Մարաշ

Մարաշի գավառ, Գերմանիկ, Գերմանիկա, Կահրամանմարաշ, Մարաշ, Մարաշա աշխարհ Մարաշու գավառ — Գավառ (սանջակ) Կիլիկիայում` Ադանայի նահանգում: Նոր (1880 թ. հետո կատարված) վարչական բաժանմամբ մտել է Հալեպի նահանգի կազմի մեջ։ Կենտրոնը Մարաշ քաղաքն Էր։ Սահմաններն էին` հարավից` Հալեպի, արրևելքից՝ Խարբերդի, հյուսիսից՝ Սեբաստիայի նահանգները, արևմուտքից ՝ Ադանայի գավառըը: Կազմված էր 5 գավառակներից՝ 552 գյուղերով, Մարաշի գավառակներն էին՝ Մարաշի, Զեյթունի, Ալբիստանի, Անտրունի (Անդերունի) և Բազարջակի:

10-րդ դ. վերջերին ուներ 178000 բնակիչ, որից 50000-ը` հայ, մնացածը` թուրք, քուրդ և արաբ։

20-րդ դ. սկզբին ուներ 18105 քառ կմ տարածք, որից 105100 հա մշակելի հողեր, իսկ 45000 հա անտառներ էին: Գավառի մեծագույն մասը լեռնային է: Ջրառատ է, գետերով հարուստ. գլխավոր գետը Ջահան (Պիռամոս) գետն է:

Զբաղվում էին ցորենի, բամբակի, բրնձի, ծխախոտի, քունջութի մշակությամբ և այգեգործությամբ, այդ թվում` նաև խաղողագործությամբ: Ունի ընդարձակ արոտավայրեր, որոնք կերի բնական բազաներ էին կիսաքոչվորական անասնապահության համար։ Բնակչության մի մասը զբաղվում էր նաև արհեստներով (ատաղձագործություն, կավագործություն, թամբագործություն)։ Կան երկաթի, վարդագույն և սև մարմարի հանքեր: Հայտնի են Զեյթունի, Ալբիստանի, Մարաշի հանքային ջրերը:

Համապատասխանում է հին Կոմմագենե, ապա` Եփրատացվոց աշխարհի երկրին: Կազմել է Երրորդ Հայքի մի մասը։ Մինչև բռնագաղթը այստեղ ապրող ավելի քան 38000 հայ բնակչությունից բռնագաղթից հետո մնաց 10000 հայ, որոնց մի մասն էլ կոտորվեց հետագա կռիվներում, իսկ փրկվածները առմիշտ հեռացան իրենց հայրենիքից։

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *