{"id":30339,"date":"2014-06-13T01:44:01","date_gmt":"2014-06-13T06:44:01","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=30339"},"modified":"2014-06-13T01:44:01","modified_gmt":"2014-06-13T06:44:01","slug":"cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/","title":{"rendered":"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><b><i><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=30340\" rel=\"attachment wp-att-30340\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-30340\" alt=\"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2014\/06\/Cumhuriyet\u2019in-Ermeni-fi\u015flemesi-300x457.jpg\" width=\"300\" height=\"457\" \/><\/a>Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik uygulamalarla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla tan\u0131nan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Nevzat Onaran, Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019ndeki incelemeleri s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 belgelere ula\u015ft\u0131. Tek Parti d\u00f6neminde Ermeni n\u00fcfusun ve M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin fi\u015flendi\u011fini ortaya koyan bu belgeler, Cumhuriyet tarihi boyunca gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun her ad\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l izlendi\u011fini g\u00f6steriyor. <\/i><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><i>Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik uygulamalarla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla tan\u0131nan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Nevzat Onaran, Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019ndeki incelemeleri s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 belgelere ula\u015ft\u0131. Tek Parti d\u00f6neminde Ermeni n\u00fcfusun ve M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin isim, adres, anne baba ad\u0131, \u00e7ocuk say\u0131s\u0131 gibi bilgilerle fi\u015flendi\u011fini ortaya koyan bu belgeler, Cumhuriyet tarihi boyunca gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun her ad\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l izlendi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><i>Agos\u2019un ge\u00e7en y\u0131l\u0131n Temmuz ay\u0131nda man\u015fetine ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u2018Soy kodu\u2019 uygulamas\u0131n\u0131n tarihsel k\u00f6kenine i\u015faret eden bu belgeler, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin vatanda\u015fl\u0131k politikalar\u0131n\u0131n hangi ayr\u0131mc\u0131 yakla\u015f\u0131mla \u015fekillendi\u011fini \u00e7ok net bir \u015fekilde a\u00e7\u0131k ediyor.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>NEVZAT ONARAN<br \/>\nnevzatonaran@gmail.com<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cDedemi bilmeyim, babam\u0131 bileyim\u2026 311\u2019de (1895 y\u0131l\u0131) Erman\u0131dan d\u00f6nm\u00fc\u015f yavru\u2026 Babadan dedem 18 ya\u015f\u0131ndaym\u0131\u015f\u2026 Yavru, \u00fc\u00e7 sefer sava\u015f olmu\u015f\u2026 Babam anlat\u0131rd\u0131\u2026 M\u00fcsl\u00fcman oldular, yavru\u2026\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Y\u0131llar \u00f6nce M. Ana\u2019dan dinledim\u2026 M. Ana, Ermenilerin can ve mal g\u00fcvenli\u011finin nas\u0131l yok edildi\u011fini, babas\u0131n\u0131n \u015fahitli\u011fiyle anlatt\u0131\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">S\u00fcnni M\u00fcsl\u00fcman olduklar\u0131 halde, yine de \u2018g\u00fcvercin tedirginli\u011finde\u2019 ya\u015f\u0131yorlard\u0131\u2026 Fi\u015flendikleri, d\u00f6nemin T\u00fcrk Tarih Kurumu Ba\u015fkan\u0131 Yusuf Hala\u00e7o\u011flu\u2019nun \u201cErmeni d\u00f6nme listesi elimde\u201d s\u00f6ylemiyle resmen itiraf edilmi\u015fti. Hala\u00e7o\u011flu bo\u015funa konu\u015fmuyordu, devlet S\u00fcnni M\u00fcsl\u00fcman Ermenileri de vilayet vilayet fi\u015flemi\u015fti\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Onlar, 1915\u2019teki \u201cYa can\u0131n, ya can\u0131n ve de mal\u0131n!\u201d tufan\u0131nda sadece can\u0131n\u0131 kurtarabilen bir avu\u00e7 Ermeni\u2019ydi\u2026 Ya da Pontoslu Rum\u2019du veya Mardinli S\u00fcryani, Hakkarili Keldani\u2019ydi \u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Onlar binlerce y\u0131ll\u0131k tarihleriyle Anadolu\u2019nun kadim halklar\u0131n\u0131n birer can\u0131yd\u0131\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u2018Yeni\u2019 kimlik, bedene belki uyuyor, belki de uymuyordu\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">M. Ana\u2019n\u0131n arzusu S\u00fcnni M\u00fcsl\u00fcman olarak hacca gitmekti\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Dersimli arkada\u015f\u0131m anlatm\u0131\u015ft\u0131; bir Dersimli day\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm d\u00f6\u015fe\u011findeki vasiyeti de y\u00fcce bilmem da\u011f\u0131n ba\u015f\u0131na g\u00f6m\u00fcl\u00fcp ba\u015f\u0131na bir ha\u00e7 konmas\u0131ym\u0131\u015f\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019nde (BCA) yapt\u0131\u011f\u0131m ara\u015ft\u0131rmalar s\u0131ras\u0131nda, Ordu\u2019da ya\u015fayan M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin listesini ve Diyarbak\u0131r\u2019da da bu t\u00fcr bir listenin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir kararnameyi inceleme imk\u00e2n\u0131 buldum. \u201cOrdu vilayeti m\u0131nt\u0131kas\u0131nda bulunan m\u00fchtedilere [ba\u015fka bir dinden d\u00f6nerek M\u00fcsl\u00fcman olanlara] mahsus listedir (m\u00fclhakata [ba\u011fl\u0131 yerler] dahil)\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla verilen listede 98 ki\u015finin ismi s\u0131ralan\u0131yordu.(1)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ek olarak \u201cOrdu vilayeti dahilinde (m\u00fclhakat\u0131 ile) bulunan Ermenilerin kayd\u0131n\u0131 g\u00f6sterir listedir\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131ndaysa, 114 ki\u015finin ismine yer veriliyordu. Her iki listeyi kimin ne i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda bilgi notu yoktu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Fi\u015f kayd\u0131 Diyarbak\u0131r\u2019da da tutulmu\u015ftu. Bakanlar Kurulu\u2019nun 22.9.1936 tarih ve 2\/5350 say\u0131l\u0131 Kararnamesi\u2019yle, Ermeni milletinden olup, ihtida etmi\u015f \u201cDiyarbak\u0131r vilayet fi\u015fine d\u00e2hil olan\u201d Nazif ailesiyle birlikte \u00c7orum\u2019a s\u00fcrg\u00fcn edildi.(2)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ordu ve Diyarbak\u0131r vilayetlerine ait bu iki evrak\u0131n ortak noktas\u0131, M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerle ilgili \u2018Fi\u015f No\u2019sunun bulunmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Fi\u015fleme Ordu ve Diyarbak\u0131r vilayetleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, 1930\u2019lardan itibaren Anadolu\u2019nun \u201ck\u0131l\u0131\u00e7 art\u0131\u011f\u0131\u201d Ermenilerden \u2018temizlenmesi\u2019 kolay olmu\u015ftur\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu fi\u015flerden hareketle, resmi ideolojinin savunucular\u0131 hemen \u201cBak\u0131n t\u00fcm Ermeniler s\u00fcrg\u00fcn edilmemi\u015f\u201d laf\u0131na sar\u0131lacaklard\u0131r; ancak unutulmamal\u0131 ki, \u00f6rne\u011fin Ordu\u2019da M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermeniler, asl\u0131nda Ermeni yetimi \u00e7ocuklard\u0131r. Onlar, ana babas\u0131 ve kimli\u011fi \u2018yok\u2019 edilen M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lan \u00e7ocuklard\u0131r\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>1915\u2019lerden 1930\u2019lara devreden miras<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n temeli \u00fczerine Kemalistlerin bina etti\u011fi Cumhuriyet, 1920\u2019lerin ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren kurumsalla\u015fmas\u0131n\u0131 hem idari ve ekonomik hem de ideolojik-k\u00fclt\u00fcrel sahada yo\u011funla\u015ft\u0131rd\u0131\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130ttihat\u00e7\u0131lardan miras ve 1920\u2019lere y\u00f6n veren T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011finin ekonomi politi\u011fi, ekonomi ile istihdam\u0131n T\u00fcrkle\u015ftirilmesi, T\u00fcrk\u00e7enin tek dil haline getirilmesi ve T\u00fcrk-\u0130slam sentezini bayrakla\u015ft\u0131ran resmi ideolojinin in\u015fas\u0131yd\u0131\u2026 Ermenilerin ve Rumlar\u0131n gasp edilen m\u00fclk\u00fcn\u00fcn T\u00fcrkle\u015ftirilmesi anlam\u0131na gelen 26 Eyl\u00fcl 1915 tarihli Tasfiye Kanunu, Cumhuriyet ilan\u0131 \u00f6ncesinde 15 Nisan 1923\u2019te yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131ld\u0131(3) ve 8 Kas\u0131m 1988\u2019e kadar y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte kald\u0131. Tasfiye Kanunu ile M\u00fcsl\u00fcman ahaliye, m\u00fclteciye ve sermayedara da\u011f\u0131t\u0131lan ve sat\u0131lan m\u00fclk\u00fcn tapuland\u0131rmas\u0131 i\u015flemi de 1920\u2019ler sonu ve 1930\u2019larda(4) \u00a0h\u0131zland\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu s\u00fcre\u00e7te, Ermeni\u2019ye, Rum\u2019a, K\u00fcrt\u2019e, Arap\u2019a, di\u011fer gayri T\u00fcrklere ve dinen H\u0131ristiyan\u2019a, Musevi\u2019ye, Alevi\u2019ye \u2018\u00f6teki\u2019 g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131ld\u0131. Bunun i\u00e7in, bug\u00fcnk\u00fc Cumhuriyet\u2019in demokratikle\u015fmesi tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n temelinde, \u2018\u00f6teki\u2019ni tasfiyeye y\u00f6nelik politikalar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunlar vard\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1930\u2019larda, T\u00fcrk ve S\u00fcnni M\u00fcsl\u00fcman d\u0131\u015f\u0131ndaki di\u011fer kimlikleri yok sayan \u2018T\u00fcrkiye T\u00fcrklerindir\u2019 slogan\u0131 do\u011frultusunda, 1915\u2019tekine benzer bir isk\u00e2n politikas\u0131 esas al\u0131nd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u2018Dil, ekin ve kan birli\u011fi\u2019 ve \u2018temdinle temsil\u2019 (asimilasyonla medenile\u015ftirme) i\u00e7in 14 Haziran 1934 tarih ve 2510 say\u0131l\u0131 \u0130sk\u00e2n Kanunu gere\u011fi, T\u00fcrkiye haritas\u0131 \u00fc\u00e7 temelde resmen b\u00f6l\u00fcnd\u00fc: T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fan ve konu\u015fmayan; T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden olan ve olmayan; T\u00fcrk olan ve olmayan.(5)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00d6yle bir hava yarat\u0131ld\u0131 ki, T\u00fcrk Tarih Tezi\u2019yle, Mustafa Kemal imzal\u0131 ve 27.6.1920 tarihli K\u00fcrdistan\u2019a \u00f6zerklik talimat\u0131ndan \u201cK\u00fcrtler, asl\u0131nda T\u00fcrk\u2019t\u00fcr\u201d tezine gelindi. Bununla da yetinilmedi, Anadolu\u2019nun 7000 y\u0131ll\u0131k tarihine m\u00fcdahale edildi ve S\u00fcmerler ile Etiler\u2019in de T\u00fcrk oldu\u011fu iddia edildi.(6)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130sk\u00e2n Kanunu\u2019nun prati\u011fi \u00f6nce Sason\u2019da, ard\u0131ndan devletin Tun\u00e7 Eli\u2019nin vurdu\u011fu Dersim k\u0131r\u0131m\u0131nda ya\u015fand\u0131 ve \u015eark\u2019ta bunlar olurken, Garp\u2019ta da \u2018T\u00fcrk\u00e7e konu\u015f\u2019 kampanyas\u0131yla ba\u015flayan s\u00fcre\u00e7 Varl\u0131k Vergisi ve 6-7 Eyl\u00fcl imhas\u0131yla sistematik olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>Yeni fi\u015fleme d\u00fczeni<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ermeni ve Rumlara ait m\u00fclklerin T\u00fcrkle\u015ftirildi\u011fi, T\u00fcrkiye haritas\u0131n\u0131n T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fan ve konu\u015fmayan ile T\u00fcrk olan ve olmayana g\u00f6re taksim edildi\u011fi bir d\u00f6nemde, 1927\u2019de n\u00fcfus say\u0131m\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131na ve 1935 Ekim ay\u0131nda da yeni bir n\u00fcfus say\u0131m\u0131 yap\u0131lacak olmas\u0131na ra\u011fmen, bir de \u2018gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131\u2019 yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu gizli say\u0131m\u0131n daha sonra a\u00e7\u0131klanmayan resmi sonucuna, 2007\u2019de d\u00f6nemin Tarih Kurumu Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Yusuf Hala\u00e7o\u011flu dikkat \u00e7ekmi\u015fti: \u201cErmeni d\u00f6nme listesi elimde, ama a\u00e7\u0131klamam\u2026\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130htida eden, yani M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerle ve di\u011fer M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f insanlarla ilgili \u2018gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 kanunuyla\u2019 bir say\u0131m yap\u0131lm\u0131\u015f olsa da, asl\u0131nda buna y\u00f6nelik faaliyet,1920\u2019lerin sonunda ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">D\u00e2hiliye Vek\u00e2leti N\u00fcfus \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn 1939 y\u0131l\u0131yla ilgili haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma Raporu\u2019nda, ihtida edenlerle ilgili \u015fu bilgiye yer verildi:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201c\u0130htida muamel\u00e2t\u0131 hakk\u0131ndaki 20.10.[1]929 g\u00fcnl\u00fc ve 1347 say\u0131l\u0131 talimatnameyle tevfikan yap\u0131lacak tesciller ile bu kabil kimselere verilecek n\u00fcfus c\u00fczdanlar\u0131n\u0131n sureti iml\u00e2 ve tahriri (doldurulmas\u0131 ve yaz\u0131lmas\u0131).\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1939 y\u0131l\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma Raporu\u2019nda ifade edilen bir di\u011fer husus da, \u201cTabiiyet muamelat\u0131n\u0131 muttarit (tekd\u00fcze) bir \u015fekilde y\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in ihzar tabolunan (haz\u0131rlanan) \u2018Tabiiyet Klavuzu\u2019 adl\u0131 eser Umumi M\u00fcfetti\u015fliklere, vilayetlere, vek\u00e2letlere ve sair al\u00e2kal\u0131 makamlara tevzi olunmu\u015ftur (da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r)\u201d denilen tabiiyete y\u00f6nelik d\u00fczenlemedir.(7)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Emniyet Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, daha evvel vilayetlere g\u00f6nderdi\u011fi 8 Temmuz 1929 tarih ve 1910 no\u2019lu tamimiyle de, \u201cVilayet d\u00e2hilinde T\u00fcrk \u0131rk\u0131ndan gayr\u0131 ve T\u00fcrk konu\u015fmas\u0131ndan ba\u015fka lisanla konu\u015fan ekalliyetlerden kad\u0131n ve erkek dahil olmak \u00fczere ne kadar n\u00fcfus vard\u0131r?\u201d ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Emniyet Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc tamiminde vilayetler d\u00fczeyinde birer cetvelin haz\u0131rlan\u0131p g\u00f6nderilmesi de ifade edilmi\u015ftir.(8)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">T\u00fcm bunlar, D\u00e2hiliye Vek\u00e2letinin talimatnamesi ve \u2018Tabiiyet Klavuzu\u2019 ve Emniyet Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ile N\u00fcfus \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn tamimleriyle T\u00fcrkiye Cumhuriyeti vatanda\u015flar\u0131na y\u00f6nelik, 1929 y\u0131l\u0131ndan itibaren n\u00fcfus c\u00fczdanlar\u0131na, adresine kadar tek tek fi\u015flemeye gidildi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1929 y\u0131l\u0131ndan beri bu fi\u015flemeyle belirlenen, Yusuf Hala\u00e7o\u011flu\u2019nun ve daha pek \u00e7ok resmi yetkilinin bildi\u011fi M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerden, Ordu vilayetine ait olan 98 ki\u015finin isminin s\u0131raland\u0131\u011f\u0131 liste \u015fu notla haz\u0131rlanm\u0131\u015f:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cYukar\u0131da h\u00fcviyetleri yaz\u0131l\u0131 bulunan Ermeni m\u00fchtedilerinin umumi harpte tehcire tabi tutulan Ermenilerin \u00e7ocuklar\u0131 olup terk edilen ve en fazla G\u00fcrc\u00fc muhacirleri taraf\u0131ndan himaye ve b\u00fcy\u00fct\u00fclen Ermenilerdendir. Bunlar\u0131n ihtida etmelerinde ekseri samimiyet g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi Ermeni cemaati ile vaki temas ve m\u00fcnasebetlerinden anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Memleket i\u00e7in bunlardan menfaat beklemek zait (gereksiz) bir keyfiyettir.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Liste 6 bilgi i\u00e7eriyor: S\u0131ra No, Fi\u015f No, Ad\u0131 soyad\u0131, Eski ad\u0131, Baba ad\u0131, Do\u011fumu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Listenin 1\u2019inci s\u0131ras\u0131ndaki 323 (1907) do\u011fumlu Ahmet D.\u2019nin eski ad\u0131: Ohannes, Baba ad\u0131: Karabet ve Fi\u015f No: 4. 50\u2019inci s\u0131radaki 312 (1896) do\u011fumlu Leman O.\u2019nun eski ad\u0131: Repika, baba ad\u0131: Ohannes, Fi\u015f No: &#8230; [okunmuyor]. Liste b\u00f6yle devam ediyor. Baz\u0131 kimselerin soyad\u0131n\u0131n yaz\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 listede, 98 ki\u015finin ad\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k Fi\u015f No\u2019su 103 olan ki\u015finin varl\u0131\u011f\u0131, asl\u0131nda devlet elindeki listenin 98\u2019den daha fazla ki\u015fiyi kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Nitekim Fi\u015f No\u2019su 103 olan \u015eeker L.\u2019nin eski ad\u0131 Eva olup, 329 (1913) do\u011fumlu; baba ad\u0131 Serkis ve listedeki s\u0131ras\u0131 87.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">114 ki\u015finin ad\u0131n\u0131n s\u0131raland\u0131\u011f\u0131 \u201cOrdu vilayeti d\u00e2hilinde (m\u00fclhakat\u0131 ile) bulunan Ermenilerin kayd\u0131n\u0131 g\u00f6sterir listedir\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 ek listede, Fi\u015f No\u2019su olmadan ki\u015filerle ilgili bilgiler, ad\u0131 soyad\u0131, baba ad\u0131, kar\u0131s\u0131, o\u011flu, k\u0131z\u0131 ve oturdu\u011fu yer \u015feklinde haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Listedeki pek \u00e7o\u011funun soyad\u0131n\u0131n olmamas\u0131, haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n 21 Haziran 1934 tarih ve 2525 say\u0131l\u0131 soyad\u0131yla ilgili kanunun y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe kondu\u011fu d\u00f6nemden \u00f6nce yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Birinci s\u0131radaki Armanak\u2019\u0131n baba ad\u0131 Hosrof olup, yer verilen bir di\u011fer bilgi de Ta\u015fba\u015f\u0131 Mahallesi\u2019nde oturuyor olmas\u0131d\u0131r. Bu liste de, Anadolu vilayetlerindeki Ermenilerin nerede oldu\u011funun resmen kayd\u0131n\u0131n tutuldu\u011funun bir delilidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Gayri T\u00fcrk ya da gayri S\u00fcnni M\u00fcsl\u00fcman\u2019a y\u00f6nelik b\u00f6yle bir listelemenin sadece Ermenilerle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 san\u0131yoruz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Konuyla ilgili bir ba\u015fka ilgi \u00e7ekici belge ise bir kararname. Bakanlar Kurulu\u2019nun 22.9.1936 tarih ve 2\/5350 no\u2019lu kararnamesi, \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cAslen Ermeni milletinden olup, Diyarbekir vilayeti fi\u015fine dahil olan Diyarbekir\u2019de terzilik yapan Nazif\u2019in tehcirden kurtulmak i\u00e7in ihtida etti\u011fi ve b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131 ile Ermeni amaline hizmet eden az\u0131l\u0131 bir T\u00fcrk d\u00fc\u015fman\u0131 oldu\u011fu ve b\u00f6yle bir telkinle yeti\u015ftirdi\u011fi \u00e7ocuklar\u0131ndan\u2026\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">S\u00fcrg\u00fcnden kurtulmak i\u00e7in M\u00fcsl\u00fcman olan Ermeni Nazif\u2019in \u00e7ocuklar\u0131 hakk\u0131nda bilgi verildikten sonra [18.11.1935 tarih ve] 2848 say\u0131l\u0131 [\u0130sk\u00e2n] kanununun 5\u2019inci maddesi [casusluk faaliyeti ve hududa yak\u0131n bir yerde oturmas\u01319] gerek\u00e7esiyle t\u00fcm ailesiyle birlikte \u00c7orum\u2019a s\u00fcr\u00fclmesinin kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bildirilmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bir devlet faaliyeti olarak benzer fi\u015flemelerin di\u011fer vilayetlerde de yap\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funa \u015f\u00fcphe yoktur.<\/p>\n<div style=\"text-align: justify\" align=\"center\">\n<hr align=\"center\" size=\"2\" width=\"100%\" \/>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>Hala\u00e7o\u011flu: Ermeni d\u00f6nme listesi elimde\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Prof. Dr. Yusuf Hala\u00e7o\u011flu, T\u00fcrk Tarih Kurumu Ba\u015fkan\u0131 oldu\u011fu A\u011fustos 2007\u2019de yapt\u0131\u011f\u0131 bir de\u011ferlendirmede, \u201cElimde Ermeni d\u00f6nmelerinin listesi var\u201d dedi. Hala\u00e7o\u011flu\u2019nun \u201cAlevi K\u00fcrtlerin y\u00fczde 99\u2019u T\u00fcrkmen\u201d iddias\u0131nda bulundu\u011fu s\u00f6z konusu demecin Ermenilerle ilgili b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u015f\u00f6yleydi:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cBir d\u00f6nemler M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f Ermeni vatanda\u015flar var. Ben Ermenileri su\u00e7lamad\u0131m\u2026 Benim elimde Ermeni ismi, onun T\u00fcrk ismi ve hangi mahallede oturdu\u011funa dair liste var. Ama bunu hi\u00e7bir zaman a\u00e7\u0131klamayaca\u011f\u0131m, bu bir tehdit olarak da alg\u0131lanmas\u0131n.\u201d (H\u00fcrriyet, 22.8.2007; ve ayr\u0131ca, Radikal, 20-21.8.2007; Vatan, 19.8.2007; Evrensel, 20.8.2007; Milliyet, 21.8.2007; G\u00fcndem, 23.8.2007.)<\/p>\n<div style=\"text-align: justify\" align=\"center\">\n<hr align=\"center\" size=\"2\" width=\"100%\" \/>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>D\u00e2hiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019n\u0131n \u0131rk ve kan temelli politikalar\u0131<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>&#8220;Tabiiyet \u015fubesi kurduk&#8221;<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">D\u00e2hiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya, 1930 senesi b\u00fct\u00e7esiyle ilgili yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada de\u011ferlendirdi\u011fi konu, d\u0131\u015far\u0131dan muhacir getirilmesi ve n\u00fcfus ve isk\u00e2n meselesidir. Lozan\u2019dan beri \u00fclkeye \u201c500 bini ge\u00e7en kan karde\u015fimiz\u201din geldi\u011fini belirten Vekil Kaya\u2019n\u0131n, Tabiiyet \u015eubesi\u2019nden \u0131rk\u00e7\u0131 g\u00f6ndermeleri olan bir \u2018Kan \u015eubesi\u2019 gibi bahsetmesi dikkat \u00e7ekicidir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201cM\u00fcbadele bitmi\u015f olsa isk\u00e2n\u0131n bu cihetleri devam edecektir. \u0130sk\u00e2n\u0131 n\u00fcfusla beraber birle\u015ftirerek n\u00fcfus, isk\u00e2n ve tabiiyet meselesini bir [N\u00fcfus] M\u00fcd\u00fcriyeti Umumiye alt\u0131nda cem ettik. Bunun i\u00e7in her \u00fc\u00e7 \u015fubenin [n\u00fcfus, isk\u00e2n ve tabiiyet \u015fubeleri] hedefini ve sahai i\u015ftigalini tevhit ederek (birle\u015ftirerek) vilayetlerdeki te\u015fkilat\u0131 da bug\u00fcn me\u015fgul olaca\u011f\u0131 i\u015flerle m\u00fctenasip bir dereceye indirdik\u2026 Vak\u0131a \u015fimdiye kadar yap\u0131lan fedak\u00e2rl\u0131klar zahiren istisgar edilebilirse (k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse) de \u0131rkda\u015flar\u0131n ana vatana getirilmesi ve ekseriyeti azimesinin m\u00fcstahsil mevkie konulmas\u0131 sayesinde memleketin kudretinin artmas\u0131 itibarile h\u00e2s\u0131l olan milli ve i\u00e7timai faide milyonlarla \u00f6l\u00e7\u00fclemeyecek kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fcr&#8230;\u201d (\u015e\u00fckr\u00fc Kaya S\u00f6zleri-Yaz\u0131lar\u0131, 1927-1937, Birinci Kitap, Toplayan: Ekrem Erg\u00fcven, Cumhuriyet Matbaas\u0131, \u0130stanbul-1937, sf. 65-66.)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<div style=\"text-align: justify\" align=\"center\">\n<hr align=\"center\" size=\"2\" width=\"100%\" \/>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>N\u00fcfusun &#8216;Gizli&#8217;si de say\u0131ld\u0131\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1935 Ekim ay\u0131nda yap\u0131lacak n\u00fcfus say\u0131m\u0131 i\u00e7in \u00e7\u0131kar\u0131lan kanunun (1) ard\u0131ndan, \u2018gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131\u2019 i\u00e7in de bir kanun (2) \u00a0y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe kondu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Gizli N\u00fcfus Say\u0131m\u0131 Kanunu\u2019yla, n\u00fcfus k\u00fct\u00fc\u011f\u00fcne yaz\u0131lmam\u0131\u015f olanlar\u0131n yaz\u0131lmas\u0131 ve \u00f6len ile kaybolanlar\u0131n silinmesi ve evliliklerin kayd\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 hedeflendi. Bu, resmi ifadeydi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kanunla ilgili tasar\u0131n\u0131n Ba\u015fvekil \u0130smet imzal\u0131 3.7.1934 tarihli gerek\u00e7e metninde, Kas\u0131m 1933-31 May\u0131s 1934 tarihleri aras\u0131nda yap\u0131lan gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 da a\u00e7\u0131kland\u0131. Bu halde, s\u00f6z konusu gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 kanunu \u00e7\u0131kar\u0131lmadan \u00f6nce de gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Sonucu a\u00e7\u0131klayan Ba\u015fvekil \u0130smet, bu say\u0131m i\u015fleminin hangi kanun ya da y\u00f6netmelik gere\u011fi yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda bilgi vermedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kas\u0131m 1933-31 May\u0131s 1934 tarihleri aras\u0131nda yap\u0131lan gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131na g\u00f6re, 2.504.289 gizli do\u011fum, 1.532.959 gizli \u00f6l\u00fcm ve 669.784 gizli evlenme tespit edilmi\u015ftir. O tarihte T\u00fcrkiye\u2019nin kay\u0131tl\u0131 n\u00fcfusuysa 15.640.019\u2019dir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Kanuna g\u00f6re gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131na 1 Eyl\u00fcl 1934 tarihinde ba\u015fland\u0131.(3)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Gizli n\u00fcfusla ilgili kanun gere\u011fi iki ay\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcrede 3,5 milyon ki\u015finin n\u00fcfus k\u00fct\u00fc\u011f\u00fcne yeni kayd\u0131 yap\u0131ld\u0131. Yaz\u0131m s\u00fcresinin 1 Haziran 1935\u2019e kadar uzat\u0131lmas\u0131 da kabul edildi.(4)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ba\u015fvekil \u0130smet\u2019in a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, Kas\u0131m 1933-31 May\u0131s 1934 tarihleri aras\u0131nda resmi bir kanun ya da y\u00f6netmelik olmadan yap\u0131lan gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131nda 2,5 milyon olan yaz\u0131lmayan n\u00fcfus toplam\u0131, 1 Eyl\u00fcl-18 Kas\u0131m 1934 d\u00f6neminde 3,5 milyona \u00e7\u0131kt\u0131. Kanunlu say\u0131m, n\u00fcfusu kayda almada hayli etkili olmu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 1937 y\u0131l\u0131nda da s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc. D\u00e2hiliye Vek\u00e2leti, umumi m\u00fcfetti\u015flere, vilayetlere ve Tefti\u015f Heyeti Reisli\u011fi\u2019ne g\u00f6nderdi\u011fi tamimde, gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131 g\u00f6revini yapmayan muhtarla, ihtiyar heyetinin cezaland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 bildirdi. (5)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">D\u00e2hiliye Vek\u00e2leti, daha sonra da gizli n\u00fcfus hakk\u0131nda uyar\u0131da bulunmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Yaz\u0131m i\u015flemiyle ilgili \u00f6zel konulara da a\u00e7\u0131kl\u0131k getirmek amac\u0131yla, vilayetlere ve kazalara g\u00f6nderdi\u011fi tamimlerde, \u201cHalk\u0131n hangi unsurdan oldu\u011funu\u201d ve her bir cemaat ile din i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 birer cetvelin haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 istedi.(6)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u2018Halk\u0131n hangi unsurdan oldu\u011fu\u2019nun tespiti, M\u00fcsl\u00fcman olan Ermenilere y\u00f6nelik vilayet baz\u0131ndaki fi\u015f kayd\u0131 ve Tarih Kurumu Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Yusuf Hala\u00e7o\u011flu\u2019nun a\u00e7\u0131klamas\u0131, gizli n\u00fcfus say\u0131m\u0131n\u0131n yaz\u0131lmayan resmi gerek\u00e7esini(7)\u00a0 daha da g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i>1-<\/i><\/b><i> 29 May\u0131s 1934 tarih ve 2465 no\u2019lu Umum\u00ee N\u00fcfus Say\u0131m\u0131 Hakk\u0131nda Kanunu, TBMM Zab\u0131t Ceridesi, devre: IV, cilt: 22, tarih: 29.5.1934, sf. 430-431 ve Resmi Gazete, 30 May\u0131s 1934, no: 2714, sf. 3876.<br \/>\n<b>2-<\/b>\u00a0 5 Temmuz 1934 tarih ve 2576 no\u2019lu Gizli N\u00fcfuslar\u0131n Yaz\u0131m\u0131 Hakk\u0131nda Kanun, TBMM Zab\u0131t Ceridesi, devre: IV, cilt: 23, tarih: 5.7.1934, sf. 450-451 ve Resmi Gazete, 15 Temmuz 1934, no: 2752, sf. 4146.<br \/>\n<b>3-\u00a0<\/b>Cumhuriyet, 26.8.1934, sf. 2 ve 2.9.1934, sf. 2.<br \/>\n<b>4-<\/b>\u00a0Cumhuriyet, 19.11.1934, sf. 2 ve 28.11.1934, sf. 2: TBMM Zab\u0131t Ceridesi, devre: IV, cilt: 25, tarih: 23.12.1934, sf. 293.<br \/>\n<b>5- <\/b>D\u00e2hiliye Vek\u00e2letinin 10.3.1937 tarih ve 2530\/781 no\u2019lu ve 21.6.1937 tarih ve 7251\/2317 no\u2019lu tamimleri, \u0130dare, D\u00e2hiliye Vek\u00e2letinin Ayl\u0131k Mecmuas\u0131, Mart 1937 ve A\u011fustos 1937, say\u0131: 108, sf. 444-445 ve say\u0131: 113, sf. 880-881.<br \/>\n<b>6- <\/b>D\u00e2hiliye Vek\u00e2letinin 22.7.1937 tarih ve 2539 no\u2019lu ve 22.7.1937 tarih ve 8641\/58\u00a0 no\u2019lu tamimleri, \u0130dare, D\u00e2hiliye Vek\u00e2letinin Ayl\u0131k Mecmuas\u0131, A\u011fustos 1937 ve Eyl\u00fcl 1937, say\u0131: 113, sf. 851-854 ve say\u0131: 114, sf. 938-942.<br \/>\n<b>7-\u00a0<\/b> Nevzat Onaran, 1934 \u2018gizli n\u00fcfus\u2019 fi\u015flemesi, Evrensel eki Evrensel Hayat, 2.9.2007, sf. 8.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i>http:\/\/www.agos.com.tr\/haber.php?seo=cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda&amp;haberid=7427<\/i><\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik uygulamalarla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla tan\u0131nan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Nevzat Onaran, Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019ndeki incelemeleri s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 belgelere ula\u015ft\u0131. Tek Parti d\u00f6neminde Ermeni n\u00fcfusun ve M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin fi\u015flendi\u011fini ortaya koyan bu belgeler, Cumhuriyet tarihi boyunca gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun her ad\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l izlendi\u011fini g\u00f6steriyor. Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,12,14,26,37],"tags":[],"class_list":["post-30339","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-belge","category-gunumuzde-bati-ermenileri","category-haberler","category-makaleler","category-tarih-sayfalari"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik uygulamalarla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla tan\u0131nan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Nevzat Onaran, Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019ndeki incelemeleri s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 belgelere ula\u015ft\u0131. Tek Parti d\u00f6neminde Ermeni n\u00fcfusun ve M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin fi\u015flendi\u011fini ortaya koyan bu belgeler, Cumhuriyet tarihi boyunca gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun her ad\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l izlendi\u011fini g\u00f6steriyor. Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2014-06-13T06:44:01+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"15 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/\",\"name\":\"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"datePublished\":\"2014-06-13T06:44:01+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik uygulamalarla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla tan\u0131nan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Nevzat Onaran, Ba\u015fbakanl\u0131k Cumhuriyet Ar\u015fivi\u2019ndeki incelemeleri s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 belgelere ula\u015ft\u0131. Tek Parti d\u00f6neminde Ermeni n\u00fcfusun ve M\u00fcsl\u00fcmanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin fi\u015flendi\u011fini ortaya koyan bu belgeler, Cumhuriyet tarihi boyunca gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun her ad\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l izlendi\u011fini g\u00f6steriyor. Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman olmayan n\u00fcfusa y\u00f6nelik [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2014-06-13T06:44:01+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"15 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/","name":"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"datePublished":"2014-06-13T06:44:01+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2014\/06\/13\/cumhuriyetin-ermeni-fislemesi-ilk-kez-gun-isiginda\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Cumhuriyet\u2019in Ermeni fi\u015flemesi ilk kez g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30339","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30339"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30339\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30339"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30339"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30339"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}