{"id":14794,"date":"2012-05-04T02:07:03","date_gmt":"2012-05-04T07:07:03","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=14794"},"modified":"2012-05-04T02:07:03","modified_gmt":"2012-05-04T07:07:03","slug":"marastan-uruguaya-ermeni-tehciri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/","title":{"rendered":"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>\u0130smet Kayhan <\/strong><\/p>\n

M.A.Do\u011fan <\/strong><\/p>\n

Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ya\u015fayan son Ermenilerden Anna ve Uruguay\u2019daki 15 bine yak\u0131n di\u011fer Ermeni, tehcir ser\u00fcvenini anlatt\u0131lar. Yak\u0131lan evler, karn\u0131 de\u015filen gen\u00e7 kad\u0131nlar, ard\u0131ndan Halep, Beyrut, Kud\u00fcs, Arjantin, Meksika ve Uruguay\u2019da son bulan Mara\u015fl\u0131 Ermenilerinin hikayesi, romanlar\u0131 aratm\u0131yor.<\/p>\n

\u201cO zaman Adana\u2019da ayaklanmalar olmu\u015ftu. Kalabal\u0131k, Ermeni mahallesini ya\u011fmalam\u0131\u015ft\u0131. Alt\u0131 y\u0131l sonra \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck \u00e7apta olacaklar\u0131n habercisi gibi bir \u015feydi. Ama bu bile deh\u015fetti. Y\u00fczlerce \u00f6l\u00fc. Belki de binlerce.\u201d<\/p>\n

E\u011fer Amin Maalouf\u2019u okuyorsan\u0131z; ya hayranl\u0131k ya da \u00f6fkeyle s\u00f6ylersiniz, ama mutlaka \u015f\u00f6yle dersiniz: \u201cBir insan bu kadar m\u0131 hayalperest olur ve nas\u0131l uydurur bu vah\u015fet hikayelerini?\u201d \u00d6yle dersiniz, evet… \u00c7\u00fcnk\u00fc ser\u00fcven ser\u00fcveni do\u011furmu\u015f ve inan\u0131lmayacak insan hikayelerinin i\u00e7inde debelenip kalm\u0131\u015fs\u0131n\u0131zd\u0131r. Hele de \u201cDo\u011fu\u2019nun Limanlar\u0131\u201dnda…<\/p>\n

Fakat ehven-i \u015fer diye bir \u015fey de vard\u0131r ve Amin Maalouf\u2019un yazd\u0131klar\u0131n\u0131 hafif bulabilece\u011finiz insanlarla da kar\u015f\u0131la\u015fabilirsiniz g\u00fcn\u00fcn birinde. T\u0131pk\u0131 Latin Amerika\u2019da, Uruguay\u2019\u0131n ba\u015fkenti Montevideo\u2019da Mara\u015f Ermenileriyle kar\u015f\u0131la\u015fabilece\u011finiz gibi\u2026<\/p>\n

Buradaki 15 bin Ermeni\u2019nin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n 1915 olaylar\u0131ndan sonra Mara\u015f\u2019tan Suriye\u2019ye, oradan L\u00fcbnan\u2019a, Beyrut\u2019a ge\u00e7en, ard\u0131ndan da Avrupa \u00fczerinden Brezilya\u2019ya, Arjantin\u2019e, Uruguay\u2019a kadar giden Mara\u015f Ermenileri oldu\u011funu \u00f6\u011frenip de hikayelerini dinleyebilece\u011finiz gibi… Deh\u015fetle a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zlerle, 90 ya\u015f\u0131nda bir kad\u0131n\u0131n daha 4,5 ya\u015f\u0131nda terk etti\u011fi Mara\u015f\u2019\u0131 hangi imgelerle anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 dinleyebilece\u011finiz gibi…<\/p>\n

Ama buraya kadar\u0131, sadece deh\u015fet hikayesinin ba\u015flang\u0131c\u0131… Elbette Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a gidip orada ya\u015fayan 10 binlerce Ermeni\u2019nin her birinin bir ba\u015fka trajik hikayesi var. Her biri bir ya\u015fam badiresini yenmi\u015f de gelmi\u015f buralara. Varl\u0131\u011f\u0131 tamamen tesad\u00fcfe dayal\u0131 insanlar her biri… Ama i\u00e7lerinden biri var ki, karma\u015f\u0131k ve dramatik bir hikayeye sahip… 90 ya\u015f\u0131nda… \u0130smi Anna…<\/p>\n

BUENOS A\u0130RES, MONTEV\u0130DEO VE SAO POLO\u2019DA MARA\u015eLI ERMEN\u0130LER<\/strong><\/p>\n

Anna, 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda hen\u00fcz anas\u0131n\u0131n karn\u0131nda. Bir y\u0131l sonra da d\u00fcnyaya geliyor. 1918 olaylar\u0131, 1920\u2019deki g\u00f6\u00e7\u00fc 4 ya\u015f\u0131nda ya\u015fam\u0131\u015f Anna. Ve Uruguay\u2019daki Mara\u015f Ermenileri i\u00e7erisinde, Anna d\u0131\u015f\u0131nda, o g\u00fcnlerin canl\u0131 \u015fahidi neredeyse kalmam\u0131\u015f gibi… \u00c7o\u011fu yolda d\u00fcnyaya gelmi\u015f, Halep\u2019te, Beyrut\u2019ta, L\u00fcbnan\u2019da ya da ba\u015fka bir yerde d\u00fcnyaya gelmi\u015f.<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc 1915 sonras\u0131nda Mara\u015f Ermenileri yo\u011funlukla Suriye ve oradan da L\u00fcbnan\u2019a ge\u00e7iyorlar. Az bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc ise Kud\u00fcs\u2019e yerle\u015fiyor. \u00c7o\u011funlu\u011fu Marsilya ve ard\u0131ndan G\u00fcney Amerika\u2019ya gidiyorlar.<\/p>\n

Bu arada, y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda Latin Amerika\u2019ya, \u00f6zellikle de Arjantin ve Uruguay\u2019a Avrupa\u2019dan ya\u015fanan b\u00fcy\u00fck g\u00f6\u00e7\u00fcn \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktalar\u0131 Marsilya limanlar\u0131yd\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla Marsilya\u2019ya gelen ilk Mara\u015fl\u0131 Ermeni topluluklar\u0131 da bu dalgayla kendilerini Buenos Aires, Sao Polo ve Montevideo limanlar\u0131nda buluyorlar.<\/p>\n

Halen Buenos Aires\u2019te 25 bin, Montevideo\u2019da 15 bin ve Sao Polo\u2019da yakla\u015f\u0131k 5 bin Mara\u015fl\u0131 Ermeni ya\u015f\u0131yor. Ermeniler genellikle el sanatlar\u0131 mesleklerine sahip olduklar\u0131ndan buralarda zorluk \u00e7ekmiyorlar. K\u0131sa bir s\u00fcrede ekonomik ve sosyal hayata uyum sa\u011fl\u0131yorlar.<\/p>\n

Brezilya, Arjantin ve Uruguay devletleri, o d\u00f6nemde kiliselerin devletler \u00fczerindeki b\u00fcy\u00fck etkisinden dolay\u0131 Montevideo, Sao Polo ve Buenos Aires\u2019te Ermeni kiliselerinin in\u015fa edilmesinde yard\u0131mc\u0131 oluyorlar. Ermeni kiliseleri \u00e7evredeki Ermenilerin kolektif yap\u0131lar\u0131n\u0131 korumalar\u0131nda belirleyici rol oynuyor. Bu nedenle her kilisenin i\u00e7inde yada yan\u0131nda bir k\u00fclt\u00fcr merkezi, ilkokul, ortaokul ve lise bulunuyor. Bu okullardaki e\u011fitim halen Ermenice ve \u0130spanyolca dillerinde yap\u0131l\u0131yor. Ayr\u0131ca farkl\u0131 meslek gruplar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan Ermeniler kilise etraf\u0131nda dayan\u0131\u015fma ortamlar\u0131 yarat\u0131yorlar ve d\u00fczenli olarak her pazar g\u00fcn\u00fc kilise ayinlerinde bulu\u015fuyorlar, her bulu\u015fmada da konuyu tart\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n

TUPAMARO \u0130\u00c7\u0130NDE MARA\u015eLI GER\u0130LLALAR<\/strong><\/p>\n

Ne ki aradan \u00fc\u00e7 nesil ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen Mara\u015fl\u0131 kimli\u011fi ile Ermeni kimli\u011fi aras\u0131nda canl\u0131 bir \u00f6zde\u015flik ya\u015fat\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7er\u00e7evede de Yurtsever Mara\u015fl\u0131 Ermeniler Birli\u011fi Derne\u011fi\u2019nde d\u00fczenli olarak Mara\u015fl\u0131lar yeme\u011fi d\u00fczenleniyor. Dernek b\u00fcnyesinde spor salonu, k\u00fct\u00fcphane, restoran ve sosyal servisler bulunuyor. Buna ra\u011fmen Uruguay Ermenileri Uruguay toplumuna her anlamda entegre olmu\u015flar. Dolay\u0131s\u0131yla farkl\u0131 s\u0131n\u0131f ve tabakalardan, farkl\u0131 siyasi ak\u0131mlardan Ermenilerle kar\u015f\u0131la\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn. Efsanevi Tupamaro gerilla hareketi \u00fcyesi, diktat\u00f6rl\u00fck d\u00f6neminde uzun s\u00fcre tutuklu kalm\u0131\u015f ve \u015fu anda Uruguay siyasi fig\u00fcrlerinin \u00f6nde gelen isimleri de bu topluluk i\u00e7erisinde bulunuyor, etkinliklere kat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Mara\u015f Ermenilerinin Mara\u015f\u2019tan ba\u015flay\u0131p Ortado\u011fu, Avrupa ve sonunda Latin Amerika\u2019da sona eren katliamdan ka\u00e7\u0131\u015f ser\u00fcvenlerini canl\u0131 olarak anlatan isim ise Anna… Daha 4 ya\u015f\u0131ndan itibaren ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7en tehcir, s\u00fcrg\u00fcn ve \u00fclke \u00fclke savrulma trajedisine ra\u011fmen, \u201cHepimizin ba\u015f\u0131nda \u00e7ok belalar ge\u00e7mi\u015f. Ama benim ba\u015f\u0131mdan ge\u00e7en belalar \u00e7ok az var\u201d diyor 90\u2019\u0131n\u0131 devirmi\u015f Anna…<\/p>\n

\u2018BEREKETL\u0130 DO\u011eUM\u2019 D\u0130YORLAR ANNA \u0130\u00c7\u0130N<\/strong>\u2026<\/p>\n

Ve Anna\u2019n\u0131n do\u011fumundan 6 ay sonra babas\u0131 al\u0131n\u0131p g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, b\u00fct\u00fcn di\u011fer Ermeni erkekleri gibi tecrit edilmi\u015f ailesinden… \u201cAnam bereketli do\u011fmu\u015f…\u201d Bereketli do\u011fum diyorlar Anna i\u00e7in ve koluna bir d\u00fc\u011fme tak\u0131yorlar. \u201cKoyun\u201d diyorlar bu d\u00fc\u011fmeye, \u201cAllah\u2019\u0131n koyunu… Y\u00fcz koyunu vard\u0131 Allah\u2019\u0131n, birisini kaybetti\u201d diyorlar ve Anna\u2019n\u0131n hediyesi oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar bunun…<\/p>\n

Ve anlat\u0131yor Anna: \u201cT\u00fcrkler b\u00fct\u00fcn erkekleri s\u00fcrg\u00fcn ettiler. Babam gitmi\u015f, anam orada kalm\u0131\u015f. Xatunya mahallesi derler Mara\u015f\u2019ta. Anam oradanm\u0131\u015f. S\u00fcrg\u00fcnler dur bilmedi. Sonra b\u00fct\u00fcn ahali protesto ediyorlar. B\u00fct\u00fcn Ermenilerin canlar\u0131 burnuna gelmi\u015f \u00e7\u00fcnk\u00fc. Diyorlard\u0131 ki Ermeniler, \u2018Bizim kocam\u0131z\u0131, babam\u0131z\u0131, karde\u015fimizi askere g\u00f6t\u00fcrd\u00fcn\u00fcz. Ondan \u00f6nce de b\u00fct\u00fcn silahlar\u0131 ald\u0131n\u0131z. Rahatl\u0131k gelecek dediniz. Bizi silahs\u0131z ve kimsesiz b\u0131rakt\u0131n\u0131z. B\u00f6yle mi gelecek rahatl\u0131k?\u2019 Protesto ediyorlar. T\u00fcrkler de tellah \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p \u015f\u00f6yle s\u00f6ylettiler: \u2018Kimin askeri varsa s\u00fcrg\u00fcne gitmeyecek.\u2019 Benim k\u00fc\u00e7\u00fck day\u0131m vard\u0131. Ben de \u00e7ok hastaym\u0131\u015f\u0131m. Anam ve day\u0131m \u2018bir \u00e7aputa saral\u0131m. K\u0131z \u00f6lecek. E\u011fer \u00f6l\u00fcrse g\u00f6melim\u2019 demi\u015fler.<\/p>\n

Anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ya\u015fam\u0131 diken \u00fcst\u00fcnde ba\u015flam\u0131\u015f Anna\u2019n\u0131n. Babas\u0131n\u0131n g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesinin ard\u0131ndan kendi ailesine s\u0131\u011f\u0131nan anas\u0131 i\u00e7in de kavga olmu\u015f aile i\u00e7inde. \u201c\u0130ki \u00e7ocu\u011fu var, onu da \u00e7olak k\u0131z gibi gezdiririz\u201d demi\u015fler annesinin ailesi ve \u00e7ocuk akl\u0131yla duydu\u011fu bu s\u00f6zlere \u00e7ok al\u0131nm\u0131\u015f Anna. \u201cK\u00fcpeli\u201d derlermi\u015f bu k\u00fc\u00e7\u00fck k\u0131z \u00e7ocu\u011funa. Hen\u00fcz iki ya\u015f\u0131ndaym\u0131\u015f, a\u011flar ve kimseyle konu\u015fmazm\u0131\u015f. Kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde dururmu\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck k\u0131z. Bir g\u00fcn abisi, \u2018K\u00fcpeli, niye duruyorsun orada. G\u00f6rm\u00fcyor musun bizim i\u00e7in d\u00f6v\u00fc\u015f\u00fcyorlar\u2019 demi\u015f, i\u015fte bundan iki hafta sonra da ba\u015flam\u0131\u015f s\u00fcrg\u00fcn ser\u00fcveni. 40 sene sonra da anlat\u0131lm\u0131\u015f Anna\u2019ya o ilk \u00e7ocukluk g\u00fcnlerindeki al\u0131nganl\u0131klar\u0131, kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne dikelmeleri…<\/p>\n

\u2018BU GECE GEL\u0130P S\u0130Z\u0130 \u00d6LD\u00dcRECEKLER\u2019
\n<\/strong>
\nDevam ediyor Anna: \u201cHat\u0131rl\u0131yorum ama, iki \u00e7e\u015fme vard\u0131 Mara\u015f\u2019ta. Su durmadan akard\u0131. Bir g\u00fcn s\u0131\u00e7an g\u00f6rd\u00fcm. Card\u0131n yani… B\u00fcy\u00fck babam gelmi\u015f. Biraz g\u00f6bekli. Ben de k\u00fc\u00e7\u00fck. Karn\u0131na vurup \u2018dede dede\u2019 dedim. \u2018Ne diyon yoklar olas\u0131ca\u2019 dedi. \u2018\u015e\u00f6yle uzun kuyruklar var. G\u00f6z var, ayak var. G\u00f6z\u00fcme bakt\u0131 ve ka\u00e7t\u0131\u2019 dedim. \u2018Amaaan card\u0131n g\u00f6rm\u00fc\u015f\u2019 dedi. Harp bitmeden b\u00fcy\u00fckbabam \u00f6l\u00fcyor. 67 ya\u015f\u0131nda \u00f6l\u00fcyor. B\u00fcy\u00fckbabam\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorlar. Ben \u2018Dedemi y\u0131kamadan nereye g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorsunuz\u2019 demi\u015fim. Sonra geri getirece\u011fiz demi\u015fler. Bir bekle iki bekle, getirmiyorlar. Dede gelmiyor. A\u011flamaya ba\u015flam\u0131\u015f\u0131m. Yemek yemiyorum. Bekliyorum. Dedem gelmemi\u015f. Zay\u0131flam\u0131\u015f\u0131m. K\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fckten beri insanlara \u00e7ok yak\u0131nm\u0131\u015f\u0131m. Zay\u0131flam\u0131\u015f\u0131m. Ne edeceklerini bilmiyorlar. Sonra bir g\u00fcn \u00e7ingene geliyor. \u2018Bu \u00e7ocu\u011fa ne oluyor. Ne g\u00fczeldi. Zay\u0131flam\u0131\u015f\u2019 diyor. \u20183-4 tane bit bulun. Bir ekme\u011fin i\u00e7ine koyun yedirin o iyi olur\u2019 diyor. Ayn\u0131s\u0131n\u0131 yap\u0131yorlar bana, yediriyorlar, iyi oluyorum. 3 ya\u015f\u0131nda falanm\u0131\u015f\u0131m i\u015fte o zamanlar.<\/p>\n

\u201c1918\u2019de b\u00fcy\u00fck harp bitiyor. 20\u2019de Mara\u015f\u2019\u0131n i\u00e7inde Frans\u0131zlar varm\u0131\u015f. Sonra Frans\u0131zlar satm\u0131\u015f oray\u0131. Neyse\u2026 Orada bir da\u011f vard\u0131, Ah\u0131r da\u011f\u0131. Oradaki kaleden top at\u0131yorlar. \u015eimdiki gibi akl\u0131mda. Bizimkiler ekmek pi\u015firirken, fazla duman \u00e7\u0131kmas\u0131n diye k\u00f6m\u00fcrle yap\u0131yorlard\u0131. Pirin\u00e7 pi\u015firiyorlar. Bak\u0131yorlar ki harp \u00e7\u0131kacak. Erkeklerin hepsi gidiyor. Day\u0131lar\u0131m, karde\u015fim, amca \u00e7ocuklar\u0131 hepsi gidiyor. Biz 10-12 kad\u0131n evde bekliyoruz. O zaman i\u015fte bir Ermeni kad\u0131n, T\u00fcrklerden birisinin konu\u015fmas\u0131n\u0131 duyuyor. \u2018Bu gece bask\u0131n olacak, hepsini \u00f6ld\u00fcrece\u011fiz\u2019 diye. Kad\u0131n gelip kap\u0131y\u0131 vuruyor. B\u00fcy\u00fckanam \u2018kimsin nesin\u2019 diyor. Kad\u0131n \u2018Hadi haz\u0131rlan\u0131n. Bu gece gelip sizi \u00f6ld\u00fcrecekler\u2019 diyor. Haz\u0131rlan\u0131p gidiyoruz.\u201d<\/p>\n

NERDE \u00d6LD\u00dcRD\u00dcYSELER ORAYA G\u00d6MD\u00dcLER<\/strong><\/p>\n

\u0130\u015fte o gece, b\u00fct\u00fcn di\u011fer Ermeniler gibi Anna\u2019n\u0131n ailesi i\u00e7in de can pazar\u0131 ba\u015fl\u0131yor. \u201cBen o zaman 4.5 ya\u015f\u0131ndayd\u0131m. May\u0131s ay\u0131yd\u0131. Mallar\u0131n\u0131, yiyecek miyecek g\u00f6t\u00fcrebildiklerini g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorlar. Anam da beni arkas\u0131na al\u0131yor. \u2018E\u011fer kur\u015fun gelirse ikimiz beraber anal\u0131 k\u0131zl\u0131 \u00f6lelim\u2019 diyor. Bizi \u00f6ld\u00fcreceklerini s\u00f6yleyen kad\u0131n bizi yoldan ge\u00e7iriyor. Son dakikada onu \u00f6ld\u00fcrmesinler mi? Bizi kurtard\u0131, kendisi can\u0131n\u0131 verdi kad\u0131n. Nerde \u00f6ld\u00fcrseler oraya g\u00f6merlerdi. Onun i\u00e7in \u2018Hani ispat\u0131n\u0131z\u2019 diyorlar.<\/p>\n

Nerde \u00f6ld\u00fcrd\u00fcyseler oraya g\u00f6md\u00fcler. Derken o zaman ka\u00e7t\u0131k, sonunda Katolik bir i\u015fhan\u0131na ula\u015ft\u0131k. Di\u011ferine gidemedik. \u00c7\u00fcnk\u00fc kaleden top at\u0131yorlard\u0131. Sonra gece bazen gizli gidip mallar\u0131 getiriyorlard\u0131. Gizli gizli. Orada annem bir kad\u0131n g\u00f6rm\u00fc\u015f. Hamileymi\u015f. Karn\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015flar. \u00c7ocuk daha k\u0131m\u0131ld\u0131yormu\u015f. O zaman annem biraz delirdi. Kriz ge\u00e7irdi. Neyse\u2026 Katolik i\u015fhan\u0131nda durduk. Bir gelin yeni evlenmi\u015fti. 40 g\u00fcn sonra annesinin evine gitmesi gerekirdi. Annem \u00e7ok g\u00f6z\u00fc a\u00e7\u0131kt\u0131. Gelini getirmek i\u00e7in gitti. Ama bir t\u00fcrl\u00fc gelmedi anam. \u0130ki g\u00fcn, 3 g\u00fcn gelmedi. B\u00fcy\u00fckanneme \u2018G\u00f6rd\u00fcn m\u00fc? Babam\u0131z yok. Anam\u0131 da g\u00f6nderdin. \u015eimdi ne anam\u0131z var, ne babam\u0131z\u2019 demi\u015fim. Orada duranlar h\u00fcng\u00fcr h\u00fcng\u00fcr a\u011flam\u0131\u015flar. Me\u011ferse bomba at\u0131yorlar diye gelememi\u015f. 5 g\u00fcn sonra geldi. Daha sonra anam\u0131 b\u0131rak\u0131r m\u0131y\u0131m?!.. Abooov. \u00c7e\u015fmeye giderdi, ben de ete\u011finden tutard\u0131m, ben de \u00e7e\u015fmeye giderdim, anam\u0131 bir daha kaybetmemek i\u00e7in. Sonra Katolik i\u015fhan\u0131na \u00f6te taraflardan yang\u0131n geldi. Su d\u00f6k\u00fcyorlar. Benim de k\u00fc\u00e7\u00fck bir sat\u0131l\u0131m vard\u0131. Ben de su g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorum. Ate\u015fi s\u00f6nd\u00fcrmek i\u00e7in. \u00c7ok atikmi\u015fim. \u015eimdiki gibi akl\u0131mda. S\u00f6nm\u00fcyor.<\/p>\n

Bir adam dedi ki, \u2018Yavrular\u0131m. \u0130lkin ben \u00e7\u0131kar\u0131m. \u00d6ld\u00fcr\u00fcrlerse beni \u00f6ld\u00fcr\u00fcrler\u2019 dedi. Ama o s\u0131rada derlerdi ki duvara bir melek gelmi\u015f, kanatlar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle a\u00e7m\u0131\u015f ve yang\u0131n\u0131 s\u00f6nd\u00fcrm\u00fc\u015f. Melek duvar\u0131n \u00fczerinde durmu\u015f, ate\u015fin i\u00e7inde. Kanatlar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle etmi\u015f ve s\u00f6nd\u00fcrm\u00fc\u015f ate\u015fi. Ate\u015f bize ula\u015famadan s\u00f6nd\u00fcr\u00fcld\u00fc i\u015fte. Sonra geri i\u00e7eri gittik. 40 g\u00fcn 40 gece i\u00e7eride kald\u0131k.<\/p>\n

O zamanlar Frans\u0131zlar da T\u00fcrkleri \u00f6ld\u00fcr\u00fcyor, alt\u0131nlar\u0131n\u0131 al\u0131yormu\u015f. Sonra Amerikal\u0131 biri gelmi\u015f, aralar\u0131n\u0131 bulmu\u015flar etmi\u015fler, 40 g\u00fcn sonra harp durdu. Ermeni evlerinin hepsini bo\u015faltm\u0131\u015flar. T\u00fcrkler geliyor oraya, baz\u0131 T\u00fcrk kom\u015fular iyiydi. Ama baz\u0131 k\u00f6t\u00fcler geliyorlard\u0131. Gelen Ermenilere neler etmi\u015fler, neler etmi\u015fler\u2026 K\u0131zlara, \u00e7ocuklara\u2026 Arkas\u0131nda tahta sokarlarm\u0131\u015f\u2026 Bayrak gibi sallarlarm\u0131\u015f. Kaz\u0131k sokarlarm\u0131\u015f. Erkeklerin \u00f6n\u00fcnde tecav\u00fcz ederlermi\u015f ve \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015fler.<\/p>\n

Bir kere de kad\u0131nlara, \u2018sizi kocan\u0131z\u0131n yan\u0131na g\u00f6t\u00fcrece\u011fiz\u2019 demi\u015fler. Bir a\u00e7\u0131k yere g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fler. Gaz d\u00f6km\u00fc\u015fler. Ate\u015f vermi\u015fler. Etraflardan birka\u00e7 tanesini kurtarm\u0131\u015flar, ama geriye kalan b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc yakm\u0131\u015flar. \u00d6l\u00fcler de ortada kalm\u0131yor, k\u00fcl olup gidiyor. Kemikleri bile b\u0131rakm\u0131yorlar.\u201d<\/p>\n

SAVA\u015eTAN SONRASI YET\u0130MHANE VE S\u00dcRG\u00dcN<\/strong><\/p>\n

Sonra sava\u015f bitiyor, \u00e7ilesi bitmiyor fakat Ermenilerin. Anna\u2019n\u0131n da…<\/p>\n

\u201cSonra harp bitti. Bilmiyorum ka\u00e7 ay ge\u00e7ti, bizi Mara\u015f\u2019ta \u00f6ks\u00fczhaneye koydular. Oraya gittik. Yal\u0131nayak. Kar ya\u011f\u0131yor, ayaklar\u0131m\u0131z donuyor. Neyse \u00f6ks\u00fczhaneye ula\u015ft\u0131k. \u0130ki tane vard\u0131. Bir k\u0131zlar\u0131n mektebi vard\u0131, bir erkeklerin. Orada soba vard\u0131, s\u0131cak olsun diye. Bize orada \u00e7ay verdiler, yiyecek verdiler. Amerikal\u0131lard\u0131 o \u00f6ks\u00fczhaneyi \u00e7evirenler. Nereye gittiysem beni severlerdi. Oraya bir doktor geldi. Doktorla amigo oldum ben. Doktora kap\u0131c\u0131l\u0131k ederdim. Hastalar\u0131 kap\u0131ya g\u00f6t\u00fcr\u00fcrd\u00fcm, getirirdim. 5 ya\u015f\u0131nda yoktum. Bilmiyorum nas\u0131l ederdim. Sonra \u00e7ember oynard\u0131 doktor. B\u00fct\u00fcn mektebi al\u0131r \u00e7ember olu\u015ftururdu. \u2018Hani benim be\u015fim\u2019 derdi. Bana \u00f6yle s\u00f6ylerdi. Orada epey durduk. Sonra karde\u015fim gelirdi. Odun yarard\u0131.<\/p>\n

Sonra ne kadar durdum bilmem, haber ettiler ki kim gidecek buradan. \u00c7\u00fcnk\u00fc Ermenilere zahmetlik veriyorlard\u0131. Kim \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131rsa, kim Mara\u015f\u2019\u0131 terk ederse 2 desterline verilecek diye duyurmu\u015flard\u0131. Biz iki taneydik. 4 desterline ediyor. Bizimkiler bizi \u00e7\u0131karmaya geldiler. Ben doktoru bekledim. Doktor geldi ve \u2018Aman be\u015fim gidiyor musun\u2019 dedi. Beni kucaklad\u0131, sevdi, \u00f6pt\u00fc. Ceplerini arad\u0131. Bir tane k\u00fc\u00e7\u00fck 20\u2019lik buldu ve bana verdi. \u00d6pt\u00fc sar\u0131ld\u0131. Onu da \u00f6yle b\u0131rakt\u0131m.\u201d<\/p>\n

\u0130LK DURAK, BEYRUT KAMPI
\n<\/strong>
\n\u201c\u015eam\u2019a g\u00f6t\u00fcreceklerdi bizi. Ama oraya g\u00f6t\u00fcrmediler, Beyrut\u2019ta b\u0131rakt\u0131lar. Trenle gidiyorduk. Ben yerdeydim. Anna nerdesin deyi anam. Beyrut\u2019a gitmeden Halep\u2019e gitmi\u015ftik. Bir kazan\u0131 bir ekme\u011fe satarlard\u0131. Bir k\u00fcpeyi bir ekme\u011fe de\u011fi\u015ftirirlermi\u015f. Ondan sonra day\u0131m para yollam\u0131\u015f. Ondan sonra Beyrut\u2019a gitmi\u015fiz. Beyrut\u2019a ula\u015ft\u0131k. Kamp derlerdi. Orada \u00e7ad\u0131r kurdular. \u00c7ad\u0131rda 8-10 ki\u015fi yatard\u0131k. Yemek yok, erkek yok. Erkek karde\u015fim 11 ya\u015f\u0131ndad\u0131r. Ne i\u015f tutacak? Beyrut\u2019un pazar\u0131na gittik. Pazarda gizlice baz\u0131 mallar\u0131 ucundan d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrd\u00fck, ki d\u00fc\u015fenleri, eskileri, i\u015fe yaramayan mallar\u0131 sand\u0131klara atarlard\u0131. Oradan toplard\u0131k sonra. Patl\u0131can, kabak toplard\u0131k. Mallar\u0131 ta\u015f\u0131yan trenin orada da toplard\u0131k. Benim fistan\u0131m \u00e7ingene fistan\u0131yd\u0131. Karde\u015fim \u2018Anna fistan\u0131n\u0131 tut ve yap\u0131\u015f\u2019 derdi. Trenin aral\u0131\u011f\u0131nda duruyorduk. Onun i\u00e7in \u2018fistan\u0131n\u0131 kald\u0131r\u2019 derdi. Tren gidince onu da \u00f6yle kurtard\u0131k. Sonra eve geldik. Patl\u0131can\u0131 do\u011frad\u0131lar, biraz da bulgur varm\u0131\u015f. Onu pi\u015firdiler yedik.\u201d<\/p>\n

Beyrut kamp\u0131ndaki ya\u015famlar\u0131 \u00e7ileyle ba\u015flayan Anna\u2019n\u0131n ailesi, daha sonra \u00e7ocuklar\u0131n kar\u0131nlar\u0131n\u0131 doyuramay\u0131nca, orada da \u00f6ks\u00fczhaneye ba\u015fvurur. Ger\u00e7i tehcirden ka\u00e7an day\u0131lar\u0131 da var Anna\u2019n\u0131n, ama onlar da her biri bir yerde kalm\u0131\u015f. Bulu\u015famam\u0131\u015flar, toparlanamam\u0131\u015f aile hemen bir araya… Bu y\u00fczden Anna \u00f6ks\u00fczhaneye… Ka\u00e7\u0131p kurtulmak istedi\u011fi \u00f6ks\u00fczhaneye yani.<\/p>\n

YEN\u0130DEN \u00d6KS\u00dcZHANE…
\n<\/strong>
\n\u201cSonra bak\u0131yorlar ki \u00e7ok darl\u0131k var. Beni \u00f6ks\u00fczhaneye g\u00f6nderdiler. Orada day\u0131m vard\u0131. Birisi Kud\u00fcs\u2019teymi\u015f. Ben de san\u0131yorum ki bizimkiler g\u00f6klere gidecekler, bir daha g\u00f6rmeyecekler beni. \u00c7ok can\u0131m s\u0131k\u0131l\u0131yordu o y\u00fczden. O zaman beni niye buraya veriyorlar diye hay\u0131flan\u0131yordum. Orada 1 ay durdum. Bizi hastaneye koydular. \u00c7\u00fcnk\u00fc zay\u0131ft\u0131k. Ama dayanam\u0131yorduk orada. Derken bir g\u00fcn bir arkada\u015f\u0131mla konu\u015ftuk. \u2018Gel ka\u00e7al\u0131m\u2019 dedik. Haz\u0131rl\u0131k i\u00e7in ekme\u011fimizi yast\u0131\u011f\u0131n i\u00e7ine koyduk. Bakt\u0131k ki kap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. Ekmek\u00e7i, s\u00fct\u00e7\u00fc gelecek. B\u00fcy\u00fck kap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. Kap\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131p bek\u00e7i i\u00e7eri girdikten sonra f\u0131rsat bulduk, ka\u00e7t\u0131k. Yar\u0131m saat ko\u015ftuk. Sonra durduk bir ara. \u2018Yava\u015f dur bakay\u0131m mektep g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor mu\u2019 diye. Durduk, bakt\u0131k. Nerde g\u00f6r\u00fcnecek. G\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Ka\u00e7t\u0131k, oradan y\u00fcr\u00fcd\u00fck. Yolda oynaya seke gidiyorduk ki yoldan ge\u00e7enler anlamas\u0131nlar. Saklamba\u00e7 oynard\u0131k. \u2018Ya \u015funda ya bunda ke\u00e7e kulak ba\u015f\u0131nda\u2019 deyip de \u00f6yle dedi\u011fimiz tarafa giderdik. Gittik. Bakt\u0131k ne g\u00f6reyim\u2026 Kentten \u00f6ks\u00fczhaneye giderken g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm k\u00f6pr\u00fc. Oray\u0131 tan\u0131d\u0131m. O dakikaya kadar neredeyim bilmiyordum. K\u00f6pr\u00fcy\u00fc g\u00f6rmeyene kadar k\u00f6r gidiyor, yol gidiyor…<\/p>\n

K\u00f6pr\u00fcy\u00fc g\u00f6rd\u00fcm. \u00c7ok sevdim. \u00c7\u00fcnk\u00fc buldum. \u00c7\u00fcnk\u00fc o dakikaya kadar bilmiyordum nereye gidiyoruz, ne olacak. K\u00f6pr\u00fc de \u015f\u00f6yle yerleri a\u00e7\u0131k, d\u00fcz de\u011fildir. Yava\u015f yava\u015f gittik. Arkada\u015f\u0131m\u0131n ablas\u0131n\u0131n evine gittik. K\u00f6pr\u00fcye yak\u0131nm\u0131\u015f evleri. Gittik kap\u0131y\u0131 vurduk. \u2018Ne tutuyon burada\u2019 dedi ablas\u0131. \u2018Bac\u0131 mektepte tatil verdiler. Herkes kendi evine gitsin diye\u2019 dedi arkada\u015f\u0131m da. Onu \u00f6yle kand\u0131rd\u0131k. Ama oradan kente kadar 20 sokak vard\u0131. Gittim. Bakt\u0131m ki b\u00fcy\u00fckanam bir sat\u0131l\u0131n i\u00e7inde \u00e7ama\u015f\u0131r y\u0131k\u0131yor. Yukar\u0131s\u0131ndan bakt\u0131. Bir ayak g\u00f6rd\u00fc. G\u00f6z\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131 \u00f6rtt\u00fc. \u2018Anna sen misin\u2019 dedi. \u2018Hee\u2019 dedim. \u2018Ne tutuyon burada\u2019 dedi. \u2018Jerusalem\u2019e gideceksiniz. Beni burada b\u0131rakacaks\u0131n\u0131z. Ka\u00e7t\u0131m, geldim\u2019 dedim.<\/p>\n

Bir \u015fey demedi. Dar\u0131lmas\u0131n\u0131, d\u00f6vmesini bekledim. Hi\u00e7bir \u015fey olmad\u0131. Ne dar\u0131ld\u0131, ne \u00f6pt\u00fc. \u00c7\u00fcnk\u00fc terbiyesizlik yapt\u0131m. Biliyorum su\u00e7luyum. Ben de kendilerinden ne yemek ne bir \u015fey istemedim. Bir \u015fey istemiyorum. Yeter ki kendileriyle beraber olay\u0131m. Sabah saat 8\u2019de ekmek\u00e7i geldi \u00f6ks\u00fczhaneden. Papaz geldi. \u2018\u0130ki k\u0131z ka\u00e7m\u0131\u015f\u2019 dedi. \u2018Biri burada\u2019 dediler. B\u00fcy\u00fckannemi \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131lar. Ben de debeleniyorum. \u2018Gitmem gitmem\u2026\u2019 A\u011fl\u0131yorum. Bir \u015faplak vurdu b\u00fcy\u00fckanam \u2018Niye gitmiyorsun\u2019 diyerek. Beni bir kamyona koydular. Herifler kocaman. Ben o zaman 7 ya\u015f\u0131ndayd\u0131m. Beni kendirle kamyona ba\u011flad\u0131lar. \u2018A\u011flama\u2019 dediler. \u2018Orada yemek, yatak var, orada okul var, sabah adam olacaks\u0131n, burada ne yapacaks\u0131n\u2019 dediler. Neyse okula ula\u015ft\u0131k. K\u0131zlar ba\u015f\u0131mda. Beni kand\u0131r\u0131rlarm\u0131\u015f o zaman k\u0131zlar, anama mektup yazd\u0131r\u0131rlard\u0131, anamdan da bana mektup geliyormu\u015f gibi yaparlard\u0131. \u201cAnnene ne s\u00f6yleyeceksin\u2019 derlerdi. Sanki ondan mektup geliyormu\u015f gibi okurlard\u0131 bana. Hepsi yalanm\u0131\u015f. Ben de ne dersem g\u00fcya anama yaz\u0131yor. \u00d6yle beni rahatlat\u0131yorlard\u0131.\u201d<\/p>\n

\u201cKU\u015eLARIN KANATLARI VAR VE KU\u015eLAR U\u00c7ARLAR…\u201d
\n<\/strong>
\n\u201cO \u00f6ks\u00fczhanede yere otururduk. Kara tahtaya yazarlard\u0131. Harfleri yazarlard\u0131. Defter yok, kalem yok. Alfabeyi b\u00f6yle \u00f6\u011frendik. Sonra bir kitap verdiler. Birinci kitab\u0131mda Ermenice, \u2018Ku\u015flar\u0131n kanatlar\u0131 var. Ku\u015flar u\u00e7arlar\u2019 yaz\u0131l\u0131yd\u0131. Okuyordum, deli olurdum. Okumay\u0131 \u00f6\u011frendi\u011fim i\u00e7in deli oluyordum. \u0130ngilizce okudum. Arap\u00e7a g\u00fczel bilirdim. B\u00f6yle b\u00f6yle al\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n

Seneler ge\u00e7ti. O \u00f6ks\u00fczhaneden \u00f6b\u00fcr\u00fcne g\u00f6t\u00fcr\u00fcrlerdi. Kim istiyorsa evlatl\u0131k verilirdi. Bana da sordular o zaman, \u2018No\u2019 dedim. \u2018Deli misin sen\u2019 dedim. \u2018Bu rahatl\u0131\u011f\u0131 b\u0131rak\u0131p nereye gidece\u011fim\u2019 dedim. \u2018Kim bilir kimdir? Birisinin ismi Qazir idi. \u015eimdiye kadar da \u00f6yleymi\u015f. Derken \u00f6ks\u00fczhanede kald\u0131m, kald\u0131m. Birtnes\u2019e g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler sonra. \u00d6ks\u00fcz b\u00fcy\u00fcd\u00fcm ama bal\u0131klar\u0131n i\u00e7inde b\u00fcy\u00fcd\u00fcm. Bize de \u0130ngilizce \u00f6\u011fretirlerdi. Tiyatro yapard\u0131k. \u0130sa\u2019n\u0131n do\u011fu\u015funu yapard\u0131k. Amerikal\u0131 \u015fefin do\u011fu\u015f g\u00fcn\u00fcym\u00fc\u015f. Biz \u2018iyi ki do\u011fdun\u2019 derdik \u0130ngilizce. O uyuyordu. Uyan\u0131rd\u0131. \u00c7ok g\u00fczel… \u00d6yle \u00f6yle seneler ge\u00e7ti. \u00d6ks\u00fczhanedekilerin kimi musika \u00f6\u011frendi, kimisi fistan dikmesini\u2026 Bizim fistanlar\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczerinde numara vard\u0131. Benimki 125 idi. Nak\u0131\u015f yapard\u0131k. Ben de sonra \u00f6\u011frendim. \u00c7ok g\u00fczel nak\u0131\u015f ederdim. \u0130jama 5 tane hediye ettim.\u201d<\/p>\n

DO\u011eUMUNDAN YARIM Y\u00dcZYIL \u00d6NCE BA\u015eLAYAN \u00c7\u0130LE<\/strong><\/p>\n

Anna\u2019n\u0131n di\u011fer Ermenilerden farkl\u0131 olmayan katliamdan ka\u00e7\u0131\u015f hikayesi, Beyrut\u2019tan sonra Brezilya ve Uruguay\u2019a kadar s\u00fcr\u00fcyor. Ama hikaye, yar\u0131m y\u00fczy\u0131l daha geriye giden bir kadere sahip. Ve t\u0131pk\u0131 Amin Maalouf\u2019un romanlar\u0131ndaki gibi, \u201cdo\u011fumundan yar\u0131m y\u00fczy\u0131l \u00f6nce ba\u015fl\u0131yor\u201d Anna\u2019n\u0131n hayat\u0131. Halep\u2019te, bir kilisede, bir \u00e7\u0131\u011fl\u0131k at\u0131yor \u00e7ocu\u011fun biri. Obsonna ismi \u00e7ocu\u011fun. Anna\u2019n\u0131n annesi… B\u00fcy\u00fckbabas\u0131n\u0131n durumu fena say\u0131lmaz. Y\u00fcn i\u015fi de yap\u0131yor. Boyay\u0131p sat\u0131yor y\u00fcnleri. \u00c7ok para kazan\u0131yor. \u201cO vakit, 1883\u201d diyor Anna… Halep\u2019te vaftiz ediliyor Obsonna. Annesinin Santuryan\u2019\u0131 yani… Aile Halep\u2019ten ayr\u0131l\u0131p Kud\u00fcs\u2019e gidince evde b\u0131rak\u0131l\u0131yor Sartunyan… Hen\u00fcz \u00e7ocuk, 7 ya\u015f\u0131nda yani… B\u00fcy\u00fck day\u0131s\u0131 Osmaniye\u2019den geliyor, tesad\u00fcf…<\/p>\n

Anna anlat\u0131yor: \u201cOsmaniye\u2019de bir b\u00fcy\u00fck day\u0131m geliyor. Anam\u0131n emmisi. Bak\u0131yor ki ev bombo\u015f. Suk\u00fcn. Ne oldu. Gittiler diyorlar. \u00c7ocu\u011fu 7 ya\u015f\u0131ndaym\u0131\u015f. K\u00fc\u00e7\u00fck diye g\u00f6t\u00fcrmediler diyor. Anam\u0131n emmisi de \u2018\u00dc\u00e7 ayl\u0131k \u00e7ocuklar\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorlar, bunu nas\u0131l g\u00f6t\u00fcrm\u00fcyorlar. Haz\u0131rlay\u0131n g\u00f6t\u00fcrece\u011fim\u2019 diyor. Onlar arabayla gidiyor, b\u00fcy\u00fck day\u0131m atla… \u0130ki g\u00fcn gecikiyorlar ama Halep\u2019te ula\u015f\u0131yorlar. Halep\u2019te buluyor onlar\u0131. Bir oyun oynayal\u0131m diyor b\u00fcy\u00fckday\u0131. B\u00fcy\u00fckanneme \u2018Santuryan\u0131 istiyor musun\u2019 diyor. \u2018\u0130stiyorum tabi. Nas\u0131l gelecek. 4 g\u00fcn oldu \u00e7\u0131kt\u0131k. Orada b\u0131rakt\u0131lar\u2019 diyor. B\u00fcy\u00fckday\u0131 sonra bir \u00e7ubuk \u00e7\u0131kar\u0131yor. Bir iki Arap\u00e7a c\u00fcmle kullan\u0131yor sihirbazlar gibi. \u2018Santur sana emrediyorum ki haz\u0131rlan yola \u00e7\u0131k\u2019 diyor. Sonra \u2018Santuryan sana emrediyorum i\u00e7eri \u015furaya gir\u2019 diyor. Hemen i\u00e7eri giriyor Santuryan. \u2018Aman yavrum nas\u0131l ettin, nas\u0131l geldin\u2019 diyor. \u00d6tekiler de g\u00fcle g\u00fcle bay\u0131l\u0131yorlar. 3 ay Kud\u00fcs\u2019te duruyorlar.\u201d Mara\u015f tehcirinden \u00f6nceki hikaye i\u015fte b\u00f6yle.<\/p>\n

KADER\u0130M OLACAKTI, NE KADERE D\u00dc\u015e\u00dcRD\u00dcLER BEN\u0130\u2026<\/strong><\/p>\n

Velhas\u0131l Anna\u2019n\u0131n trajik \u00f6yk\u00fcs\u00fc devam ediyor… \u201cBeni buraya getirdiler\u201d diyor Anna. Diyor demesine ya, hi\u00e7 de kolay de\u011fil, bir \u00e7\u0131rp\u0131da gidilmiyor Uruguay\u2019a… \u201cBeni buraya getirdiler. Vapurdan ka\u00e7t\u0131k. Bizim vapurun i\u00e7inde Topal Artin vard\u0131. Ka\u00e7ak geldi. Sonra Santosa geldi. Birinin pasaportuyla indi. Geceydi saat 10 vaktindeydi. \u0130ndi. Orada durdu. Brezilya\u2019da kald\u0131. Biz de burada geldik. Burada 9 ki\u015fi \u00f6ld\u00fc. K\u0131zam\u0131k \u00e7\u0131karm\u0131\u015flar. Bizi kabul etmediler. Brezilya kabul etti. Yoksa 40 g\u00fcn Arjantin\u2019de karantinada kalacakt\u0131k. Sonra gemiye bindirdiler. Day\u0131m kay\u0131kla geldi. Atlay\u0131n dedi. Kaptan da \u2018Ka\u00e7abilirsiniz, ben g\u00f6rmeyeyim\u2019 dedi. Ya\u011fmur ya\u011f\u0131yordu. Vapurlar\u0131n lastikleri ve kendiri vard\u0131. Karde\u015fim oradan indi. 19 ya\u015f\u0131ndayd\u0131. O kusuyordu. Bana bir \u015fey olmad\u0131. Oradan ka\u00e7t\u0131.<\/p>\n

Gittik. \u2018\u0130ki saat sonra day\u0131m Anna sen de in, karde\u015finin yan\u0131na git\u2019 dedi. \u2018Ya\u011fmur ya\u011f\u0131yor, nas\u0131l gideyim\u2019 dedim. Daha 14 ya\u015f\u0131nda de\u011filim. Anam \u2018erkeklere bakma, \u015feker verirse alma\u2019 derdi. Bilmiyorum ne var. Hepsini karde\u015fim gibi g\u00f6r\u00fcyordum. Akl\u0131m yetmiyordu. Karde\u015fim iki saat oldu gitti. Day\u0131m seni kim getirecek dedi. Affedersin day\u0131 ben istemedim Amerika\u2019ya gelmeyi. \u0130kincisi ne buradan inerim ne de Amerika\u2019ya geri gelirim\u2019 dedim. \u0130nmedim. Sonra geri gittik. Taa son hudut Brezilya\u2019n\u0131n Viktoria\u2019ya geldik. Orada da bir kar\u0131 koca var. Kendisi Frans\u0131zca bilirdi. Day\u0131m\u0131n mallar\u0131 vard\u0131. O nedenle geri Kud\u00fcs\u2019e gitti. Orada indik. Bo\u015fanm\u0131\u015f bir k\u0131z vard\u0131 Mara\u015fl\u0131. Bir de Nacar vard\u0131. Oraya gittik. Frans\u0131zca konu\u015ftu. Neyse\u2026 Orada da \u015fu k\u0131z\u0131 bana ver, nereyi istiyorsan sana vereyim\u2019 demi\u015f, day\u0131m da, \u2018Veremem Bunun ni\u015fanl\u0131s\u0131 var, bunun kocas\u0131 var.\u2019 Demi\u015f, \u00f6yle kurtard\u0131m.<\/p>\n

Neyse… Orada bize iyi bakt\u0131lar. Tren gelecekti. G\u00fcn\u00fc geldi. Bileti \u00e7\u0131kartt\u0131lar. Bize de tatl\u0131 bir ekmek ald\u0131lar. Nona tarta ald\u0131lar, hediye ettiler. Akraba gibi bay bay ederek bizi g\u00f6nderdiler. Rio Xani\u2019re geldik. Araplar vard\u0131 orada. Arap\u00e7a da g\u00fczel bilirdik. Simbar Araplar vard\u0131. Dedi ki \u2018Gelenler bir yerde toplan\u0131yorlar.\u2019 Sonra simsar oraya gidip \u2018b\u00f6yle b\u00f6yle ki\u015filer geldi\u2019 diyor. Ben de karde\u015fime mektup yazd\u0131m. \u2018Sevgili karde\u015fim buraday\u0131z. Bize para g\u00f6nder\u2019 diye. \u00c7\u00fcnk\u00fc Rio\u2019ya da onun paras\u0131yla geldik. Bankayla g\u00f6ndermi\u015f para, geldi. O herif beni de g\u00f6t\u00fcrd\u00fc almak i\u00e7in. Ald\u0131m kendisine verdim. Hi\u00e7 g\u00f6z\u00fcm delik olmam\u0131\u015f. Onun i\u00e7in param eksik de\u011fildir. \u00c7ok yok, az da de\u011fil.<\/p>\n

Oradan San Paulo\u2019ya gittik. Anam\u0131n akrabas\u0131 vard\u0131 30 kilo metre \u00f6tede. 3 ay orada durduk. Sonra karde\u015fim San Paulo\u2019ya gelip kundurac\u0131l\u0131k ederdi. Sonra orada bir o\u011flan varm\u0131\u015f. Bac\u0131s\u0131 da varm\u0131\u015f. O\u011flan g\u00fczeldi. Beyrut\u2019ta gelirken deniz kenar\u0131nda kolkola tak\u0131l\u0131rd\u0131k. Bana evlenme teklifi eder diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum. Orada istediler. G\u00f6nl\u00fc kald\u0131rmayan kom\u015fulardan biri Uruguay\u2019daki day\u0131ma mektup yazm\u0131\u015f. \u2018Sizin k\u0131z\u0131 ona vermeyin. \u00c7\u00fcnk\u00fc Mirkirim k\u0131z\u0131 onun oyna\u015f\u0131d\u0131r\u2019 diye yazm\u0131\u015f. Yalan!.. K\u0131z han\u0131m gibiydi. Hepimiz bir evde oturuyorduk. Nas\u0131l onun oyna\u015f\u0131 olabilir. Kocas\u0131 var \u00fcstelik o k\u0131z\u0131n, o\u011fullar\u0131 var. Nas\u0131l oyna\u015f\u0131 olabilir. Sonra di\u011fer day\u0131m Uruguay\u2019dan para g\u00f6ndermi\u015f durmay\u0131n gelin demi\u015f. 70 peso g\u00f6nderdi, ald\u0131k buraya geldik. \u00d6ks\u00fczhaneden iki ay istemeseydi Amerika\u2019ya evlatl\u0131\u011fa g\u00f6t\u00fcreceklerdi beni. Ne kaderim olacakt\u0131, ne kadere d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcler beni. O o\u011flan ne olmu\u015f biliyor musun? Matadero\u2019nun b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc olmu\u015f. Kud\u00fcs\u2019te… Ne kaderim olacakt\u0131, ne kadere d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcler beni…\u201d<\/p>\n

\u201cSEVG\u0130N\u0130 VERD\u0130N YA, NE VAK\u0130T YEMEK YAPARSAM ARTACAK\u201d
\n<\/strong>
\nVe Uruguay\u2019a var\u0131yorlar Annalar… Bir d\u00fckkan kuruyor day\u0131s\u0131. Bir y\u0131l sonra da Kud\u00fcs\u2019teki day\u0131s\u0131 geliyor. Biraz cimri biri \u00f6teki day\u0131… Anna\u2019n\u0131n erkek karde\u015fi de yan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor cimri day\u0131n\u0131n… \u201cKarde\u015fim 2 peso veriyor, oraya 1.5 yaz\u0131yor. \u0130ki defter varm\u0131\u015f. Bir sahte biri ger\u00e7ek. Birine 2 birine 1.5 yaz\u0131yor. Sonra day\u0131m senin borcun var dedi karde\u015fime. \u2018Day\u0131 day\u0131 d\u00f6\u015fe\u011fin alt\u0131nda iki defter var\u2019 dedim. \u2018Ne s\u0131\u00e7an olmadan \u00e7ulda m\u0131 yoluyorsun\u2019 dedi. Sonra aralar\u0131 iyi gitmedi. Korktum d\u00f6v\u00fc\u015fecekler. Biri day\u0131m, biri karde\u015fim. Y\u00fcre\u011fim ac\u0131yordu. Neyse\u2026 6-8 ay durduk. Beni bu kocama ni\u015fanland\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n

Bu kocam\u0131 sevmedim. Ben se\u00e7medim. Ermenilerin dedi\u011fi gibi namusum, \u015ferefim \u00fczerinde duraca\u011f\u0131m derler. \u2018Day\u0131 niye evlendiriyorsun\u2019 dedim. \u2018Evlenmezsen seni kim besleyecek\u2019 dedi. \u2018Ne edersen et!\u2019 dedim. \u2018Burada hizmet\u00e7i, orada hizmet\u00e7i! Ayn\u0131s\u0131\u2019 dedim. Sonra day\u0131m b\u0131rakt\u0131. B\u00fcy\u00fck karde\u015fi gelirse o zaman dedi. Bir k\u0131z geldi\u011finde hemen evlendiriyorlard\u0131. G\u00fczeldim Allaha \u015f\u00fck\u00fcr. Ama ben derim ki k\u0131z yoktu. Ben kendimi \u00f6vemem. B\u00fct\u00fcn Uruguay\u2019da methettiler \u2018ne g\u00fczel k\u0131z\u0131 bir maymuna verdiniz\u2019 dediler. Kocam \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fkand\u0131 ve iyiydi. Ama anas\u0131n\u0131n yan\u0131na gitti\u011finde y\u00fcz\u00fc as\u0131k gelirdi. Kocam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 d\u00fckk\u00e2n kurdu, toprak ald\u0131, ev yapt\u0131. Ben 15 ya\u015f\u0131nda gelmi\u015ftim. 21 ya\u015f\u0131nda yazd\u0131rm\u0131\u015flar.\u201d<\/p>\n

Sonra kocas\u0131n\u0131n ailesiyle ge\u00e7inemiyor Anna… Ayr\u0131l\u0131yorlar aileden, Anna\u2019n\u0131n do\u011fum g\u00fcn\u00fcnde, yani bir 1 May\u0131s g\u00fcn\u00fc ayr\u0131l\u0131yorlar evden, e\u015fiyle bir kul\u00fcbeye ta\u015f\u0131n\u0131yorlar, sonra biri yard\u0131m ediyor Annalara… \u201cKud\u00fcs\u2019ten gelen somya eski d\u00f6\u015feklerden verdi. Kud\u00fcs\u2019ten iki ka\u015f\u0131k, iki \u00e7atal, bir k\u00fc\u00e7\u00fck kazan, bir ocak verdi. Sekiz g\u00fcn i\u00e7inde kocam kazand\u0131. Geri g\u00f6nderdik. Sonra prima duymu\u015f. Kocam oraya gitti. Orada perde \u00e7ektirdi. Perdenin arkas\u0131nda 1 ay kald\u0131k. Sonra ayr\u0131ld\u0131k, Posidosa gittik. Orada ev kiralad\u0131k. Kocam \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fkand\u0131. \u2018Bana g\u00f6sterdi\u011fin sevgi nedeniyle b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya benimdir \u015fimdi. Ben ne vakit yemek yaparsam artacak\u2019 dermi\u015f…<\/p>\n

Anna\u2019n\u0131n hikayesi b\u00f6yle… Uruguay\u2019daki Mara\u015f Ermenilerinin en ya\u015fl\u0131s\u0131. Katliam\u0131n canl\u0131 tan\u0131\u011f\u0131 Anna… Ama 15 bine yak\u0131n Mara\u015f Ermenisi var Uruguay\u2019da… Hepsi Mara\u015fl\u0131l\u0131\u011f\u0131, Ermenili\u011fi ile ya\u015fama tutunuyor. Nas\u0131l geldiklerini anlat\u0131yor her biri…<\/p>\n

\u2018ULAN MARA\u015eLI OLSUN \u00c7AMURDAN OLSUN\u2026\u2019
\n<\/strong>
\nHarpar\u00e7im Ganinyan. Altm\u0131\u015f ya\u015flar\u0131nda. Mara\u015f Derne\u011finin Ba\u015fkan\u0131. \u201cBurada, Uruguay\u2019daki Ermenilerin 80\u2019i Mara\u015fl\u0131d\u0131r\u201d diyor. Demekkine biz 1925-26-28\u2019de buraya geldik. Rahmetli rahmetli babam\u0131z\u0131n babas\u0131n\u0131 T\u00fcrkler \u00f6ld\u00fcrd\u00fc. T\u00fcrkler \u00f6ld\u00fcrd\u00fcler bizim babalar\u0131m\u0131z\u0131, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131, hepsini\u2026 Oradan Halep\u2019e, Beyrut\u2019a, d\u00fcnyan\u0131n her taraf\u0131na gittiler kalanlar\u0131m\u0131z. Biz Halep\u2019e. Babam rahmetli Hayri Halep\u2019teydi. Orada amcam vard\u0131. O Halep\u2019e geldi. Bana, \u201cSiz Uruguay\u2019a gelin. Buras\u0131 sizin i\u00e7in daha iyi\u201d dedi. Biz b\u00fct\u00fcn\u00fcm\u00fcz sanatkar\u0131z. 4 karde\u015fiz. Mecburen buraya geldik. Buraya geldikten sonra \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k, yapt\u0131k. Bu topra\u011f\u0131 ald\u0131k. Evvel Mara\u015f\u2019\u0131n ba\u015fka yeri vard\u0131. Yani b\u00fct\u00fcn Ermenilerdir hepsi. Gen\u00e7lerimiz var. Burada top, veleybol oynarlar. Veleybol, futbol her \u00e7e\u015fit tak\u0131m var. Bizim ta\u015ft\u0131m\u0131z var.<\/p>\n

Herif demi\u015f ki \u2018Mara\u015fl\u0131 olsun \u00e7amurdan olsun.\u2019 Bir i\u015f varkine, burada nereye gidersen git, derler ki \u201cUlan Mara\u015fl\u0131 olsun \u00e7amurdan olsun.\u201d<\/p>\n

Ve Mara\u015f\u2019\u0131n harikat\u0131s as\u0131l\u0131 derne\u011fin duvar\u0131na… \u201cA\u015fa\u011f\u0131 Pazarc\u0131k, Yukar\u0131 Pazarc\u0131k, Tilkili, Emirli\u2026 Burada bir k\u00f6y var. \u0130smi Pulyanl\u0131. K\u0131\u015f\u0131n buraya, yaz\u0131n buraya gelirler.\u201d Her birini hat\u0131rl\u0131yor Mara\u015fl\u0131 Ermeniler…
\n
\nMARA\u015e, URUGUAY\u2019DA FUTBOL \u015eAMP\u0130YONU<\/strong><\/p>\n

Ve Ganinyan anlat\u0131yor: \u201cBizim burada 85 \u00e7ocu\u011fumuz var. 6 ya\u015f\u0131ndan 37 ya\u015f\u0131na kadar. Ne yapar\u0131z? Ge\u00e7enlerde 30. senesi oldu. \u00c7ocuklar\u0131 al\u0131r\u0131z. Hepsi buraya gelirler. \u015eark\u0131 s\u00f6ylerler. Ermenice. \u00c7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n hepsinin Ermenice \u00f6\u011frenmelerini isteriz. B\u00fcy\u00fckler de top oynarlar. \u015eampiyonlar yapar\u0131z. Yahudiler, Frans\u0131zlar, Almanlar gelirler. Burada vergi vermezler. \u00c7\u00fcnk\u00fc buras\u0131 bizimdir. Ka\u00e7 sene \u00f6nce Mara\u015f \u015fampiyon oldu. Uruguay\u2019\u0131n i\u00e7inde bura gibi ba\u015fka bir kul\u00fcp yoktur. Gelmi\u015fsin, Ermenisin\u2026 Ehlen ve sehlen. Hepimiz bir aileyiz. Bir ay evvel geli\u015fimizin y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fc yapt\u0131k. Arap\u00e7a \u015fark\u0131 s\u00f6yledik. 180 ki\u015fi vard\u0131. Ba\u015fka yerimiz yoktur. Burada radyomuz var. \u0130ki tane Ermeni radyosu var.\u201d<\/p>\n

\u201cB\u0130R\u0130NC\u0130S\u0130 ERMEN\u0130Y\u0130Z, \u0130K\u0130NC\u0130S\u0130 MARA\u015eLIYIZ\u201d
\n<\/strong>
\nBizim Ermeni \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z Ermenice konu\u015fsunlar. Birinci Ermeniyiz, ikinci Mara\u015fl\u0131y\u0131z. Bak bu gen\u00e7 bir \u00e7ocuktur. Teknik direkt\u00f6rd\u00fcr. Yani ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z yoktur. Hepimiz biriz. Ama bir ki\u015fi olmal\u0131 ki o disiplin yaps\u0131n.\u201d<\/p>\n

Uruguay Ermenileri, b\u00f6lgenin k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc, Ortado\u011fu\u2019daki geli\u015fmeleri de yak\u0131ndan izliyorlar. Aram D\u00eekran\u2019\u0131 dinliyorlar. Geceleri sokaklarda e\u011flenceler yap\u0131yorlar. Latin darbukalar\u0131 \u00e7al\u0131n\u0131yor. Kad\u0131nlar\u0131 darbuka \u00e7alanlar\u0131n \u00f6n\u00fcnde latin dans\u0131 yap\u0131yor. Gen\u00e7ler sokakta \u00e7al\u0131yor, ate\u015f yak\u0131yorlar sokaklarda Mara\u015f Ermenileri, ate\u015f e\u015fli\u011finde \u00e7al\u0131p e\u011fleniyorlar. Ermeni \u015fark\u0131lar e\u015fli\u011finde topluca halay \u00e7ekiyorlar.<\/p>\n

MARA\u015eIN GER\u0130LLASI NEZ\u0130RYAN\u2019IN URUGUAY YOLCULU\u011eU<\/strong><\/p>\n

Ve Neziryan ad\u0131nda bir Ermeni… Onun da soyu katliamdan kurtulmu\u015f… \u201cAllah y\u00fcz\u00fcm\u00fcze baks\u0131n. Mara\u015f\u2019tan geliyoruz\u201d diyor. Babas\u0131 40 sene \u00f6nce, gitti\u011fi s\u00fcrg\u00fcnl\u00fckten Uruguay\u2019a gelip yerle\u015fmi\u015f. Ba\u015fka bir kad\u0131n, \u201cMara\u015fl\u0131y\u0131m\u201d diye giriyor s\u00f6ze. Babam 3 ya\u015f\u0131ndayd\u0131 geldi. Biz 3 bac\u0131y\u0131k. Babam k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc. \u00dc\u00e7 ya\u015f\u0131ndayd\u0131. Katliam onu getirdi. Benim b\u00fcy\u00fckbabam Toro Nergizyan Mara\u015f\u2019\u0131n gerillas\u0131ym\u0131\u015f.<\/p>\n

\u201cABD\u2019N\u0130N KATL\u0130AMI TANIMASI S\u0130YASET\u0130N B\u0130LECE\u011e\u0130 \u0130\u015eT\u0130R…\u201d
\n<\/strong>
\nBa\u015fka birinin babas\u0131 ise 1936\u2019da Beyrut\u2019a gidenlerden. \u201cMara\u015fl\u0131y\u0131m\u201d diye ba\u015fl\u0131yor s\u00f6ze di\u011ferleri gibi… \u201cBabam 1936\u2019da gelmi\u015f. Beyrut\u2019tan gelmi\u015f. 1918\u2019de kaybetti\u011fi anas\u0131n\u0131 emmisini orada bulmu\u015f. Be\u015f sene Mara\u015f\u2019ta, 9 sene Adana\u2019da kal\u0131yor. Anas\u0131n\u0131n Beyrut\u2019ta kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyuyor, oraya gidiyor. Ben \u015fimdi Californiya\u2019day\u0131m. Beyrut\u2019tan Californiya\u2019ya geldim. 27 sene oldu. \u0130ki o\u011flan, bir k\u0131z var. \u00c7ok iyi Ermenice konu\u015furlar. Californiya\u2019da Ermenice okulumuz, gazete, radyo, televizyonumuz var. Orada da Mara\u015fl\u0131 Ermeniler var. Kul\u00fcb\u00fcm\u00fcz de var orada. \u00c7ocuklar Ermenililiklerine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ama baz\u0131lar\u0131 \u0130ngilizce konu\u015furlar. Han\u0131m\u0131m da Ermenidir. Amerika \u015fu sebeple soyk\u0131r\u0131m\u0131 kabul etmiyor. T\u00fcrkiye kendisine gerekli. Onun i\u00e7in \u015fimdi kabul etmiyor. T\u00fcrkiye ile aras\u0131 \u00e7ok iyi. Ermeniler i\u00e7in partilerin bir fark\u0131 yok. \u0130srail de kabul etmiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n da T\u00fcrklerle aras\u0131 iyidir. \u0130srail kendi ahalisinden ba\u015fka kimseyi sevmeyen birisidir. Ben \u00f6yle bilirim. Amerika o kadar de\u011fil. Amerika siyasetini bilir. T\u00fcrkiye daha kendisine gerekli. Nereye kadar gidece\u011fini siyaset bilir. Her ba\u015fkana s\u00f6yl\u00fcyoruz. Onlar da bize, \u2018Biz sizi tan\u0131r\u0131z. T\u00fcrkler sizi kesti\u2019 diyorlar. Ba\u015fkan olunca unuturlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015fkan\u0131n elinde de\u011fil.<\/p>\n

Mara\u015f\u2019\u0131n Ermenileri Uruguay\u2019da yeni bir d\u00fcnya yaratt\u0131 fakat… Brezilya\u2019da, \u015eam\u2019da, Kud\u00fcs\u2019te, Arjantin\u2019de, her bir yerde kendi d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 yaratt\u0131 Ermeniler… Tarih ise siyasetin dengeleriyle sars\u0131lsa da, canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyor ve t\u0131pk\u0131 Anna gibi, Neziryan gibi, Ganinyan gibi… Binlerce, onbinlerce…<\/p>\n

http:\/\/www.firatnews.com\/index.php?rupel=nuce&nuceID=62177<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130smet Kayhan M.A.Do\u011fan Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ya\u015fayan son Ermenilerden Anna ve Uruguay\u2019daki 15 bine yak\u0131n di\u011fer Ermeni, tehcir ser\u00fcvenini anlatt\u0131lar. Yak\u0131lan evler, karn\u0131 de\u015filen gen\u00e7 kad\u0131nlar, ard\u0131ndan Halep, Beyrut, Kud\u00fcs, Arjantin, Meksika ve Uruguay\u2019da son bulan Mara\u015fl\u0131 Ermenilerinin hikayesi, romanlar\u0131 aratm\u0131yor. \u201cO zaman Adana\u2019da ayaklanmalar olmu\u015ftu. Kalabal\u0131k, Ermeni mahallesini ya\u011fmalam\u0131\u015ft\u0131. Alt\u0131 y\u0131l sonra \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck \u00e7apta […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":14795,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,12],"tags":[],"class_list":["post-14794","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ermeni-soykirimi","category-gunumuzde-bati-ermenileri"],"yoast_head":"\nMara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u0130smet Kayhan M.A.Do\u011fan Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ya\u015fayan son Ermenilerden Anna ve Uruguay\u2019daki 15 bine yak\u0131n di\u011fer Ermeni, tehcir ser\u00fcvenini anlatt\u0131lar. Yak\u0131lan evler, karn\u0131 de\u015filen gen\u00e7 kad\u0131nlar, ard\u0131ndan Halep, Beyrut, Kud\u00fcs, Arjantin, Meksika ve Uruguay\u2019da son bulan Mara\u015fl\u0131 Ermenilerinin hikayesi, romanlar\u0131 aratm\u0131yor. \u201cO zaman Adana\u2019da ayaklanmalar olmu\u015ftu. Kalabal\u0131k, Ermeni mahallesini ya\u011fmalam\u0131\u015ft\u0131. Alt\u0131 y\u0131l sonra \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck \u00e7apta […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-05-04T07:07:03+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"28 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/\",\"name\":\"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg\",\"datePublished\":\"2012-05-04T07:07:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg\",\"width\":278,\"height\":398},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"\u0130smet Kayhan M.A.Do\u011fan Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ya\u015fayan son Ermenilerden Anna ve Uruguay\u2019daki 15 bine yak\u0131n di\u011fer Ermeni, tehcir ser\u00fcvenini anlatt\u0131lar. Yak\u0131lan evler, karn\u0131 de\u015filen gen\u00e7 kad\u0131nlar, ard\u0131ndan Halep, Beyrut, Kud\u00fcs, Arjantin, Meksika ve Uruguay\u2019da son bulan Mara\u015fl\u0131 Ermenilerinin hikayesi, romanlar\u0131 aratm\u0131yor. \u201cO zaman Adana\u2019da ayaklanmalar olmu\u015ftu. Kalabal\u0131k, Ermeni mahallesini ya\u011fmalam\u0131\u015ft\u0131. Alt\u0131 y\u0131l sonra \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck \u00e7apta […]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2012-05-04T07:07:03+00:00","author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"28 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/","name":"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg","datePublished":"2012-05-04T07:07:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/05\/Marastan-Uruguaya.jpg","width":278,"height":398},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/05\/04\/marastan-uruguaya-ermeni-tehciri\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mara\u015f\u2019tan Uruguay\u2019a Ermeni tehciri"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14794","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14794"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14794\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14795"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14794"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14794"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14794"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}