{"id":87654,"date":"2026-10-22T01:43:18","date_gmt":"2026-10-22T06:43:18","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654"},"modified":"2026-10-22T01:43:19","modified_gmt":"2026-10-22T06:43:19","slug":"floransa-mahkemelerinde-bir-osmanli-ermenisi-avukat-arman-aram","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654","title":{"rendered":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>\u201c1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fdu. D\u00f6rt ya\u015f\u0131nda g\u00f6rme yetisini kaybetti. Napoli\u2019de g\u00f6rme engelliler mektebinde okudu, Livorno\u2019da e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc, Pisa\u2019da hukuk tahsil etti ve Floransa\u2019da avukatl\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131. 1895\u2019te Floransa Barosu\u2019na kaydolan, Osmanl\u0131 Devleti tebaas\u0131ndan bir Ermeni, Avrupa\u2019n\u0131n hukuk d\u00fcnyas\u0131nda kendisine bir yer a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u00dcstelik b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6rme yetisinden mahrum olarak ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131.\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Tugay Ayd\u0131n<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">20. y\u00fczy\u0131l ba\u015f\u0131nda Osmanl\u0131 bas\u0131n\u0131nda Avrupa\u2019daki geli\u015fmelerden s\u00f6z edilirken zaman zaman dikkat \u00e7ekici insan hikayelerine de yer veriliyordu. Bunlardan biri, g\u00f6rme engellilerin e\u011fitimi \u00fczerine kaleme al\u0131nm\u0131\u015f bir yaz\u0131da anlat\u0131lan Arman Aram Efendi\u2019nin hikayesidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">6 A\u011fustos 1902\u2019de Br\u00fcksel\u2019de, g\u00f6rme engellilerin durumunun iyile\u015ftirilmesine dair bir kongre d\u00fczenlenmi\u015f ve bu kongreye 20 \u00fclkeden delegeler kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Osmanl\u0131 Devleti de kongreye Mekteb-i T\u0131bbiye-i \u015eahane g\u00f6z hastal\u0131klar\u0131 muallimi Doktor Esat Bey\u2019i (Mehmet Esat I\u015f\u0131k) g\u00f6ndermi\u015fti.[1]<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c2m\u00e2lar Kongresi\u2019ne ili\u015fkin izlenimlerini aktaran Esat Bey, 1903 y\u0131l\u0131nda Servet-i F\u00fcnun\u2019da yay\u0131mlanan \u201c\u00c2m\u00e2 Bir Dava Vekili\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131nda, Avrupa\u2019da g\u00f6rme engellilerin e\u011fitimi i\u00e7in harcanan eme\u011fin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6stermek \u00fczere bir \u00f6rnek veriyordu.[2] Bu \u00f6rnek, Osmanl\u0131 Devleti tebaas\u0131ndan bir Ermeni olan Arman Aram Efendi\u2019ydi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doktor Esat, g\u00f6rme engelli bir kimsenin \u201cdava vekaleti gibi m\u00fchim, nazik, m\u00fc\u015fk\u00fcl bir mesle\u011fe\u201d kadar y\u00fckselebilmesini dikkat \u00e7ekici buluyor, Arman Aram\u2019\u0131n \u201cbizim hem\u015ferimiz\u201d olmas\u0131n\u0131 ise ayr\u0131ca memnuniyet verici bir durum olarak de\u011ferlendiriyordu.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">D\u00f6rt ya\u015f\u0131nda g\u00f6rme yetisini kaybetti<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman Aram, 1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fdu. Babas\u0131 Doktor Aram Bey\u2019in \u00c7anakkale\u2019de asker\u00ee hizmeti s\u0131ras\u0131nda, kendisi hen\u00fcz d\u00f6rt ya\u015f\u0131ndayken g\u00f6rme sinirlerinin kendili\u011finden i\u015flevini yitirmesi sonucunda g\u00f6rme yetisini yitirdi. Hastal\u0131\u011f\u0131n ba\u015flamas\u0131yla g\u00f6rmesini tamamen kaybetmesi aras\u0131nda sadece bir ay vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Babas\u0131 onu \u00f6nce \u0130stanbul\u2019daki uzman hekimlere g\u00f6sterdi. Bir sonu\u00e7 al\u0131namay\u0131nca, d\u00f6nemin tan\u0131nm\u0131\u015f hekimlerinden Doktor Arel\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc almak \u00fczere Viyana\u2019ya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Doktor Arel, Arman\u2019a havas\u0131 iyi yerlerde ya\u015famas\u0131n\u0131, belki bir \u015fifa bulabilece\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman sekiz ya\u015f\u0131na gelinceye kadar ba\u015f\u0131na gelen bu b\u00fcy\u00fck maluliyetin tam olarak fark\u0131nda de\u011fildi. \u00c7evresindeki herkesin de d\u00fcnyay\u0131 kendisi gibi dokunma duyusuyla alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 zannediyordu. Ger\u00e7e\u011fi anlad\u0131\u011f\u0131nda ise gelece\u011finden \u00fcmidini kesmedi.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Napoli\u2019de ba\u015flayan e\u011fitim<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1880\u2019de, 11 ya\u015f\u0131ndayken, e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrebilmesi i\u00e7in Napoli\u2019ye g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc. Buradaki g\u00f6rme engelliler mektebine girdi. \u00d6nce \u00f6zel y\u00f6ntemlerle okuyup yazmay\u0131 \u00f6\u011frendi. Daha sonra Pasquale Martuscelli taraf\u0131ndan icat edilen bir makine yard\u0131m\u0131yla okuma ve yazmas\u0131n\u0131 ilerletti.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dc\u00e7 sene sonra 1883\u2019de bu defa Livorno\u2019ya g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc, lise tahsilini tamamlad\u0131. Matemati\u011fi, g\u00f6rme engellilere mahsus icat edilmi\u015f \u00f6zel bir makine yard\u0131m\u0131yla \u00f6\u011freniyordu. Co\u011frafya derslerinde ise kabartma haritalardan yararlan\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Seyahatnamelere b\u00fcy\u00fck merak\u0131 vard\u0131. M\u00fczi\u011fe de ilgi duymaya ba\u015flad\u0131. Kabartma notalardan ders al\u0131yor, \u00f6\u011frendi\u011fi par\u00e7alar\u0131 daha sonra ezberinden \u00e7al\u0131yordu. Her y\u0131l yap\u0131lan s\u0131navlarda gayet iyi dereceler ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Art\u0131k bir meslek se\u00e7me zaman\u0131 gelmi\u015fti. Kendisine m\u00fczik \u00f6\u011fretmeni olmas\u0131 teklif edildi. Arman teklifi reddetti. \u00c7\u00fcnk\u00fc onun ba\u015fka bir hedefi vard\u0131: Avukat olmak.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Pisa\u2019da hukuk e\u011fitimi<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu karar\u0131n ard\u0131ndan Pisa \u015fehrine gitti. \u00dcniversitede hukuk fak\u00fcltesine kaydoldu. D\u00f6rt y\u0131l\u0131n sonunda, zekas\u0131 ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc haf\u0131zas\u0131 sayesinde hukuk \u00f6\u011frenimini ba\u015far\u0131yla tamamlayarak 1893\u2019te hukuk diplomas\u0131n\u0131 ald\u0131. 24 ya\u015f\u0131ndayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f6ylece Arman\u2019\u0131n toplam e\u011fitim s\u00fcresi 12 y\u0131la ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Doktor Esat\u2019\u0131n ifadesiyle, g\u00f6rme yetisine sahip \u00f6\u011frenciler dahi bu kadar uzun bir e\u011fitim s\u00fcrecini tamamlamakta zorlanabilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman\u2019\u0131n en dikkat \u00e7ekici \u00f6zelliklerinden biri de haf\u0131zas\u0131yd\u0131. Dersleri yaln\u0131zca dinliyor, bir kere dinledi\u011fi bilgileri akl\u0131nda tutuyor ve not almaya ihtiya\u00e7 duymuyordu. \u00dcstelik yaln\u0131zca kendi e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrmekle kalm\u0131yor, arkada\u015flar\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyordu.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Floransa mahkemelerinde<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130talya\u2019da avukatl\u0131k yapabilmek i\u00e7in hukuk tahsilinin ard\u0131ndan iki y\u0131l pratik yapmak gerekiyordu. Arman bu nedenle Floransa\u2019ya yerle\u015fti. \u015eehrin en tan\u0131nm\u0131\u015f avukatlar\u0131ndan M\u00f6sy\u00f6 Rozadi\u2019nin yan\u0131nda iki y\u0131l \u00e7al\u0131\u015farak mesle\u011fin prati\u011fini \u00f6\u011frendi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ard\u0131ndan ismini baroya kaydettirmeyi ba\u015fard\u0131. B\u00f6ylece \u0130talya\u2019da resmen avukatl\u0131k yapan g\u00f6rme engelli bir Osmanl\u0131 vatanda\u015f\u0131 haline geldi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman, yaz\u0131n\u0131n kaleme al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada \u00fc\u00e7 y\u0131ld\u0131r Floransa mahkemelerinde avukatl\u0131k yap\u0131yordu. \u00dcstlendi\u011fi davalar\u0131 ba\u015far\u0131yla savunuyordu ve gazeteler de onun maharetinden s\u00f6z etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u00f6rme yetisinden mahrum olmas\u0131na ra\u011fmen meslekta\u015flar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131k\u0131yor, davalar\u0131n\u0131 takip ediyor ve hukuk mesle\u011finin gerektirdi\u011fi i\u015fleri yerine getiriyordu. Mektuplar\u0131n\u0131, m\u00fcdafaanamelerini ve di\u011fer evrak\u0131n\u0131 yazd\u0131rmak i\u00e7in bir katip istihdam ediyordu. Mahkemeye de katibi yan\u0131nda oldu\u011fu halde gidiyordu.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Klasik dillerden kabartma kitaplara<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman\u2019\u0131n e\u011fitimindeki dikkat \u00e7ekici nokta yaln\u0131zca hukuk de\u011fildi. \u0130talya\u2019da hukuk tahsili i\u00e7in Eski Yunanca ve Latince \u00f6\u011frenmek gerekli oldu\u011fundan bu iki dili de \u00f6\u011frenmi\u015fti. Bunlar\u0131n yan\u0131nda T\u00fcrk\u00e7e, Frans\u0131zca ve \u0130talyanca biliyordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130talyan ve Frans\u0131z yazarlar\u0131n\u0131n eserlerini okuyordu. Klasik ve modern edebiyata a\u015finayd\u0131. G\u00f6rme engellilere mahsus k\u00fct\u00fcphanelerde kabartma harflerle bas\u0131lm\u0131\u015f ne kadar kitap varsa hepsini okumaya istekliydi. Doktor Esat\u2019\u0131n aktard\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re Arman, kabartma kitaplar\u0131 eliyle, g\u00f6ren bir insan\u0131n g\u00f6zleriyle okudu\u011fu h\u0131zda okuyabiliyordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1898\u2019da evlenmi\u015fti ancak yaz\u0131n\u0131n kaleme al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada (1903) hen\u00fcz \u00e7ocu\u011fu olmam\u0131\u015ft\u0131. Doktor Esat\u2019\u0131n ifadesiyle Arman, hen\u00fcz 33 ya\u015f\u0131nda gen\u00e7 bir adamd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Avrupa\u2019n\u0131n ilk g\u00f6rme engelli avukatlar\u0131ndan biri mi?<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman Aram Efendi\u2019nin hikayesini bug\u00fcn daha da ilgin\u00e7 hale getiren bir soru var: Acaba Arman, Avrupa\u2019n\u0131n ilk g\u00f6rme engelli avukatlar\u0131ndan biri miydi?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunu kesin bi\u00e7imde s\u00f6ylemek i\u00e7in Avrupa hukuk tarihinin \u00fclkeler baz\u0131nda kapsaml\u0131 olarak taranmas\u0131 gerekir. Elimizdeki 1903 tarihli Servet-i F\u00fcnun yaz\u0131s\u0131, Arman Aram\u2019\u0131n Avrupa\u2019daki ilk g\u00f6rme engelli avukat oldu\u011funu s\u00f6ylemiyor. Ancak onun 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunda \u0130talya\u2019da hukuk e\u011fitimi ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, 1895\u2019te baroya kaydoldu\u011funu ve Floransa mahkemelerinde fiilen avukatl\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k bi\u00e7imde belgeliyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arman\u2019dan \u00f6nce de g\u00f6rme engelli hukuk\u00e7ular\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na dair \u00f6rnekler bulunuyor. Bu nedenle bug\u00fcn i\u00e7in \u201cAvrupa\u2019n\u0131n ilk g\u00f6rme engelli avukat\u0131\u201d diyebilmek i\u00e7in hen\u00fcz yeterli bilgiye sahip de\u011filiz. Daha ihtiyatl\u0131 ve mevcut kaynaklar\u0131n izin verdi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde \u015funu s\u00f6yleyebiliriz: Arman Aram Efendi, 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131ndan itibaren Avrupa\u2019da hukuk mesle\u011fini fiilen icra eden erken d\u00f6nem g\u00f6rme engelli hukuk\u00e7ular\u0131ndan biri olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dcstelik onu ilgin\u00e7 k\u0131lan yaln\u0131zca g\u00f6rme engelli olmas\u0131 de\u011fil. Arman, 1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fmu\u015f bir Osmanl\u0131 Ermenisiydi. E\u011fitimini Osmanl\u0131 topraklar\u0131nda de\u011fil, \u0130talya\u2019daki kurumlarda tamamlam\u0131\u015f Napoli, Livorno ve Pisa\u2019dan ge\u00e7erek Floransa mahkemelerine ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Arman Aram\u2019\u0131n hikayesi ne anlat\u0131yor?<\/h4>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doktor Esat\u2019\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131n as\u0131l amac\u0131 da burada ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Arman Aram Efendi\u2019nin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 yaln\u0131zca \u201cs\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 bir adam\u0131n hikayesi\u201d olarak anlatm\u0131yordu. Arman\u2019\u0131n hayat\u0131n\u0131, g\u00f6rme engellilerin e\u011fitimine harcanan eme\u011fin sonu\u00e7 verece\u011fini g\u00f6stermek i\u00e7in \u00f6rnek olarak sunuyordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doktor Esat\u2019\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131n sonunda Dar\u00fclaceze\u2019ye ili\u015fkin yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6nerinin anlam\u0131 da tam olarak budur. E\u011fer Napoli, Livorno, Pisa ve Floransa\u2019da g\u00f6rme engelli bir \u00e7ocu\u011fun e\u011fitim alarak hukuk\u00e7u olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabiliyorsa, benzer imkanlar Osmanl\u0131 \u00fclkesinde neden olu\u015fturulmas\u0131n? Arman Aram Efendi\u2019nin hayat\u0131 bu soruya verilmi\u015f g\u00fc\u00e7l\u00fc bir cevapt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doktor Esat, Arman\u2019\u0131n hik\u00e2yesini g\u00f6rme engellilerin e\u011fitimi i\u00e7in harcanacak eme\u011fin bo\u015fa gitmeyece\u011finin bir delili olarak sunuyordu. Ona g\u00f6re Dar\u00fclaceze\u2019de g\u00f6rme engellilerin e\u011fitim ve terbiyesini sa\u011flayacak tedbirlerin al\u0131nmas\u0131 ve b\u00f6yle bir hay\u0131r kurumunun olu\u015fturulmas\u0131, Osmanl\u0131 \u00fclkesinde de benzer ilerlemelerin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7abilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dolay\u0131s\u0131yla Arman Aram\u2019\u0131n hikayesi yaln\u0131zca bireysel bir ba\u015far\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc de\u011fildi. 1903\u2019te Osmanl\u0131 bas\u0131n\u0131nda engellilik, e\u011fitim ve toplumsal imkanlar \u00fczerine y\u00fcr\u00fct\u00fclen tart\u0131\u015fman\u0131n da bir par\u00e7as\u0131. Arman\u2019\u0131n hayat\u0131, \u201cE\u011fitim verildi\u011finde ne olabilir?\u201d sorusuna verilmi\u015f somut bir \u00f6rnek olarak kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aradan ge\u00e7en y\u00fcz y\u0131ldan fazla zamana ra\u011fmen hikayenin ba\u015fka bir taraf\u0131 da bug\u00fcn hala dikkat \u00e7ekici: Bazen mesele bir insan\u0131n neyi g\u00f6remedi\u011fi de\u011fil, toplumun onun yapabileceklerini g\u00f6r\u00fcp g\u00f6remedi\u011fidir. Bug\u00fcn onu g\u00f6rebilece\u011fimiz tek bir foto\u011frafa dahi ula\u015famad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Arman Aram\u2019\u0131n bu hikayesi, onun izini s\u00fcrecek yeni ara\u015ft\u0131rmalar i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ba\u015flang\u0131\u00e7 niteli\u011finde.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>[1] Kadircan H\u0131d\u0131r Keskinbora, \u201c1902 Br\u00fcksel K\u00f6rlerin Durumlar\u0131n\u0131n D\u00fczeltilmesi Kongresi ve \u0130stanbul\u2019dan Kat\u0131lan G\u00f6z Hekiminin De\u011ferlendirmesi &#8211; Derleme\u201d, Turkish Journal Of Ophthalmology, 38(4), s. 353-360.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>[2] Servet-i F\u00fcnun, No: 649, 18 Eyl\u00fcl 1319, s. 379-380.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/haber\/floransa-mahkemelerinde-bir-osmanli-ermenisi-avukat-arman-aram-42255\"><strong><em>https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/haber\/floransa-mahkemelerinde-bir-osmanli-ermenisi-avukat-arman-aram-42255<\/em><\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fdu. D\u00f6rt ya\u015f\u0131nda g\u00f6rme yetisini kaybetti. Napoli\u2019de g\u00f6rme engelliler mektebinde okudu, Livorno\u2019da e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc, Pisa\u2019da hukuk tahsil etti ve Floransa\u2019da avukatl\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131. 1895\u2019te Floransa Barosu\u2019na kaydolan, Osmanl\u0131 Devleti tebaas\u0131ndan bir Ermeni, Avrupa\u2019n\u0131n hukuk d\u00fcnyas\u0131nda kendisine bir yer a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u00dcstelik b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6rme yetisinden mahrum olarak ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131.\u201d Tugay Ayd\u0131n 20. y\u00fczy\u0131l ba\u015f\u0131nda Osmanl\u0131 bas\u0131n\u0131nda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":87655,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,70,19],"tags":[],"class_list":["post-87654","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-makaleler","category-unluler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u201c1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fdu. D\u00f6rt ya\u015f\u0131nda g\u00f6rme yetisini kaybetti. Napoli\u2019de g\u00f6rme engelliler mektebinde okudu, Livorno\u2019da e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc, Pisa\u2019da hukuk tahsil etti ve Floransa\u2019da avukatl\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131. 1895\u2019te Floransa Barosu\u2019na kaydolan, Osmanl\u0131 Devleti tebaas\u0131ndan bir Ermeni, Avrupa\u2019n\u0131n hukuk d\u00fcnyas\u0131nda kendisine bir yer a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u00dcstelik b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6rme yetisinden mahrum olarak ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131.\u201d Tugay Ayd\u0131n 20. y\u00fczy\u0131l ba\u015f\u0131nda Osmanl\u0131 bas\u0131n\u0131nda [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-10-22T06:43:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-22T06:43:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"987\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"555\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\"},\"headline\":\"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram\",\"datePublished\":\"2026-10-22T06:43:18+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-22T06:43:19+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654\"},\"wordCount\":1636,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/10\\\/Arman-Aram.jpg\",\"articleSection\":[\"Haberler\",\"Makaleler\",\"\u00dcnl\u00fcler\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654\",\"name\":\"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/10\\\/Arman-Aram.jpg\",\"datePublished\":\"2026-10-22T06:43:18+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-22T06:43:19+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/10\\\/Arman-Aram.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/10\\\/Arman-Aram.jpg\",\"width\":987,\"height\":555},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=87654#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"\u201c1869\u2019da \u0130stanbul\u2019da do\u011fdu. D\u00f6rt ya\u015f\u0131nda g\u00f6rme yetisini kaybetti. Napoli\u2019de g\u00f6rme engelliler mektebinde okudu, Livorno\u2019da e\u011fitimini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc, Pisa\u2019da hukuk tahsil etti ve Floransa\u2019da avukatl\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131. 1895\u2019te Floransa Barosu\u2019na kaydolan, Osmanl\u0131 Devleti tebaas\u0131ndan bir Ermeni, Avrupa\u2019n\u0131n hukuk d\u00fcnyas\u0131nda kendisine bir yer a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u00dcstelik b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 g\u00f6rme yetisinden mahrum olarak ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131.\u201d Tugay Ayd\u0131n 20. y\u00fczy\u0131l ba\u015f\u0131nda Osmanl\u0131 bas\u0131n\u0131nda [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2026-10-22T06:43:18+00:00","article_modified_time":"2026-10-22T06:43:19+00:00","og_image":[{"width":987,"height":555,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3"},"headline":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram","datePublished":"2026-10-22T06:43:18+00:00","dateModified":"2026-10-22T06:43:19+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654"},"wordCount":1636,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg","articleSection":["Haberler","Makaleler","\u00dcnl\u00fcler"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654","name":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg","datePublished":"2026-10-22T06:43:18+00:00","dateModified":"2026-10-22T06:43:19+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/10\/Arman-Aram.jpg","width":987,"height":555},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=87654#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Floransa mahkemelerinde bir Osmanl\u0131 Ermenisi: Avukat Arman Aram"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87654","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=87654"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87654\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":87656,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/87654\/revisions\/87656"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/87655"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=87654"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=87654"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=87654"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}