն Ուղղափառ տաճարին մէջ տեղի ունեցաւ դասախօսական ձեռնարկ մը, նուիրուած՝ 1922ի Զմիւռնիոյ աղէտին ճափոնական նաւու մը կողմէ աղէտեալներու փրկութեան յիշատակին: Յանուն Արեւմտեան թեմի առաջնորդ Մուշեղ արք. Մարտիրոսեանի՝ Մովսէս քհնյ. Շաննագեան ներկայ եղաւ ձեռնարկին: Խօսք առին Ճափոնի…

Ցեղասպանության ժամանակ ճապոնացիներն օգնել են փրկվել հայերին և հույներին

Վիգեն Բաբկենյան 2010 թ․ “The Armenian Weekly” պարբերականում հրապարակված հոդվածում ներկայացրել էի, թե ինչպես են ճապոնացիները  Հայոց ցեղասպանության ժամանակ մարդասիրական օգնություն ցուցաբերում հայերին։ Ես նշել էի, թե ինչպես է 1922 թ․ փետրվարին հայկական բարեգործական հիմնադրամ ստեղծվել Տոկիոյում, Մերձավոր Արևելքում ամերիկյան օգնության կոմիտեի միջազգային կոմիսար Լոյալ Վիրթի այցելությունից հետո։ Հայկական բարեգործական հիմնադրամը ստեղծվել է հայտնի ճապոնացի…

«Հրանդ Տինք» հիմնարկին կազմակերպած՝ Զմիւռնիոյ եւ շրջակայքին նուիրուած գիտաժողովը

ՊՈԼԻՍ, «Ակօս».- Նոյեմբեր 24-25ին, Զմիւռնիոյ (Իզմիր) «Ատնան Սայկուն» գեղարուեստի կեդրոնին մէջ տեղի ունեցաւ երկօրեայ գիտաժողով՝ «Զմիւռնիոյ եւ շրջակայքի հասարակական, մշակութային եւ տնտեսական փոփոխութեան հարիւր տարին, 1850-1950» խորագիրով: Միջոցառման բացման խօսքը կատարեց պատմաբան Այհան Աքթար եւ զեկոյց ունեցաւ Էլչին Մաճար: Մաճար իր զեկոյցին մէջ յիշատակեց յոյն ակադեմական Վանկելիս Քեհլիյոթիսի վաստակը՝ ուղղուած Զմիւռնիոյ պատմութեան: Քեհլիյոթիս անցեալին դասախօսած…

Մեկնարկում է «Իզմիրն ու շրջակայքը» խորագրով գիտաժողովը

Հրանտ Դինքի հիմնադրամի  կողմից կազմակերպվող «Իզմիրն ու շրջակայքը. հասարակական, տնտեսական ու մշակութային փոփոխության հարյուր տարին, 1850-1950 թթ.» խորագրով  գիտաժողովը, տեղի կունենա 2017 թ. նոյերմբերի 21-25-ը Իզմիրի Ահմեդ Ադնան Սայգունի անվան արվեստի կենտրոնում: Գիտաժողովի նպատակն է 1850-1950 թթ. Իզմիր քաղաքում ու նրա շրջակայքում տեղի ունեցած հասարակական, քաղաքական ու մշակութային փոփոխություններն ու այս թեմայով կատարված նոր աշխատանքները…

Իզմիրում հայկական և հունական պատմամշակութային ժառանգությունն անհետանում է

Թուրքիայի Իզմիր նահանգի Բասմանե շրջանի պատմամշակութային հարստությունը՝ Ք.Ա. 4-րդ դարով թվագրվող Զմյուռնիայի ագորան, պատմական շուկան, հունական տները, սինագոգները, հայկական և հունական եկեղեցիները մատնված են անտերության: Ինչպես հայտնում է թուրքական «Evrensel» լրատվակայքը, Բասմանե շրջանում առկա պատմամշակութային հարստությունն աստիճանաբար անհետանում է: Այդ հարստության մի մասն է կազմում 1863 թ. կառուցված հայկական Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցին` իրեն կից կառույցներով՝…

Զմյուռնիայի հայերի պարծանքը՝ Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցին

XIX դարում «գյավուր» Զմյուռնիան կոսմոպոլիտ քաղաք էր` իր հոյակերտ եկեղեցիներով, մզկիթներով ու սինագոգներով: Զմյուռնիայի փողոցներում, շուկաներում և խաներում հնչում էր ինչպես հունարենով, թուրքերենով ու հայերենով, այնպես էլ եվրոպական լեզուներով խոսքը: Շուկաներում, խաներում ու կրպակներում կարելի էր հանդիպել տարբեր լեզուներով գովազդներ: Կոսմոպոլիտ լինելու հետ մեկտեղ Զմյուռնիան պահպանել էր օսմանյան քաղաքներին բնորոշ` էթնոկրոնական հենքի վրա բաժանումը: Այդ…