{"id":5776,"date":"2011-05-26T01:42:14","date_gmt":"2011-05-26T06:42:14","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=5776"},"modified":"2011-05-26T01:42:14","modified_gmt":"2011-05-26T06:42:14","slug":"hemsiller-kimlik-arayisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/","title":{"rendered":"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right\"><strong>Haykazun Alvrtsyan<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong><em><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=5777\" rel=\"attachment wp-att-5777\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"231\" height=\"204\" class=\"alignleft size-full wp-image-5777\" title=\"http___dzaynhamshenakan0\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp\" alt=\"\" \/><\/a>Son g\u00fcnlerde Ermeni medyas\u0131n\u0131n dikkati, Orta Asya\u2019da ya\u015fayan Hem\u015filler (zorla M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri) konusuna odaklanm\u0131\u015f durumda. 1980\u2019li y\u0131llar\u0131n sonlar\u0131nda Fergana\u2019da ya\u015fanan trajik olaylardan dolay\u0131 onlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Rusya\u2019n\u0131n g\u00fcney b\u00f6lgelerine g\u00f6<\/em><\/strong><strong><em>\u00e7<\/em><\/strong><strong><em> etmek zorunda kald\u0131. 2004\u2019te bu insanlarla bulu\u015fma, onlar<\/em><\/strong><strong><em>\u0131<\/em><\/strong><strong><em>n <\/em><\/strong><strong><em>\u00e7<\/em><\/strong><strong><em>etin hayatlar\u0131 ve karma\u015f\u0131k sorunlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi edinme f\u0131rsat\u0131m oldum. A\u015fa\u011f\u0131daki yaz\u0131m, 2004 y\u0131l\u0131nda Yerkir, Dzayn Hamshenakan ve Yerkramas gazetelerinde <\/em><\/strong><strong><em>yay\u0131nland\u0131<\/em><\/strong><strong><em>. \u00dc<\/em><\/strong><strong><em>\u00e7<\/em><\/strong><strong><em> y\u0131l sonra tekrar ayn\u0131 cemaati ziyaret edip, ayn\u0131 insanlarla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcm\u2026 Meseleleri aynen <\/em><\/strong><strong><em>\u00e7<\/em><\/strong><strong><em>\u00f6z\u00fclmeden kalm\u0131\u015ft\u0131. Bu sorunlar\u0131 h\u00e2la g\u00fcncelli\u011fini korumaktad\u0131r. <\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong><em>***<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri hakk\u0131nda daha \u00e7ocukken duymu\u015ftum ancak Hem\u015fin, benim i\u00e7in uzaklarda bulunan, neredeyse tarihi ge\u00e7mi\u015fte kaybolan, g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcnmeyen, alg\u0131lanmayan bir d\u00fcnyayd\u0131. 90\u2019l\u0131 y\u0131llarda Abhazya\u2019da birka\u00e7 Trabzonlu ile tan\u0131\u015fma f\u0131rsat\u0131 buldum\u2026 Ve 10 y\u0131l sonra zorla m\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenilerinden olu\u015fan b\u00fcy\u00fck bir cemaatin \u00fcyeleri olan Hem\u015fillerle tan\u0131\u015fma f\u0131rsat\u0131m oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Geceyi rahats\u0131z ge\u00e7irdim. Randevula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z saatten \u00f6nce Krasnodar\u2019daki \u201cKovkas\u201d otelinden \u00e7\u0131karak acele ile \u201cYerkramas\u201d gazetesinin binas\u0131na gittim. Burda beni gazete genel yay\u0131n y\u00f6netmeni Tigran Tavadyan ve \u201cHam\u015fen\u201d Bilim ve Enformasyon Merkezi Direkt\u00f6r\u00fc Artavazd Tulumcuyan bekliyordu. Bu bulu\u015fmay\u0131 aylarca bekliyordum ve i\u015fte nihayet arac\u0131m\u0131z, Eyl\u00fcl\u00fcn rutubetli \u015fafak sisinin i\u00e7inden bizi Ap\u015feronsk\u2019a g\u00f6t\u00fcr\u00fcyordu. Yol uzun. Tigran ile Artavazd, s\u00f6z\u00fc birbirlerinin a\u011fz\u0131ndan alarak ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 bir kadere sahip olan bu insanlar\u0131n hik\u00e2yesini anlat\u0131yorlar. Ben sab\u0131rs\u0131zlan\u0131yorum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bir an once Hem\u015fillerle bulu\u015fmak istiyorum, fakat biraz da endi\u015feliyim. Kaybedilmi\u015f akrabay\u0131 bulman\u0131n endi\u015fesi, bilinmezlik ve panik hissiyle kar\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ve tekrar tarihlerinde kaderlerini belirleyen olaylar\u0131 yeniden hat\u0131rl\u0131yorum. Bu insanlar\u0131n cesur ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcksever atalar\u0131n\u0131n, Ham\u015fen (Hamama\u015fen) ad\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir beyli\u011fi vard\u0131. Osmanl\u0131 Devleti, bu beyli\u011fe kar\u015f\u0131 as\u0131rlarca sava\u015fm\u0131\u015f ve bir\u00e7oklar\u0131n\u0131 zorla m\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Onlar, t\u00fcm bunlardan sonra bile kendilerini T\u00fcrk saymad\u0131lar. Asla saymad\u0131lar. T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan m\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri, kendilerini Hem\u015finli, Orta Asya ve Rusya\u2019da ya\u015fayanlar ise, Hem\u015fil (Rus\u00e7a telafuzuyla: Khem\u015fil) olarak adland\u0131r\u0131yorlar. 1921 tarihli Kars Anla\u015fmas\u0131\u2019yla M\u00fcsl\u00fcman Hem\u015fin Ermenilerinin ya\u015fad\u0131klar\u0131 Hopa b\u00f6lgesinin birka\u00e7 k\u00f6y\u00fc Acarya\u2019ya ba\u011fland\u0131\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Stalin, bu insanlar\u0131 g\u00fcvenilmez unsurlar olarak 1944\u2019te Kazakistan ve K\u0131rg\u0131zistan\u2019a s\u00fcrd\u00fc. Bu insanlar, devletin resmi belgelerinde Hem\u015fil olarak kaydedildiler. Sonu\u00e7 olarak, bu belgeler sayesinde Hem\u015fil diye yeni bir millet \u015fekillendirilmi\u015f oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">A\u011fa\u00e7larla \u00e7evrili bir k\u00f6y evi \u00f6n\u00fcnde d\u00fc\u015f\u00fcncelerimden s\u0131yr\u0131ld\u0131m. Artavazd, Hem\u015fin leh\u00e7esiyle avluda i\u015flerine bakan ev han\u0131m\u0131na:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">-Hasan amca evde mi? diye sordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=5778\" rel=\"attachment wp-att-5778\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"216\" height=\"272\" class=\"alignleft size-full wp-image-5778\" title=\"http___dzaynhamshenakan1\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan1.bmp\" alt=\"\" \/><\/a>Az sonra Hasan, kar\u0131s\u0131 ve o\u011flunun yard\u0131m\u0131yla evden \u00e7\u0131kt\u0131. Mafsal a\u011fr\u0131lar\u0131ndan dolay\u0131 zorlukla y\u00fcr\u00fcyebiliyordu. Artavazd, ona Ermenistan\u2019dan bir misafirin gelece\u011fini \u00f6nceden haber vermi\u015fti. Beni tan\u0131mayan hi\u00e7 kimsenin, bu denli candan kabul etti\u011fini hat\u0131rlam\u0131yorum. 73 ya\u015f\u0131ndaki ihtiyar uzun s\u00fcre s\u0131k\u0131ca sar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 ve b\u0131rakm\u0131yordu. Hem\u015fin leh\u00e7esiyle, yan\u0131tlar\u0131n\u0131 bile beklemeden soru soruyorduk biribimize. Yol geriliminin izi bile kalmad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Salih Hasan, Hem\u015fil cemaatinin \u00f6nderi olup, herkes taraf\u0131ndan sayg\u0131 duyulmakta ve s\u00f6z\u00fc dinlenmektedir. Hem\u015fin leh\u00e7esinin yan\u0131s\u0131ra Rus\u00e7a, G\u00fcrc\u00fcce, K\u0131rg\u0131zca ve Kazak\u00e7a konu\u015fuyor. Acarya\u2019n\u0131n Gonio k\u00f6y\u00fcnden s\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc zaman 13 ya\u015f\u0131ndaym\u0131\u015f ve \u00e7ok \u015fey hat\u0131rl\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Salih Hasan: \u201cBiz \u00fclkemizi, evlerimizi unutmad\u0131k. Y\u0131llar sonra do\u011fum yerime gittim, \u015fimdi bir Acar ailesinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 evimde bulundum. \u0130lgili devlet makamlar\u0131ndan evimizin bize ait oldu\u011funa ili\u015fkin resmi onay\u0131 ald\u0131m ancak kimse, bu ka\u011f\u0131tlara bakmak bile istemedi.\u00a0 1968\u2019de bir heyetle Kremlin\u2019e dahi ula\u015ft\u0131k, fakat bo\u015funa. Durumumuzu en iyi \u015fu atas\u00f6z\u00fc g\u00f6steriyor: \u201cSeni \u00e7ok seviyorum. G\u00f6r\u00fcnce akl\u0131ma geliyorsun\u201d. Ben \u00e7ok \u015fey g\u00f6rd\u00fcm, \u00e7ok \u015fey anlad\u0131m, ancak hangi su\u00e7umuzdan dolay\u0131 zarar g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc, \u0131zt\u0131rap \u00e7ekti\u011fimizi bir t\u00fcrl\u00fc anlayamad\u0131m\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00d6zenle korunan belgelere bak\u0131yordum. Bunlar tan\u0131kl\u0131klar, \u00fcst d\u00fczey g\u00f6revlilerinin imzalar\u0131yla m\u00fch\u00fcrlerini ta\u015f\u0131yan onaylar i\u00e7eriyorlard\u0131 ama her birinde en belirgin olan\u0131, yaz\u0131lmayan \u201cneden?\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcyd\u00fc, Salih Hasan\u2019a ve t\u00fcm Hem\u015fillere miras kalan tek kopar\u0131lmaz m\u00fclkiyetleri.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Salih Hasan: \u201cBen, Orta Asya\u2019da taksi \u015fof\u00f6r\u00fcyd\u00fcm. Mesle\u011fim icab\u0131 her \u00e7e\u015fit insanla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yor, hepsinin dillerini anl\u0131yordum. 80\u2019li y\u0131llarda ba\u015f\u0131m\u0131za gelecek tehlikeyi hissediyordum, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, insanlar\u0131n beyinlerini zehirlenmi\u015fti. Bizler, Orta Asya\u2019da 40 y\u0131l ya\u015fad\u0131k, yerel halkla dinda\u015ft\u0131k. Yerel y\u00f6neticiler, iste\u011fimize ayk\u0131r\u0131 olarak son y\u0131llarda n\u00fcfus c\u00fczdanlar\u0131m\u0131zda milliyet olarak \u201cT\u00fcrk\u201d yaz\u0131yorlard\u0131. Fakat biz onlar i\u00e7in yabanc\u0131yd\u0131k. 5 bin civar\u0131nda olan cemaatimizin yar\u0131s\u0131 O\u015f, Calalabad, \u00c7imkend\u2019de kald\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ocak 1988 tarihinde cemaatimizden ilk aileler Rusya\u2019ya ta\u015f\u0131nd\u0131. Kalanlar, her \u015feyin iyi sonu\u00e7lanaca\u011f\u0131n\u0131 \u00fcmit ediyordu, ancak 1989 y\u0131l\u0131nda Fergana\u2019da ya\u015fanan olaylar, bir\u00e7oklar\u0131 i\u00e7in trajik bir sonla sonu\u00e7land\u0131\u201d diye anlat\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Dinlerken o iyi y\u00fcrekli ihtiyar adam\u0131n kederli g\u00f6zlerine, tipik Ermeni y\u00fcz \u00e7izgilerine bakarak Sumgayit, Bak\u00fc olaylar\u0131n\u0131, 1915 y\u0131l\u0131n\u0131 yeniden an\u0131ms\u0131yordum\u2026 O ise \u00fcz\u00fcnt\u00fcyle: \u201cBen Kur\u2019an-\u0131 Kerim ve \u0130ncil okuyorum. \u0130kisi de cinayeti yasakl\u0131yor. \u0130nsanlar, hayatlar\u0131n\u0131 cehenneme d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmelerine ra\u011fmen cehennemin varl\u0131\u011f\u0131na inanm\u0131yorlar. \u015eayet Ermenistan Parlamentosu\u2019nda dahi adam \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyorsa \u00e7ok \u015fey k\u00f6t\u00fcye do\u011fru de\u011fi\u015fmi\u015f demektir\u201d diye s\u00f6zlerine devam ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ev sahibinin o\u011flu: \u201cCemaat meclisi toplanm\u0131\u015f sizi bekliyor\u201d diye laf\u0131m\u0131z\u0131 kesiyor. Bu meclis, s\u00fclalelerin b\u00fcy\u00fcklerinden olu\u015fup cemaatin t\u00fcm i\u015flerine bak\u0131yor. Meclis \u00fcyeleriyle bulu\u015fmam\u0131z\u0131n ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi eve y\u00f6neliyoruz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Evin geni\u015f avlusunda ev sahibiyle birka\u00e7 orta ya\u015fl\u0131 adam bizi kar\u015f\u0131l\u0131yor. Onlar\u0131n, s\u00fclalelerin b\u00fcy\u00fcklerinin meclisine kat\u0131lma hakk\u0131 yok. Avlu kalabal\u0131k, kad\u0131nlar sofra haz\u0131rl\u0131yorlar. \u201cSofra\u201d, hal\u0131 ve kilimlerle \u00f6rt\u00fcl\u00fc ve yerden yar\u0131m metre y\u00fckseklikte bulunan platformlar. Bu platformlar\u0131n \u00fczerinde \u00e7ember \u015feklinde ba\u011fda\u015f kurmu\u015f oturuyorlar. Ev sahibi, soran bak\u0131\u015f\u0131ma cevap vererek: \u201cBu sofra \u015fekli bize ait de\u011fil, Orta Asyal\u0131lar\u2019dan alm\u0131\u015f\u0131z\u201d diye a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ziyafet esnas\u0131nda sofrada\u015flar\u0131m\u0131z, Kurman\u00e7i K\u00fcrtleri toplulu\u011funun \u00f6nderlerini tan\u0131t\u0131yorlar. Onlar da Hem\u015fillerle birlikte Acarya\u2019dan Orta Asya\u2019ya s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fler ve \u015fimdi tekrar kom\u015fu olarak ya\u015f\u0131yorlar. Birbirleriyle iyi ili\u015fkiler i\u00e7indeler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=5779\" rel=\"attachment wp-att-5779\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"298\" height=\"181\" class=\"alignleft size-full wp-image-5779\" title=\"http___dzaynhamshenakan2\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan2.bmp\" alt=\"\" \/><\/a>Yemekten sonra epeyce b\u00fcy\u00fck, iki katl\u0131 bir evin en geni\u015f odas\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcyoruz. Bu odada b\u00fcy\u00fckler, k\u0131dem s\u0131ras\u0131na g\u00f6re duvar dibinde, \u00e7i\u00e7ek motifli hal\u0131lar\u0131n \u00fczerinde ba\u011fda\u015f kurmu\u015f oturuyorlar. Namazlar\u0131n\u0131 yeni k\u0131lm\u0131\u015f bizi bekliyorlar. Salih Hasan\u2019a, kendilerinde din duygusunun g\u00fc\u00e7l\u00fc olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 soruyorum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Salih Hasan: \u201cCamimiz yok, namaz i\u00e7in bir ev se\u00e7tik. Burada Cuma g\u00fcnleri 40-50 kadar ya\u015fl\u0131 toplan\u0131p namaz k\u0131l\u0131yorlar. Orta ya\u015fl\u0131lar ve gen\u00e7ler buraya gelmezler\u201d diyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Burada, daha \u00e7ok cemaatin problemlerinden konu\u015fuyoruz. 80\u2019li y\u0131llarda 15 bin Mesket T\u00fcrk\u00fc, Orta Asya\u2019dan Kuzey Kafkasya\u2019ya g\u00f6\u00e7etmi\u015f. Rusya y\u00f6netimi onlara vatanda\u015fl\u0131k vermiyor. T\u00fcrk olarak kabul edildiklerinden dolay\u0131 Hem\u015fillere de, uzun s\u00fcre vatanda\u015fl\u0131k verilmemi\u015f. Ancak Salih Hasan, Rusya Bilimler Akademisi Etnografya Enstit\u00fcs\u00fc\u2019ne yaz\u0131l\u0131 dilek\u00e7ede bulunarak, Hem\u015fillerin T\u00fcrk olmad\u0131klar\u0131, zorla M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermeniler olduklar\u0131na ili\u015fkin resmi bir yan\u0131t al\u0131yor. Bundan sonra y\u00f6neticilerin yakla\u015f\u0131m\u0131 de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cSoyad\u0131m\u0131n \u201co\u011flu\u201d ekinden vazge\u00e7tim\u201d diyen Salih Hasan b\u00fcy\u00fcklere: \u201cHepiniz bu ekten vazge\u00e7melisiniz. Bu ek, bize hi\u00e7 bir \u015fey vermez. Ge\u00e7 kalmak da hata olur. Yar\u0131n art\u0131k ge\u00e7 olabilir\u201d diye hitap etti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Sohbetimiz gittik\u00e7e samimi bir hal almaya ba\u015fl\u0131yor. S\u0131k\u00e7a Hem\u015fin leh\u00e7esinden Rus\u00e7aya, Rus\u00e7adan da Hem\u015finceye ge\u00e7iyoruz. Hem\u015fince birka\u00e7 mani s\u00f6ylemelerini rica ediyorum. Hem\u015fincenin bu leh\u00e7esinde maniye \u201cgarc\u201d (k\u0131sa), mani s\u00f6ylemeye de \u201cgon\u00e7u\u015f\u201d (\u00e7a\u011f\u0131rmak) s\u00f6yledikleri anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ortam birden aktifle\u015fti. Bu ciddi ve ya\u015fl\u0131 adamlar, \u00e7ocuk yaramazl\u0131\u011f\u0131yla, kim \u015fark\u0131 bilir diye birbirine \u201cele vermeye\u201d ba\u015flad\u0131. Nihayet i\u00e7lerinden cesur biri \u00e7\u0131kt\u0131 ve teyp elden ele ge\u00e7meye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kendilerini hangi milletten sayd\u0131klar\u0131na ili\u015fkin son sorum, herkes i\u00e7in beklenmedikti. Hem\u015filler, Ermeni kimliklerinin bilincinde olmalar\u0131na ra\u011fmen bu konuyu, en az\u0131ndan ba\u015fkalar\u0131yla konu\u015fmuyorlar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=5780\" rel=\"attachment wp-att-5780\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-5780\" title=\"Us[2].Das.PR-31 (2)\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/Us2.Das_.PR-31-2-300x212.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"212\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/05\/Us2.Das_.PR-31-2-300x212.jpg 300w, https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2011\/05\/Us2.Das_.PR-31-2.jpg 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Kimileri, Hem\u015fil olduklar\u0131yla ilgili tutuk a\u00e7\u0131klamalar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Hepsinin, bak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 benden ka\u00e7\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 ve yard\u0131m beklentisiyle Salih Hasan\u2019a y\u00f6nelttiklerini farkettim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bir\u00e7ok s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fam\u0131\u015f olan bu g\u00fc\u00e7l\u00fc insanlar, bu sorumdan gev\u015fedi, g\u00fc\u00e7s\u00fczle\u015fti\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ne oldu\u011funu anlayan Salih Hasan di\u011ferlerinin s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesti \u201cHi\u00e7birimiz, bu sorudan ka\u00e7amay\u0131z. Hem\u015fil, bir milletin ismi olmay\u0131p Hem\u015fin yer ad\u0131ndan meydana gelmi\u015ftir. Madeni i\u015fletmeden \u00f6nce bir\u00e7ok ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131l\u0131r. Bu sorunun yan\u0131t\u0131 da, ciddi ara\u015ft\u0131rma gerektirir. Ve biz, bunun cevab\u0131n\u0131 bir g\u00fcn vermeliyiz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">O ak\u015fam d\u00fc\u011f\u00fcne davet edildik. Neredeyse b\u00fct\u00fcn cemaat biraraya gelmi\u015fti (15 ya\u015f\u0131ndan k\u00fc\u00e7\u00fck olanlar\u0131n d\u00fc\u011f\u00fcnlere kat\u0131lmalar\u0131 yasakt\u0131). Ve Ermeni melodileriyle ulusal danslar, b\u00fcy\u00fcklerin s\u00f6yleyemedikleri veya s\u00f6ylemeye haz\u0131r olmad\u0131klar\u0131 \u015feyi s\u00f6yl\u00fcyordu. \u00d6zellikle erkeklerin ve kad\u0131nlar\u0131n halaylar\u0131 etkiliyeciydi. Kocaman bir d\u00fc\u011f\u00fcn \u00e7ad\u0131r\u0131nda 100-150 ki\u015fi, halay \u00e7ekiyordu\u2026 bulunmaz bir tablo. Kad\u0131nlar\u0131n yumu\u015fak ve nazl\u0131, erkeklerin ise sava\u015f\u00e7\u0131 halaylar\u0131, Ermeni halk m\u00fczi\u011finin kadim melodileri e\u015fli\u011finde birer manevi kimlik kaleleri gibiydi ve hi\u00e7 bir yabanc\u0131 hareket ve melodi, bu kale surlar\u0131n\u0131n i\u00e7ine s\u0131zmam\u0131\u015ft\u0131. Bunlar\u0131n ne t\u00fcr dans olduklar\u0131n\u0131 sordum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Oynayanlar\u0131n birisinden: \u201cBizim oyunlar\u0131m\u0131zd\u0131r. Atalar\u0131m\u0131z da bu oyunlar\u0131 oynam\u0131\u015flar\u201d \u015feklinde cevap geldi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">D\u00fc\u011f\u00fcn y\u00f6neticisi K\u00e2mil Tataro\u011flu, herkes taraf\u0131ndan sayg\u0131 g\u00f6ren, cemaatte s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en bir \u00f6\u011fretmen. Bizi yolcu ettikleri zaman Hem\u015fillerin, yeni ortama art\u0131k adapte olduklar\u0131n\u0131 ve \u00f6zg\u00fcvenli hissettiklerini farketti\u011fimi belirttim. Bir an susan K\u00e2mil Tataro\u011fli, belirsiz bir y\u00f6ne bakarak: \u201cHalka adapte olduk ancak bir\u00e7ok konuda zay\u0131f ve savunmas\u0131z\u0131z\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cHangi konularda?\u201d diye sordum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cBiliyor musunuz, Ermenistan Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n Krasnodar b\u00f6lgesine yapt\u0131\u011f\u0131 her ziyaretinden sonra Ermeniler, kendilerini daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u00f6zg\u00fcvenli hissediyorlar. Biz ise yaln\u0131z\u0131z. S\u0131rt\u0131m\u0131z yok\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Y\u0131llar \u00f6nce 1984\u2019te ve 1987\u2019de Armenolog Sergey Vardanyan, bizde ilk olarak hem dikkatimizi Hem\u015filler meselesine \u00e7ekti, hem de Orta Asyal\u0131 yurtta\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n, Ermenistan\u2019a ta\u015f\u0131nma ricalar\u0131n\u0131 yerine getirmek i\u00e7in S. Khanzandyan\u2019\u0131n yard\u0131m\u0131na ba\u015fvurdu. Kom\u00fcnist rejimi, bu ricay\u0131 reddetti, Hem\u015fillere s\u0131rt \u00e7evirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Acaba K\u00e2mil\u2019in d\u00fcr\u00fcst ruhunda reddedilmi\u015f karde\u015fin al\u0131nganl\u0131\u011f\u0131 m\u0131 \u015fikayet ediyordu? \u201cS\u0131rt\u0131m\u0131z yok\u2026\u201d. \u0130ster istemez Ermenistan\u2019\u0131n eski y\u00f6neticilerinin ink\u00e2r\u0131n\u0131 hat\u0131rlad\u0131m. K\u00e2mil\u2019in, utanc\u0131mdan y\u00fcz\u00fcm\u00fcn k\u0131pk\u0131rm\u0131z\u0131 oldu\u011funu karanl\u0131kta g\u00f6r\u00fcp g\u00f6rmedi\u011fini bilmiyorum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kendisinden d\u00fc\u011f\u00fcn kasetinin kopyas\u0131n\u0131 istedim. Vermeyi vaat etti. Ertesi ak\u015fam arkada\u015flar\u0131mla beraber Kamil\u2019in evine gittik. Avluda oturup \u00e7ay i\u00e7tik ve \u00f6nceki g\u00fcnk\u00fc sohbetimize devam ettik. Kamil\u2019in yeni in\u015fa etti\u011fi evine dikkatle bak\u0131yordum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kamil: \u201cOrta Asya\u2019daki evim pek g\u00fczeldi. Bizimkiler genel olarak iyi evler in\u015fa ederler. Oradaki yerel halka da ev yapmay\u0131 \u00f6\u011frettik ama sonunda evlerimizi de onlara b\u0131rakt\u0131k\u2026\u201d diye anlatt\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Artavazd\u2019\u0131n telefonu \u00e7ald\u0131\u011f\u0131nda Kamil\u2019in evinden olduk\u00e7a uzakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131k. Kaseti unutmu\u015ftuk. Geri d\u00f6nd\u00fck. Kamil\u2019in telefonu yoktu, kaseti unuttu\u011fumuzu g\u00f6r\u00fcnce gece yar\u0131s\u0131 evden eve dola\u015farak bir cep telefonu bularak aram\u0131\u015ft\u0131\u2026 Vazge\u00e7ip, kaseti almak istemedi\u011fimizi d\u00fc\u015f\u00fcnerek endi\u015felenmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kamil: \u201cErmenistan\u2019a g\u00f6t\u00fcrmeniz i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131m. Geri vermenize gerek yok\u201d diye sanki ikna ediyordu bizi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">G\u00f6t\u00fcrece\u011fim, sevgili Kamil, \u015fimdilik bi\u00e7imlenmeyip ifade edilmeyen k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131m\u0131 da beraberimde g\u00f6t\u00fcrece\u011fim, bir kopyas\u0131n\u0131 ise size b\u0131rakarak\u2026<\/p>\n<p><strong><em>T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7eviren: Meline Anumyan<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em><strong>Akunq.net<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Haykazun Alvrtsyan Son g\u00fcnlerde Ermeni medyas\u0131n\u0131n dikkati, Orta Asya\u2019da ya\u015fayan Hem\u015filler (zorla M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri) konusuna odaklanm\u0131\u015f durumda. 1980\u2019li y\u0131llar\u0131n sonlar\u0131nda Fergana\u2019da ya\u015fanan trajik olaylardan dolay\u0131 onlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Rusya\u2019n\u0131n g\u00fcney b\u00f6lgelerine g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131. 2004\u2019te bu insanlarla bulu\u015fma, onlar\u0131n \u00e7etin hayatlar\u0131 ve karma\u015f\u0131k sorunlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi edinme f\u0131rsat\u0131m oldum. A\u015fa\u011f\u0131daki yaz\u0131m, 2004 y\u0131l\u0131nda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,16],"tags":[],"class_list":["post-5776","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","category-hamsen-hemsin"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Haykazun Alvrtsyan Son g\u00fcnlerde Ermeni medyas\u0131n\u0131n dikkati, Orta Asya\u2019da ya\u015fayan Hem\u015filler (zorla M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri) konusuna odaklanm\u0131\u015f durumda. 1980\u2019li y\u0131llar\u0131n sonlar\u0131nda Fergana\u2019da ya\u015fanan trajik olaylardan dolay\u0131 onlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Rusya\u2019n\u0131n g\u00fcney b\u00f6lgelerine g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131. 2004\u2019te bu insanlarla bulu\u015fma, onlar\u0131n \u00e7etin hayatlar\u0131 ve karma\u015f\u0131k sorunlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi edinme f\u0131rsat\u0131m oldum. A\u015fa\u011f\u0131daki yaz\u0131m, 2004 y\u0131l\u0131nda [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-05-26T06:42:14+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/\",\"name\":\"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp\",\"datePublished\":\"2011-05-26T06:42:14+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp\",\"contentUrl\":\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Haykazun Alvrtsyan Son g\u00fcnlerde Ermeni medyas\u0131n\u0131n dikkati, Orta Asya\u2019da ya\u015fayan Hem\u015filler (zorla M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Hem\u015fin Ermenileri) konusuna odaklanm\u0131\u015f durumda. 1980\u2019li y\u0131llar\u0131n sonlar\u0131nda Fergana\u2019da ya\u015fanan trajik olaylardan dolay\u0131 onlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Rusya\u2019n\u0131n g\u00fcney b\u00f6lgelerine g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131. 2004\u2019te bu insanlarla bulu\u015fma, onlar\u0131n \u00e7etin hayatlar\u0131 ve karma\u015f\u0131k sorunlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi edinme f\u0131rsat\u0131m oldum. A\u015fa\u011f\u0131daki yaz\u0131m, 2004 y\u0131l\u0131nda [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2011-05-26T06:42:14+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/","name":"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp","datePublished":"2011-05-26T06:42:14+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#primaryimage","url":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp","contentUrl":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/http___dzaynhamshenakan0.bmp"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2011\/05\/26\/hemsiller-kimlik-arayisi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Hem\u015filler: Kimlik Aray\u0131\u015f\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5776","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5776"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5776\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5776"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5776"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5776"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}