Մեր իրաւունքը

Կարօ Փայլան հարցագիրով դիմեց մշակոյթի նախարարին

«Ակօս»ի այս շա­բաթո­ւայ թի­ւին մէջ հրա­տարա­կուած յօ­դուած մը յստա­կօրէն կը նկա­րագ­րէ Թուրքիոյ քրիս­տո­նէական պատ­մամշա­կու­թա­յին ար­ժէքնե­րու հան­դէպ պե­տու­թեան մեր­ձե­ցումնե­րը։ Ար­դա­րեւ 100 տա­րուայ հասնող պատ­մութեան մը ըն­թացքին երկրի մէջ պե­տական կամ շրջա­նային մար­միննե­րու որո­շու­մով գետ­նին հա­ւասա­րուե­ցան բազ­մա­հազար եկե­ղեցի­ներ։ Անոնցմէ յա­տու­կենտ մնա­ցած նմոյշներ այ­սօր ալ աչ­քի փուշ դար­ձած են այս աւան­դա­կան մտայ­նութեան տէր գոր­ծիչնե­րու հա­մար։ Այս տե­սակի նմոյշ…

100 տարի անց. ի՞նչ կու տայ հայերին Թուրքիայի դէմ Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան սկսած դատական պրոցեսը

Արտեոմ Երկանեան  Armeniasputnik.am-Ուղիղ հարիւր տարի է անցել այն օրուանից, երբ վերացուեց Հայ Առաքելական եկեղեցու Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան գահը Սիս քաղաքում։ Դա Օսմանեան կայսրութեան կողմից իրականացուած ցեղասպանութեան արդիւնք էր։ Այդ ողբերգութիւնից մէկ դար անց Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութիւնը յստակ յայտարարում է Թուրքիայի կառավարութեան կողմից ապօրինաբար բռնագրաւուած ունեցուածքի նկատմամբ սեփականութեան իրաւունքի վերականգնման հասնելու վճռականութեան մասին։ Կաթողիկոս…

Տէր պիտի մնանք ուիլսընեան սահմաններով Հայաստանին

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ 25-26 ապրիլ 1920-ին,  Համաշխարհային Ա. պատերազմէն յաղթական դուրս եկած Դաշնակից  պետութիւններուն եւ անոնց զօրավիգ ուժերու Գերագոյն խորհուրդը երկու խնդրանք  ներկայացուց Միացեալ Նահանգներու նախագահ Վուտրօ   Ուիլսընին. – ստանձնել Հայաստանի հովանաւորութիւնը, – իրաւարար վճիռով որոշել Հայաստանի եւ Թուրքիոյ  միջեւ սահմանը: Առաջինը անմիջապէս մերժեց Միացեալ Նահանգներու Ծերակոյտը: Նախագահը հրաժարեցաւ: Երկրորդ խնդրանքը պաշտօնապէս ամրագրուած  էր Փարիզի  խաղաղութեան…

Հայութեան արդարացի իրաւունքը անժամանցելի է

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ 22 նոյեմբեր 2021: Լիբանանի անկախութեան 78-րդ տարեդարձ, միաժամանակ անկախ Հայաստանի սահմաններու մասին Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու նախագահ Վուտրօ Ուիլսընի իրաւարար վճիռի հրապարակման 101-րդ տարեդարձ: Հակառակ տիրապետող կարծիքին, որ նախագահ Ուիլսընի իրաւարար վճիռը Սեւրի դաշնագիրի յաւելուած մըն է, պէտք է կարեւորութեամբ նշել, որ այս իրաւարար վճիռը անկախ որոշում մըն է, վաւեր` ստորագրման եւ կնքման պահէն…

Խմբագրական. Չքաղաքականացնե՛լ իրաւարար վճիռը

Ուիլսընի իրաւարար վճիռի 101-ամեակն է: Իրաւարար վճիռի ստորագրման հերթական նշումը ծանր պայմաններու մէջ է, որ կ՛արձանագրուի: Հայաստանի տարածքային ամբողջականութիւնը միջազգայնօրէն ամրագրող այս փաստաթուղթին հետ կապուած ուղերձները քննարկելու պահուն կը գիտակցինք, որ ո՛չ միայն մեր տարածքներու վերատիրացման փուլային ընթացքէն շեղած ենք, այլ մեր վերահսկողութեան տակ եղող տարածքները զիջելու ընթացքին մէջ ենք: Եւ դժբախտաբար խօսքը չի վերաբերիր…

1921 թ. Կարսի «պայմանագրի» պատմաիրավական գնահատականը

Արմեն Մարուքյան Պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր  Բոլշևիկյան Ռուսաստանը չհապաղեց կատարելու «Բարեկամության և եղբայրության մասին» Մոսկվայի խորհրդաթուրքական պայմանագրի 15-րդ հոդվածով Թուրքիային տված իր խոստումը: Խորհրդային Ռուսաստանի նախաձեռնությամբ 1921 թ. հոկտեմբերի 13-ին Կարսում հրավիրված կոնֆերանսում ստորագրվեց փաստաթուղթ մի կողմից Թուրքիայի, իսկ մյուս կողմից Անդրկովկասի երեք հանրապետությունների` Հայաստանի, Վրաստանի և Ադրբեջանի միջև: Այն, որ Ռուսաստանն արդեն սկսել էր…

Տիգրանակերտի Հայ կաթողիկէ եկեղեցւոյ մէջ պաշտամունք կատարելու արտօնութիւն կը տրուի

Թուրքիոյ Հայ կաթողիկէ հասարակութեան վիճակաւոր Լեւոն արք. Զեքիեան շաբաթասկիզբին Անգարայի մէջ ընդունուեցաւ Վաքըֆներու ընդհանուր տնօրէն Պուրհան Էրսոյի կողմէ։ Այս մասին կը հաղորդէ պոլսահայ «Ժամանակ»-ը։ Հանդիպման ընթացքին յատուկ ուշադրութեան առարկայ դարձաւ Տիգրանակերտի Հայ Կաթողիկէ եկեղեցւոյ կացութիւնը։ Եկեղեցին մեծապէս վնասուած էր պատմական Սուր թաղամասին մէջ տեղի ունեցած զինեալ բախումներու ընթացքին ու վերանորոգուած՝ պետութեան հովանաւորութեամբ։ Լեւոն արք. Զեքիեան…

«Կ’անդրադառնա՞նք արդեօք, որ Թուրքիոյ երկարած ձեռքը սեղմելով մոռացութեան պիտի դատապարտուի մեր ժողովուրդի հողային պահանջն ու ցեղասպանութեան ճանաչումը․․․»․ Արամ Առաջին

Մեծի Տանն Կիլիկիո Արամ Առաջին կաթողիկոսը ուղերձ է հղել Հայաստանի Անկախության տոնի առթիվ: Արամ Առաջին կաթողիկոսը, Հայաստանի ու Արցախի համար ստեղծված դժվարին իրավիճակում, կարևորել է հավաքական պատասխանատվությամբ հայրենիքի շուրջ համախմբումը: «Հայաստանի Հանրապետութեան անկախութեան 30-ամեակին առիթով, Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Կաթողիկոսութեան Անթիլիասի Մայրավանքէն հայրապետական օրհնութեամբ կ’ողջունենք մեր ժողովուրդի սիրելի զաւակները։ Տխուր ու անորոշ պայմաններու մէջ կը նշենք…

«Հայոց պահանջատիրութեան հետքերով» խորագիրով ժամանակաւոր ցուցահանդէս Երեւանի մէջ

Հայոց Ցեղասպանութեան թանգարան-հիմնարկին մէջ, սեպտեմբեր 16-ին, բացումը կատարուեցաւ «Հայոց պահանջատիրութեան հետքերով. հայերու մասնաւոր եւ համայնքապատկան գոյքի սեփականութեան վկայագրերը» խորագիրով ժամանակաւոր ցուցահանդէսին: Այս մասին ԵՌԱԳՈՅՆ-ը կը տեղեկանայ Armenpress.am-էն։ Հայոց Ցեղասպանութեան թանգարան-հիմնարկի թանգարանային ցուցադրութիւններու կազմակերպման բաժինի վարիչ Սեդա Փարսամեան յայտնեց, որ ցուցադրութիւնը իբրեւ թեմա առաջինն է եւ ունի նպատակային ուղղուածութիւն: «Այստեղ ներկայացուած են շուրջ երկու տասնեակ օսմաներէն…

Կարո Փայլանը՝ թուրքական իշխանություններին․ Ինչո՞ւ չեք վերադարձնում Մալաթիայի եկեղեցու սեփականության վկայականը

Մալաթիայի Սուրբ Երրորդություն հայկական եկեղեցում, 100-ամյա դադարից հետո, օգոստոսի 29-ին առաջին պատարագն էր մատուցվել, որին մասնակցել էր նաև Կ․Պոլսո հայոց պատրիարք Սահակ Մաշալյանը։ Եկեղեցին, սակայն, վերաբացվել է որպես մշակույթի կենտրոն, որտեղ, այնուամենայնիվ, հայկական համայնքը կկարողանա մկրտության, պսակադրության արարողություններ իրականացնել։ Բայց և այնպես թուրքական իշխանությունները եկեղեցու ցուցապաստառի վրա նշել են միայն մշակույթի կենտրոն լինելու հանգամանքը։ Թուրքիայի…