{"id":23192,"date":"2013-04-30T03:33:45","date_gmt":"2013-04-30T08:33:45","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=23192"},"modified":"2013-04-30T03:33:45","modified_gmt":"2013-04-30T08:33:45","slug":"batman-biserili-ermeniler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/","title":{"rendered":"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><b><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=23193\" rel=\"attachment wp-att-23193\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-23193\" alt=\"\u0532\u0561\u0569\u0574\u0561\u0576-\u0532\u056b\u0577\u0565\u0580\u056b\u0581\u056b \u0570\u0561\u0575\u0565\u0580\u0568\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/04\/\u0532\u0561\u0569\u0574\u0561\u0576-\u0532\u056b\u0577\u0565\u0580\u056b\u0581\u056b-\u0570\u0561\u0575\u0565\u0580\u0568-300x477.jpg\" width=\"300\" height=\"477\" \/><\/a>EYY\u00dcP G\u00dcVEN<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i>DER\u0130K\u2019\u0130N ETN\u0130K YAPISI, \u0130L\u00c7EM\u0130ZDE YA\u015eAMI\u015e ERMEN\u0130LER, S\u00dcRYAN\u0130LER, YEZ\u0130D\u0130LER, YAHUD\u0130LER VE M\u00dcSL\u00dcMAN OLAN ERMEN\u0130\u00a0K\u00d6KENL\u0130LER: ERMEN\u0130LER VE S\u00dcRYAN\u0130LER.<br \/>\n<\/i><\/b>\u0130l\u00e7emizin kurulu\u015fundan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcrekli i\u00e7 i\u00e7e ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve hi\u00e7bir zaman ayr\u0131 bir millet olarak g\u00f6rmedi\u011fimiz, adeta v\u00fccudumuzun be\u015f duyusu kadar \u00f6nemli olan unsurlardan biri Ermenilerdir. D\u00fcnya tarihinde, bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 yery\u00fcz\u00fcnde ya\u015fayan en eski kavimlerden biri olan Ermenilerin tarihi ve ge\u00e7mi\u015flerinden ziyade, onlar\u0131n il\u00e7emizdeki var olu\u015flar\u0131 ve il\u00e7emizde yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar ve yenilikler hi\u00e7bir zaman az\u0131msanamayacak d\u00fczeydedir. \u0130l\u00e7emizin temel ekonomik kayna\u011f\u0131 olan zeytincilik, Ermeni halk\u0131n\u0131n giri\u015fimleri sonucu b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem kazanm\u0131\u015ft\u0131r, hatta il\u00e7ede yeti\u015fen zeytin a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n onlar\u0131n eserleri oldu\u011funu rahatl\u0131kla s\u00f6yleyebiliriz. Zeytinp\u0131nar ve Xab bah\u00e7elerindeki zeytinliklerin isimleri g\u00fcn\u00fcm\u00fczde dahi onlar\u0131n isimleri ile an\u0131lmaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin: Zeytun\u00ea Mala Mos\u00ea, yada Zeytun\u00ea Circip, Zeyt\u00fbn\u00ea Mala Xazo v.b. Bir di\u011fer olay ise il\u00e7emizde hangi k\u00f6kl\u00fc aile ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rsa mutlaka bu ailenin i\u00e7erisinde Ermeni k\u00f6kenli olan bir birey ile evlilik g\u00f6r\u00fclmesi ve bu evlilikler sayesinde hemen-hemen il\u00e7edeki herkesin day\u0131 ye\u011fen konumuna gelmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Bu evliliklerin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc 1915 y\u0131l\u0131ndaki Ermeni katliam\u0131ndan<i> (Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131ndan-\u2018Akunq\u2019 web sayfas\u0131 y\u00f6neticileri)<\/i> kurtarmak i\u00e7in, bir di\u011fer b\u00f6l\u00fcm\u00fc ise hemen hepsinin sanatk\u00e2r olmalar\u0131ndan dolay\u0131 yap\u0131lan evliliklerdir. Bu sanatk\u00e2r insanlar\u0131n yok olmas\u0131n\u0131n, il\u00e7ede ya\u015fam\u0131n fel\u00e7 olaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelece\u011finden dolay\u0131, etkin a\u015firetler aras\u0131nda Ermeniler korunmu\u015flard\u0131r. Bu y\u00fczden bir\u00e7ok Ermeni ailesinin \u00e7ocuklar\u0131 il\u00e7e d\u0131\u015f\u0131nda yirmiye yak\u0131n k\u00f6ye da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1915 y\u0131l\u0131ndan \u00f6nce il\u00e7ede ya\u015fayan Ermeni n\u00fcfusu 1.900 olarak bilinmektedir. Cumhuriyetin kurulu\u015fundan sonra bu k\u00f6ylere da\u011f\u0131t\u0131lan \u00e7ocuklar il\u00e7eye d\u00f6nm\u00fc\u015flerdir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde gerek ekonomik gerek siyasi istikrars\u0131zl\u0131k y\u00fcz\u00fcnden Ermenilerin t\u00fcm\u00fc g\u00f6\u00e7 etmi\u015f durumundad\u0131r. \u0130l\u00e7emizde n\u00fcfus yap\u0131s\u0131 itibariyle y\u00fczde otuzlara varan n\u00fcfustan sadece iki aile kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu iki aile de \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u0130stanbul\u2019daki Ermeni e\u011fitim okullar\u0131na g\u00f6ndermektedirler. Ge\u00e7mi\u015fte il\u00e7ede ya\u015fayan di\u011fer insanlarla evlenenler de zamanla asimile (\u00f6zlerini kaybetme) olmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130l\u00e7emizde Ermeni \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitimi i\u00e7in i\u00e7in iki okul vard\u0131. 1. Mektebi iptidai (Yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in anaokulu) 2. Mektebi s\u00fcbyan: ilkokul seviyesinde e\u011fitim vermekteydi. Bu okullarda 5 ve 6 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocuklara okuma-yazma ve dini bilgiler verilirdi. Frans\u0131zca diliyle e\u011fitim g\u00f6r\u00fclmekteydi. Frans\u0131zca ve Ermeni dilinin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 3 Ermeni k\u0131z okulu vard\u0131. \u0130l\u00e7emizin her yerinde gerek k\u00fclt\u00fcrel alanda gerek tarihi miras alan\u0131nda en \u00f6nemlisi zanaatk\u00e2rl\u0131kta varl\u0131klar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmazd\u0131r.<br \/>\n1915 Katliam\u0131\u2019ndan ve cumhuriyetin kurulu\u015fundan sonra il\u00e7emizde tekrar 150-200 aileye yak\u0131n bir n\u00fcfus yo\u011funlu\u011fu meydana gelmi\u015ftir. Zaman i\u00e7erisinde bu n\u00fcfus yo\u011funlu\u011fu ibadetlerini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in hi\u00e7bir kilisenin olmay\u0131\u015f\u0131ndan, sadece atlar\u0131n ah\u0131r\u0131 olarak kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in ayakta b\u0131rak\u0131lan Surp Kevork Ermeni kilisesini, 1957 y\u0131l\u0131nda Derik\u2019teki cemaat 5.200 lira \u00f6deyerek m\u00fclkiyetini geri al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nBu y\u00fczden il\u00e7emizde bulunan kilise \u00f6zel m\u00fclkiyet stat\u00fcs\u00fcndedir. Bununla birlikte evlerinin bir\u00e7o\u011fu ba\u015fta askerlik \u015fubesi olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli resmi daireler i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak bu evler daha sonra a\u00e7\u0131lan mahkemeler sonucu kendilerine iade edilmi\u015flerdir. \u0130l\u00e7ede yapt\u0131klar\u0131 i\u015f sahalar\u0131 ve b\u0131rakt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma \u015fekli bu durumu \u00e7ok g\u00fczel bir \u015fekilde ifade etmektedir. Derik\u2019te ya\u015fad\u0131klar\u0131 s\u00fcre i\u00e7erisinde iki sinema salonu, yedi sabun imalathanesi (Karxan\u00ea Sabun\u00ea) manifaturac\u0131, nalbant, \u015farap imalat\u00e7\u0131lar, zeytinya\u011f\u0131 imal edilen ve d\u0131\u015far\u0131ya sat\u0131lan zeytinya\u011f\u0131ndan imal edilen sabun fabrikas\u0131 vard\u0131. Her ne kadar modern aletler olmasa da hem imal edilir, hem de d\u0131\u015f kom\u015fulara sat\u0131\u015f\u0131 yap\u0131l\u0131rd\u0131. Zeytinya\u011f\u0131 ile ticaret yapan Sabuncu soyadl\u0131 bu aile, Zeytinya\u011f\u0131ndan ilk sabun yap\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirip sabunlar\u0131 Mardin, Viran\u015fehir, Diyarbak\u0131r ve \u015eanl\u0131urfa\u2019ya g\u00f6nderdiklerini ve Sabuncu soy isimlerini buradan ald\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u015eimdi de zeytin a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc h\u00e2l\u00e2 ya\u015f\u0131yor olmas\u0131na ra\u011fmen ne zeytinya\u011f\u0131 \u00fcretimi ne de sabun imalat\u0131 yap\u0131l\u0131yor.<br \/>\nAgop Sabuncu, Derik\u2019te a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ilk sinema salonu \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc \u015f\u00f6yle anlat\u0131rd\u0131. \u201c1964 y\u0131l\u0131nda ilk sinema salonunu a\u00e7t\u0131\u011f\u0131m\u0131zda d\u00f6nemin Mardin valisi a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 yaparken \u2018Ba\u015fka yerde sinema salonu a\u00e7arsan\u0131z daha \u00e7ok k\u00e2r edersiziniz, il\u00e7enin n\u00fcfusu sinema salonunu kald\u0131racak d\u00fczeyde de\u011fil\u2019 demesi \u00fczerine. \u2018Biz paray\u0131 burada kazand\u0131k ve burada yat\u0131r\u0131m yapmay\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fck\u201d diye cevaplad\u0131m.<br \/>\n\u0130l\u00e7ede Ermeni bireylerinin bir\u00e7o\u011fu \u00e7e\u015fitli nedenlerden dolay\u0131 g\u00f6stermelik olsa dahi isimlerini de\u011fi\u015ftirilmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r \u00d6rne\u011fin: Kevork Xazar, ismini M\u00fcsl\u00fcman ismi olan Ahmet olarak de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. 1915 y\u0131l\u0131ndaki katliamdan (Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131-&#8216;Akunq&#8217; web sayfas\u0131 y\u00f6neticileri) sonra tekrar bireyler \u00fczerindeki bask\u0131n\u0131n ya\u015fanmamas\u0131 i\u00e7in as\u0131l ismini korumas\u0131na ra\u011fmen il\u00e7ede bulundu\u011fu s\u00fcreler i\u00e7inde hep Ahmet ismi ile an\u0131lmaktayd\u0131. Kendisi il\u00e7enin ileri gelen zenginlerinden biriydi, il\u00e7ede bir\u00e7ok mal m\u00fclk sahibi konumundayd\u0131. E\u015fi Zabel de ismini de\u011fi\u015ftirerek Fesla olarak tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Zabel, Diyarbak\u0131r\u2019da \u00e7ok zengin ve tan\u0131nan bir Ermeni olan Agop Karanfilyan\u2019\u0131n k\u0131z\u0131d\u0131r. Ahmed\u00ea Xazo bir\u00e7ok i\u015fte t\u00fcccarl\u0131k yapmas\u0131na ra\u011fmen t\u0131bbi alanda da olduk\u00e7a yetenekliydi. Kendisi uzman ortopedistlere ta\u015f \u00e7\u0131karacak kadar uzmand\u0131, bir insan\u0131n k\u0131r\u0131labilecek veya yerinden \u00e7\u0131kabilecek b\u00fct\u00fcn organlar\u0131n\u0131 tedavi etme ve iyile\u015ftirme yetene\u011fine sahipti. Bu y\u00fczden gece g\u00fcnd\u00fcz evlerinde mutlaka rahats\u0131z olan birisi bulunurdu. Kendisine tedaviye gelenlere en ba\u015fta s\u00f6yledi\u011fi \u015fuydu: Kir\u00eeb\u00ea min hun ne bir\u00e7\u00eene \u201cKirvem siz a\u00e7 de\u011fil misiniz?\u201d Gerekli ne tedavisi neyse yapar, kullanaca\u011f\u0131 ila\u00e7lar\u0131 da verir ve g\u00f6nderirdi.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b>YEZ\u0130D\u0130LER\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u0130l\u00e7ede ya\u015fayan Yezidiler aslen K\u00fcrt\u2019t\u00fc. Benimsedikleri din ile \u00f6zde\u015fle\u015ftikleri i\u00e7in Yezidi ismini alm\u0131\u015flard\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Derik\u2019te Yezidi dinini benimseyen hi\u00e7bir aile mevcut de\u011fildir. Ancak il\u00e7emize gelen baz\u0131 a\u015firet ve aileler Yezidi dini mensubuyken daha sonra M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015flard\u0131r. Bunlar:\u00a0<br \/>\n<b>1. MALA EVD\u00ca \u0130N\u0130S:<\/b> Aslen Viran\u015fehir \u2019den gelip il\u00e7eye yerle\u015fen Yezidi k\u00f6kenli bir ailedir. Derik\u2019e geldikten sonra M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015flard\u0131r. Aile isimleriyle an\u0131lmakta olan \u0130N\u0130S Yezidileri, il\u00e7ede I\u015eIKKIRIK ile ESMEZ soyad\u0131 ile tan\u0131nmaktad\u0131rlar. Viran\u015fehir b\u00f6lgesinde hala Yezidi olan akrabalar\u0131 mevcuttur.\u00a0<br \/>\n<b>2. H\u0130DRA A\u015e\u0130RET\u0130:<\/b> Derik\u2019teki a\u015firetler b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde detayl\u0131 bilgi mevcuttur.<\/p>\n<p><b>3.DEL\u0130K\u00ce A\u015e\u0130RET\u0130:<\/b> A\u015firetler b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde detayl\u0131 bilgi mevcuttur.\u00a0<br \/>\n<b>YAHUD\u0130LER\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">841 y\u0131llar\u0131nda Osmanl\u0131 imparatorlu\u011fu d\u00f6neminde il\u00e7emiz, Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 bir konumdayken Diyarbak\u0131r ilinde bulunup \u0130l\u00e7emize g\u00f6\u00e7 eden ve yerle\u015fen Yahudi aileler mevcuttu, (K\u00fcrt\u00e7e\u2019de Yahudi\u2019lere Cuhud denilmektedir) 10 y\u0131la yak\u0131n bir s\u00fcre, il\u00e7emizde ikamet etmi\u015flerdir. \u0130l\u00e7emizde g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Ate\u015f Soka\u011f\u0131 olarak bilinen (K\u00fb\u00e7a Mala \u015e\u00eax\u00ea \u00ceso) sokakta ya\u015farlard\u0131, daha sonra hi\u00e7bir ibadethane ve kal\u0131nt\u0131 b\u0131rakmadan g\u00f6\u00e7 etmi\u015flerdir. O zamandan beri o soka\u011f\u0131n ismi K\u00fb\u00e7a Cuhuda olarak an\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, ancak bu ge\u00e7en s\u00fcreler i\u00e7erisinde bu isim unutulmu\u015f bir vaziyettedir.\u00a0<br \/>\n<b>M\u00dcSL\u00dcMAN OLAN ERMEN\u0130 ASILLI A\u0130LELER\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Bu b\u00f6l\u00fcmde bahsedilen aileler hem anneleri hem babalar\u0131 Ermeni olup M\u00fcsl\u00fcman olan ailelerdir.\u00a0<br \/>\n<b>MALA HEC\u0130 FEHM\u0130:<\/b> \u0130l\u00e7ede sa\u00e7 sobac\u0131l\u0131\u011f\u0131 yapan bir ailedir. Bu ailenin M\u00fcsl\u00fcman olmas\u0131 eskilere dayanmamaktad\u0131r, Heci Fehmi 19 do\u011fumlu olup kendisi M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7mi\u015ftir, e\u015finin ismi Sare olup babas\u0131n\u0131n ismi S\u00caPAN\u2019d\u0131r kay\u0131nbabas\u0131 \u0130l\u00e7ede Bekir\u00ea olarak tan\u0131nmas\u0131na ra\u011fmen Bekir\u00eanin as\u0131l ismi GARAGU\u015etur.<br \/>\n<b>MALA PLUS:<\/b> Derikte Din\u00e7 soyad\u0131 ile tan\u0131nan ve meslek olarak berberlik yapan bir ailedir. \u0130l\u00e7eye ilk gelen Plus ad\u0131ndaki \u015fah\u0131st\u0131r onu takiben Xa\u00e7o, Garabet, Hevo ve Koto olarak devam eder.<br \/>\n<b>MALA BUXDO:<\/b> 1915 y\u0131l\u0131ndan sonra il\u00e7eye g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalan Ermeni ailelerinden biridir. Buxdo, Sarenin o\u011fludur, e\u015fi Emine de aslen Ermeni olup Ermeni katliam\u0131ndan kurtulmak i\u00e7in ismini de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. Kendileri il\u00e7ede Salikan a\u015fireti i\u00e7erisinde yer alarak s\u00fcrekli bu a\u015firet ile birlikte hareket etmi\u015flerdir.<br \/>\n<b>BEREKET\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Okul kitaplar\u0131nda Mezopotamya\u2019n\u0131n kelime olarak anlam\u0131, Dicle ile F\u0131rat nehirleri aras\u0131nda kalan alan olarak belirtilir ama \u00f6z\u00fcnde Mezopotamya\u2019y\u0131 co\u011frafik bir terim olarak alg\u0131lamak ve ge\u00e7i\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Mezopotamya bir k\u00fclt\u00fcrler be\u015fi\u011fi, bir halklar mozai\u011fidir. Mardin de bu mozai\u011fin en \u00f6nemli par\u00e7alar\u0131ndan, bu topraklardaki kavimler kap\u0131s\u0131n\u0131n birisini te\u015fkil eder. Derik de Mardin\u2019in en \u00f6nemli il\u00e7elerinden biridir. 1910 ve 1930 y\u0131llar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Derik il\u00e7e n\u00fcfusunun y\u00fczde otuzunu Ermeni dostlar\u0131m\u0131z\u0131n te\u015fkil etti\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcr, bu dostlar zanaatk\u00e2rl\u0131kta ve esnafl\u0131kta il\u00e7emizin bir v\u00fccudun be\u015f duyusu kadar \u00f6nemli, hamaratl\u0131klar\u0131 ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fckleri tart\u0131\u015f\u0131lmaz bir olgudur. Kimlerdi bunlar? Xemo, \u015eehin, Naif, Sepan, Kevo, Xore, Xazo, S\u00earop, Yakup, Atranik ve daha nicesi. Biz y\u00fczde yetmi\u015flik M\u00fcsl\u00fcman kesimi yan gelir yatar ve onlara muhta\u00e7 olmaktan ba\u015fka bir \u015fey beceremezdik. Mesela bir sac soba kurmas\u0131n\u0131 bile bilmezdik, k\u0131\u015f kap\u0131ya dayan\u0131nca soban\u0131n kurulmas\u0131 i\u00e7in Meksi Evdik\u2019i beklerdik. Derik\u2019in ileri gelenleri adeta s\u0131raya girerdi sobalar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 i\u00e7in. Kendisi bir soba imalat\u00e7\u0131s\u0131 ve Derik\u2019ten Kud\u00fcs\u2019\u00fc ziyaret edenlerdendi. Bu y\u00fczden isminin \u00f6n\u00fcne Meksi eki gelmi\u015ftir, herkes ona Meksi Evdik derdi. Kendisini \u00e7ok kez g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcm, kendisi soba kurmaya gelir, aynen bir aziz edas\u0131 ile i\u00e7eri girer, \u00e7antas\u0131ndaki tahtadan \u00e7ekici \u00e7\u0131kar\u0131r, soban\u0131n ba\u015f\u0131na ge\u00e7er, bir iki \u00e7eki\u00e7 darbesi sonucu soba kurulur ve ayn\u0131 edayla geri d\u00f6ner ve hi\u00e7 para istemezdi. Soban\u0131n sac ve dirse\u011fini de kendisinden temin ederdik. Ayakkab\u0131lar\u0131m\u0131z da kolay kolay y\u0131rt\u0131lmazd\u0131, y\u0131rt\u0131lsa da pek \u00f6nemli de\u011fildi \u00e7\u00fcnk\u00fc Bir\u00ea Argo vard\u0131, onu her d\u00fckk\u00e2nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde hep ayakkab\u0131 yamalar\u0131 ile u\u011fra\u015f\u0131rd\u0131. Lastik ayakkab\u0131lar\u0131n yamalar\u0131n\u0131 da\u011flar, usta bir cerrah gibi ne\u015fterini yaman\u0131n bir sa\u011f\u0131nda bir solunda gezdirir eskisinden fark edilmeyecek kadar estetik bir \u015fekil verdikten sonra bize geri verirdi. Kimin eli k\u0131r\u0131ld\u0131 kimin eli burkuldu, uzman ortopedistlere ne hacet Derikli Ermeni dostlar\u0131m\u0131zdan Cemil\u00ea Ahmed\u00ea Xazo vard\u0131, te\u015fhisi te\u015fhisti, zengin bir manifaturac\u0131yd\u0131 ama s\u0131rf inan\u00e7lar\u0131 u\u011fruna gece g\u00fcnd\u00fcz demez hi\u00e7bir hastay\u0131 geri \u00e7evirmez ve ikramda kusur etmezdi. Peki, bizler ne yapard\u0131k bu insanl\u0131k ve medeniyet kokan tav\u0131rlar\u0131na kar\u015f\u0131? Babalar\u0131 sobalar\u0131m\u0131z\u0131 kurar, ayakkab\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 tamir eder, yerinden \u00e7\u0131kabilecek ve k\u0131r\u0131lacak b\u00fct\u00fcn organlar\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fczeltir, biz M\u00fcsl\u00fcman \u00e7ocuklar\u0131n a\u011fz\u0131ndan \u00e7\u0131kan en g\u00fczel c\u00fcmle \u015fu olurdu \u201cXeberamin ji fillare\u201d kavgada ve k\u0131zg\u0131nl\u0131k an\u0131nda birbirimize etti\u011fimiz b\u00fct\u00fcn k\u00fcf\u00fcrleri o g\u00fczel huylu dostlar\u0131m\u0131za g\u00f6nderirdik. Derik suyunun beslendi\u011fi bir mevkii vard\u0131 bu mevkiye \u201cSER\u00ca K\u00dbL\u00caB\u00ca\u201d denilirdi. (\u0130\u015flevi azalmakla beraber, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bug\u00fcn de korumaktad\u0131r) B\u00fct\u00fcn ba\u011f ve bah\u00e7eler o civarda bulunurdu, bu dostlar\u0131m\u0131z\u0131n ba\u011flar\u0131 da genelde oradayd\u0131, bu y\u00fczden s\u00fcrekli ba\u011flar\u0131na gider gelirlerdi. Biz ne yapard\u0131k? K\u00fbl\u00eabe mevkisinde bekler, \u00e7ocuklar\u0131 gelince etraflar\u0131n\u0131 sarar ve zorla kelime-i \u015fahadet getirmesini isterdik, getirmeselerdi onlar\u0131 d\u00f6vmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131k yok getirselerdi b\u0131rak\u0131rd\u0131k ama kelime-i \u015fahadeti getirenler de menzilimizin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 vakit ka\u00e7arak tekrar bize d\u00f6ner \u201cEm fillehin, em fillehin\u201d diyerek giderlerdi. \u00d6l\u00fclerine hi\u00e7 rahmet getirmezdik \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n rahmeti s\u0131rf bize aitmi\u015f gibi onlara bir par\u00e7a rahmet vermezdik. Bize b\u00f6yle belletmi\u015flerdi. Zaman i\u00e7erisinde y\u00fczde otuzluk n\u00fcfustan kala kala iki aile, \u00f6zel ve g\u00fczel sanatlar\u0131ndan eser kalmad\u0131. Derik\u2019te \u015fu anki sanatk\u00e2r ve zanaatk\u00e2rlar\u0131n hemen hepsi onlar\u0131n elinde yeti\u015fen M\u00fcsl\u00fcman \u00e7ocuklar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Sonu\u00e7ta bu dostlar g\u00f6\u00e7 ettiler g\u00f6\u00e7 etmeye zorlad\u0131k, nas\u0131l m\u0131? Evlerinin kirac\u0131s\u0131 olduk, bir daha o evlerden \u00e7\u0131kmad\u0131k, bize yok pahas\u0131na satmak mecburiyetinde kald\u0131lar, m\u00fclklerini gasp ettik, onlara bir \u015fey vermeyerek. En son iki aile kald\u0131, bu sefer bu iki aile gitmesin diye didiniyoruz bu dostlar il\u00e7emizdeyken \u015fimdiki n\u00fcfusu 200.000\u2019i bulan K\u0131z\u0131ltepe il\u00e7esi bir k\u00f6y g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcndeydi ama \u015fimdi biz ayn\u0131 durumday\u0131z. Bu dostlar gidince beraberinde kocaman bir \u015feyi de al\u0131p g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler, bereketi.\u00a0<br \/>\nBu dostlar y\u0131lda en az be\u015f y\u00fcz a\u011fa\u00e7 dikerlerken, biz \u015fimdi o diktikleri a\u011fa\u00e7lar\u0131 kesme ile u\u011fra\u015f\u0131yoruz, dostlar\u0131n var oldu\u011fu d\u00f6nemde iki sinema salonu, yedi sabun imalathanesi, manifaturac\u0131, kuyumcu, nalbant ve \u015farap imalat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 yap\u0131l\u0131rken onlar gittikten sonra bu u\u011fra\u015flar da gerilemeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nK\u0131sacas\u0131 dostlar\u0131m\u0131z gittiler onlar ile beraber bereket de u\u00e7up gitti. K\u0131\u015f geldi\u011fimizde sobay\u0131 kurmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u201cAx Meksi Evdik ax\u201d diyerek i\u00e7 ge\u00e7irir, Bir\u00ea Argo\u2019yu arar\u0131z, de\u011ferli dostlar\u0131m\u0131z\u0131n isimleri hep dilimizin ucunda, sadece isimleri\u2026<br \/>\nBiz Derikliler bu dostlar\u0131m\u0131za hi\u00e7 bir \u015fey yapmad\u0131k m\u0131? Tabi ki yapt\u0131k. 1915 Ermeni katliam\u0131nda katliamdan (Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131-&#8216;Akunq&#8217; web sayfas\u0131 y\u00f6neticiler)\u00a0 korunmasayd\u0131lar acaba 40 ve 50\u2019li y\u0131llarda bu kadar n\u00fcfus yo\u011funlu\u011fu ya\u015fan\u0131r m\u0131yd\u0131? Kesinlikle hay\u0131r, velhas\u0131l y\u00fczde yetmi\u015flik n\u00fcfus ile y\u00fczde otuzluk n\u00fcfus uzun bir m\u00fcddet karde\u015f\u00e7e ge\u00e7inip gittiler\u2026<br \/>\nKe\u015fke ne f\u0131rt\u0131na olsayd\u0131, ne onlar g\u00f6\u00e7 etseydi ne de biz onlar\u0131n an\u0131lar\u0131ndan bahsetseydik.\u00a0<br \/>\nAma olsun, bu g\u00fczel dostlar\u0131m\u0131z her zaman kalbimizin bir k\u00f6\u015fesinde sevgi ile durmaktalar, kalanlara sa\u011fl\u0131k ve \u015fimdiye kadar hem \u00f6z\u00fcr, hem bu d\u00fcnyadan g\u00f6\u00e7enlere Tanr\u0131\u2019dan rahmet dilerim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><i>Foto\u011fraf: Bi\u015ferili Ermeniler, ayakta olanlar sa\u011fdan Dikran, yan\u0131ndaki karde\u015finin ismini unuttum. Oturanlar: Babam\u0131n halas\u0131, Dikran\u0131n kar\u0131s\u0131, k\u0131z karde\u015fi ve \u00fcc tane \u00e7ocu\u011fu. Bunlar 1915&#8217;te Kam\u0131\u015fl\u0131&#8217;ya gittiler, oradan 1968&#8217;de Yerivan&#8217;a gittiler, bu Resim 1957de Kam\u0131\u015fl\u0131&#8217;da \u00e7ekilmi\u015ftir. <\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i>Kaynak: Ohanes Basak<\/i><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><b><i>Makale, \u2018Akunq\u2019 web sayfas\u0131 taraf\u0131ndan redakte edilmi\u015f olarak sunulmaktad\u0131r<\/i><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/aykiridogrular.com\/haber-1456-BATMAN-BISERILI-ERMENILER.html\"><b><i>http:\/\/aykiridogrular.com\/haber-1456-BATMAN-BISERILI-ERMENILER.html<\/i><\/b><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>EYY\u00dcP G\u00dcVEN DER\u0130K\u2019\u0130N ETN\u0130K YAPISI, \u0130L\u00c7EM\u0130ZDE YA\u015eAMI\u015e ERMEN\u0130LER, S\u00dcRYAN\u0130LER, YEZ\u0130D\u0130LER, YAHUD\u0130LER VE M\u00dcSL\u00dcMAN OLAN ERMEN\u0130\u00a0K\u00d6KENL\u0130LER: ERMEN\u0130LER VE S\u00dcRYAN\u0130LER. \u0130l\u00e7emizin kurulu\u015fundan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcrekli i\u00e7 i\u00e7e ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve hi\u00e7bir zaman ayr\u0131 bir millet olarak g\u00f6rmedi\u011fimiz, adeta v\u00fccudumuzun be\u015f duyusu kadar \u00f6nemli olan unsurlardan biri Ermenilerdir. D\u00fcnya tarihinde, bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 yery\u00fcz\u00fcnde ya\u015fayan en eski kavimlerden biri olan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,26],"tags":[],"class_list":["post-23192","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","category-makaleler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"EYY\u00dcP G\u00dcVEN DER\u0130K\u2019\u0130N ETN\u0130K YAPISI, \u0130L\u00c7EM\u0130ZDE YA\u015eAMI\u015e ERMEN\u0130LER, S\u00dcRYAN\u0130LER, YEZ\u0130D\u0130LER, YAHUD\u0130LER VE M\u00dcSL\u00dcMAN OLAN ERMEN\u0130\u00a0K\u00d6KENL\u0130LER: ERMEN\u0130LER VE S\u00dcRYAN\u0130LER. \u0130l\u00e7emizin kurulu\u015fundan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcrekli i\u00e7 i\u00e7e ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve hi\u00e7bir zaman ayr\u0131 bir millet olarak g\u00f6rmedi\u011fimiz, adeta v\u00fccudumuzun be\u015f duyusu kadar \u00f6nemli olan unsurlardan biri Ermenilerdir. D\u00fcnya tarihinde, bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 yery\u00fcz\u00fcnde ya\u015fayan en eski kavimlerden biri olan [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2013-04-30T08:33:45+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/\",\"name\":\"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"datePublished\":\"2013-04-30T08:33:45+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"EYY\u00dcP G\u00dcVEN DER\u0130K\u2019\u0130N ETN\u0130K YAPISI, \u0130L\u00c7EM\u0130ZDE YA\u015eAMI\u015e ERMEN\u0130LER, S\u00dcRYAN\u0130LER, YEZ\u0130D\u0130LER, YAHUD\u0130LER VE M\u00dcSL\u00dcMAN OLAN ERMEN\u0130\u00a0K\u00d6KENL\u0130LER: ERMEN\u0130LER VE S\u00dcRYAN\u0130LER. \u0130l\u00e7emizin kurulu\u015fundan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcrekli i\u00e7 i\u00e7e ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve hi\u00e7bir zaman ayr\u0131 bir millet olarak g\u00f6rmedi\u011fimiz, adeta v\u00fccudumuzun be\u015f duyusu kadar \u00f6nemli olan unsurlardan biri Ermenilerdir. D\u00fcnya tarihinde, bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 yery\u00fcz\u00fcnde ya\u015fayan en eski kavimlerden biri olan [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2013-04-30T08:33:45+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"13 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/","name":"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"datePublished":"2013-04-30T08:33:45+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2013\/04\/30\/batman-biserili-ermeniler\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Batman-Bi\u015ferili Ermeniler"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23192","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23192"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23192\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23192"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23192"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23192"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}