{"id":24872,"date":"2013-08-06T02:42:04","date_gmt":"2013-08-06T07:42:04","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=24872"},"modified":"2013-08-06T02:42:04","modified_gmt":"2013-08-06T07:42:04","slug":"kodlama-ve-azinlik-haklari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/","title":{"rendered":"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><b><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/\u0561\u0566\u0563\u0561\u0575\u056b\u0576-\u0583\u0578\u0584\u0580\u0561\u0574\u0561\u057d\u0576\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576\u0576\u0565\u0580\u056b\u0576-\u056f\u0578\u0564\u0561\u057e\u0578\u0580\u0565\u056c.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-24873\" alt=\"\u0561\u0566\u0563\u0561\u0575\u056b\u0576 \u0583\u0578\u0584\u0580\u0561\u0574\u0561\u057d\u0576\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576\u0576\u0565\u0580\u056b\u0576 \u056f\u0578\u0564\u0561\u057e\u0578\u0580\u0565\u056c\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/\u0561\u0566\u0563\u0561\u0575\u056b\u0576-\u0583\u0578\u0584\u0580\u0561\u0574\u0561\u057d\u0576\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576\u0576\u0565\u0580\u056b\u0576-\u056f\u0578\u0564\u0561\u057e\u0578\u0580\u0565\u056c-300x288.jpg\" width=\"300\" height=\"288\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2013\/08\/\u0561\u0566\u0563\u0561\u0575\u056b\u0576-\u0583\u0578\u0584\u0580\u0561\u0574\u0561\u057d\u0576\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576\u0576\u0565\u0580\u056b\u0576-\u056f\u0578\u0564\u0561\u057e\u0578\u0580\u0565\u056c-300x288.jpg 300w, https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2013\/08\/\u0561\u0566\u0563\u0561\u0575\u056b\u0576-\u0583\u0578\u0584\u0580\u0561\u0574\u0561\u057d\u0576\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576\u0576\u0565\u0580\u056b\u0576-\u056f\u0578\u0564\u0561\u057e\u0578\u0580\u0565\u056c.jpg 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Murat Bebiro\u011flu<br \/>\n<\/b>De\u011ferli okurlar, M\u00fcsl\u00fcman olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131n kodlama yoluyla izlenmesi, fi\u015flenme olarak nitelendi\u011finden olacak b\u00fcy\u00fck bir \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve \u00f6fke yaratm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Konu komplo teorileri \u00fcretmeye de \u00e7ok uygun. Fi\u015fleme -genel olarak- derin devletin yasal olmayan yollardan vatanda\u015flar\u0131 hakk\u0131nda bilgi toplamas\u0131, izlemesi ve gere\u011finde aleyhinde kullanmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Neredeyse bir, bir bu\u00e7uk as\u0131rdan beri potansiyel i\u00e7 d\u00fc\u015fman olarak g\u00f6r\u00fclen az\u0131nl\u0131klar\u0131n\u00a0 fi\u015flenmesi de hi\u00e7 garip de\u011fil. M\u00fcsl\u00fcman Olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131n izlenmesi de\u011fil, izlenmemesi garip olurdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Son y\u0131llarda h\u00fck\u00fcmetin otokton az\u0131nl\u0131klar\u0131n izlerini silmek, y\u0131kmak, dinamitle atmak yerine, kilise ve manast\u0131rlar\u0131 onar\u0131p turizme a\u00e7mas\u0131, Cumhuriyet tarihinde ilk kez el konulan cemaat varl\u0131klar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc geri\u00a0 vermesi, vak\u0131flarla ilgili kanunlarda ciddi iyile\u015ftirmeler yapmas\u0131 az\u0131nl\u0131klarla ilgili paradigman\u0131n az da olsa de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6steriyor. Ancak devletin az\u0131nl\u0131klarla ilgili paradigmas\u0131n\u0131n ve az\u0131nl\u0131klarla ilgili yarg\u0131lar\u0131n tamamen de\u011fi\u015fti\u011fini s\u00f6ylemek zor. \u0130ktidar partisi i\u00e7inde bile farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fte olanlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 da bir s\u0131r de\u011fil.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1914 soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 haz\u0131rlay\u0131p uygulayan \u0130ttihat ve Terakki Anadolu&#8217;daki M\u00fcsl\u00fcman olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yok etti. Osmanl\u0131&#8217;dan bu miras\u0131 alan Cumhuriyet, homojen bir millet yaratma amac\u0131yla T\u00fcrkle\u015ftirme stratejilerini benimsedi.\u00a0 Zaten Cumhuriyetin kurucular\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc de \u0130ttihat ve Terakki k\u00f6kenliydi. Lozan\u00a0 Anla\u015fmas\u0131nda T\u00fcrk delegeleri aras\u0131nda bulunan, &#8220;bende T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ideali vard\u0131r&#8221; diyen R\u0131za Nur bunu an\u0131lar\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtir: &#8220;Vatan\u0131m\u0131zda ba\u015fka \u0131rktan, ba\u015fka dilden, ba\u015fka dinden adam b\u0131rakmamak en esasl\u0131, en hayati i\u015ftir.&#8221; diyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Cumhuriyet az\u0131nl\u0131klar\u0131n belli meslekleri yapmas\u0131n\u0131 engelleme, \u015fehir d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmay\u0131 s\u0131n\u0131rlama, askerlikte \u00e7e\u015fitli zorluklar \u00e7\u0131kararak bezdirmek, sindirmek, vatanda\u015f T\u00fcrk\u00e7e konu\u015f kampanyalar\u0131 ile dilini unutturmak i\u00e7in \u00e7aba harcamak, yetmezse 20 kura askerlik, varl\u0131k Vergisi, 6-7 Eyl\u00fcl pogromu, cemaat vak\u0131flar\u0131n\u0131n mallar\u0131na el koyarak\u00a0 kalan az\u0131nl\u0131klar\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc de g\u00f6\u00e7e zorlanm\u0131\u015f ve g\u00f6\u00e7meleri sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Sonu\u00e7 olarak 1927 se\u00e7iminde bile devletin az\u0131nl\u0131k kabul etti\u011fi \u00fc\u00e7 hukuki az\u0131nl\u0131k, toplam\u00a0 n\u00fcfusun y\u00fczde 1,86&#8217;s\u0131 kadarken g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu oran binde bir mertebesine inmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Di\u011fer taraftan 1980&#8217;li y\u0131llarda bas\u0131nda Ermeni okullar\u0131 S\u00fcryani \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 okullar\u0131nda ASALA militan\u0131 olarak yeti\u015ftiriyorlar gibi tamamen yalan ve manip\u00fclasyon ama\u00e7l\u0131 yay\u0131n\u0131 Devletin az\u0131nl\u0131k okullar\u0131nda okuyacak \u00f6\u011frencilerin ayn\u0131 az\u0131nl\u0131k k\u00f6kenli olmas\u0131 ve k\u00f6kenin devlet taraf\u0131ndan saptanmas\u0131 karar\u0131n\u0131 almas\u0131na neden oldu. Y\u00f6netmelikler yasalar ona g\u00f6re de\u011fi\u015ftirildi. Son on y\u0131lda kimliklerdeki din hanesinin bo\u015f b\u0131rak\u0131lmas\u0131na, bir defal\u0131k\u00a0 istenilen din de\u011fi\u015fikli\u011finin n\u00fcfus idaresince yap\u0131lmas\u0131na izin vermek gibi baz\u0131 de\u011fi\u015fiklikler olduysa da, devlet bir yandan da okulumuza gidecek \u00f6\u011frencinin az\u0131nl\u0131k mensubu oldu\u011funu kan\u0131tlamas\u0131n\u0131 istiyordu. Ayr\u0131ca, can korkusu ya da ba\u015fka nedenlerle M\u00fcsl\u00fcmanla\u015fm\u0131\u015f\u00a0 ailenin sonradan tekrar Ermeni kilisesine ba\u011flanmas\u0131\u00a0 da \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n okullar\u0131m\u0131za okumas\u0131na yetmiyor.\u00a0 Burada da yine \u00e7ift standart var, M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131ktan tekrar vaftiz olup H\u0131ristiyanl\u0131\u011fa d\u00f6nen ki\u015filerin \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 okula al\u0131nmas\u0131nda sorun \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131rken, ba\u015fka konularda \u00f6rne\u011fin cemaat vak\u0131flar\u0131nda se\u00e7men olmaya, y\u00f6netime aday olmaya\u00a0 ya da patrik se\u00e7imine kat\u0131lmaya engel g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. Yani okulun y\u00f6netimine se\u00e7ilen bir ki\u015finin \u00e7ocu\u011fu okula kabul edilmeyebiliyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Devlet bir yandan sadece dini az\u0131nl\u0131klar\u0131 tan\u0131yorum diyor ama tamamen etnik k\u00f6kene, kana ve \u0131rka dayanan kan\u0131tlar ar\u0131yor. \u0130lk d\u00f6nemde S\u00fcryani \u00f6\u011frencilerin okullar\u0131m\u0131zda okumas\u0131n\u0131n engellenmesi amac\u0131yla ba\u015flayan Lozan&#8217;a ve \u00e7a\u011fda\u015f insan ve az\u0131nl\u0131k haklar\u0131na ayk\u0131r\u0131 s\u0131n\u0131rlamalar zamanla sonradan asl\u0131na d\u00f6nen Ermeniler, karma evlilik yapan Ermeniler i\u00e7in ceza haline geldi. Son y\u0131llarda okullar\u0131m\u0131zda okuyabilmek i\u00e7in ana ya da baban\u0131n Ermeni olmas\u0131 yeterli g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ama hala d\u00f6nmelerle ilgili sorunlar devam ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131yorsam seksenli y\u0131llardan beri n\u00fcfus idaresinden belge alarak Ermeni ya da Rum oldu\u011funu kan\u0131tlayarak okullar\u0131m\u0131za kay\u0131t yapt\u0131ran \u00f6\u011frenciler dikkate al\u0131n\u0131nca zaten n\u00fcfus idaresinde b\u00f6yle bir kayd\u0131n bulundu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Yani ister fi\u015fleme ama\u00e7l\u0131 olsun ister istatistik ama\u00e7l\u0131 olsun bu bilgi devlette vard\u0131r. Yani bu bir s\u00fcrpriz de\u011fildir, s\u00fcrpriz olan yeni duyulan kodlama sistemidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">T\u00fcrkiye\u00a0 sadece dini az\u0131nl\u0131klar\u0131 tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in zorunlu olarak az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanmak isteyen ki\u015filerin, mensup olduklar\u0131 dini kan\u0131tlamalar\u0131 gerekir. Her ne kadar bu durum laikli\u011fe ayk\u0131r\u0131 g\u00f6r\u00fclebilirse de unutmamak gerekir ki, dini az\u0131nl\u0131klar laikli\u011fin istisnas\u0131d\u0131r ve laikli\u011fin anayasaya girmesinden \u00e7ok \u00f6nce kabul edilmi\u015ftir. Burada T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00e7ok ciddi\u00a0 -b\u00fcy\u00fck ihtimalle yine zorluk \u00e7\u0131karma ama\u00e7l\u0131-\u00a0 bir uygulamas\u0131 var. Bir ki\u015finin mensup oldu\u011fu dini ve mezhebi hele de n\u00fcfusta din bildirmek mecburiyeti yoksa ancak dini kurumlardan alaca\u011f\u0131 belge ile kan\u0131tlayabilir. Bu durumda \u00f6rne\u011fin H\u0131ristiyanlar i\u00e7in vaftiz belgesinin yeterli olmas\u0131 gerekirken, Devlet etnik k\u00f6kene bakarak karar veriyor. Bu y\u00fczden korku ya da ba\u015fka nedenlerle istemeyerek M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f ki\u015filerin bile tekrar Ermenili\u011fe d\u00f6nemsi halinde zorluk \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. Halbuki laik bir \u00fclke olarak, hukuki az\u0131nl\u0131klar dini az\u0131nl\u0131klarsa hangi k\u00f6kenden olursa olsun\u00a0 Ermeni ya da Rum kilisesinde vaftiz olan ki\u015finin az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanmas\u0131 gerekir. Din ve inan\u00e7 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc gere\u011fince herkes istedi\u011fi dini se\u00e7ebilece\u011fine g\u00f6re sadece o dine mensup oldu\u011funu kan\u0131tlamak az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanmak i\u00e7in yeterli olmal\u0131d\u0131r. Bu konuda en \u00f6nemli kan\u0131t da \u015f\u00fcphesiz dini kurumlardan al\u0131nacak belgelerdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Az\u0131nl\u0131k haklar\u0131 konusunda yap\u0131lan d\u00fczenlemelerde baz\u0131 \u00f6nemli sorunlar ve \u00e7eli\u015fkiler g\u00f6r\u00fclmektedir. Bunlardan ilki\u00a0 21. y\u00fczy\u0131la girmemize ra\u011fmen hala uluslararas\u0131 kabul edilmi\u015f bir az\u0131nl\u0131k tan\u0131m\u0131n\u0131n olmamas\u0131ndan kaynaklan\u0131yor. Baz\u0131 \u00fclkeler sadece otokton halklar\u0131 az\u0131nl\u0131k kabul ederken baz\u0131lar\u0131, her ayr\u0131 dil, din ve etnik k\u00f6kenli grubu az\u0131nl\u0131k kabul ediyor. T\u00fcrkiye ise Lozan Anla\u015fmas\u0131nda belirtilen t\u00fcm M\u00fcsl\u00fcman olmayan halklara tan\u0131nmas\u0131 gereken az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131 sadece M\u00fcsl\u00fcman olmayan \u00fc\u00e7 az\u0131nl\u0131\u011f\u0131 tan\u0131yor. \u0130kinci sorun ise, bir yandan anayasalardaki din ve vicdan \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc nedeniyle kimsenin dini inan\u00e7 ve kanaatlerini a\u00e7\u0131klamaya zorlanmaz derken di\u011fer tarafta az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanmak i\u00e7in\u00a0 az\u0131nl\u0131k mensubu olduklar\u0131n\u0131 kan\u0131tlamalar\u0131 gerekiyor. T. C. Anayasas\u0131n\u0131n 24. Maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131nda &#8220;Kimse, ibadete, dini ayine ve t\u00f6renlere kat\u0131lmaya, dini inan\u00e7 ve kanaatlerini a\u00e7\u0131klamaya zorlanamaz, dini inan\u00e7 ve kanaatlerinden dolay\u0131 k\u0131nanamaz, su\u00e7lanamaz&#8221; deniyor. \u00d6ncelikle az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanabilmemiz i\u00e7in dinimizi a\u00e7\u0131klamam\u0131z ve kan\u0131tlamam\u0131z gerekiyor. Di\u011fer taraftan okula giden \u00f6\u011frencinin dini inanc\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131 isteniyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu \u00e7eli\u015fkiyi uluslararas\u0131 s\u00f6zle\u015fmelerde de g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00d6ncelikle az\u0131nl\u0131k haklar\u0131ndan yararlanmak isteyen ki\u015filerin o az\u0131nl\u0131k mensubu olduklar\u0131n\u0131 kan\u0131tlamalar\u0131 gerekiyor. Ulusal Az\u0131nl\u0131klar\u0131n Korunmas\u0131 \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesinin 3. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131nda &#8220;Ulusal az\u0131nl\u0131\u011fa mensup her ki\u015fi, kendisine bu az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n \u00fcyesi olarak muamele yap\u0131lmas\u0131n\u0131 ya da yap\u0131lmamas\u0131n\u0131 se\u00e7me hakk\u0131na sahiptir&#8221; deniyor. Bu maddeye g\u00f6re de bir az\u0131nl\u0131k mensubu bu haklardan yararlan\u0131p yararlanmamakta serbesttir, ancak yararlanmak isteyen ki\u015filerin de bu az\u0131nl\u0131\u011fa mensup olmalar\u0131 gerekir. Nitekim Romanya Avrupa Birli\u011fine girerken, &#8220;Anayasas\u0131ndaki ulusal az\u0131nl\u0131klara mensup bireylerin etnik k\u00f6kenlerini a\u00e7\u0131klay\u0131p a\u00e7\u0131klamamakta serbesttir h\u00fckm\u00fcne dayanarak n\u00fcfus say\u0131mlar\u0131nda az\u0131nl\u0131klar\u0131n n\u00fcfusunu \u00f6\u011frenmeye y\u00f6nelik bir \u00e7abas\u0131 olmamas\u0131na ra\u011fmen \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fme gere\u011fi n\u00fcfusunun demografik yap\u0131s\u0131n\u0131 ortaya koymu\u015ftur. Buna g\u00f6re yakla\u015f\u0131k olarak 22 milyonluk n\u00fcfusa sahip olan \u00fclkede, 16 \u00e7e\u015fit az\u0131nl\u0131k grubu \u00fclke n\u00fcfusunun %12&#8217;sini olu\u015fturmaktad\u0131r.&#8221; G\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, Avrupa Birli\u011fine girmek isteyen her \u00fclke &#8211; her ne kadar kurucu \u00fclkelerin bir k\u0131sm\u0131 bu \u015fartlara uymuyorsa da, Yunanistan ve Fransa gibi \u00fclkeler \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmeyi ve B\u00f6lgesel Diller \u015fart\u0131n\u0131 imzalamam\u0131\u015flarsa da- bu s\u00f6zle\u015fmeleri imzalamak ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n demografik yap\u0131s\u0131n\u0131 inceleyip raporlamak zorundad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ne yap\u0131lmal\u0131? Umar\u0131m -s\u00f6z yerindeyse- bir musibet bin nasihat de\u011fer. T\u00fcrkiye \u00f6ncelikle art\u0131k Lozan Anla\u015fmas\u0131n\u0131n tam olarak uygulamal\u0131d\u0131r. Laikli\u011fin istisnas\u0131 olan ve Lozan Anla\u015fmas\u0131yla tan\u0131nan haklar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ve uygulaman\u0131n d\u00fczeltilmesi i\u00e7in cemaatin t\u00fczel ki\u015fili\u011fi tan\u0131mal\u0131\u00a0 ve \u00f6rg\u00fctlenmesine izin vermelidir. T\u00fczel ki\u015fili\u011fe az\u0131nl\u0131klarla ilgili demografik \u00e7al\u0131\u015fmalar yapma g\u00f6revi de verilebilir. Ayr\u0131ca dini kurumlar\u0131n belgeleri kabul edilmeli ayn\u0131 dine ve mezhebe mensup olan az\u0131nl\u0131klar\u0131n mensubiyetlerini, yine kendi dini kurumlar\u0131ndan alacaklar\u0131 belgelerle kan\u0131tlamalar\u0131na\u00a0 esas\u0131 getirilmelidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu g\u00fcn i\u00e7in bir hayal-i muhal olsa bile as\u0131l yap\u0131lamas\u0131 gereken, AB aday\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;nin az\u0131nl\u0131k paradigmas\u0131n\u0131 tamamen de\u011fi\u015ftirerek ve \u00e7a\u011fda\u015f uluslararas\u0131 az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131 kabul ederek Lozan&#8217;\u0131 a\u015fmas\u0131d\u0131r. Bu konuda yap\u0131lacaklar\u0131 \u015f\u00f6yle s\u0131ralamak m\u00fcmk\u00fcn. T\u00fcrkiye, \u00f6nce BM Ki\u015fisel ve Siyasal Haklar Uluslararas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi&#8217;nin az\u0131nl\u0131klarla ilgili 27. maddesine ve Ekonomik Toplumsal ve K\u00fclt\u00fcrel Haklar Uluslararas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesinin e\u011fitimle ilgili 13. maddesine koydu\u011fu \u00e7ekinceleri kald\u0131r\u0131r. En \u00f6nemlisi AB&#8217;ye girmeye aday \u00fclke olarak, son kat\u0131lan b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin zorunlu olarak imzalad\u0131\u011f\u0131 Ulusal Az\u0131nl\u0131klar\u0131n Korunmas\u0131 \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesini ve\u00a0 Avrupa Az\u0131nl\u0131k Veya B\u00f6lgesel Diller \u015eart\u0131n\u0131 imzalayarak bu niyetini a\u00e7\u0131klar ve kanunlar\u0131n\u0131 da buna g\u00f6re d\u00fczenler. Sonra da t\u00fcm din, dil ve etnik az\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131n demografik yap\u0131s\u0131n\u0131 ele al\u0131p ciddi bir say\u0131m yapar. Az\u0131nl\u0131k olman\u0131n temel \u015fart\u0131 olarak kendisinin farkl\u0131 oldu\u011funu kabul eden, hisseden ve en az\u0131ndan z\u0131mni olarak kendi k\u00fclt\u00fcrlerinin, geleneklerinin, dil ve dinlerinin korunmas\u0131na y\u00f6nelik dayan\u0131\u015fma duygusu bulunan ki\u015filerin az\u0131nl\u0131k mensubu olarak belirler. Elbette ben farkl\u0131 olmak istemiyorum diyen ve g\u00f6n\u00fcll\u00fc asimilasyondan yana olan az\u0131nl\u0131k mensuplar\u0131na kimsenin bir \u015fey demeye hakk\u0131 yoktur. Hayali bile g\u00fczel.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i><a href=\"http:\/\/hyetert.blogspot.com\/2013\/08\/kodlama-ve-aznlk-haklar.html\">http:\/\/hyetert.blogspot.com\/2013\/08\/kodlama-ve-aznlk-haklar.html<\/a><\/i><\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Murat Bebiro\u011flu De\u011ferli okurlar, M\u00fcsl\u00fcman olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131n kodlama yoluyla izlenmesi, fi\u015flenme olarak nitelendi\u011finden olacak b\u00fcy\u00fck bir \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve \u00f6fke yaratm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Konu komplo teorileri \u00fcretmeye de \u00e7ok uygun. Fi\u015fleme -genel olarak- derin devletin yasal olmayan yollardan vatanda\u015flar\u0131 hakk\u0131nda bilgi toplamas\u0131, izlemesi ve gere\u011finde aleyhinde kullanmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Neredeyse bir, bir bu\u00e7uk as\u0131rdan beri potansiyel i\u00e7 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,42],"tags":[],"class_list":["post-24872","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","category-turkiyede-azinliklar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Murat Bebiro\u011flu De\u011ferli okurlar, M\u00fcsl\u00fcman olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131n kodlama yoluyla izlenmesi, fi\u015flenme olarak nitelendi\u011finden olacak b\u00fcy\u00fck bir \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve \u00f6fke yaratm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Konu komplo teorileri \u00fcretmeye de \u00e7ok uygun. Fi\u015fleme -genel olarak- derin devletin yasal olmayan yollardan vatanda\u015flar\u0131 hakk\u0131nda bilgi toplamas\u0131, izlemesi ve gere\u011finde aleyhinde kullanmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Neredeyse bir, bir bu\u00e7uk as\u0131rdan beri potansiyel i\u00e7 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2013-08-06T07:42:04+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/\",\"name\":\"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"datePublished\":\"2013-08-06T07:42:04+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Murat Bebiro\u011flu De\u011ferli okurlar, M\u00fcsl\u00fcman olmayan az\u0131nl\u0131klar\u0131n kodlama yoluyla izlenmesi, fi\u015flenme olarak nitelendi\u011finden olacak b\u00fcy\u00fck bir \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve \u00f6fke yaratm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Konu komplo teorileri \u00fcretmeye de \u00e7ok uygun. Fi\u015fleme -genel olarak- derin devletin yasal olmayan yollardan vatanda\u015flar\u0131 hakk\u0131nda bilgi toplamas\u0131, izlemesi ve gere\u011finde aleyhinde kullanmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Neredeyse bir, bir bu\u00e7uk as\u0131rdan beri potansiyel i\u00e7 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2013-08-06T07:42:04+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"10 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/","name":"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"datePublished":"2013-08-06T07:42:04+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/08\/06\/kodlama-ve-azinlik-haklari\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kodlama ve Az\u0131nl\u0131k Haklar\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24872","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24872"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24872\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24872"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24872"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24872"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}