{"id":14399,"date":"2012-04-23T06:08:35","date_gmt":"2012-04-23T11:08:35","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=14399"},"modified":"2012-04-23T06:08:35","modified_gmt":"2012-04-23T11:08:35","slug":"haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/","title":{"rendered":"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><strong>Arda\u015fes S.\/Hocasaryan<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong><em>1 &#8211; Co\u011frafi konumu<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=14430\" rel=\"attachment wp-att-14430\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-14430\" title=\"1\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/1-300x562.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"562\" \/><\/a>Aziz Meryem Ana\u2019ya adanan kilisenin bulundu\u011fu Haho (<strong>\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582<\/strong>) &#8211; Khakhuli (<strong>\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582\u056c\u056b<\/strong>) Ermeni Manast\u0131r\u0131 <strong>(1)<\/strong>, <strong>(6)<\/strong>, Erzurum Ili, Tortum Il\u00e7esi, Ba\u011fba\u015f\u0131 K\u00f6y\u00fc\u2019nde bulunmaktad\u0131r. Ermenilerin yo\u011funca ya\u015fad\u0131klar\u0131 bu y\u00f6re <em>Armani, Aramu, Nairi, Urartu, Armina, Armenia, Armanstan, Hayassa, Hayastan, Ermenistan ve B\u00fcy\u00fck Hayk<\/em> olarak da adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Manast\u0131r, Tayk (Tao) olarak adland\u0131r\u0131lan, Artvin\u2019in bir k\u0131sm\u0131n\u0131 ve Erzurum (Garin)\u2019u i\u00e7ine alan bu <strong>Ermeni Y\u00fcksek Platosu <\/strong>b\u00f6lgesindedir ve se\u00e7kin din adamlar\u0131n\u0131n yeti\u015ftirildi\u011fi k\u00fc\u00e7\u00fck el sanatlar\u0131 i\u00e7in \u00f6nemli bir merkez olmu\u015ftur. 1876-1881 tarihleri aras\u0131nda T\u00fcrkler taraf\u0131ndan camiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131ndaki Rus i\u015fgali s\u0131ras\u0131nda k\u0131sa bir s\u00fcreli\u011fine kilise olarak kullan\u0131lm\u0131\u015f, Ruslar\u0131n geri \u00e7ekilmesinden sonra tekrar cami olmu\u015ftur. 1981 y\u0131l\u0131nda TC. K\u00fclt\u00fcr Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan tescil edilerek korunmas\u0131 gereken ta\u015f\u0131nmaz k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131 aras\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong><em>2\u2013\u00abKimlik\u00bb tart\u0131\u015fmas\u0131<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">T\u00fcrk-Islamla\u015ft\u0131rma siyaseti ile Ermenilerin tarihi izleri \u00e7arpt\u0131r\u0131larak silinmektedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Aziz Meryem Ana Manast\u0131r\u0131, <em>Tortum Ba\u011fba\u015f\u0131 Kilisesi, Xaxo Kilisesi <\/em>daha sonralar\u0131 ise camiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnden <em>Ta\u015f Camii \u00a0<\/em>olarak adland\u0131r\u0131lmaltad\u0131r. B\u00f6ylece, \u00fczerinde do\u011fup b\u00fcy\u00fcnen, elden al\u0131nan tarihi yer adlar\u0131 keyfi olarak de\u011fi\u015ftirilerek, \u015fimdilerde sadece kalan ruhlar\u0131 bile ink\u00e2r edilmektedir. Kilise ve camiler \u201cbirlikte\u201d ya\u015famamakta, cami veya m\u00fczeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmekte ve buna da \u201cho\u015fg\u00f6r\u00fc\u201d denilmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">IV c\u00fc y\u00fczy\u0131la kadar Erzurum\u00a0 <em>Yervantuniler<\/em>, <em>Arda\u015fesyanlar<\/em> ve <em>Ar\u015faguniler<\/em> krall\u0131klar\u0131 ile Ermeni devletleri idaresi alt\u0131nda kald\u0131. 387 tarihinde Bizans, 1049 tarihinde ise Sel\u00e7uklular\u0131n idaresi alt\u0131na girdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">885 tarihinde <strong>Ermeni Bagratuniler <\/strong>idaresinde bulunmaktayd\u0131; T\u00fcrkiye K\u00fclt\u00fcr Bakanl\u0131\u011f\u0131, Ermenistan Bagratuni Krall\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde in\u015fa edilen Ermeni Manast\u0131r\u0131\u2019n\u0131 G\u00fcrc\u00fc Kilisesi olarak tan\u0131t\u0131yor, oysa ki Bagrat (<em>Pakraduni<\/em>-) Ermeni Krall\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde <strong>Ermeni Kral III. Tavit<\/strong> (976-1001) d\u00f6neminden \u00f6nce in\u015fa edilmi\u015f, Kral ise eklentiler yapm\u0131\u015ft\u0131r. <strong>(2)<\/strong> <strong>G\u00fcrc\u00fc Bagratuniler<\/strong> ise Davit IV ile kurulmaya ba\u015fland\u0131. <strong>(3)<\/strong> Bu, Ermeni varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, tarihini, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen kas\u0131tl\u0131 ink\u00e2r kampanyas\u0131 ile iz silme siyasetidir. 500\u2019e yak\u0131n manast\u0131r, 3000\u2019e yak\u0131n kiliseden geriye g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ka\u00e7 tanesi gelebildi ? 1001 Kilise Diyar\u0131 ba\u015fkent olmu\u015f Ani\u2019deki Ermeni Katedrali t\u00fcrk\u00e7ele\u015ftiren (An\u0131 olarak) bir zihniyet, Ermeni milletinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 silerek \u00abyok\u00bb edilmesi, bilinen, 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren y\u00fczy\u0131l \u00f6ncesi zihniyettir. Katedrali &#8220;onar\u0131m&#8221; a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ise ink\u00e2rc\u0131 tutumla mahk\u00fbmiyet ger\u00e7e\u011fini saklamak istiyenin dost\u00e7a \u00e7\u00f6z\u00fckme giri\u015fimleridir; yirmiden fazla devlet ve parlamentonun kabul etti\u011fi Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 &#8220;ortak tarih\u00e7lere&#8221; devretme teklifi gibi \u2026\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: center\" align=\"left\"><strong><em>3\u2013<\/em><\/strong><strong><em>Mimar<\/em><\/strong><strong><em>\u00ee <\/em><\/strong><strong><em>y<\/em><\/strong><strong><em>\u00f6<\/em><\/strong><strong><em>n<\/em><\/strong><strong><em>\u00fc<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\" align=\"left\"><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=14431\" rel=\"attachment wp-att-14431\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-14431\" title=\"2\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/2-300x317.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"317\" \/><\/a>Aziz Meryem Ana Manast\u0131r\u0131 olarak da an\u0131lan Haho, ayn\u0131 ad\u0131 ta\u015f\u0131yan \u00e7ay\u0131n solundaki tar\u0131ma elveri\u015fli d\u00fczl\u00fckte, 300 metre kuzeydo\u011fusundaki kalesiyle korunakl\u0131 bir yerde kurulmu\u015ftur. Manast\u0131rdan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze, 3 metreye ula\u015fan bir \u00e7evre duvar\u0131 i\u00e7inde bir kilise ile birlikte iki \u015fapel ve \u00e7evre duvar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda alt\u0131 \u015fapel daha ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Kap\u0131lar\u0131 \u00fczerine kak\u0131lm\u0131\u015f yaz\u0131lardan<strong>(4)<\/strong> kilisenin IX. cu y\u00fczy\u0131lda in\u015fa edildi\u011fi yaz\u0131l\u0131yd\u0131, biti\u015fi\u011findeki binalar ise X. cu y\u00fczy\u0131lda Tayk Kral Davit taraf\u0131ndan yapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <strong>(5)<\/strong> Kilisesi, sonradan eklenen bat\u0131 ve g\u00fcneydeki b\u00f6l\u00fcm hari\u00e7, yakla\u015f\u0131k 27.00\u00d719.00 m. boyutlar\u0131nda ha\u00e7 planl\u0131d\u0131r. Yap\u0131ya giri\u015f bat\u0131 ha\u00e7 kolunun g\u00fcney duvar\u0131ndaki kap\u0131dan sa\u011flan\u0131r. Kare planl\u0131 orta mekan, do\u011fuda apsis duvarlar\u0131na, bat\u0131da iki serbest destek \u00fczerine oturan 25.00 m. y\u00fcksekli\u011findeki kubbe ile \u00f6rt\u00fcl\u00fcd\u00fcr. Merkezi mekan d\u00f6rt y\u00f6nde, ha\u00e7 kollar\u0131yla geni\u015fletilmi\u015ftir. Do\u011fu ha\u00e7 kolu, zemini 70 cm. daha y\u00fcksek tutulan apsisle sonlan\u0131r. Apsisin iki yan\u0131nda birer katl\u0131 iki oda bulunur. Di\u011fer ha\u00e7 kollar\u0131na g\u00f6re iki kat daha uzun olan bat\u0131 ha\u00e7 kolu, iki s\u0131ra s\u00fctun d\u00fczenlemesi ile \u00fc\u00e7 nefe ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kilise sekizi kubbe kasna\u011f\u0131nda olmak \u00fczere onalt\u0131 pencere ile ayd\u0131nlat\u0131l\u0131r. 11. ve 12. y\u00fczy\u0131llarda bat\u0131 ha\u00e7 kolunun bat\u0131, kuzey ve g\u00fcneyine yeni mekanlar eklenmi\u015ftir. Kilisenin i\u00e7inden bu mekanlara ge\u00e7i\u015fi sa\u011flayan bat\u0131 ve kuzeydeki giri\u015f a\u00e7\u0131kl\u0131klar\u0131, Kilise cami olarak kullan\u0131lmaya ba\u015flanmas\u0131ndan sonra kapat\u0131lm\u0131\u015f; ha\u00e7 koluna, kad\u0131nlar\u0131n ibadet etmesi i\u00e7in bir ah\u015fap kat ve g\u00fcney ha\u00e7 koluna mihrap ile minber eklenmi\u015ftir. Kilisenin i\u00e7inde duvarlarda Hz. \u0130sa ve havarilerini anlatan, \u00e7e\u015fitli eklentilerinde ha\u00e7 ve aslan, bo\u011fa, kartal, horoz ve benzeri kabartma ve resimlerle kapl\u0131 iken g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kubbe i\u00e7inde \u0130ncil ve Tevrat konulu iki sahne ile apsiste ayakta duran melek ve aziz tasvirleri ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fu, bat\u0131 ve g\u00fcney ha\u00e7 kollar\u0131ndaki pencere al\u0131nl\u0131klar\u0131nda ve ayr\u0131ca kubbe pencere al\u0131nl\u0131klar\u0131nda da iki renkli ta\u015f i\u015f\u00e7ili\u011fi kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcney ha\u00e7 kolunun ikiz pencere a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde bir kartal fig\u00fcr\u00fc pen\u00e7eleri aras\u0131nda bir hayvan\u0131 tutarken tasvir edilmi\u015ftir. Kubbenin ortas\u0131nda \u0130sa\u2019n\u0131n g\u00f6\u011fe \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 simgeleyen, koyu mavi zemin \u00fczerinde y\u00fckselen, m\u00fccevherlerle bezenmi\u015f ha\u00e7 tasviri bulunur. Kubbe ete\u011finde ise Incil\u2019deki \u0130sa\u2019n\u0131n gelece\u011finin m\u00fcjdelendi\u011fi sahne yer al\u0131r. Bu sahnede, d\u00f6rt kanatl\u0131 at\u0131n ko\u015fuldu\u011fu iki tekerlekli araba, \u00fczerinde ayaktaki s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc ve arkas\u0131nda bir melek resmedilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\" align=\"left\">Kilise kapal\u0131 Yunan ha\u00e7\u0131 ile bazilika plan\u0131n\u0131n birle\u015ftirilmesi ile meydana gelmi\u015f kendine \u00f6zg\u00fc bir yap\u0131d\u0131r. Olduk\u00e7a d\u00fczg\u00fcn kesme ta\u015flarla, kaliteli i\u015f\u00e7ilikle yap\u0131lan kilisenin \u00fcst \u00f6rt\u00fcs\u00fc k\u0131rma \u00e7at\u0131l\u0131d\u0131r. Kasnak, duvara yap\u0131\u015f\u0131k ikili s\u00fctun\u00e7eler ve yuvarlak kemerli d\u00fczenleme ile hareketlendirilmi\u015ftir. S\u00fctuncelerin ba\u015fl\u0131klar\u0131ndan birinde kartal av\u0131n\u0131 yakalam\u0131\u015f halde g\u00f6sterilmi\u015f, di\u011ferleri bitkisel motiflerle bezenmi\u015ftir. Pencere kemerlerinde koyu k\u0131rm\u0131z\u0131 ve lacivert ta\u015flar kullan\u0131larak \u00e7ok renklilik vurgulan\u0131r. Kubbenin konik \u00e7at\u0131s\u0131, <em>\u0130\u015f<\/em><em>han<\/em><em> <\/em><em>Kilisesi<\/em>\u2019nde oldu\u011fu gibi koyu k\u0131rm\u0131z\u0131 ve gri, parlak s\u0131rl\u0131 kiremitlerle kaplanm\u0131\u015ft\u0131r. Kilisenin kubbe kasna\u011f\u0131 ve cephelerindeki pencere kemerleri, yo\u011fun bi\u00e7imde bitkisel ve geometrik motiflerle bezenmi\u015ftir. G\u00fcney ha\u00e7 kolu duvar\u0131ndaki pencerenin \u00fczerinde de, y\u00fcksek kabartma tekni\u011finde bir kartal av\u0131n\u0131 yakalam\u0131\u015f halde g\u00f6sterilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\" align=\"left\">Kilisenin g\u00fcney giri\u015finin \u00e7evresi, kabartma tekni\u011findeki bezemelerle s\u00fcslenmi\u015ftir. Ancak bu s\u00fcslemelerin bir k\u0131sm\u0131, bat\u0131 ha\u00e7 koluna sonradan eklenen revakl\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fcn s\u00fctunlar\u0131 arkas\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Giri\u015fin \u00fczerinde d\u00f6rt melek taraf\u0131ndan ta\u015f\u0131nan ha\u00e7\u0131n g\u00f6\u011fe y\u00fckseli\u015fi g\u00f6sterilmi\u015ftir. Giri\u015fin do\u011fu yan\u0131nda \u00fcstte elindeki anahtarla \u201cG\u00f6klerin Kap\u0131s\u0131n\u0131n Bek\u00e7isi Havari Petrus\u201d onun alt\u0131nda \u201cYunus Peygamber\u2019in Balina Taraf\u0131ndan Yutulmas\u0131\u201d ve onun alt\u0131nda horoz ve arslan kabartmalar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Giri\u015fin bat\u0131 yan\u0131nda \u00fcstte Azizler s\u0131n\u0131f\u0131na dahil edilen <strong><em>B<\/em><\/strong><strong><em>\u00fc<\/em><\/strong><strong><em>y<\/em><\/strong><strong><em>\u00fc<\/em><\/strong><strong><em>k<\/em><\/strong><strong><em> \u0130<\/em><\/strong><strong><em>skender<\/em><\/strong>\u2019in <strong>(7)<\/strong>G\u00f6ksel Yolculu\u011fu olarak yorumlanan bir sahne ile onun alt\u0131nda bir grifon ve aslan-bo\u011fa m\u00fccadelesi g\u00f6sterilmi\u015ftir. Kap\u0131n\u0131n sa\u011f yan\u0131ndaki s\u00fctun ba\u015fl\u0131\u011f\u0131nda ise arslan-geyik m\u00fccadelesi g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\" align=\"left\">Kilisenin g\u00fcneyindeki \u015fapel iyi bir halde korunmu\u015ftur. \u015eapelin bat\u0131 giri\u015f kap\u0131s\u0131 \u00fczerinde, alt kolundan yapraklar \u00e7\u0131kan bir ha\u00e7 kabartmas\u0131 bulunur. Do\u011fu duvar\u0131 ise iki ni\u015f ve pencere kemeri \u00fczerindeki s\u00fcslemelerle hareketlendirilmi\u015ftir. Kilisenin kuzeyindeki iki katl\u0131 \u015fapelin \u00f6rt\u00fcs\u00fc tamamen y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f kripta giri\u015fi toprakla kapanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7evre duvar\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki alt\u0131 \u015fapelden d\u00f6rd\u00fc kilisenin 150 m. g\u00fcneyindeki yamaca da\u011f\u0131lm\u0131\u015f; biri kilisenin 200 m. g\u00fcneydo\u011fusunda di\u011feri ise kilisenin 1 km. bat\u0131s\u0131nda bulunan bir tepenin doru\u011funa konumlanm\u0131\u015ft\u0131r. Yakla\u015f\u0131k ayn\u0131 boyutlarda olan \u015fapellerin t\u00fcm\u00fc, tek nefli ve tonoz \u00f6rt\u00fcl\u00fcd\u00fcr. \u0130ki basamakl\u0131 y\u00fckselti \u00fczerinde yeralan \u015fapellerin mekan d\u00fczenlemeleri ve duvar teknikleri bak\u0131m\u0131ndan ortak mimari \u00f6zellikler yans\u0131tmas\u0131 nedeniyle manast\u0131r kilisesi ile ayn\u0131 d\u00f6neme tarihlenirler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong>Resim galerisi :<\/strong><\/p>\n<p><strong>Fotograflar :<\/strong><br \/>\n<em>&#8211; Wikipedia<\/em><em><br \/>\n&#8211; Alexander Shapovalov (www.karavi.ge)<br \/>\n&#8211; bagbasi.net<br \/>\n&#8211; Basaran Dogu, Mimar Hazal (wowturkey.com)<br \/>\n&#8211; papatyam.org<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong>Kaynaklar:<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">-armeniapedia.org\/index.php?title=\u0537\u0580\u0566\u0580\u0578\u0582\u0574<br \/>\n-armenianhouse.org\/hakobyan-t\/5-cities.html#4<br \/>\n-hy.wikipedia.org<br \/>\n-azatamtutyun.am<br \/>\n-wowturkey.com<br \/>\n-\u201cThe Monastery of Haho Hahuli\u201d- Tao-Klarjeti web sitesi \u201cxaxuli\u201d (Ing)<br \/>\n&#8211; \u054d\u057f\u0565\u0583\u0561\u0576 \u0544\u0565\u056c\u056b\u0584-\u0532\u0561\u056d\u0577\u0565\u0561\u0576, \u0540\u0561\u0575\u056f\u0561\u056f\u0561\u0576 \u0544\u0561\u057f\u0565\u0576\u0561\u0577\u0561\u0580, \u00ab <em>\u0540\u0561\u0575\u0578\u0581<\/em><em> <\/em><em>\u054a\u0561\u0577\u057f\u0561\u0574\u0578\u0582\u0576\u0584\u0561\u0575\u056b\u0576<\/em><em> <\/em><em>\u054e\u0561\u0575\u0580\u0565\u0580<\/em><em> <\/em>\u00bb , 2009, \u0535\u0580\u0565\u057e\u0561\u0576, (Stepan Melik-Bakh\u015fyan, Ermeni Ibadet yerleri , 2009, Yerevan) &#8211; <strong>\u0540\u0561\u0575\u0578\u0581<\/strong><strong> <\/strong><strong>\u054a\u0561\u0577\u057f\u0561\u0574\u0578\u0582\u0576\u0584\u0561\u0575\u056b\u0576<\/strong><strong> <\/strong><strong>\u054e\u0561\u0575\u0580\u0565\u0580<\/strong>= Endroits de culte arm\u00e9niens, Ermeni Ibadet yerleri<br \/>\n&#8211; Christian Settipani, Continuit\u00e9 des \u00e9lites \u00e0 Byzance durant les si\u00e8cles obscurs. Les princes caucasiens et l&#8217;Empire du VIe au IXe si\u00e8cle,<br \/>\n&#8211; Ren\u00e9 Grousset, <em>Histoire de l\u2019Arm\u00e9nie des origines \u00e0 1071<\/em>, Paris, Payot, 1947<\/p>\n<p><strong>Dip notlar:<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(1) &#8211; G\u00fcrc\u00fcler Il) i\u00e7in &#8220;Tao&#8221;, b\u00f6lge i\u00e7in &#8220;Klarjeti&#8221; (Tao-Klarjeti) isimlerini kullan\u0131rlar. Ermeni Bagratuniler (Pakratuniler)\u2019in en son kral\u0131 Davit taraf\u0131ndan Bizans Imparatoru Basile II\u2019ye devredilmi\u015ftir.<br \/>\nJean-Claude Cheynet (dir.), <em>Le monde byzantin<\/em>, vol. II : L&#8217;Empire byzantin (641-1204), coll. \u00ab Nouvelle Clio \u2014 L&#8217;histoire et ses probl\u00e8mes \u00bb, Presses universitaires de France, Paris, 2006 (ISBN 978-2-13-052007-8), p. 37.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(2) &#8211; &#8220;David V&#8221; veya &#8220;III de G\u00e9orgie&#8221; (1155) G\u00fcrc\u00fc Bagraduni hanedanl\u011f\u0131 k\u0131ral\u0131d\u0131r. &#8220;Kurucu Davit IV&#8221;\u2019de G\u00fcrc\u00fcd\u00fcr. <a href=\"http:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_V_de_G%C3%A9orgie\" target=\"_blank\">http:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_V_de_G\u00e9orgie<\/a><br \/>\n&#8220;Davit III&#8221; veya &#8220;Davit de Tayk&#8221; Ren\u00e9 Grousset&#8217;in belirtti\u011fi gibi <a href=\"http:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bagratides\" target=\"_blank\">http:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bagratides<\/a> antik \u00e7a\u011f &#8220;<strong>haykan<\/strong>&#8220;&#8216;lardan inmektedir. Arsacide Ermeni Krall\u0131\u011f\u0131\u2019nda, sarayda soylu ba\u015fkomutanlardan olup krala t\u00f6rende \u00abTa\u00e7 giydirme\u00bb hakk\u0131na sahiptirler. Daha sonra kendisi krall\u0131k makam\u0131na ge\u00e7er (961-1001) ve manast\u0131r i\u00e7in yard\u0131mda bulunur. (Tamar Khundadze, Tiflis G\u00fczel Sanatlar Instit\u00fcs\u00fc, &#8220;Les Chroniques g\u00e9orgiennes&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(3) &#8211; Erzurum\u2019a, tarihi ad\u0131yla Garin\u2019e Ermenilerin yerle\u015fimi I.\u00d6. iki bin y\u0131llar\u0131n\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda, Garani Ermeni Krall\u0131\u011f\u0131 zaman\u0131nda olmu\u015ftur; y\u00f6re, kral\u0131n ismi ile an\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (Ermeni Kral Garanni). Garin, her \u00e7a\u011fda ermeni n\u00fcfusunun \u00e7ok oldu\u011fu bir b\u00f6lge olmu\u015f, IV c\u00fc as\u0131ra kadar da s\u0131ras\u0131 ile <strong>Yervatuniler<\/strong>, <strong>Arda\u015fesyanner<\/strong>, <strong>Ar\u015faguniner<\/strong> krall\u0131klar\u0131 h\u00fck\u00fcm s\u00fcrm\u00fc\u015flerdir. 387 tarihinde ise Ermenistan topraklar\u0131 ikiye b\u00f6l\u00fcn\u00fcp Roma Imparatorlu\u011funa ge\u00e7mi\u015f ve Teodoros olarak an\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. V ci as\u0131ra kadar ise k\u00e2h Pers\u2019lerin k\u00e2h Bizans\u2019l\u0131lar\u0131n eline ge\u00e7mi\u015ftir. 885 tarihinde ise Erzurum\u2019u i\u015fgal eden Pakraduni hanedanl\u0131\u011f\u0131 ile y\u00f6re tekrar Ermenilerin eline ge\u00e7mi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">1049 tarihinde Sel\u00e7uklular Arzn (Ardzn)\u2019\u0131 Bizansl\u0131lar\u0131n elinden al\u0131nca, Ermeniler buray\u0131 toplu olarak terk ederek Bizansl\u0131lar\u0131n h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda bulunan Garin kentine yerle\u015ferek, b\u0131rakd\u0131klar\u0131 yerden fark\u0131 olarak da <strong>Arznar-Rum<\/strong> adland\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r ; daha sonralar\u0131 Erzrum\u2019a d\u00f6n\u00fc\u015fecektir. Kent daha sonralar\u0131 da Mongol Tatarlar\u0131n eline ge\u00e7ecektir (1242). XIX ve XX ci y\u00fczy\u0131llarda ise Ruslar, buray\u0131 ele ge\u00e7irmi\u015fler ve andla\u015fmalar sonunda Osmanl\u0131lara b\u0131rakm\u0131\u015flard\u0131r. Yerli Ermeni halk ise Gato\u011figosluklar\u0131 ile <strong>Akhalkalak<\/strong>, <strong>Akhaltskhala<\/strong> ve <strong>Lori<\/strong>\u2019ye g\u00f6\u00e7 etmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><strong>Ermenilerin T\u00fcrkle\u015ftirilmesi yan\u0131nda, kiliselerin ve kalelerin de tarihi ge\u00e7mi\u015fi de\u011fi\u015ftirlimektedir.<\/strong><br \/>\nErzurum kalesi V ci y\u00fczy\u0131l t\u00fcrk mimarisi olarak tan\u0131t\u0131lmaktad\u0131r, oysaki Ermenilerden 6 y\u00fczy\u0131l sonra b\u00f6lgeyi i\u015fgal etmi\u015flerdir. Kale \u00fczerindeki ermenice yaz\u0131lar silinmi\u015f, kiliseler tamamiyle yok edilmi\u015ftir. Yerlerinde yap\u0131lan yap\u0131larda ise y\u0131k\u0131nt\u0131lardan faydalan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Erzurum ayn\u0131 zamanda b\u00fcy\u00fck bir katliam\u0131n (1895 Hamidiye taburlar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri katliamlar) , ve tehcirin (1915) merkezi olmu\u015ftur. (&#8220;<em>The Graphic<\/em>&#8220;, 07\/12\/1895, de Massacres d&#8217;Erzeroum Octobre 30, 1895 Los Angeles Times, 26 juillet, 1890 TURKISH atrocit\u00e9s. &#8211; DETAILS DU MASSACRE AU ERZEROUM)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(4) &#8211; Tayk b\u00f6lgesinde bulunan baz\u0131 kiliseler \u00fczerinde Ermenice, G\u00fcrc\u00fcce ve Hellen yaz\u0131lar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Bunlara asle G\u00fcrc\u00fc demek yerinde olmaz. G\u00fcrc\u00fc dilinde olmas\u0131 G\u00fcrc\u00fc kilisesi veya sirilik yazisi olmasi Bizans kilisesi anlam\u0131na gelmez. Tayk yani Erzurum b\u00f6lgesindeki kiliseler Ermeni kilisesi olmalar\u0131na ra\u011fmen, ermeni muhacirler zaman\u0131n G\u00fcrc\u00fc h\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda in\u015fa ettikleri Ermeni kiliselerde &#8220;<em>Bedrodzini kanununun 182&#8217;ci maddesine g\u00f6re ayinlerin g\u00fcrc\u00fcce k\u0131l\u0131nmas\u0131, Bizans h\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda kalan Ermeni kiliselerinde ise rumca ayin yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir<\/em>&#8221; yaz\u0131l\u0131. (terc.)<br \/>\n<a href=\"http:\/\/209.85.229.132\/search?q=cache:MnCdxAXhrWsJ:www.azatamtutyun.am\/arm\/shop\/UID_2621.html+%D4%BD%D5%A1%D5%AD%D5%B8%D6%82%D5%BE%D5%A1%D5%B6%D6%84%D5%A8&amp;cd=2&amp;hl=fr&amp;ct=clnk&amp;gl=fr\" target=\"_blank\">http:\/\/209.85.229.132\/search?q=cache:MnCdxAXhrWsJ:www.azatamtutyun.am\/arm\/s\u2026<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(5) &#8211; \u054d\u057f\u0565\u0583\u0561\u0576 \u0544\u0565\u056c\u056b\u0584-\u0532\u0561\u056d\u0577\u0565\u0561\u0576, \u0540\u0561\u0575\u056f\u0561\u056f\u0561\u0576 \u0544\u0561\u057f\u0565\u0576\u0561\u0577\u0561\u0580, \u00ab <em>\u0540\u0561\u0575\u0578\u0581<\/em><em> <\/em><em>\u054a\u0561\u0577\u057f\u0561\u0574\u0578\u0582\u0576\u0584\u0561\u0575\u056b\u0576<\/em><em> <\/em><em>\u054e\u0561\u0575\u0580\u0565\u0580<\/em>\u00bb , 2009, \u0535\u0580\u0565\u057e\u0561\u0576, \u0567\u057b 175 (Stepan Melik-Bakh\u015fyan, Ermeni Ibadet yerleri , 2009, Yerevan sayfa 175)<strong><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">(6) \u2013 La dynastie Bagratide, Bagratini, Bagratouni (\u0532\u0561\u0563\u0580\u0561\u057f\u0578\u0582\u0576\u0575\u0561\u0581 \u0531\u0580\u0584\u0561\u0575\u0561\u056f\u0561\u0576 \u054f\u0578\u0570\u0574 = Bagratunyac Arqayakan Tohm) G\u00fcrc\u00fc Pakradunilerin IX cu y\u00fczy\u0131lda kurulmalar\u0131na kar\u015f\u0131n Ermeni Pakraduniler daha VII ci y\u00fczy\u0131lda Ermeni hanedanl\u0131klar\u0131n\u0131 kurmu\u015flard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Taron, Mamikonyanlar\u0131n h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fckleri b\u00f6lgedir. \u015emuel Mamikonyan, Bagrevand (15 Nisan 775) sava\u015f\u0131nda \u00f6l\u00fcnce, ye\u011feni A\u015fhot b\u00f6lgeyi ele ge\u00e7irip Daron Bagratid Prensli\u011fini kurar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u2022775-826 : Achot Ier (\u2020 806), prince des princes d&#8217;Arm\u00e9nie (Achot IV) en 806.<br \/>\n\u2022 826-851 : Bagrat Ier (\u2020 apr\u00e8s 851), fils du pr\u00e9c\u00e9dent, prince des princes d&#8217;Arm\u00e9nie (Bagrat II) en 830.<br \/>\n\u2022858-878: Achot II (v. 835 \u2020 878), fils du pr\u00e9c\u00e9dent.<br \/>\n\u2022878-895: Davit&#8217; (v. 840 \u2020 895), fr\u00e8re du pr\u00e9c\u00e9dent.<br \/>\n\u2022895-897: Gourgen (\u2020 897), fils d&#8217;Achot II.<br \/>\n\u2022 897-939: Grigor Ier (\u2020 939), cousin germain du pr\u00e9c\u00e9dent, fils de Tornik, petit-fils de Bagrat Ier.<br \/>\n\u2022939-966: Bagrat II et Achot III (\u2020 966), fils du pr\u00e9c\u00e9dent.<br \/>\n\u2022966-967: Bagrat III (\u2020 ap.987) et Grigor II (\u2020 995), fils d&#8217;Achot III.<br \/>\n967 tarihinde iki karde\u015f Taron&#8217;u, vergi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerine kar\u015f\u0131l\u0131k Bizans&#8217;a devrederler ve kendilerine &#8220;Taronid&#8221; ad\u0131 verilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Taron&#8217;un torunu Grigor I&#8217;in o\u011flu Apoganem ise bizansl\u0131 Tornikioi ailesinin atas\u0131 say\u0131l\u0131r.<br \/>\nRen\u00e9 Grousset&#8217;e g\u00f6re G\u00fcrc\u00fc Bagratid hanedanl\u0131\u011f\u0131 prens Vasak Bagratuni&#8217;den inmektedir. Bagrevan sava\u015f\u0131nda (25 Nisan 775) \u00f6len ba\u015fkomutanlardan (Sparapet) Smbat VII Bagratuni&#8217;nin karde\u015fidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">-Christian Settipani, Continuit\u00e9 des \u00e9lites \u00e0 Byzance durant les si\u00e8cles obscurs. <em>Les princes caucasiens et l&#8217;Empire du VIe au IXe si\u00e8cle<\/em>, Paris, de Boccard,<br \/>\nRen\u00e9 Grousset, <em>Histoire de l\u2019Arm\u00e9nie des origines \u00e0 1071<\/em>, Paris, Payot, 1947 (r\u00e9impr. 1973, 1984, 1995, 2008), 644 p., p. 329<br \/>\n(7) &#8211; &#8220;l\u2019Ascension d\u2019Alexandre le Grand&#8221;. Duvarlarda B\u00fcy\u00fck Alexandr (Iskender)in g\u00f6\u011fe y\u00fckseli\u015finin tasvirleri var.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">&#8211;<em>La Vie de la G\u00e9orgie<\/em> ,Tbilisi1955, p.274. Vaxuchti (XIIIes.),<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">-a.g.e. La Vie, 1955 \u2026\u2026p. 273.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">&#8211;<em>La description du royaume de G\u00e9orgie<\/em> (g\u00e9ographie), Tbilisi 1941, p.140.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Resim galerisi :<\/p>\n<table width=\"460\" border=\"1\" cellspacing=\"1\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"100%\">\n<table width=\"100%\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"100%\">\n<div>Resim galerisi<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td colspan=\"5\" valign=\"top\" width=\"100%\">\n<table width=\"100%\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/3\/6\/6\/tao-klarjeti-wiki...yright-2-2bcf6b9.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/3\/c\/6\/tao-klarjeti-wiki...yright-2-2bcf6ba.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/4\/9\/d\/5__xaxuli__fasadi...axulebit-2bcf6ed.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/5\/b\/0\/5__xaxuli__fasadi...axulebit-2bcf6ee.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/0\/8\/4\/77__xaxuli-2bcf718.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/8\/5\/6\/77__xaxuli-2bcf719.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/d\/e\/1\/khakhuli2-2bcf766.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/b\/b\/e\/khakhuli2-2bcf767.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img69.xooimage.com\/files\/0\/f\/2\/khakhuli1-2bcf795.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img69.xooimage.com\/files\/7\/b\/3\/khakhuli1-2bcf796.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td colspan=\"6\" valign=\"top\" width=\"100%\">\n<table width=\"100%\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/6\/7\/f\/khakhuli-...-2-2bcded4.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/f\/d\/4\/khakhuli-...-2-2bcded5.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img68.xooimage.com\/files\/4\/e\/0\/basaran_dogu_kuzey_hac_kolu-2bcdfd0.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img67.xooimage.com\/files\/7\/8\/1\/basaran_dogu_kuzey_hac_kolu-2bcdfe5.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img66.xooimage.com\/files\/4\/7\/8\/bagbasinet-tas-ca...kilise-6-2bce27e.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img66.xooimage.com\/files\/b\/e\/d\/bagbasinet-tas-ca...kilise-6-2bce27f.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/1\/8\/c\/cam2117e24fc0-2bce09c.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/f\/c\/f\/cam2117e24fc0-2bce09d.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/6\/f\/0\/mimar_hazal_16-2bce0ea.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/a\/c\/5\/mimar_hazal_16-2bce10b.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/d\/f\/5\/mimar_hazal_18-2bce12e.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/0\/9\/1\/mimar_hazal_18-2bce143.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td colspan=\"5\" valign=\"top\" width=\"460\">\n<table width=\"100%\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img71.xooimage.com\/files\/3\/a\/a\/bagbasinet-tas-ca...kilise-2-2bce3df.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img71.xooimage.com\/files\/c\/5\/f\/bagbasinet-tas-ca...kilise-2-2bce3eb.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/0\/9\/5\/bagbasinet-tas-ca...kilise-3-2bce41c.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/0\/8\/2\/bagbasinet-tas-ca...kilise-3-2bce41d.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/9\/3\/7\/bagbasinet-tas-ca...kilise-7-2bce455.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/e\/e\/e\/bagbasinet-tas-ca...kilise-7-2bce456.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img71.xooimage.com\/files\/d\/3\/2\/xaxuli-church-the-ascension-2bce4a6.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img71.xooimage.com\/files\/3\/9\/4\/xaxuli-church-the-ascension-2bce4a7.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/2\/e\/8\/xaxuli-part-of-al...elief-xc-2bce4ec.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img71.xooimage.com\/files\/b\/d\/5\/xaxuli-part-of-al...elief-xc-2bce4fb.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td colspan=\"6\" valign=\"top\" width=\"100%\">\n<table width=\"100%\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/1\/e\/a\/khakhuli-...-9-2bcf263.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img70.xooimage.com\/files\/9\/b\/f\/khakhuli-...-9-2bcf264.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img69.xooimage.com\/files\/d\/0\/1\/khakhuli-...-11-2bcf2b1.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img69.xooimage.com\/files\/4\/6\/8\/khakhuli-...-11-2bcf2b2.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/e\/c\/d\/bagbasinet-tas-ca...kilise-8-2bcf2ff.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img74.xooimage.com\/files\/5\/3\/5\/bagbasinet-tas-ca...kilise-8-2bcf300.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img66.xooimage.com\/files\/7\/8\/4\/khakhuli-...-3-2bcf33c.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img66.xooimage.com\/files\/b\/9\/5\/khakhuli-...-3-2bcf350.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img72.xooimage.com\/files\/7\/d\/8\/khakhuli-...-4-2bcf376.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img66.xooimage.com\/files\/b\/a\/7\/khakhuli-...-4-2bcf391.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<td valign=\"top\" width=\"30%\"><a href=\"http:\/\/img75.xooimage.com\/files\/7\/e\/a\/hayvan-kabartmalari-2bcf3ca.jpg\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img68.xooimage.com\/files\/4\/4\/2\/hayvan-kabartmalari-2bcf3da.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/team-aow.discuforum.info\/t8928-Meryem-Ana-Kilisesi-Haho-Hahuli-Manast-r.htm\">http:\/\/team-aow.discuforum.info\/t8928-Meryem-Ana-Kilisesi-Haho-Hahuli-Manast-r.htm<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Arda\u015fes S.\/Hocasaryan 1 &#8211; Co\u011frafi konumu Aziz Meryem Ana\u2019ya adanan kilisenin bulundu\u011fu Haho (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582) &#8211; Khakhuli (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582\u056c\u056b) Ermeni Manast\u0131r\u0131 (1), (6), Erzurum Ili, Tortum Il\u00e7esi, Ba\u011fba\u015f\u0131 K\u00f6y\u00fc\u2019nde bulunmaktad\u0131r. Ermenilerin yo\u011funca ya\u015fad\u0131klar\u0131 bu y\u00f6re Armani, Aramu, Nairi, Urartu, Armina, Armenia, Armanstan, Hayassa, Hayastan, Ermenistan ve B\u00fcy\u00fck Hayk olarak da adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Manast\u0131r, Tayk (Tao) olarak adland\u0131r\u0131lan, Artvin\u2019in [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":14431,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,27],"tags":[],"class_list":["post-14399","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-manastirlar-kiliseler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Arda\u015fes S.\/Hocasaryan 1 &#8211; Co\u011frafi konumu Aziz Meryem Ana\u2019ya adanan kilisenin bulundu\u011fu Haho (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582) &#8211; Khakhuli (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582\u056c\u056b) Ermeni Manast\u0131r\u0131 (1), (6), Erzurum Ili, Tortum Il\u00e7esi, Ba\u011fba\u015f\u0131 K\u00f6y\u00fc\u2019nde bulunmaktad\u0131r. Ermenilerin yo\u011funca ya\u015fad\u0131klar\u0131 bu y\u00f6re Armani, Aramu, Nairi, Urartu, Armina, Armenia, Armanstan, Hayassa, Hayastan, Ermenistan ve B\u00fcy\u00fck Hayk olarak da adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Manast\u0131r, Tayk (Tao) olarak adland\u0131r\u0131lan, Artvin\u2019in [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-04-23T11:08:35+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"400\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"750\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kalem\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kalem\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/\",\"name\":\"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg\",\"datePublished\":\"2012-04-23T11:08:35+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg\",\"width\":320,\"height\":339},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c\",\"name\":\"kalem\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kalem\"},\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Arda\u015fes S.\/Hocasaryan 1 &#8211; Co\u011frafi konumu Aziz Meryem Ana\u2019ya adanan kilisenin bulundu\u011fu Haho (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582) &#8211; Khakhuli (\u053d\u0561\u056d\u0578\u0582\u056c\u056b) Ermeni Manast\u0131r\u0131 (1), (6), Erzurum Ili, Tortum Il\u00e7esi, Ba\u011fba\u015f\u0131 K\u00f6y\u00fc\u2019nde bulunmaktad\u0131r. Ermenilerin yo\u011funca ya\u015fad\u0131klar\u0131 bu y\u00f6re Armani, Aramu, Nairi, Urartu, Armina, Armenia, Armanstan, Hayassa, Hayastan, Ermenistan ve B\u00fcy\u00fck Hayk olarak da adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Manast\u0131r, Tayk (Tao) olarak adland\u0131r\u0131lan, Artvin\u2019in [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2012-04-23T11:08:35+00:00","og_image":[{"width":400,"height":750,"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"kalem","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"kalem","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/","name":"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg","datePublished":"2012-04-23T11:08:35+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-content\/uploads\/sites\/5\/2012\/04\/2.jpg","width":320,"height":339},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/2012\/04\/23\/haho-khakhu-kharkhu-khakhuli-surp-karasni-surp-asdvadzadzin-khakhva-vank-ermeni-manastiri\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Haho, Khakhu, Kharkhu, Khakhuli, Surp Karasni, Surp Asdvadzadzin, Khakhva Vank Ermeni Manast\u0131r\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/135e7923d1aeb8887890799619969a6c","name":"kalem","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a06875e4b25feb5674296adf8e8a7ae1e587cebce2493fe63c456109967e27d3?s=96&d=mm&r=g","caption":"kalem"},"url":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/author\/kalem\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14399","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14399"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14399\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14431"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14399"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14399"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14399"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}