{"id":9191,"date":"2011-10-23T08:17:12","date_gmt":"2011-10-23T13:17:12","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=9191"},"modified":"2011-10-23T08:17:12","modified_gmt":"2011-10-23T13:17:12","slug":"verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/","title":{"rendered":"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16)"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=9192\" rel=\"attachment wp-att-9192\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-9192\" title=\"Verjine Svazlian\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg\" alt=\"\" width=\"150\" height=\"150\" \/><\/a>16 (16)<\/p>\n<p style=\"text-align: right\">SOKRAT HAKE MIKIRTI\u00c7YAN&#8217;IN ANLATTIKLARI<\/p>\n<p style=\"text-align: right\">1901do\u011fumlu<\/p>\n<p style=\"text-align: right\">B\u0130TL\u0130S V\u0130LAYET\u0130, KHILAT[AHLAT] B\u00d6LGES\u0130<\/p>\n<p style=\"text-align: right\">PIRKHUS K. DO\u011eUMLU<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">K\u00f6y\u00fcm\u00fcz P\u0131rkhus Bat\u0131 Ermenistan&#8217;\u0131n Kh\u0131lat (tarihi B\u0131znunik) b\u00f6lgesinde Nazik G\u00f6l\u00fc&#8217;n\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda, Nemrut Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda bulunuyordu; ordan do\u011fuya Mu\u015f Ovas\u0131 yay\u0131l\u0131yordu. G\u00fcneyinde ise Van G\u00f6l\u00fc, do\u011fusunda da S\u00fcphan Da\u011f\u0131 bulunuyordu. K\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc, toprakla kapl\u0131 sokaklar\u0131, birbirine dayanan damlar\u0131 vard\u0131. K\u00f6yl\u00fclerin evleri ve ah\u0131rlar\u0131 birbirine biti\u015fikti; insanlar ve hayvanlar ayn\u0131 havay\u0131 soluyorlard\u0131. K\u00f6yde k\u0131rm\u0131z\u0131 t\u00fcften yap\u0131lm\u0131\u015f bir kilise vard\u0131. Nazik G\u00f6l\u00fc k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn yak\u0131n\u0131ndayd\u0131. O g\u00f6l hakk\u0131ndaki rivayetlere g\u00f6re Arap atlar\u0131 onun dibinden do\u011farlarm\u0131\u015f. Nazik&#8217;in sular\u0131nda, lezzetli olmalar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda \u015fifa verici \u00f6zelliklere de sahip alabal\u0131klar bulunurdu. T\u0131lpi deresi Nazik&#8217;ten do\u011far, Van G\u00f6l\u00fc&#8217;ne d\u00f6k\u00fcl\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Nemrut Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n d\u00fcz zirvelerinden birinin \u00fcst\u00fcnde havan\u0131n a\u00e7\u0131k oldu\u011fu g\u00fcnlerde insan g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc ta\u015flar g\u00f6z\u00fck\u00fcrd\u00fc. Halk, \u00e7ok eski zamanlarda yaz\u0131n bir \u00e7oban\u0131n s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fc da\u011fa \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 efsanesini yaratm\u0131\u015ft\u0131. Bu efsaneye g\u00f6re aniden g\u00f6k kar\u0131\u015f\u0131yor ve da\u011f bulutlar\u0131n aras\u0131na s\u00fcz\u00fcl\u00fcyor, bol miktarda ya\u011fmur ve g\u00f6r\u00fclmemi\u015f b\u00fcy\u00fckl\u00fckte taneciklerle de dolu ya\u011f\u0131yordu. O y\u00fczden de k\u00f6yde \u015fu \u015fark\u0131y\u0131 s\u00f6ylerlerdi:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">&#8220;G\u00f6k ve bulutlar var, dolu geliyor,<br \/>\nGeliyor ya\u011f\u0131yor talihsiz Nemrut&#8217;a&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Deh\u015fete kap\u0131lan \u00e7oban diz \u00e7\u00f6k\u00fcp Tanr\u0131&#8217;dan kendisini kurtarmas\u0131 i\u00e7in yalvar\u0131yor ve s\u00fcr\u00fcs\u00fcndeki en iyi kuzuyu ona kurban edece\u011fi s\u00f6z\u00fcn\u00fc veriyor. Ya\u011fmur ve dolu tamamen duruyor. G\u00fcne\u015f g\u00fclery\u00fczl\u00fc \u00e7ehresini g\u00f6steriyor. Bir g\u00f6kku\u015fa\u011f\u0131 olu\u015fuyor. S\u00fcr\u00fc ve \u00e7oban kurtuluyorlar. Ama \u00e7oban iyi bir kuzu yerine, \u00fcst\u00fcnden bir bit yakalay\u0131p t\u0131rnaklar\u0131n\u0131n aras\u0131nda ezerek ba\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6\u011fe \u00e7evirip \u015f\u00f6yle ba\u011f\u0131r\u0131yor: &#8220;Her \u015feye muktedir olan Y\u00fcce Tanr\u0131m! Kesti\u011fim kurban\u0131 kabul et.&#8221; Ve s\u00f6z\u00fcm ona Tanr\u0131 bu s\u00f6zlere k\u0131zarak \u00e7oban\u0131 b\u00fct\u00fcn s\u00fcr\u00fcs\u00fcyle birlikte ta\u015fa \u00e7eviriyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">&#8220;O Allahs\u0131z bir \u00e7obanm\u0131\u015f lao! O y\u00fczden cezaland\u0131r\u0131ld\u0131 lao!&#8221;, derdi dedem.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Annem az \u00e7ok okur yazar bir kad\u0131nd\u0131 ve bir k\u0131\u015f elime herhangi bir kitap tutu\u015fturarak beni okula g\u00f6nderdi. Orda ancak okur yazar olabildim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">K\u00f6y\u00fcm\u00fczde bu\u011fday, arpa, keten, kenevir, lahana, \u015falgam ve ba\u015fka sebzeler yeti\u015ftirirlerdi. K\u00f6yde hayvanc\u0131l\u0131k geli\u015fmi\u015fti. K\u00f6y\u00fcm\u00fcz Bitlis Vilayeti&#8217;ne fazla ba\u011fl\u0131 de\u011fildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Yedi ya\u015f\u0131ndan itibaren babamla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m, saban s\u00fcrd\u00fcm, b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvan besledim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1913-14 k\u0131\u015f\u0131nda g\u00f6kte bir kuyruklu y\u0131ld\u0131z g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. B\u00fcy\u00fcklerimizden \u00e7o\u011fu kehanetlerde bulunuyordu: &#8220;Sava\u015f \u00e7\u0131kacak; nehir gibi kan akacak&#8221; ya da &#8220;deprem olacak&#8221;, &#8220;a\u00e7l\u0131k ba\u015f g\u00f6sterecek&#8221; diyorlard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1914 yaz\u0131n\u0131n yak\u0131c\u0131 s\u0131ca\u011f\u0131nda, yeti\u015fmi\u015f bu\u011fday ba\u015faklar\u0131 hafif r\u00fczg\u00e2rla hafif hafif dalgalan\u0131yorlard\u0131. Aniden uzaktan bizim tarlaya gelen bir atl\u0131 g\u00f6z\u00fcme \u00e7arpt\u0131. O atl\u0131 yakla\u015ft\u0131 ve babama sava\u015f\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 haberini verdi. Seferberlik var; k\u00f6ye gitmek laz\u0131m dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ya\u015fl\u0131 erkekleri dahi hamal (&#8220;demirba\u015f&#8221;) olarak askere al\u0131yorlard\u0131. Ermeni da\u011fl\u0131k \u00fclkesinin zorlu k\u0131\u015f \u015fartlar\u0131nda Bitlis&#8217;ten, Van&#8217;dan, Erzurum&#8217;dan, Kharberd&#8217;den, S\u0131vas ve di\u011fer yerlerden ya\u015fl\u0131 erkeklerin s\u0131rt\u0131na Sar\u0131kam\u0131\u015f&#8217;taki T\u00fcrk ordusuna erzak yeti\u015ftirmeleri i\u00e7in 3-4 put arpa y\u00fckl\u00fcyorlard\u0131. O, Ermeni erkeklerini sessizce so\u011fuktan ve a\u00e7l\u0131ktan \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in 1914&#8217;te Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren uygulamaya konan en ac\u0131mas\u0131z, en kalle\u015f\u00e7e, en canice ve i\u011fren\u00e7 pland\u0131. Karla kapl\u0131 yollar y\u00fcz bin Ermeni erke\u011finin cesediyle doldu. Babam\u0131 da hamal olarak g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler ve biz onu bir daha g\u00f6remedik. O canavarca fiilin tek bir sebebi vard\u0131: Ermeni k\u00f6ylerini erkeklerden ar\u0131nd\u0131rmak; sonra da korumas\u0131z kalm\u0131\u015f kad\u0131n, \u00e7ocuk ve ya\u015fl\u0131lar\u0131 kolayl\u0131kla bo\u011fazlamak.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Sar\u0131kam\u0131\u015f&#8217;ta T\u00fcrk ordusunun tamamen bozguna u\u011frad\u0131\u011f\u0131 haberleri geliyordu. T\u00fcrklerden baz\u0131lar\u0131 Sar\u0131kam\u0131\u015f ormanlar\u0131nda donup ta\u015fla\u015fm\u0131\u015f; b\u00fct\u00fcn orman onlar\u0131n cesetleriyle kaplanm\u0131\u015ft\u0131. O katliamdan sadece Enver Pa\u015fa&#8217;n\u0131n rezil bir \u015fekilde ka\u00e7arak sa\u011f kurtulabildi\u011fini anlat\u0131yorlard\u0131. Kardan ve k\u0131\u015f\u0131n so\u011fu\u011fundan \u00e7ekinmeyen korkusuz Rus ordusunun s\u0131cak giysileriyle, kavrulmu\u015f bu\u011fday yiyen T\u00fcrk ordusunu \u00f6n\u00fcne katm\u0131\u015f ilerledi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131. Kurtulu\u015fun yak\u0131n oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1915 y\u0131l\u0131n\u0131n Mart ay\u0131nda, Sar\u0131kam\u0131\u015f&#8217;ta bozguna u\u011fram\u0131\u015f T\u00fcrk ordusunun bir deri bir kemik kalm\u0131\u015f, bitlenmi\u015f, tif\u00fcs ve dizanteriye tutulmu\u015f, y\u0131rt\u0131k p\u0131rt\u0131k giysileri olan ac\u0131nas\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131 b\u00f6lgemize ve k\u00f6y\u00fcm\u00fcze ula\u015ft\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1915 y\u0131l\u0131n\u0131n ilkbahar\u0131nda Ele\u015fkirt&#8217;in zaptedilemez Zilan Da\u011flar\u0131&#8217;nda ve vadilerinde ya\u015fayan K\u00fcrtler Rus ordusunun ilerleyi\u015fi nedeniyle bat\u0131ya do\u011fru ka\u00e7\u0131yorlard\u0131. O g\u00fcruh kad\u0131n, \u00e7ocuk ve ya\u015fl\u0131lar\u0131n dahi can\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamadan g\u00e2vurlar\u0131 soyup k\u0131l\u0131\u00e7tan ge\u00e7irmek i\u00e7in T\u00fcrk H\u00fck\u00fcmeti&#8217;nden emir alm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bir Nisan g\u00fcn\u00fc t\u00fcfeklerle donat\u0131lm\u0131\u015f o topluluk k\u00f6y\u00fcm\u00fcze vard\u0131 ve ak\u015fam k\u00f6y\u00fc ku\u015fatt\u0131. Karanl\u0131k basmadan mezarl\u0131k yak\u0131nlar\u0131nda bir erke\u011fi \u00f6ld\u00fcrd\u00fcler. Kimse ona yakla\u015f\u0131p \u00f6l\u00fc m\u00fc yoksa yaral\u0131 m\u0131 oldu\u011funa bakmaya cesaret edemedi. Aileler bir araya gelmi\u015fti. \u00c7embere al\u0131nm\u0131\u015f k\u00f6yden kimse \u00e7\u0131kam\u0131yordu. O K\u00fcrt s\u00fcr\u00fcs\u00fc gece vakti k\u00f6ye girmeye cesaret edemedi. Sabah bakt\u0131lar ki, hi\u00e7bir direni\u015f yok, \u00f6ld\u00fcrmek ve ya\u011fma yapmak niyetiyle k\u0131\u015f\u0131n a\u00e7l\u0131ktan uluyan kurt s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn korumas\u0131z ve silahs\u0131z kurban\u0131na sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gibi kendi kad\u0131nlar\u0131yla birlikte vah\u015fice d\u00f6rt taraftan k\u00f6ye h\u00fccum ettiler. Ba\u015fta sadece 70-80 ya\u015f\u0131ndaki ya\u015fl\u0131lar\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcyorlard\u0131. Daha sonra ergenlik \u00e7a\u011f\u0131ndakileri de bi\u00e7meye ba\u015flad\u0131lar. Doksan ya\u015f\u0131ndaki dedemi evimizin e\u015fi\u011finde, g\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcnde \u00f6ld\u00fcrd\u00fcler. Sabahtan ak\u015fam g\u00fcne\u015f bat\u0131ncaya kadar k\u00f6y\u00fcn b\u00fct\u00fcn mahallelerinden aral\u0131ks\u0131z silah sesleri duyuluyordu. Hi\u00e7bir kur\u015fun bo\u015funa harcanm\u0131yordu. H\u0131zla sokaklarda ve evlerin i\u00e7inde cesetler \u00fcst \u00fcste y\u0131\u011f\u0131lmaya ba\u015flad\u0131. Damlar\u0131n ve yollar\u0131n \u00fcst\u00fcnde de cesetler vard\u0131. Analar \u00e7ocuklar\u0131n\u0131, \u00e7ocuklar analar\u0131n\u0131 kaybettiler; zira onlar\u0131n bir yerde kalmalar\u0131na izin vermiyorlard\u0131; insanlar\u0131 sokaktan soka\u011fa s\u00fcr\u00fcyorlard\u0131. Ben de annemi ve k\u0131z karde\u015fimi kaybettim. Sonra nas\u0131l olduysa bilmiyorum, yar\u0131 delirmi\u015f bir halde olan annem beni buldu; deh\u015fetten b\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015f ve duvara yap\u0131\u015fm\u0131\u015f birka\u00e7 kad\u0131n\u0131n bulundu\u011fu y\u00fcksek duvarlarla \u00e7evrili bir avluya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Birka\u00e7 dakika ge\u00e7meden, aniden iki K\u00fcrt yukar\u0131dan bize bir \u00e7iftenin namlusunu do\u011frulttu. Di\u015fleri d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f bir K\u00fcrt t\u00fcfe\u011fin namlusunu g\u00f6\u011fs\u00fcme do\u011frultarak: &#8220;Erkek de\u011fil mi? Bu \u00f6lmesi i\u00e7in yeterli bir neden&#8221; dedi. Bir anda, \u00f6ne e\u011filmi\u015f olan annemin, beni \u00f6ld\u00fcrmemesi i\u00e7in rica ederek ya\u015fl\u0131 K\u00fcrd\u00fcn ayaklar\u0131n\u0131 \u00f6pmekte oldu\u011funu fark ettim. K\u00fcrt teredd\u00fct etmeye ba\u015flad\u0131 ve ben hemen annemi terk ederek e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc sokaklardan day\u0131m\u0131n evinin kar\u015f\u0131s\u0131nda bulunan avluya ka\u00e7t\u0131m. Az sonra sa\u00e7lar\u0131 darmada\u011f\u0131n\u0131k bir halde, nefes nefese ve ceset renginde olan annem avluya girerek \u015f\u00f6yle konu\u015ftu: &#8220;\u00d6ld\u00fcr\u00fcyorlar; hi\u00e7bir erkek \u00e7ocu\u011fu canl\u0131 b\u0131rakm\u0131yorlar; bir\u00e7ok gen\u00e7 zaten sokaklarda kanlar i\u00e7inde yat\u0131yor. Gidelim! Gidelim burdan! \u015eimdi ba\u015fka K\u00fcrtler de gelir, bizi \u00f6ld\u00fcr\u00fcrler&#8221; dedi ve beni arkas\u0131ndan kuvvetle \u00e7ekti ve day\u0131m\u0131n evine girdik. Orda ya\u015f\u0131t\u0131m olan day\u0131m\u0131n o\u011flu Benyamin&#8217;i birka\u00e7 dakika \u00f6nce \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015flerdi. O, kanlar i\u00e7inde cans\u0131z yat\u0131yordu. Annem beni onun yan\u0131na yat\u0131rd\u0131 ve onun kan\u0131n\u0131 parma\u011f\u0131yla al\u0131p benim \u00fczerime s\u00fcrd\u00fc; s\u00f6zde ben de \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcm. Sonra beni soka\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131p g\u00f6t\u00fcrd\u00fc, \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olanlar\u0131n yan\u0131na yat\u0131rd\u0131; orda kad\u0131nlar yar\u0131 delirmi\u015f bir halde kendi sa\u00e7lar\u0131n\u0131 yoluyor ve elbiselerini y\u0131rt\u0131yorlard\u0131. G\u00fczel gelin ve k\u0131zlar, ka\u00e7\u0131r\u0131l\u0131p zorla K\u00fcrtlere kar\u0131 olmamak i\u00e7in y\u00fczlerini kurum ve \u00e7amurla acayip bir hale sokuyorlard\u0131. Ama \u00e7o\u011fu zaman bu da faydal\u0131 olmuyor ve bir\u00e7o\u011funu sa\u00e7lar\u0131ndan s\u00fcr\u00fckleyerek kendi yak\u0131nlar\u0131ndan ay\u0131r\u0131yor ve g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorlard\u0131. Her ge\u00e7en dakika sokaklarda ve evlerde bulunan ceset y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 daha da y\u00fckseliyordu. Ben, daha iki saat \u00f6nce hayatta olan ayd\u0131nl\u0131k y\u00fczl\u00fc yak\u0131nlar\u0131m\u0131n, arkada\u015flar\u0131m\u0131n ve kom\u015fular\u0131m\u0131n cesetlerinin aras\u0131nda yat\u0131yordum. O cesetlerin \u00e7evresini aralar\u0131nda annemin de bulundu\u011fu yar\u0131 delirmi\u015f kad\u0131nlar sarm\u0131\u015ft\u0131; onlar kendi \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n, erkek karde\u015flerinin ve kocalar\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131n\u0131 kucaklar\u0131na alm\u0131\u015f hayk\u0131r\u0131yorlard\u0131. K\u00fcrtler, saklad\u0131klar\u0131 mallar\u0131n, alt\u0131nlar\u0131n ve g\u00fcm\u00fc\u015flerin yerlerini g\u00f6stermelerini talep ederek hem erkeklerden hem de kad\u0131nlardan bir\u00e7o\u011funu tutup i\u015fkenceyle \u00f6ld\u00fcr\u00fcyorlard\u0131. G\u00fcne\u015f batm\u0131\u015f, fakat silah sesleri hen\u00fcz dinmemi\u015fti ki, halk\u0131n Nazik G\u00f6l\u00fc&#8217;ne do\u011fru ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131 haberi kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n aras\u0131na yay\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Yakla\u015f\u0131k 400 haneden olu\u015fan k\u00f6y\u00fc kan ve g\u00f6z ya\u015f\u0131yla y\u0131kad\u0131ktan sonra, s\u0131rtlanlar k\u00f6yden uzakla\u015ft\u0131; akl\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131rm\u0131\u015f halktan arda kalanlar ise nereye gittiklerini kendileri de bilmeden yak\u0131nlar\u0131n\u0131n g\u00fcne\u015fin alt\u0131nda \u015fi\u015fmi\u015f, acayip bir hal alm\u0131\u015f cesetlerini yerde b\u0131rakarak d\u00fc\u015f\u00fcnmeden ka\u00e7\u0131yorlard\u0131. Devaml\u0131 yan\u0131mda olan annem kendi ba\u015f\u0131nda tek bir sa\u00e7 teli b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131. O, k\u00f6yden ka\u00e7mam\u0131z i\u00e7in \u00e7abucak beni aya\u011fa kald\u0131rd\u0131. Daha bir iki sokak bile ge\u00e7memi\u015ftik ki, aniden kar\u015f\u0131daki evden silahl\u0131 bir K\u00fcrt bana do\u011fru ko\u015ftu. Tam o anda benim arkada\u015f\u0131m Simon da ka\u00e7\u0131yordu. K\u00fcrt beni b\u0131rakt\u0131 onun arkas\u0131ndan ko\u015ftu. F\u0131rsattan faydalanarak damlar\u0131n \u00fcst\u00fcnden evimize do\u011fru ka\u00e7t\u0131m. \u0130\u00e7eri girip tezek deposunun alt\u0131na sakland\u0131m; ak\u015fama kadar orda kald\u0131m. Sonra d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131m. Eve girmek istedim, ama dedemin cans\u0131z cesedi e\u015fikte duruyordu. Geri d\u00f6n\u00fcp yeniden cesetlerin aras\u0131nda yatmaya karar verdim; ama orda da erkek karde\u015fimi g\u00f6\u011fs\u00fcne bast\u0131rm\u0131\u015f olan annemi buldum. Annem beni g\u00f6r\u00fcnce hayatta oldu\u011fuma inanamad\u0131; kom\u015funun evine g\u00f6t\u00fcrd\u00fc; orda, bir grup kad\u0131n ve \u00e7ocuk karanl\u0131kta evin bir k\u00f6\u015fesine \u00e7\u00f6km\u00fc\u015ft\u00fc. Ben su istedim; ama su da kalmam\u0131\u015ft\u0131. Her \u015feyi k\u0131r\u0131p d\u00f6km\u00fc\u015flerdi. Sabah yola koyulup ka\u00e7maya ba\u015flad\u0131k. K\u00f6yden ka\u00e7an kad\u0131n ve \u00e7ocuk gruplar\u0131 farkl\u0131 y\u00f6nlere da\u011f\u0131lm\u0131\u015flard\u0131. Baz\u0131lar\u0131 sabah erkenden da\u011flardaki vadilerden ge\u00e7erek Khulik Ermeni k\u00f6y\u00fcne ka\u00e7t\u0131; Rus ordusu o k\u00f6y\u00fcn \u00e7ok yak\u0131n\u0131ndayd\u0131 ve onlar kolayl\u0131kla kurtuldular. Biz ise vadiye girdik. M\u00fclteciler taze ilkbahar bitkilerini yemeye ve ta\u015fan \u0131rma\u011f\u0131n suyunu i\u00e7meye ba\u015flad\u0131. Annem erkek karde\u015fimi \u0131rma\u011f\u0131n k\u0131y\u0131s\u0131na, b\u00fcy\u00fck bir kaya par\u00e7as\u0131n\u0131n alt\u0131na, ye\u015filliklerin \u00fcst\u00fcne yat\u0131rarak bana onun yan\u0131ndan ayr\u0131lmamam\u0131 tembihledi. Kendisi ise S\u0131pradzor Ermeni K\u00f6y\u00fc&#8217;ne biraz yiyecek temin etmeye gitti. Ama biraz uzakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131 ki, bir grup K\u00fcrt \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar atarak, k\u00fcfrederek \u0131rma\u011f\u0131n k\u0131y\u0131s\u0131na, vadinin i\u00e7ine da\u011f\u0131lm\u0131\u015f olan kad\u0131n ve \u00e7ocuklardan olu\u015fan m\u00fcltecilere ate\u015f etmeye ba\u015flad\u0131. Vadi kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n feryatlar\u0131yla inledi. Ben erkek karde\u015fimi b\u0131rakarak bir ta\u015f y\u0131\u011f\u0131n\u0131n arkas\u0131na sakland\u0131m. Annem silah seslerini duyarak nefes nefese geri geldi, erkek karde\u015fimi otlar\u0131n \u00fczerinden ald\u0131 ve g\u00f6zleri beni arad\u0131. K\u00fcrtler uzakla\u015f\u0131nca d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131m ve anneme yakla\u015ft\u0131m. G\u00f6le do\u011fru t\u0131rmand\u0131k. Aniden bir ba\u015fka K\u00fcrt grubu \u00fcst\u00fcm\u00fcze sald\u0131rd\u0131. O K\u00fcrtlerden biri b\u00fcy\u00fck pabu\u00e7lar\u0131ma g\u00f6z dikti ve beni \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in han\u00e7erini \u00e7\u0131kard\u0131. Annem onun ayaklar\u0131na kapand\u0131; ama bu onda ac\u0131ma duygular\u0131 uyand\u0131rmad\u0131. Bir K\u00fcrt kad\u0131n onun ate\u015f etmesine izin vermedi. Ben Khiyartank K\u00f6y\u00fc&#8217;ne do\u011fru ka\u00e7t\u0131m. Annem de 150 a\u00e7 susuz m\u00fclteciyle beraber oraya geldi. Orda belli bir s\u00fcre kald\u0131k. Haziran ba\u015flar\u0131nda insanlar gelip Sultan&#8217;\u0131n yeni bir emriyle Ermeni katliam\u0131n\u0131n her yerde yasakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fct\u00fcn hayatta kalanlar\u0131n k\u00f6ylerine geri d\u00f6nmeleri gerekti\u011fini bildirdiler. Biz de mecburen geri d\u00f6nd\u00fck.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kh\u0131lat b\u00f6lgesindeki 23 Ermeni K\u00f6y\u00fc&#8217;n\u00fcn bir k\u0131sm\u0131 Nemrut&#8217;un eteklerinde ve yama\u00e7lar\u0131nda bulunuyordu. O k\u00f6ylerin sakinleri tamamen k\u0131l\u0131\u00e7tan ge\u00e7irilmi\u015flerdi. Kh\u0131lat b\u00f6lgesinin b\u00fct\u00fcn Ermeni k\u00f6yleri yerle bir edilmi\u015fti; bu k\u00f6ylerin isimleri \u015funlard\u0131: Agrak, Ha\u011fa\u011f, Eymal, Te\u011fvut, Tukh, Tapavank, Khulik, Khotadzor, Tsa\u011fken, Ts\u0131\u011fak, Ko\u015ftyan, K\u0131tsvak, Kamurc, Hersonk, Ciziren, Metsk, Matnavank, Camuldin, \u015eamiram, Urtap, C\u0131rhor, S\u0131pradzor, ve Miyandzak. K\u00f6y\u00fcm\u00fcze vard\u0131ktan sonra k\u00f6y\u00fcn yukar\u0131 k\u0131sm\u0131nda bulunan b\u00fcy\u00fck bir eve dolu\u015ftuk. O eziyetli geceyi a\u00e7 ve susuz, zar zor, birbirimize yaslanarak ge\u00e7irdik. Sabah K\u00fcrtler gelip bizi buldular; gelin ve k\u0131zlara g\u00f6zlerimizin \u00f6n\u00fcnde tecav\u00fcz ettiler. K\u0131z giysileri giymi\u015f bir o\u011flan vard\u0131, onu da k\u0131z san\u0131p g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler; ama erkek oldu\u011funu farkedince onu da \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015flerdi. Annem, erkek ve k\u0131z karde\u015flerimle g\u00f6le do\u011fru ka\u00e7arken onun cesedini g\u00f6rd\u00fck. Yolda, bir ya\u015f\u0131ndaki erkek karde\u015fim \u00f6ld\u00fc. Biz kendi ellerimizle topra\u011f\u0131 kaz\u0131p onu kunda\u011f\u0131yla beraber g\u00f6md\u00fck. Annem, yan\u0131nda \u00e7obanl\u0131k yapay\u0131m diye beni tan\u0131d\u0131k K\u00fcrt Binbo&#8217;ya teslim etti. Ama o annemi ve k\u0131z karde\u015fimi evinde tutmak istemedi. Onlar tekrar erkek karde\u015fimin mezar\u0131n\u0131n yan\u0131na, harabe halindeki avluya geri d\u00f6nd\u00fcler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Birka\u00e7 g\u00fcn sonra K\u00fcrtler panik halinde Mu\u015f Ovas\u0131&#8217;na do\u011fru ka\u00e7maya ba\u015flad\u0131lar. \u0130kinci Nikolay&#8217;\u0131n ordusu ilerliyordu. Eskiden Ermenilerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bizim Kh\u0131lat b\u00f6lgesinde tek bir Ermeninin nefesi dahi hisssedilmiyordu. O b\u00f6lgedeki b\u00fct\u00fcn k\u00f6ylerin sakinlerini k\u0131l\u0131\u00e7tan ge\u00e7irmi\u015flerdi. \u015eimdi s\u0131ra Mu\u015f Ovas\u0131&#8217;na ve onun da\u011fl\u0131k kesimlerine, Sasun&#8217;a gelmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ben \u00e7abucak gidip annemi erkek karde\u015fimin mezar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde a\u011flarken buldum. Annem benden zorlukla ayr\u0131ld\u0131. 1915 y\u0131l\u0131n\u0131n Haziran ay\u0131nda k\u00f6le olarak K\u00fcrt efendimle Mu\u015f Ovas\u0131&#8217;na do\u011fru yola d\u00fc\u015ft\u00fcm. Cizren K\u00f6y\u00fc&#8217;n\u00fcn K\u00fcrtleri deh\u015fete kap\u0131lm\u0131\u015f ka\u00e7\u0131yorlard\u0131. K\u00fcrt Binbo ka\u011fn\u0131s\u0131na d\u00f6rt \u00f6k\u00fcz ba\u011flam\u0131\u015ft\u0131 ve ben de son \u00e7iftin \u00fcst\u00fcne oturmu\u015f \u00f6k\u00fczleri s\u00fcr\u00fcyordum. Bizim k\u00f6y\u00fcn tarlalar\u0131n\u0131n yak\u0131n\u0131ndan ge\u00e7tik; hi\u00e7bir bacadan duman \u00e7\u0131km\u0131yordu. Ben de art\u0131k her \u015feyimle bir K\u00fcrt gibiydim. Sokrat olan ad\u0131m\u0131 Abd\u00fclbaki yapm\u0131\u015flar, sa\u00e7lar\u0131m\u0131 K\u00fcrt usul\u00fc kesmi\u015fler, ba\u015f\u0131ma da sar\u0131k ba\u011flam\u0131\u015flard\u0131. Ama K\u00fcrt pi\u00e7leri Ermeni oldu\u011fumu duyup bir g\u00fcn \u00e7obanl\u0131k yaparken beni tuttular ve ha\u00e7 \u015feklini verdikleri tahtalar\u0131na, H\u0131ristiyanlar\u0131n Ha\u00e7\u0131&#8217;na k\u00fcfreder gibi k\u00fcfretmeye zorlad\u0131lar. Ben onlar\u0131n isteklerine uymad\u0131m; bunun intikam\u0131n\u0131 almak i\u00e7in b\u00fct\u00fcn bir kazan s\u00fct\u00fc ba\u015f\u0131mdan a\u015fa\u011f\u0131 d\u00f6k\u00fcp gittiler. Aralar\u0131ndan birisi geride kald\u0131 ve bana Ermenice dedi ki: &#8220;K\u00fcfretseydin be! Ne olurdu ki? Kolayca kurtulurdun.&#8221; Ben onun Ermeni olup kendi durumuna al\u0131\u015fm\u0131\u015f olmas\u0131na \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rd\u0131m.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ben K\u00fcrt efendimin yan\u0131ndan ka\u00e7t\u0131m. Bir\u00e7ok kez K\u00fcrtler \u00fcst\u00fcme sald\u0131rd\u0131; ama mucize eseri olarak kurtuldum. B\u00fcy\u00fck zorluklarla Rus ordusunun askerlerine ula\u015ft\u0131m. Orda bir\u00e7ok Ermeni g\u00f6n\u00fcll\u00fc de vard\u0131. Ama onlar Mu\u015f Ovas\u0131&#8217;nda toplam bir g\u00fcn kald\u0131lar. Tarihler 16 Temmuz 1915&#8217;i g\u00f6steriyordu. Ruslar geri \u00e7ekildiklerinde de Mu\u015f Ovas\u0131&#8217;nda kalan b\u00fct\u00fcn Ermeniler onlarla birlikte g\u00f6\u00e7 yolunu tuttu. G\u00f6\u00e7 yolu \u00e7ok korkun\u00e7tu. Annem art\u0131k yoktu. Ben 5 ya\u015f\u0131ndaki k\u0131z karde\u015fimi bulmu\u015ftum. Onun elinden tutarak b\u00fcy\u00fck zorluklarla I\u011fd\u0131r&#8217;a ula\u015ft\u0131m; daha sonra da E\u00e7miyatsin&#8217;e gittim. Ama muhacirler aras\u0131nda tif\u00fcs salg\u0131n\u0131 ve ba\u015fka salg\u0131n hastal\u0131klar da kol gezdi\u011fi i\u00e7in say\u0131s\u0131z kurban verdik. Her sabah ka\u011fn\u0131yla gelip \u00f6lm\u00fc\u015f olanlar\u0131 ve onlarla birlikte can \u00e7eki\u015fenleri topluyorlard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Sonra ben de E\u00e7miyatsin \u00f6ks\u00fczler yurduna girdim. Ondan sonra da bizi A\u015ftarak&#8217;a naklettiler. 1915 y\u0131l\u0131n\u0131n sonbahar sonlar\u0131nda A\u015ftarak&#8217;ta 300&#8217;den fazla \u00e7ocuk bar\u0131nd\u0131ran 5 \u00f6ks\u00fczler yurdu vard\u0131. O yetimhaneler Moskova&#8217;n\u0131n g\u00f6zetimi alt\u0131ndayd\u0131 ve bizi \u00e7ok iyi e\u011fitiyorlard\u0131; ayn\u0131 zamanda bize pratik bilgiler ve i\u015f e\u011fitimi de veriyorlard\u0131. Ama memleket \u00f6zlemi hepimizin g\u00f6nl\u00fcnde kald\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong><a href=\"http:\/\/ermeni.hayem.org\/turkce\/vkayutyun.php?tp=ea&amp;lng=tr&amp;nmb=16\">http:\/\/ermeni.hayem.org\/turkce\/vkayutyun.php?tp=ea&amp;lng=tr&amp;nmb=16<\/a><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong>Her Cumartesi ve Pazar g\u00fcnleri devam\u0131 var.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>16 (16) SOKRAT HAKE MIKIRTI\u00c7YAN&#8217;IN ANLATTIKLARI 1901do\u011fumlu B\u0130TL\u0130S V\u0130LAYET\u0130, KHILAT[AHLAT] B\u00d6LGES\u0130 PIRKHUS K. DO\u011eUMLU K\u00f6y\u00fcm\u00fcz P\u0131rkhus Bat\u0131 Ermenistan&#8217;\u0131n Kh\u0131lat (tarihi B\u0131znunik) b\u00f6lgesinde Nazik G\u00f6l\u00fc&#8217;n\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda, Nemrut Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda bulunuyordu; ordan do\u011fuya Mu\u015f Ovas\u0131 yay\u0131l\u0131yordu. G\u00fcneyinde ise Van G\u00f6l\u00fc, do\u011fusunda da S\u00fcphan Da\u011f\u0131 bulunuyordu. K\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc, toprakla kapl\u0131 sokaklar\u0131, birbirine dayanan damlar\u0131 vard\u0131. K\u00f6yl\u00fclerin evleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":9192,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,14,22],"tags":[],"class_list":["post-9191","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ermeni-soykirimi","category-haberler","category-kitaplar-elestiriler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"16 (16) SOKRAT HAKE MIKIRTI\u00c7YAN&#8217;IN ANLATTIKLARI 1901do\u011fumlu B\u0130TL\u0130S V\u0130LAYET\u0130, KHILAT[AHLAT] B\u00d6LGES\u0130 PIRKHUS K. DO\u011eUMLU K\u00f6y\u00fcm\u00fcz P\u0131rkhus Bat\u0131 Ermenistan&#8217;\u0131n Kh\u0131lat (tarihi B\u0131znunik) b\u00f6lgesinde Nazik G\u00f6l\u00fc&#8217;n\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda, Nemrut Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda bulunuyordu; ordan do\u011fuya Mu\u015f Ovas\u0131 yay\u0131l\u0131yordu. G\u00fcneyinde ise Van G\u00f6l\u00fc, do\u011fusunda da S\u00fcphan Da\u011f\u0131 bulunuyordu. K\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc, toprakla kapl\u0131 sokaklar\u0131, birbirine dayanan damlar\u0131 vard\u0131. K\u00f6yl\u00fclerin evleri [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-10-23T13:17:12+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"150\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"150\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"15 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/\",\"name\":\"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg\",\"datePublished\":\"2011-10-23T13:17:12+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg\",\"width\":150,\"height\":150},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"16 (16) SOKRAT HAKE MIKIRTI\u00c7YAN&#8217;IN ANLATTIKLARI 1901do\u011fumlu B\u0130TL\u0130S V\u0130LAYET\u0130, KHILAT[AHLAT] B\u00d6LGES\u0130 PIRKHUS K. DO\u011eUMLU K\u00f6y\u00fcm\u00fcz P\u0131rkhus Bat\u0131 Ermenistan&#8217;\u0131n Kh\u0131lat (tarihi B\u0131znunik) b\u00f6lgesinde Nazik G\u00f6l\u00fc&#8217;n\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda, Nemrut Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda bulunuyordu; ordan do\u011fuya Mu\u015f Ovas\u0131 yay\u0131l\u0131yordu. G\u00fcneyinde ise Van G\u00f6l\u00fc, do\u011fusunda da S\u00fcphan Da\u011f\u0131 bulunuyordu. K\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn e\u011fri b\u00fc\u011fr\u00fc, toprakla kapl\u0131 sokaklar\u0131, birbirine dayanan damlar\u0131 vard\u0131. K\u00f6yl\u00fclerin evleri [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2011-10-23T13:17:12+00:00","og_image":[{"width":150,"height":150,"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"15 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/","name":"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16) - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg","datePublished":"2011-10-23T13:17:12+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/10\/Verjine-Svazlian6.jpg","width":150,"height":150},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/10\/23\/verjine-svazlian-ermeni-soykirimi-soykirimdan-kurtulan-gorgu-taniklarinin-hatiralari-16-16\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"VERJINE SVAZLIAN. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131: Soyk\u0131r\u0131mdan Kurtulan G\u00f6rg\u00fc Tan\u0131klar\u0131n\u0131n Hat\u0131ralar\u0131, 16 (16)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9191","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9191"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9191\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9192"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9191"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9191"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9191"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}