{"id":16697,"date":"2012-07-14T02:47:39","date_gmt":"2012-07-14T07:47:39","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=16697"},"modified":"2012-07-14T02:47:39","modified_gmt":"2012-07-14T07:47:39","slug":"etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/","title":{"rendered":"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>II. Mahmut\u2019un Hayriye T\u00fcccarlar\u0131 ferman\u0131n[1] ile ekonomik akt\u00f6r olarak sahneye \u00e7\u0131kart\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan M\u00fcsl\u00fcman – T\u00fcrk\u2019\u00fcn, II. J\u00f6nt\u00fcrk \/ Kemalist iktidar d\u00f6nemindeki cisimle\u015fmesini \u00e7e\u015fitli ve\u00e7helerden inceleyen Murat Koralt\u00fcrk Erken cumhuriyet d\u00f6neminde Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi[2] adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile gayrim\u00fcslimlerin ekonomik ya\u015famdan yasalara ayk\u0131r\u0131 zor ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 sert \u00f6nlemlerle kaz\u0131nmas\u0131n\u0131 ve yerine M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk\u2019\u00fcn ge\u00e7irilmesini \u00e7ok net bir \u015fekilde dile getirir.<\/strong><\/em><\/p>\n

Murat Koralt\u00fcrk<\/strong><\/p>\n

II. Hamid d\u00f6neminde uygulamaya konulan Birlik ve Selamet Projesi ile \u00fcmmet tarifinden d\u0131\u015flanan Gayrim\u00fcslimler i\u00e7in selamet bir daha geri gelmemek \u00fczere ortadan kald\u0131r\u0131lma s\u00fcrecinin son halkas\u0131 olan Kemalist d\u00f6nem uygulamalar\u0131 Koralt\u00fcrk\u2019\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda \u00f6zl\u00fc bir \u015fekilde ortaya konulmaktad\u0131r. Hamid\u2019in \u00fcmmet tarifinde yer almayanlar Kemalist d\u00f6nemde de vatanda\u015f tarifi i\u00e7inde yer almayacaklard\u0131r.<\/p>\n

Her t\u00fcrl\u00fc zor ve \u015fiddetle tarihsel topraklar\u0131ndan kaz\u0131nan bu unsurlar giderken geride b\u0131rakt\u0131klar\u0131 ekonomik de\u011ferler M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrkler taraf\u0131ndan el konulurken, i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131ndan da d\u0131\u015flanan bu unsurlar\u0131n yerine de M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk unsurlar yerle\u015ftirilmektedir.<\/p>\n

Zaten \u0130ttihat\u00e7\u0131lar (1. J\u00f6nt\u00fcrk) da dahil olmak \u00fczere t\u00fcm Osmanl\u0131 y\u00f6netici s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n imparatorlu\u011fu bir arada tutabilmek i\u00e7in geli\u015ftirdi\u011fi t\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcnceler daima hakim etnisitenin tart\u0131\u015fmas\u0131z egemenli\u011fi olarak anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u2018Millet -i Osmaniye\u2019 terkibinin a\u00e7\u0131k kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrk\u2019t\u00fcr.[3]Di\u011fer unsurlar d\u0131\u015flan\u0131r. Bu d\u0131\u015flama Kemalist iktidar s\u00fcrecinde billurla\u015f\u0131r.[4]<\/p>\n

Koralt\u00fcrk, bu billurla\u015fmay\u0131 \u00fc\u00e7 ba\u015fl\u0131k halinde ve on iki alt ba\u015fl\u0131ktaki \u00f6rnek olaylarla \u00e7e\u015fitli y\u00f6nleriyle inceler: G\u00f6\u00e7 ve ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi, Sermayenin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi, \u0130\u015fg\u00fcc\u00fc ve mesleklerin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi. Koralt\u00fcrk, inceledi\u011fi \u00f6rnek olaylar\u0131 bir yap-bozun par\u00e7alar\u0131 gibi birle\u015ftirerek b\u00fct\u00fcn\u00fc foto\u011fraflarken, \u00d6rnek olaylarla resmetti\u011fi bu s\u00fcre\u00e7, iktidar ad\u0131na ya\u015fanan insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 uygulamalar\u0131n istisnai tedbirler olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 gayrim\u00fcslimlere kar\u015f\u0131 uygulamalar\u0131n k\u00f6klerini, Ayhan Aktar\u2019\u0131n deyimiyle uygulamalar\u0131n soya\u011fac\u0131n\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor.<\/p>\n

\u0130ncelemede milli \u0130ktisat yerine Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi terimi tercih edilmi\u015ftir. Koralt\u00fcrk\u2019\u00fcn tercihini incelemeye sunu\u015fu ile katk\u0131da bulunan Ayhan Aktar \u015fu kelimelerle \u00f6zetler:<\/p>\n

\u201cBir bak\u0131ma, Milli \u0130ktisat kavram\u0131 \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n ve onlar\u0131n devam\u0131 olan Kemalistlerin kendi ekonomik tercihlerini simge\u00acleyen yans\u0131z veya kanser terminolojisi ile izah edersek selim bir kavramd\u0131r. Kavram\u0131n habis ve y\u0131k\u0131c\u0131 taraf\u0131 ilk anda kendi\u00acni ele vermez, ilk bak\u0131\u015fta, milli iktisat politikalar\u0131n\u0131n anti-emperyalist ve yabanc\u0131 sermayeye kar\u015f\u0131 \u00f6zellikleri dikkat \u00e7eker. Az\u0131nl\u0131k mensubu t\u00fcccara ve \u00fcreticiye kar\u015f\u0131 bir ayr\u0131mc\u0131l\u0131k i\u00e7e\u00acren boyutu g\u00f6ze \u00e7arpmayabilir. Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi kavram\u0131 ise akademik anlamda do\u011fru bir kavramd\u0131r. Cum\u00achuriyet tarihi i\u00e7inde az\u0131nl\u0131k mensuplar\u0131n\u0131n ekonomik hayattan tasfiye olmalar\u0131na yol a\u00e7an yasal veya yasa d\u0131\u015f\u0131 t\u00fcm tedbirlerin toplam\u0131n\u0131 ifade eder. E\u011fer ya\u015fanan s\u00fcrecin ad\u0131n\u0131 koymak ister\u00acsek, ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi do\u011fru, tarafs\u0131z ve bilimsel bir adland\u0131rma olacakt\u0131r.\u201d<\/p>\n

Aktar, ayr\u0131ca Ziya G\u00f6kalp\u2019\u0131n Yeni Hayat ve Yeni k\u0131ymetler adl\u0131 makalesinden \u00f6rnekler vererek, tasfiye\/kaz\u0131ma s\u00fcrecinin ideolojik temelini vurgular: \u201cZiya G\u00f6kalp, T\u00fcrkiye’deki gayrim\u00fcslimleri La\u00actin Amerika tipi komprador burjuvazi [5] tipinde bir ekono\u00acmik \u00f6rg\u00fctlenme modeli i\u00e7inde g\u00f6rmekte ve ayn\u0131 zamanda dini bir ayr\u0131m olan M\u00fcslim-gayrim\u00fcslim ayr\u0131m\u0131n\u0131n, dinsel olmak\u00actan \u00f6te k\u00fclt\u00fcrel farkl\u0131l\u0131klar d\u00fczeyinde de ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 gerek\u00acti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izmektedir. K\u0131sacas\u0131, T\u00fcrkle\u015ftirme politikalar\u0131\u00acn\u0131n temeli, k\u00fclt\u00fcrel plandaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131n da bir grubun tas\u00acfiyesi ile birlikte ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk un\u00acsurun egemenli\u011fi alt\u0131nda yeknesak, homojen ve etnik-dini ba\u00ack\u0131mdan birbirine benzer bireylerden olu\u015fan bir toplum yarat\u0131l\u00acmas\u0131d\u0131r.Murat Koralt\u00fcrk’\u00fcn bu kitapta yan yana getirdi\u011fi ya\u00acz\u0131lar\u0131n\u0131 dikkatli bir bi\u00e7imde okudu\u011fumuz zaman, Cumhuriyet’in ilk y\u0131llar\u0131nda ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi s\u00fcrecinde si\u00acyasi iktidar\u0131n kendi yurtta\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131 uygulam\u0131\u015f oldu\u011fu poli\u00actikalar\u0131n ayn\u0131 zamanda n\u00fcfusun homojenle\u015ftirilmesi amac\u0131n\u0131 da ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Hedef, uzun vadede esas olarak M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk unsurun egemenli\u011fi alt\u0131nda i\u015fleyen bir ekonomik d\u00fczen yaratmakt\u0131r.\u201d<\/p>\n

Osmanl\u0131da, M\u00fcsl\u00fcmanlar b\u00fcrokratik burjuvaziyi olu\u015ftururken az\u0131nl\u0131klar da ticaret burjuvazisini olu\u015fturmas\u0131 ve ayr\u0131 kutuplara d\u00fc\u015fmeleri, 1908 J\u00f6n-T\u00fcrk Burjuva Devriminin tuhafl\u0131\u011f\u0131d\u0131r, bundan sonraki tarih bu \u2018garabetin\u2019 ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n tarihi olacakt\u0131r. T\u00fcrk b\u00fcrokratik burjuvazisi devrimi yapt\u0131\u011f\u0131nda, ittifak kuraca\u011f\u0131 \u2018yerli\u2019 ticaret ve sanayi burjuvazisi yoktur, \u2018milli\u2019ler burjuva devrimini yaparken, burjuvalar \u2018gayri milli\u2019dir, \u2018milli\u2019 unsurlardan olu\u015fmamaktad\u0131r (burada me\u015fruiyetini Bat\u0131\u2019da ya da Bat\u0131c\u0131l\u0131kta arayan b\u00fcrokratik burjuvazinin ne kadar \u2018milli\u2019 olabilece\u011fini tart\u0131\u015fm\u0131yoruz!). T\u00fcrk burjuva devrimi, di\u011fer burjuva devrimlerinde oldu\u011fu gibi ittifak kuraca\u011f\u0131 milli unsurlardan olu\u015fan \u2018milli\u2019 burjuvazisi olamad\u0131\u011f\u0131ndan bunu kendi eliyle yeti\u015ftirecek yani k\u0131saca B\u00fcrokratik burjuvazi Gayrim\u00fcslim burjuvaziyi yok ederek yerine kendi ge\u00e7erek iktidar\u0131n\u0131 tehdit edebilecek bir unsuru ortadan kald\u0131racakt\u0131r.[6] K\u0131saca M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk b\u00fcrokratik burjuvazi ticaret ve sanayi burjuvazisine d\u00f6n\u00fc\u015fecektir. Koralt\u00fcrk\u2019\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda uygulamalar\u0131n iktidara y\u00f6nelik y\u00fcz\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6rebilmekteyiz.<\/p>\n

B\u00fcrokratik burjuvazinin iktidar\u0131na tehdit olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc Gayrim\u00fcslim ticaret ve sanayi burjuvazisini s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde etkisizle\u015ftirerek yok etmesi bir iktidar m\u00fccadelesi olup, d\u00f6nemin sosyal formasyonuna denk gelir. Bu bak\u0131mdan M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk unsurun egemenli\u011fi alt\u0131nda i\u015fleyen ekonomik d\u00fczen bir sonu\u00e7tur. Bu sonu\u00e7 devletin niteli\u011fi ile ilgilidir. Bu nedenle devletin niteli\u011fini, politik kertenin \u00f6nemini, y\u00f6netici politik s\u0131n\u0131f\u0131n ideolojisini dikkate almayan tahlillerin bir k\u0131ymet-i harbiyesi olamaz. Bu t\u00fcr bir yakla\u015f\u0131m veya yok sayma da, ka\u00e7\u0131n\u0131l\u00acmaz olarak 1. ve 2. Sava\u015f s\u0131ras\u0131nda \u00fcretim ve da\u011f\u0131t\u0131m zincirinin dinamitleyen 1915 Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ve Varl\u0131k Vergisi uygulamalar\u0131n\u0131n ekonomik ak\u0131l d\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve yok edicili\u011fini anlamaya imk\u00e2n vermez. Zira sistem hakk\u0131nda b\u00fct\u00fcnleyici bir anlay\u0131\u015f\u0131n yoklu\u011funda, sisteme ve\/veya onun kimi ve\u00e7helerine dair tahlillerin inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Tabi\u00ee bizzat bu uygulamalar\u0131n misyonu ve i\u015flevi de…[7]<\/p>\n

Marx’\u0131n \u00fcnl\u00fc eseri Kapital\u2019inbirinci cildinin birinci b\u00f6l\u00fc\u00acm\u00fcn\u00fcn ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 meta feti\u015fizmidir. Bununla Marx kapitalist toplu\u00acmun s\u0131rr\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmak istemi\u015ftir. O s\u0131r, kapitalizmin ekono\u00acmiye dayanmas\u0131, ekonominin de t\u00fcm di\u011fer sosyal ve\u00e7heleri be\u00aclirlemesi, sosyal formasyonda as\u0131l belirleyici olan\u0131n ekonomik kerte olmas\u0131yla ilgilidir. E\u011fer biri haraca dayal\u0131 pre-kapitalist \u00fcretim tarz\u0131yla ilgili bir kitap yazmaya giri\u015fmi\u015f olsayd\u0131, eserin ad\u0131 Kapital yerine iktidar, birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcn ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 da Meta feti\u00ac\u015fizmi yerine \u0130ktidar feti\u015fizmi olurdu.”[8] Samir Amin’in bu tespi\u00acti son derecede \u00f6nemlidir ve nas\u0131l burjuva toplumu ekonomik belirleyicili\u011fe dayan\u0131yorsa, pre-kapitalist d\u00f6nemin Avrupa d\u0131\u00ac\u015f\u0131ndaki s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumlar\u0131 da ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir ekonomik rol \u00fcst\u00aclenmi\u015f bulunan devletin (siyasal kertenin) belirleyicili\u011fine da\u00acyan\u0131yordu. \u00d6yleyse pre-kapitalist d\u00f6nemin toplumlar\u0131n\u0131n ve\/ve\u00acya onun kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in siyasal ve\u00e7henin anla\u015f\u0131l\u00acmas\u0131, haraca dayal\u0131 sosyal formasyonun s\u0131rr\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131l\u00acmas\u0131n\u0131n \u00f6nko\u015fuludur. Meta feti\u015fizmiyle ilgili olarak Marx, \u0130lk bak\u0131\u015fta meta, \u00e7ok \u00f6nemsiz ve kolayca anla\u015f\u0131l\u0131r bir \u015fey gibi ge\u00aclir. Oysa metan\u0131n tahlili, asl\u0131nda onun metafizik incelikler ve teolojik s\u00fcslerle dolu pek garip bir \u015fey oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir[9]diyor.<\/p>\n

Marx’\u0131n bu saptamas\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Fikret Ba\u015fkaya, T\u00fcrki\u00acye’deki iktidar\u0131n yap\u0131s\u0131na, iktidar feti\u015fizmine dikkat \u00e7ekiyor ve eski rejimle bir kopu\u015fun ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgular:1923 sonras\u0131nda T\u00fcrkiye’de ge\u00e7erli rejim, retori\u011fe ra\u011fmen, impara\u00actorluktan bir kopu\u015fun sonucu olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, haraca dayal\u0131 sos\u00acyal formasyona \u00f6zg\u00fc nitelikler, belirleyicilikler de etkili olmaya devam etti. Bug\u00fcn de devam ediyor.”[10]<\/p>\n

Uygulamalar\u0131 bu pencereden g\u00f6rmek olgular\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131nda ve ak\u0131l ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamam\u0131za imk\u00e2n verecektir. Uygulamalar\u0131 iktisadi pencereden iktisadi ak\u0131l \u00e7er\u00e7evesinden g\u00f6r\u00fcp a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fmak yan\u0131lt\u0131c\u0131d\u0131r. \u0130ktisadi \u00f6nlemler bir iktisadi ak\u0131l \u00e7er\u00e7evesinde al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Zaten al\u0131nmas\u0131 da bu melez iktisadi formasyon i\u00e7inde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemezdir. Uygulamalar\u0131n iktisadi g\u00f6r\u00fcn\u00fcm alt\u0131nda olmas\u0131 bizi \u015fa\u015f\u0131rtmamal\u0131d\u0131r. Uygulamalar ve \u00f6nlemler tam anlam\u0131yla iktisat d\u0131\u015f\u0131d\u0131r. \u0130ktidar taraf\u0131ndan do\u011frudan do\u011fruya \u201c gayrim\u00fcslimler potansiyel tehlike olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f ve ekonomi gibi \u00f6nleyici y\u00f6ntemler ile, askerlik hizmeti gibi cezai tedbirler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla onlar\u0131 bertaraf etmek gerekmi\u015ftir. Burada \u015funu bir kez daha belirtmekte fayda var: o d\u00f6nemde askerlik rejim kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131 cezaland\u0131rmak ya da cayd\u0131rmak i\u00e7in devletin elinde en g\u00fc\u00e7l\u00fc silah gibi alg\u0131lanmaktad\u0131r.\u201d[11] Bu bak\u0131mdan ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesini bir sonu\u00e7 olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmemiz gerekir.<\/p>\n

B\u00fcrokratik burjuvazi iktidar ad\u0131na kendisine rakip olabilecek her \u015feyi yok etmekte bir an bile teredd\u00fct etmeyecektir. Rejimde bir kopu\u015fun ya\u015fanmamas\u0131 1. J\u00f6nt\u00fcrk d\u00f6neminde yar\u0131m kalan i\u015fler 2. J\u00f6nt\u00fcrk d\u00f6nemin ana politikas\u0131 olarak uygulamaya konulur. K\u0131saca Osmanl\u0131\u2019n\u0131n d\u0131\u015f fetihlerden gelen al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131yla, i\u00e7 fetihle, – Holocaust i\u00e7in Taner Ak\u00e7am\u2019\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 kavram\u0131 \u00f6d\u00fcn\u00e7[12] al\u0131p ifade edersek – bu kez \u201cana evi\u201dni ziyaret etmi\u015ftir.<\/p>\n

\u015eunun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmekte yarar var; Osmanl\u0131 y\u00f6neticileri hi\u00e7bir \u015fekilde gayrim\u00fcslimleri vatanda\u015f\u0131 olarak g\u00f6rmemi\u015f, haklar\u0131n\u0131 tan\u0131mam\u0131\u015ft\u0131r. Ki ard\u0131llar\u0131 da ayn\u0131 tavr\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar s\u00fcrd\u00fcreceklerdir. Osmanl\u0131 Millet Nizamnamesi \u00dcsk\u00fcdar\u2019\u0131n \u00f6tesine gitmez. Osmanl\u0131 Meclis-i Mebusan\u2019\u0131nda her dinden ve milliyetten \u00fcye varken, Ankara\u2019da toplanan ilk meclise (kendilerini destekleyen gayrim\u00fcslim ki\u015filer olmas\u0131na ra\u011fmen) hi\u00e7 gayrim\u00fcslim \u00fcyenin \u00e7a\u011fr\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da belirtelim. Meclis sadece M\u00fcsl\u00fcmanlara a\u00e7\u0131kt\u0131r. Kemalistler ba\u015f\u0131ndan itibaren gayrim\u00fcslimleri yurtta\u015f\u0131 olarak g\u00f6rmemektedirler. R\u0131za Nur, Lozan\u2019da m\u00fcbadele f\u0131rsat\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda t\u00fcm Gayrim\u00fcslimleri \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcrmek istemi\u015fse de bunlar\u0131 kabul edecek \u00fclke bulamam\u0131\u015f oldu\u011funu esefle ifade etmektedir. Bu bak\u0131mdan b\u00fcnyesine yabanc\u0131 sayd\u0131\u011f\u0131 unsurlar\u0131 yok etmek gayet do\u011fal bir \u015feymi\u015f gibi alg\u0131lan\u0131r.<\/p>\n

Bu bak\u0131mdan, M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk sermayenin olu\u015fturulmas\u0131n\u0131n bu hukuk, ahlak ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 olarak ger\u00e7ekle\u015ftirilmesinin sonu\u00e7lar\u0131ndan biri de bu uygulamalar\u0131n b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcme de etki eden bir ahlak d\u0131\u015f\u0131l\u0131k e\u015flik ediyor.
\nKoralt\u00fcrk, etnik temizlik politikas\u0131 ve Gayri M\u00fcslim anas\u0131r\u0131n bu co\u011frafyadan kaz\u0131nmas\u0131na dair uygulamalar\u0131n s\u00fcreklili\u011fini \u201c[E]rken Cumhu\u00acriyet d\u00f6neminde ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi uygulamalar\u0131n\u0131n benzerlerine \u0130kinci Me\u015frutiyet d\u00f6neminde de rastlan\u0131r. \u0130ttihat\u00e7\u0131lar-Kemalistler veya \u0130kinci Me\u015frutiyet-erken Cumhuriyet d\u00f6\u00acnemleri aras\u0131nda genel olarak iktisat politikalar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6zlemlenen s\u00fcreklili\u011fin ekonomiyi T\u00fcrkle\u015ftirme ba\u011flam\u0131nda da g\u00f6zlemlendi\u011fini ifade etmek gerekir\u2026 [E]rken cumhuriyet d\u00f6neminde, ikinci Me\u015frutiyet d\u00f6neminde ula\u015f\u0131lan hedeflerden daha b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcne ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. S\u00f6zleriyle ifade ederken, sistematik politikan\u0131n \u00f6nemli anlar\u0131n\u0131 ve bu uzun s\u00fcre\u00e7 i\u00e7indeki \u00f6nemli k\u0131r\u0131lma noktalar\u0131na i\u015faret eder: \u201cYitirilen topraklardan g\u00f6\u00e7 eden M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusun isk\u00e2n\u0131, 1915’te Ermeni n\u00fcfusun tehciri ve 1923’te T\u00fcrk-Yunan n\u00fcfus m\u00fcbadelesi gibi giri\u015fimler T\u00fcrkiye n\u00fcfusunun etnik ve dinsel kompozisyonunda \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikler yaratt\u0131. 1912’de gayri\u00acm\u00fcslimlerin bug\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 d\u00e2hilinde ya\u015fayan n\u00fc\u00acfus i\u00e7indeki oran\u0131 %20 iken, ya\u015fanan sava\u015flar ve g\u00f6\u00e7ler sonra\u00acs\u0131nda Cumhuriyet d\u00f6neminin ilk n\u00fcfus say\u0131m\u0131 olan 1927 say\u0131m\u0131 sonucuna g\u00f6re, H\u0131ristiyanlar\u0131n \u00fclke n\u00fcfusu i\u00e7indeki pay\u0131 %2,64’e geriledi. Gayrim\u00fcslim n\u00fcfusun say\u0131ca ve oranca azal\u00acmas\u0131na kar\u015f\u0131n, kalanlar\u0131 \u00f6ncelikle T\u00fcrkiye’yi terk etmeye zor\u00aclayan, kalacaklar\u0131 ise iyice etkisiz k\u0131lacak demografi m\u00fchen\u00acdisli\u011fi uygulamalar\u0131na ba\u015fvuruldu. Gayrim\u00fcslimleri bask\u0131, sin\u00acdirme ve y\u0131ld\u0131rma ile g\u00f6zlerini korkutarak \u00fclkeyi terk etmeye zorlayan ve \u015fiddeti de kapsayan bu t\u00fcr olaylar\u0131n en bilinenleri, 1934 Trakya Olaylar\u0131 ve 1955 6-7 Eyl\u00fcl Olaylar\u0131’d\u0131r. Her t\u00fcr\u00acl\u00fc zor kullan\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131n T\u00fcrkiye’de ya\u015famay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek iste\u00acyen gayrim\u00fcslimler Vatanda\u015f T\u00fcrk\u00e7e Konu\u015f! kampanyas\u0131ve Varl\u0131k Vergisi uygulamas\u0131 gibi k\u00fclt\u00fcrel ve ekonomik T\u00fcrkle\u015f\u00actirme uygulamalar\u0131na maruz kald\u0131lar.\u201d
\n\u0130ncelemesine Osmanl\u0131\u2019n\u0131n son d\u00f6nem politika ve uygulamalar\u0131n\u0131n \u00f6zetlenmesiyle ba\u015flayan Koralt\u00fcrk, bu uygulaman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6zetler:<\/p>\n

\u201cDo\u011fu Trakya ve Bat\u0131 Ana\u00acdolu’da ya\u015fayan Rumlar, \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti’nin yerel \u00f6rg\u00fctleri ve Te\u015fkilat-\u0131 Mahsusa’n\u0131n ortak operasyonu ile Yuna\u00acnistan’a g\u00f6\u00e7e zorland\u0131[13]\u2026 Osmanl\u0131 devleti, birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda gayrim\u00fcslim unsurlata kar\u015f\u0131 geni\u015f \u00e7apl\u0131 bir tehcir uygulad\u0131. Bu uygulaman\u0131n yasal temelini 27 May\u0131s 1915 tarihli tehcir kanunu olu\u015fturdu. Buna g\u00f6re sahillerdeki Rum k\u00f6yl\u00fcleri i\u00e7 b\u00f6lgelere yerle\u015ftirildi. Ermeni tehciri ise haz\u0131rlanan ayr\u0131 bir talimatname \u00e7er\u00e7evesin\u00acde ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Bir di\u011fer gayrim\u00fcslim unsur olan Yahudi\u00acler, yo\u011fun olarak bulunduklar\u0131 Filistin’den ihra\u00e7 edildiler. Di\u00ac\u011fer gayrim\u00fcslim unsurlardan Nasturiler, S\u00fcryaniler ve Keldaniler de tehcir edildiler\u2026 Gidenlerin sahip olduklar\u0131 servetin el de\u011fi\u015ftirmesi de hedefti. Tehcir edilen Ermenilerin b\u0131rakt\u0131kla\u00acr\u0131 mallara ili\u015fkin olarak 26 Eyl\u00fcl 1915’te bir kanun \u00e7\u0131kt\u0131. Rum mallar\u0131na ili\u015fkin ise 21 \u015eubat 1916 tarihli bir talimatname haz\u0131r\u00acland\u0131\u2026 Ayn\u0131 zamanda b\u0131rak\u0131lan mallar milli iktisat anlay\u0131\u015f\u0131na uygun olarak el de\u011fi\u015ftirdi.\u201d<\/p>\n

Koralt\u00fcrk\u2019\u00fcn al\u0131nt\u0131lad\u0131\u011f\u0131 Ahmet Refik Alt\u0131nay s\u00f6zleri s\u00fcrecin veciz \u00f6zeti gibidir: \u201c\u0130ttihat\u00e7\u0131lar da kendilerine muhalif muharrirleri \u00f6ld\u00fcr\u00fcrler. Rumlar\u0131 ve Ermenileri de ayn\u0131 felakete du\u00e7ar eylemeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerdi. Boyko\u00actajlar, milli ticaretler bu d\u00fc\u015f\u00fcncenin mukaddimesi gibiydi… Fakat milli tica\u00acret, T\u00fcrk unsurunun saadetine medar olmaktan ziyade felaketini haz\u0131rlam\u0131\u015f\u00act\u0131. Cemiyet m\u00fcntesiblerinin ticarete at\u0131lmas\u0131 ise art\u0131k m\u00fcnaka\u015falarda, m\u00fczayedelerde ortak\u00acl\u0131klar v\u00fccude getiriyor, zavall\u0131 millet harbin en ac\u0131 felaketleri i\u00e7inde kesesini bo\u015faltmak mecburiyetinde bulunuyordu.\u201d Bu olguyu Talat da yalanlamaz: \u201cAnado\u00aclu’da milli \u015firketler taraf\u0131ndan y\u00f6netildi\u011fi i\u00e7in milli bir servet olu\u015fturan, ser\u00acvet birikmesine ra\u011fmen gerekti\u011fi gibi geli\u015fmeyen ve normal bir \u015fekilde uygu\u00aclanmayan bu te\u015febb\u00fcsler, \u00e7e\u015fitli itiraz ve ele\u015ftirilere yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Vatanda\u015f\u00aclara refah sa\u011flama ilkesini, [Esnaf dernekleri] kurucular\u0131n\u0131n -dolay\u0131s\u0131yla bi\u00acle olsa- hi\u00e7bir \u00e7\u0131kar d\u00fc\u015f\u00fcnmemeleri peki\u015ftiriyordu. Ancak sonralar\u0131 ayn\u0131 ilke sayesinde kimi ki\u015filerin yak\u0131n akrabalar\u0131 ve dostlar\u0131, ticaretle hi\u00e7bir ili\u015fkile\u00acri olmad\u0131\u011f\u0131 halde, b\u00fcy\u00fck servetler elde ettiler ve bu da halk\u0131n b\u00fct\u00fcn g\u00fcveni\u00acni sarst\u0131.\u201d<\/p>\n

\u00c7ok dikkat \u00e7ekmeyen ve fazla \u00fczerinde durulmam\u0131\u015f ve i\u015flenmemi\u015f d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 politikalar\u0131n nirengi noktalar\u0131n\u0131 ve s\u00f6ylemi ele alan Koralt\u00fcrk politikadaki s\u00fcreklili\u011fi vurgular. Bu s\u00f6ylem ve uygulamalar\u0131n gelecek s\u00fcre\u00e7teki sert politikalar\u0131n ipu\u00e7lar\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca milli m\u00fccadelenin \u00f6rg\u00fctlenmesi Ermeni ve Rum tehlikesi ve bu \u00fczerine kurulmu\u015f karakteri gelecek s\u00fcrece yans\u0131r. Konsolos Horton\u2019un raporunda i\u015faret etti\u011fi gibi \u0130zmir\u2019e giren ordu \u2018Ermeniler\u2019i yok etmek ve bo\u015f zamanlarda da Rumlar\u2019la ilgilenmek \u00fczere belli bir plan dahilinde hareket edilir.[14] \u201cDinda\u015fl\u0131\u011fa dayal\u0131 etnik \u00e7o\u011fulculu\u011fu veri olarak alan Milli M\u00fccadele, Anadolu’da ya\u015fayan ve ortak paydas\u0131 \u0130sl\u00e2miyet olan \u00e7e\u015fitli etnik topluluklar\u0131n \u0130tilaf Devletleri ve bu devletlerin yar\u00acd\u0131m\u0131yla Anadolu’da bir Ermeni devleti kurmak ve Anadolu’yu Yunanistan’\u0131n bir par\u00e7as\u0131 haline getirmek isteyen Ermeni ve Rumlar\u0131n \u00e7abalar\u0131na kar\u015f\u0131 bir tepki hareketidir.\u201d Milli m\u00fccadeleyi \u00f6rg\u00fctleyen korku Ermeni ve Rumlar\u0131n geri gelme korkusudur. Gelecek d\u00f6nem politikalar\u0131 da kalanlar\u0131n\/bakiyelerin yok edilmesi \u00fczerine kurulmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir. Koralt\u00fcrk\u2019e g\u00f6re,<\/p>\n

\u201cMilli M\u00fccade\u00aclenin zaman zaman itilaf Devletlerine kar\u015f\u0131 s\u00f6yleminden daha sert bir s\u00f6ylemi Ermeniler ve Rumlara y\u00f6nelik geli\u015ftirdi\u011fi ifade edilebilir. Bu s\u00f6ylemde \u00f6ne \u00e7\u0131kan konulardan birisi Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu’nda gayrim\u00fcslimlerin, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n sefaleti\u00acne ra\u011fmen zenginle\u015ftikleri g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr.Bu s\u00f6yleme g\u00f6re M\u00fcsl\u00fcmanlar askerlik hizmetini yerine getirirlerken canlar\u0131n\u0131 da\u00achi yitirirler, gayrim\u00fcslimler ise say\u0131ca artma imk\u00e2n\u0131 bulmakta ve askerlik yerine \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda yol ald\u0131klar\u0131 i\u00e7in zengin\u00acle\u015fmektedirler.\u201d<\/p>\n

Kullan\u0131lan dil yap\u0131lacaklar\u0131n aynas\u0131d\u0131r. Mebuslar\u0131n meclis konu\u015fmalar\u0131ndan \u00f6rnekler verir, Daha 1921 gibi milli m\u00fccadelenin ilk y\u0131llar\u0131nda, h\u0131rist\u0131yanlar\u0131n amele taburlar\u0131nda sonu\u00e7lanacak askerlik ser\u00fcveni ile ilgili meclis g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde kullan\u0131lan dil nefret s\u00f6yleminin \u00f6rnekleridir: K\u00fctahya Mebusu \u201cCemil [Altay] Bey’e g\u00f6re Millet-i \u0130sl\u00e2miye’nin vatan\u0131n muh\u00e2faza-i istikl\u00e2l ve mevcudiyeti u\u011frunda hay\u00e2t ve servetini feda ederken teba’a-i Osm\u00e2niye\u2019den bulunan milel-i H\u0131ristiy\u00e2niye’nin m\u00fcd\u00e2fa’a-i vatan kayd\u0131ndan \u00e2z\u00e2de bir h\u00e2lde teks\u00eer-i n\u00fcf\u00fbs ve tezy\u00eed-i n\u00fcfuza \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 vatanda\u015fl\u0131k \u015feref ve haysiyetiyle k\u00e2bil-i te’l\u00eef olamayaca\u011f\u0131ndan bi’t-tabf i bu gibi um\u00fbr-\u0131 n\u00e2fi’a ve hidem\u00e2t-\u0131 vataniyeye \u015fit\u00e2b ekmekten bir ve\u00e7hile geri durmayacaklar\u0131 cihetle tekl\u00eef-i mezk\u00fbr hak\u00eekaten bec\u00e2 ve \u015f\u00e2y\u00e2n-\u0131 kabul g\u00f6r\u00fclmekte…dir.<\/p>\n

Bu \u00f6neri hayat ge\u00e7mez ancak \u201cMilli M\u00fccadele s\u0131ras\u0131nda An\u00ackara H\u00fck\u00fcmetinin egemen oldu\u011fu topraklar \u00fczerinde ya\u015fa\u00acyan gayrim\u00fcslimlerin durumu zorla\u015f\u0131r. Onlara duyulan \u00f6fke ve \u015f\u00fcphe somut sonu\u00e7lar do\u011furur. 1921’de Ankara H\u00fck\u00fcmeti cephe hatt\u0131nda bulunan gayrim\u00fcslimlerin \u00f6nlem olarak cephe gerisine sevk edilmesine karar verir.\u201d H\u0131ristiyanlar\u0131n topraklar\u0131ndan s\u00f6k\u00fcl\u00fcp ikinci bir s\u00fcrg\u00fcn\u00fc ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n

\u00c7orum Mebusu Ha\u015fim [Apayd\u0131n] Bey yaln\u0131zca H\u0131ristiyanla\u00acr\u0131n de\u011fil Musevilerin de bu kanun kapsam\u0131na al\u0131nmas\u0131n\u0131 \u00f6ne\u00acrir. Sonra m\u00fczakereye ge\u00e7ilir. Canik mebusu Nafiz [\u00d6zalp] Bey milel-i H\u0131ristiy\u00e2ne’nin de T\u00fcrkler gibi taht-\u0131 sil\u00e2ha al\u0131nma\u00acs\u0131 ve bunlar\u0131n da k\u00e2nunda musarrah oldu\u011fu \u00fczere, gayr-\u0131 m\u00fc-sellah k\u0131sm\u0131nda istihdam\u0131 l\u00e2z\u0131m gelir. s\u00f6zleriyle H\u0131ristiyanla\u00acr\u0131n silahs\u0131z bir \u015fekilde askerlik yapmalar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc savunur.Bu g\u00f6r\u00fc\u015f ile gayrim\u00fcslimlere kar\u015f\u0131 duyulan g\u00fcvensizlik bir kez daha kendini g\u00f6sterir.\u201d Sonu\u00e7ta milli m\u00fccadele y\u0131llar\u0131na H\u0131ristiyan erkekler y\u00fck hayvan\u0131 olarak ge\u00e7ireceklerdir. Ayval\u0131k do\u011fumlu \u00e7a\u011fda\u015f Elen edebiyat\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc kalemi \u0130lias Venezis 31328 numara olarak ge\u00e7irdi\u011fi bu y\u0131llar\u0131n\u0131 anlatt\u0131\u011f\u0131 \u00f6zya\u015fam \u00f6yk\u00fcs\u00fc Esaretin G\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc Numara 31328 bu amele taburlar\u0131n\u0131 resmeder.<\/p>\n

Ankara ve onun \u0130stanbul\u2019daki temsilcileri daha Ankara h\u00fck\u00fcmeti kontrol\u00fc ele ge\u00e7irmeden \u0130stanbul\u2019daki Gayrim\u00fcslimler ile ilgili fi\u015flemeler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u201d1 Kas\u0131m 1922’de \u0130stanbul’un fiilen Milli h\u00fck\u00fcmetin eline ge\u00e7mesin\u00acden evvel M.M. Te\u015fkilat\u0131n\u0131n temas murahhas\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, te\u015fkilat\u0131m\u0131za girmi\u015f t\u00fcccarlar ve i\u015f adamlar\u0131yla s\u0131k\u0131 bir temas kurmu\u015ftum. Maksad\u0131m zafer olup \u0130stanbul Milli h\u00fck\u00fcmetin eline ge\u00e7er ge\u00e7mez, \u0130stanbul’da T\u00fcrk t\u00fcccar\u0131\u00acn\u0131 bir araya toplayacak bir dernek kurmakt\u0131. \u00d6nce maskelenmi\u015f bir \u00f6n te\u015fki\u00aclatla \u00e7al\u0131\u015fmaya karar verdik. Bu te\u015fkilat\u0131n ad\u0131 T\u00fcrkiye \u0130ktisadi \u0130stihbarat ve Ne\u015friyat Merkezi’ idi. On kadar t\u00fcccar\u0131 biner lira ile ortak yaparak on bin lira sermayeli bir anonim \u015firket kurmu\u015ftum. \u015eirket 1922 y\u0131l\u0131 Haziran ba\u015f\u0131nda fa\u00acaliyete ge\u00e7ti. T\u00fcrk Ticaret Salnamesi’ adl\u0131 bir eser yay\u0131nlamak bahanesiyle \u0130s\u00actanbul’un b\u00fct\u00fcn yaz\u0131hanelerine adamlar\u0131m\u0131z\u0131 dola\u015ft\u0131rmakta, ne kadar T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman t\u00fcccar\u0131, ne kadar di\u011ferleri oldu\u011funu tespit etmekteydik.\u201d Ahmet Hamdi Ba\u015far\u2019dan al\u0131nt\u0131lanan bu s\u00f6zler, J\u00f6nt\u00fcrklerin politikas\u0131n\u0131n s\u00fcreklili\u011fini ifade eder.<\/p>\n

Meclis konu\u015fmalar\u0131ndan yap\u0131lan \u00f6rneklemeler, milliyet\u00e7ilik, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k ve nefret s\u00f6ylemi aras\u0131nda sal\u0131nmaktad\u0131r:<\/p>\n

\u201cErzurum Me\u00acbusu [Mehmet] Salih [Ye\u015filo\u011flu] Efendi, \u2026Yahudilere kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ayr\u0131mc\u0131, ku\u015fkucu ve d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 bir dil benimser. Salih Efendi konu\u015fmas\u0131nda \u015funlar\u0131 s\u00f6yler: Anadolu’da ya\u015fayan gayr-\u0131 m\u00fcslimlerden her ferd kendi \u0131rkda\u015flar\u0131m\u0131z gibi d\u00e2’ima h\u00fcsn-i mu’\u00e2meleye mazhar olmu\u015f\u00aclard\u0131r. Bin\u00e2’enaleyh bunlardan h\u0131yanet edenler kendi fi’illerinin cezalar\u0131n\u0131 kendi elleri ile \u00e7ekmi\u015flerdir. Bu Musevi Cem\u00e2’ati-ne gelince; biz onlara onlar bize h\u00fcsn-i mu’\u00e2mele g\u00f6steren bu kavim ger\u00e7i memleketimiz iktisadiy\u00e2t\u0131 ile fazla oynad\u0131klar\u0131na memnun olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z h\u00e2lde s\u00fck\u00fbnetlerinden ve sakin bir h\u00e2l\u00acde vakit ge\u00e7irdiklerinden dolay\u0131 kendilerine h\u00fcsn-i mu’\u00e2mele ediyoruz. Ancak bunlar\u0131 vaktiyle \u0130spanyollar keserek, kova\u00acrak emvallerini zabt ederek ispanya’dan atm\u0131\u015flard\u0131r. Biz T\u00fcrk\u00acler bir at\u0131fet olmak \u00fczere oradan ka\u00e7anlar\u0131 i\u00e7imize ald\u0131k. Birka\u00e7 as\u0131rdan beri i\u00e7imizde ya\u015f\u0131yorlar. Yaln\u0131z bir \u015feyi ma’a’1-esef arz edeyim ki, efendiler, bu cema’\u00e2t iki as\u0131rdan beri i\u00e7imizde ya\u015fa\u00acd\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde kendilerini ispanya’dan kovan insanlar\u0131n lis\u00e2nlar\u0131n\u0131, ya’ni, \u0130spanyolcay\u0131 lis\u00e2n-\u0131 m\u00e2der olarak kullan\u0131yorlar ve h\u00e2l\u00e2 lis\u00e2nlar\u0131n\u0131 terk etmemi\u015flerdir ve T\u00fcrk\u00e7eyi \u00f6\u011frenmeyi istemi-yorlar ve \u00f6\u011frenmemi\u015flerdir…\u201d<\/p>\n

Kambiyo piyasas\u0131nda ve borsada T\u00fcrklerin zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren Aksaray mebusu Besim Atalay, konu\u015fmas\u0131nda bir ta\u015fla birka\u00e7 ku\u015f vurman\u0131n hesab\u0131ndad\u0131r. Atalay\u2019\u0131n s\u00f6zleri bir s\u00fcre sonra g\u00fcndeme al\u0131nacak olan Osmanl\u0131 Bankas\u0131n\u0131 da hedef tahtas\u0131na koyar:<\/p>\n

\u201cBesim Atalay, \u2018Efendiler! \u0130ktisadiy\u00e2t\u0131n can damar\u0131 olan kambiyoda Rumlar, Ermeniler, Yahudiler h\u00e2\u00ackim olduk\u00e7a memleketin iktisadiy\u00e2t\u0131nda, t\u00e2m bir sal\u00e2h \u00fcm\u00eed etmek bo\u015ftur… V\u00e2k\u0131’a Bank-\u0131 Osman\u00ee, ben T\u00fcrk t\u00fcccar\u0131na kredi yap\u0131yorum diyor. Arkada\u015flar: bu\u00acna ben o kadar fazla i’tim\u00e2d edemiyorum. Evet, T\u00fcrk t\u00fcccar\u0131\u00acna kredi yap\u0131yor. On bin liral\u0131k bir adama be\u015f y\u00fcz lira, bir kre\u00acdi midir rica ederim? Bu bi’1-akis aya\u011f\u0131n\u0131 ba\u011flamakt\u0131r\u2026 Sonra Anadolu’da bug\u00fcn Rum kalmamak \u00fczeredir ve in\u015fallah yaln\u0131z T\u00fcrk kalacakt\u0131r. Meclis-i \u00c2l\u00eenin himmeti ve Allah’\u0131n in\u00e2yetiyle\u2026 Buradan ben m\u00e2l\u0131m\u0131 do\u011frudan do\u011fruya Londra’ya g\u00f6nderir, satarsam \u015f\u00fcphesiz daha fazla k\u00e2r edece\u011fim. Neden bu paray\u0131 \u0130stanbul’daki Rumlara, Ermenile\u00acre kazand\u0131ray\u0131m\u2026. bi’1-hassa borsa millile\u015ftirilmelidir. Memleke\u00actimizde en b\u00fcy\u00fck bir teh\u00aclike vard\u0131r Arkada\u015flar, Ya\u00achudi tehlikesi. Bug\u00fcn para\u00acm\u0131z bunlar\u0131n ellerinde oy\u00acnuyor…\u2019 s\u00f6zleriyle \u2018Yahudi tehlikesine\u2019 dikkat \u00e7eker\u2026 G\u00fcm\u00fc\u015fhane Mebusu Cemal H\u00fcsn\u00fc [Taray] Bey’in konu\u015fmas\u0131ndaki \u2018T\u00fcrkiye’nin inkil\u00e2b devresinde tic\u00e2reti bir s\u0131n\u0131ftan di\u011fer bir s\u0131n\u0131fa, bir \u0131rktan di\u011ferine ge\u00e7mektedir.\u2019 ifadesi dikkat \u00e7ekicidir.\u201d<\/p>\n

Sermayeyi T\u00fcrkle\u015ftirme s\u00f6ylemi ve uygulamalar\u0131n\u0131 me\u015fru g\u00f6stermeye yarayan \u00e7abalardan biri de T\u00fcrkiye yurtta\u015f\u0131 gayri\u00acm\u00fcslimlerin “yabanc\u0131” ya da “\u00f6teki” olarak tan\u0131mlanmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u201cBuna dair bir \u00f6rne\u011fi 1924 y\u0131l\u0131 b\u00fct\u00e7e kanunu g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri s\u0131ra\u00acs\u0131nda 1 Nisan 1924’te Karahisar-\u0131 \u015earki Mebusu \u0130smail [\u015e\u00fckr\u00fc \u00c7elikay] Bey’in \u015fu a\u00e7\u0131klamalar\u0131nda bulmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u2018Av\u00acrupa ile iktis\u00e2den olan m\u00fcn\u00e2sebetimizi iki nokta-i nazardan m\u00fct\u00e2la’a etmek l\u00e2z\u0131m geliyor, muhakeme etmek ic\u00e2bediyor. Bi\u00acrisi ithal\u00e2t di\u011feri ihrac\u00e2tt\u0131r. \u0130th\u00e2l etti\u011fimiz e\u015fyan\u0131n % 90’n\u0131 biz T\u00fcrkler sarf etti\u011fimiz h\u00e2lde ma’a’1-esef bunun vas\u0131tal\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya\u00acpanlar T\u00fcrkler de\u011fil H\u0131ristiyanlard\u0131r\u2026 [V]\u00e2s\u0131ta olan ellerin ma’a’l-esef bizden olmamalar\u0131ndand\u0131r. \u0130\u015fte v\u00e2s\u0131ta olan ellerin bizden olamamalar\u0131 ve bunlar\u0131n s\u00fb’-i niyeti, bir \u00e7ok mahsul\u00e2t\u0131m\u0131z\u0131 ambarlarda \u00e7\u00fc\u00acr\u00fctmeye sebebiyet veriyor…\u2019 Yukar\u0131da \u00f6rnekleri verilen Milli M\u00fccadele d\u00f6nemi ve Cumhuriyet’in ilk y\u0131llar\u0131nda TBMM zab\u0131tlar\u0131ndan derlenmi\u015f ifadele\u00acrin temsil etti\u011fi gayrim\u00fcslim kar\u015f\u0131t\u0131 milliyet\u00e7i s\u00f6ylem, bu y\u0131llar\u00acdan ba\u015flayarak devam eden sermayeyi T\u00fcrkle\u015ftirme uygulama\u00aclar\u0131n\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131 ortaya koymas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem ta\u015f\u0131r.\u201d<\/p>\n

T\u00fcrkle\u015ftirme \u00f6rnekleri olarak verilen T\u00fcrklerin iktidar\u0131 alma s\u00fcre\u00e7lerine denk gelen; \u0130stanbul ve Edirne ticaret ve Sanayi Odalar\u0131n\u0131n millile\u015ftirilmesi, Avukatl\u0131k kanunu ile gayrim\u00fcslimlerin adalet mekanizmas\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, baz\u0131 mesleklerin bunlar taraf\u0131ndan yerine getirilmesinin \u00f6nlenmesi\u2026 gibi uygulamalar gayrim\u00fcslimler a\u00e7\u0131s\u0131ndan selametin ebediyen ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve egemen z\u00fcmrece kullan\u0131lan dilin yan\u0131nda M\u00fcbadele sonras\u0131nda Rumlardan kalan mal varl\u0131klar\u0131n\u0131n talan edilmesi s\u00fcrecinin bir bak\u0131ma gelecek y\u0131llarda ki 6-7 Eyl\u00fcl 1955 pogromu, Varl\u0131k vergisi, 1964 kovulmalar\u0131\u2026 gibi uygulamalar\u0131n habercisi oldu\u011funu s\u00f6ylemek abart\u0131l\u0131 bir ifade de\u011fildir. M\u00fcbadele\u2019de ki talanla ilgili Koralt\u00fcrk\u2019\u00fcn de\u011ferlendirmeleri yap\u0131lacaklar\u0131n aynas\u0131d\u0131r: \u201cGerek bas\u0131nda gerek TBMM’de ya\u011fmac\u0131 ve i\u015fgalcilerin kimlikle\u00acri genellikle a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade edilmemekle birlikte, \u00f6rnekleri dile ge\u00actirildi\u011fi \u00fczere terk edilmi\u015f mallar\u0131n ya\u011fmas\u0131 ve i\u015fgali sabittir. Fa\u00acillerin \u00e7o\u011fu kez kimlikleri a\u00e7\u0131klanmasa da e\u015fraftan mebusa, he\u00acmen her kesimden insan bu olaylar\u0131n i\u00e7inde yer al\u0131r. H\u00fck\u00fcme\u00actin bu t\u00fcr olaylar\u0131 engellemekte yetersiz kalmas\u0131nda ise yeg\u00e2ne neden b\u00fcrokratik mekanizmadaki aksakl\u0131klar ve otorite bo\u015flu\u00ac\u011fu de\u011fildir. Ya\u011fmac\u0131 ve i\u015fgalcileri cesaretlendiren muzaffer ruh halini ve \u00fclkenin i\u00e7inde bulundu\u011fu milliyet\u00e7i atmosferi g\u00f6rmek gerekir. Bu atmosfer gayrim\u00fcslim unsurlara kar\u015f\u0131 \u015fiddetli bir d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 tavr\u0131 h\u00e2kim k\u0131lar. \u00d6rne\u011fin iktisat Vekili Mahmut Esat [Bozkurt] Bey i\u015fgalden kurtar\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lgelerin durumu ile ilgili olarak 30 Aral\u0131k 1922’de TBMM’de yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada mem\u00acleketin hukuken, t\u00e2r\u00eehen, siy\u00e2seten sahibi T\u00fcrkler oldu\u011fu gi\u00acbi iktis\u00e2den de bu memleketin hak\u00eeki sahihleri olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6s\u00actermi\u015flerdir. demektedir. Mahmut Esat Bey s\u0131radan bir dev\u00aclet adam\u0131 de\u011fildir. Bu nedenle gayrim\u00fcslimlere ili\u015fkin de\u011ferlen\u00acdirmesi ayn\u0131 zamanda \u00fcyesi oldu\u011fu h\u00fck\u00fcmetin de gayrim\u00fcslim unsurlara ve onlar\u0131n iktisadi ya\u015fam i\u00e7indeki yerlerine ili\u015fkin ba\u00ack\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131r\u2026 Ba\u015fka bir ifade ile \u00fclkenin asl\u00ee unsurlar\u0131 kendi \u00fclkelerini yeniden fethetmektedirler.\u201d Yukar\u0131da da s\u00f6ylendi\u011fi gibi d\u0131\u015f talan imkan\u0131 kalmayan talanc\u0131 bu kez ana evini ziyaret etmi\u015ftir.<\/p>\n

[1] \u0130kinci Mahmut d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcman t\u00fcccarlar\u0131n geli\u015fmesi i\u00e7in baz\u0131 \u00f6nlemler al\u0131nm\u0131\u015f, M\u00fcsl\u00fcmanlara da baz\u0131 imtiyazlar verilmi\u015f ve \u0130stanbul, \u0130zmir, Bursa, Halep ve \u015eam gibi vilayetlerde kontenjanlar ayr\u0131larak avantajlar sa\u011flanm\u0131\u015fsa da M\u00fcsl\u00fcman t\u00fcccarlar bu avantajlardan faydalanamayarak durumu lehlerine \u00e7evirememi\u015flerdir.<\/em>
\n [2] Murat Koralt\u00fcrk Erken Cumhuriyet D\u00f6nemide Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi, \u0130leti\u015fim, 2011.<\/em>
\n [3] Taner Ak\u00e7am, \u0130nsan Haklar\u0131 ve Ermeni Sorunu \u0130mge 2002 s 101<\/em>
\n [4] Osmanl\u0131 y\u00f6neticileri, \u0130deolojik arka planda T\u00fcrk\u00e7\u00fc olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n bunu ifade edemediler, Osmanl\u0131c\u0131l\u0131k onlar\u0131n kamuflaj malzemesiydi. \u0130ttihat\u00e7\u0131lar da\u011f\u0131lan imparatorlu\u011fu bir arada tutmak, da\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemek iddias\u0131yla y\u00f6netime el koyduklar\u0131nda, T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck di\u011fer milliyetleri d\u0131\u015flayaca\u011f\u0131ndan a\u00e7\u0131ktan T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc savunamad\u0131lar. Fakat t\u00fcm bu T\u00fcrk\u00e7\u00fc ve \u0130slamc\u0131 e\u011filimlerine ra\u011fmen imparatorlu\u011fun t\u00fcm unsurlar\u0131 ile birlikte ya\u015fam\u0131n\u0131 devam ettirmesi gerekti\u011fine olan inan\u00e7 devletin kurtar\u0131lmas\u0131 (siz bunu ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 geleneksel s\u0131n\u0131f\u0131n, ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n\u0131 kaybetmemek \u00e7abas\u0131 olarak okuyun) fikri bu e\u011filimlerin Osmanl\u0131c\u0131 bir k\u0131l\u0131f alt\u0131nda sunulmas\u0131n\u0131 gerektirmi\u015ftir. Bu konuda cumhuriyeti kuranlar\u0131n eli \u00e7ok rahatt\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc ortada kurtar\u0131lacak imparatorluk kalmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/em>
\n [5] Burada T\u00fcrk solunun da i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc bir yanl\u0131\u015f alg\u0131lamaya dikkat \u00e7ekmekte ve a\u00e7\u0131klamakta fayda var, Gayrim\u00fcslim burjuvaziyi komprador olarak nitelemenin maddi temeli yoktur. Gayrim\u00fcslim tacirlerin Bat\u0131l\u0131 tacirlerle rekabetten do\u011fan \u00e7eli\u015fkileri de vard\u0131r. Kapitalist ili\u015fkilerin \u0130mparatorlu\u011fun di\u011fer b\u00f6lgelerine oranla daha fazla geli\u015fti\u011fi ve ihracata y\u00f6nelik \u00fcretimin yo\u011fun oldu\u011fu Ege B\u00f6lgesinde yabanc\u0131 tacirlerle yerli Gayrim\u00fcslim tacirlerin \u015fiddetli rekabet ve \u00e7at\u0131\u015fma \u00f6rneklerine ili\u015fkin belgeler de mevcuttur, Bat\u0131l\u0131 konsoloslar Rum ve Ermeni t\u00fcccarlar\u0131n rekabetlerinden rahats\u0131zl\u0131k duymaktad\u0131rlar ve bir\u00e7ok kez kendi bakanl\u0131klar\u0131na yerli Rum ve Ermeni tacirlerden \u015fik\u00e2yette bulunmu\u015flard\u0131r. Hatta pazar egemenli\u011fi m\u00fccadelesinin cinayete kadar vard\u0131\u011f\u0131 durumlara da \u015fahit olmaktay\u0131z (Orhan Kurmu\u015f, Emperyalizmin T\u00fcrkiye\u2019ye Giri\u015fi Bilim Y. 1977 s 212-221)<\/em>
\n [6] 18.ve 19. y\u00fczy\u0131l Osmanl\u0131 toplumunun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 temel de\u011fi\u015fim, bir b\u00fcrokratik burjuvazi ile ticaret burjuvazisinin do\u011fu\u015fudur. Bu burjuvazinin g\u00f6ze \u00e7arpan \u00f6zelli\u011fi, kaynaklar\u0131 sultan\u0131n egemenli\u011finden ilk kez \u00e7ekip almas\u0131d\u0131r. Kaynaklar iki t\u00fcrl\u00fcyd\u00fc: Birincisi, Bat\u0131 tipi e\u011fitimle olu\u015fan be\u015feri kaynak, (Bat\u0131 tipi e\u011fitim sultana ba\u011fl\u0131l\u0131k yerine soyut bir Osmanl\u0131 devletine ba\u011fl\u0131l\u0131k fikri geli\u015ftirerek bu kurumlarda yeti\u015fen \u00f6\u011frenciler tahayy\u00fcl ettikleri devlet ve toplumu ya\u015fad\u0131klar\u0131 ortamda g\u00f6remeyince, \u0130mparatorlu\u011fu reforme etmeye ba\u015flad\u0131lar. Osmanl\u0131 toplumu ve devletini yenilemeyi ama\u00e7layan b\u00fcrokratik burjuvazi b\u00f6ylece filizlenmi\u015ftir), \u0130kincisi Bat\u0131yla ticari ili\u015fki kurmu\u015f olan az\u0131nl\u0131k tacirlerinin, \u00f6nde gelen Bat\u0131l\u0131 g\u00fc\u00e7lerin yasal koruyuculu\u011fu alt\u0131na girmesiyle zenginle\u015fen ticaret burjuvazisi, kendi ekonomik kaynaklar\u0131 \u00fczerinde tek s\u00f6z sahibi oldu. Bu iki grup (b\u00fcrokratik burjuvazi ile gayrim\u00fcslim ticaret burjuvazisi) birlikte Osmanl\u0131 burjuvazisini olu\u015fturabilirlerdi fakat etnik ve dinsel \u00e7izgilerin ayr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Osmanl\u0131 toplumsal yap\u0131s\u0131 i\u00e7inde farkl\u0131 yerlerde konumlanmalar\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc bu par\u00e7al\u0131 yap\u0131 devam etti.( Fatma M\u00fcge G\u00f6cek, Burjuvazinin Y\u00fckseli\u015fi ve D\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc \u00c7ev. \u0130brahim Y\u0131ld\u0131z Ayra\u00e7 1999s 104)[7] A.Sait \u00c7etino\u011flu, Varl\u0131k Vergisi 1942-44, Ekonomik ve K\u00fclt\u00fcrel Jenocid, BelgeY. 2009, s 22<\/em>
\n [8] Samir Amin, Peace, National and Regkmal Security and Development Same Reflexions on the African Expe\u0131ience, Altematives XIV (1989), s. 215-229.<\/em>
\n [9] Karl Marx. Kapital, 1. Cilt, \u00e7ev: Alaattin Bilgi, Sol Yay\u0131nlar\u0131, Ankara, 1978, s. 86. Akt. Fikret Ba\u015fkaya, Yediy\u00fcz, Osmanl\u0131 Beyli\u011finden 28 \u015euba\u00acta: Bir Devlet Gelene\u011finin Anatomisi, \u00dctopya Yay\u0131nlar\u0131, 1999, s. 285-286.<\/em>
\n [10] Fikret Ba\u015fkaya, Yediy\u00fcz, Osmanl\u0131 Beyli\u011finden 28 \u015euba\u00acta: Bir Devlet Gelene\u011finin Anatomisi, \u00dctopya Yay\u0131nlar\u0131, 1999, s. 287<\/em>
\n [11] Samim Akg\u00f6n\u00fcl, T\u00fcrkiye Rumlar\u0131, ulus-devlet \u00c7a\u011f\u0131ndan k\u00fcreselle\u015fme \u00c7a\u011f\u0131na bir Az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n Yok Olu\u015f s\u00fcreci, \u00e7ev. Ceylan G\u00fcrman, \u0130leti\u015fim, 2007 s 105.<\/em>
\n [12] \u00dcmit Kurt, \u201cT\u00fcrk\u2019\u00fcn B\u00fcy\u00fck, bi\u00e7are Irk\u0131\u201d Taner Ak\u00e7am\u2019\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fc, \u0130leti\u015fim 2012, s 17<\/em>
\n [13] Ayn\u0131 politikalar 1934\u2019te Trakya\u2019dan Yahudilerin s\u00fcr\u00fclmesinde, 1929-35 y\u0131llar\u0131nda ise Anadolu\u2019daki kalabilen ve geri d\u00f6nebilme sans\u0131na kavu\u015fabilen Ermeniler i\u00e7in uygulanarak Suriye\u2019ye s\u00fcrg\u00fcn edileceklerdir.<\/em>
\n [14] Majorie Housepian Dobkin\u2019in, Bir Kentin Y\u0131k\u0131lmas\u0131, 1922 \u0130zmir\u2019i Belge Y. 2012<\/em><\/p>\n

http:\/\/hyetert.blogspot.com\/2012\/07\/etnik-temizlik-ve-ekonominin.html<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

II. Mahmut\u2019un Hayriye T\u00fcccarlar\u0131 ferman\u0131n[1] ile ekonomik akt\u00f6r olarak sahneye \u00e7\u0131kart\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan M\u00fcsl\u00fcman – T\u00fcrk\u2019\u00fcn, II. J\u00f6nt\u00fcrk \/ Kemalist iktidar d\u00f6nemindeki cisimle\u015fmesini \u00e7e\u015fitli ve\u00e7helerden inceleyen Murat Koralt\u00fcrk Erken cumhuriyet d\u00f6neminde Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi[2] adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile gayrim\u00fcslimlerin ekonomik ya\u015famdan yasalara ayk\u0131r\u0131 zor ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 sert \u00f6nlemlerle kaz\u0131nmas\u0131n\u0131 ve yerine M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk\u2019\u00fcn ge\u00e7irilmesini \u00e7ok net bir \u015fekilde […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,22],"tags":[],"class_list":["post-16697","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","category-kitaplar-elestiriler"],"yoast_head":"\nEtnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"II. Mahmut\u2019un Hayriye T\u00fcccarlar\u0131 ferman\u0131n[1] ile ekonomik akt\u00f6r olarak sahneye \u00e7\u0131kart\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan M\u00fcsl\u00fcman – T\u00fcrk\u2019\u00fcn, II. J\u00f6nt\u00fcrk \/ Kemalist iktidar d\u00f6nemindeki cisimle\u015fmesini \u00e7e\u015fitli ve\u00e7helerden inceleyen Murat Koralt\u00fcrk Erken cumhuriyet d\u00f6neminde Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi[2] adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile gayrim\u00fcslimlerin ekonomik ya\u015famdan yasalara ayk\u0131r\u0131 zor ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 sert \u00f6nlemlerle kaz\u0131nmas\u0131n\u0131 ve yerine M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk\u2019\u00fcn ge\u00e7irilmesini \u00e7ok net bir \u015fekilde […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-07-14T07:47:39+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"27 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/\",\"name\":\"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"datePublished\":\"2012-07-14T07:47:39+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"II. Mahmut\u2019un Hayriye T\u00fcccarlar\u0131 ferman\u0131n[1] ile ekonomik akt\u00f6r olarak sahneye \u00e7\u0131kart\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan M\u00fcsl\u00fcman – T\u00fcrk\u2019\u00fcn, II. J\u00f6nt\u00fcrk \/ Kemalist iktidar d\u00f6nemindeki cisimle\u015fmesini \u00e7e\u015fitli ve\u00e7helerden inceleyen Murat Koralt\u00fcrk Erken cumhuriyet d\u00f6neminde Ekonominin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi[2] adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile gayrim\u00fcslimlerin ekonomik ya\u015famdan yasalara ayk\u0131r\u0131 zor ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 sert \u00f6nlemlerle kaz\u0131nmas\u0131n\u0131 ve yerine M\u00fcsl\u00fcman-T\u00fcrk\u2019\u00fcn ge\u00e7irilmesini \u00e7ok net bir \u015fekilde […]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2012-07-14T07:47:39+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"27 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/","name":"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"datePublished":"2012-07-14T07:47:39+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/07\/14\/etnik-temizlik-ve-ekonominin-turklesmesi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Etnik Temizlik ve Ekonominin T\u00fcrkle\u015fmesi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16697","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16697"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16697\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16697"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16697"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16697"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}