{"id":85816,"date":"2026-03-24T01:45:43","date_gmt":"2026-03-24T06:45:43","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816"},"modified":"2026-03-24T01:45:43","modified_gmt":"2026-03-24T06:45:43","slug":"fethiye-vahan-missak-anlatilmasi-guc-uc-hikaye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816","title":{"rendered":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nde haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren &#8220;Diaspora Hikayeleri: Kitaplar Kendini \u0130cat Etti\u011finde&#8230;&#8221; etkinli\u011finde Fethiye \u00c7etin, Vahan Tekeyan ve Missak Manouchian\u2019\u0131n kitaplar\u0131n\u0131n Frans\u0131z Parantez Yay\u0131nevi taraf\u0131ndan Frans\u0131zcaya \u00e7evrilme hikayeleri anlat\u0131ld\u0131.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Norayr Olgar <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>11 Mart \u00c7ar\u015famba ak\u015fam\u0131 Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nin D\u00e9mirian salonunda, haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren bir bulu\u015fma ger\u00e7ekle\u015fti. Organisation Terre et Culture\/ Toprak ve K\u00fclt\u00fcr Derne\u011fi giri\u015fimiyle ve Marsilya\u2019da bulunan, Frans\u0131z okuru Ermeni edebiyat\u0131 ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle bulu\u015fturan \u00c9ditions Parenth\u00e8ses (Parantez Yay\u0131nevi) i\u015f birli\u011fiyle d\u00fczenlenen etkinlikte edit\u00f6r ve \u00e7evirmen Houri Varjab\u00e9dian dinleyicilerle bulu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Diaspora Hikayeleri: Kitaplar Kendini \u0130cat Etti\u011finde&#8230;&#8221; ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda d\u00fczenlenen \u00f6zel gecede, Houri Varjab\u00e9dian, yay\u0131nevinden \u00e7\u0131kan \u00fc\u00e7 kitab\u0131n yay\u0131n ser\u00fcvenini anlatt\u0131: Fethiye \u00c7etin\u2019in \u201cAnneannem\u201d, Vahan Tekeyan\u2019\u0131n \u201cKayseri\u201d ve Missak Manouchian\u2019\u0131n \u00e7ok yeni, \u015eubat 2026\u2019da \u00e7\u0131kan, \u201cG\u00fcnl\u00fckler\u201di.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/static.agos.com.tr\/2026\/03\/p282hd.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Gecenin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f konu\u015fmas\u0131n\u0131 Organisation Terre et Culture\u2019den Nelly Kapr\u00e9lian yapt\u0131. Parantez Yay\u0131nevi\u2019nin Frans\u0131z bas\u0131n\u0131nda ve diasporada yeterince yer bulamad\u0131\u011f\u0131n\u0131, hak etti\u011fi de\u011ferin tam olarak verilmedi\u011fini belirterek s\u00f6zlerine ba\u015flayan Kapr\u00e9lian, yay\u0131nevinin 1979\u2019dan bu yana 47 y\u0131ll\u0131k k\u00f6kl\u00fc ge\u00e7mi\u015fine de\u011findi ve yay\u0131nevinin Ermeni k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle olan ba\u011f\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fimine dikkat \u00e7ekti. \u0130lk olarak &#8220;Arm\u00e9nies\/Ermenistanlar\u201d ad\u0131yla ba\u015flayan serinin, Ermenistan\u2019\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmas\u0131yla birlikte bir yenilenme s\u00fcrecine girdi\u011fini ve yerini &#8220;Diasporales \/ Diaspora Hikayeleri\u201d koleksiyonuna b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir kitab\u0131n binbir farkl\u0131 \u015fekilde do\u011fabilece\u011fini s\u00f6yleyen Varjab\u00e9dian, hik\u00e2yelere, tefrika edilmi\u015f yaz\u0131lara, hat\u0131rata nas\u0131l ula\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 anlatt\u0131. Yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131 her \u015feyden \u00f6nce bir tutku ve kitap a\u015fk\u0131 meselesi olarak g\u00f6ren Varjab\u00e9dian, sadece Ermenistan\u2019da de\u011fil 1915 \u00f6ncesinde Tiflis\u2019te, \u0130stanbul\u2019da, Ermenilerin yo\u011fun oldu\u011fu her \u015fehirde yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131n \u00f6neminden bahsetti.<\/p>\n\n\n\n<p>Houri Varjebedian, Frans\u0131zca yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 Fethiye \u00c7etin\u2019in \u201cAnneannem\u201d, Vahan Tekeyan\u2019\u0131n \u201cKayseri\u201d kitab\u0131 ve Missak Manouchian\u2019\u0131n \u201cG\u00fcnl\u00fckler\u201dni gecenin ana konusu olarak se\u00e7mesinin nedenini her birinin ser\u00fcveninin birbirinden tamamen farkl\u0131 olmas\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n\n\n\n<p>Varjab\u00e9dian, \u201cBu ak\u015fam bahsetti\u011fimiz \u00fc\u00e7 yazar\u0131n da ortak bir noktas\u0131 var: \u00dc\u00e7\u00fc de fikirleri y\u00fcz\u00fcnden hapis yatm\u0131\u015f ki\u015filer. Hem Fethiye \u00c7etin hem Vahan Tekeyan hem de Missak Manouchian.\u201d<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/static.agos.com.tr\/2026\/03\/p457hd.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">\u201cGazete ilan\u0131yla ba\u015flayan yolculuk\u201d<\/h4>\n\n\n\n<p>Houri Varjab\u00e9dian, Fethiye \u00c7etin\u2019in 2004\u2019te T\u00fcrkiye\u2019de Metis Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan ve b\u00fcy\u00fck yank\u0131 uyand\u0131ran &#8220;Anneannem&#8221; kitab\u0131n\u0131n Frans\u0131zca yay\u0131nlanma s\u00fcrecini, \u00e7eviri niteli\u011fi ve eserin zenginle\u015ftirilmesi \u00fczerinden detayland\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Varjab\u00e9dian\u2019\u0131n anlat\u0131s\u0131na g\u00f6re, kitab\u0131n Frans\u0131zcadaki ilk bask\u0131s\u0131 \u00c9ditions de l&#8217;Aube taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131 ancak bu bask\u0131 do\u011frudan T\u00fcrk\u00e7eden de\u011fil, \u0130ngilizce metin \u00fczerinden, yani &#8220;\u00e7evirinin \u00e7evirisi&#8221; y\u00f6ntemiyle haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131. Fethiye \u00c7etin\u2019in bu durumdan duydu\u011fu memnuniyetsizlik ve kitab\u0131n mevcudunun t\u00fckenmesi \u00fczerine, Paris\u2019teki Ermeni Avukatlar Derne\u011fi \u00fcyesi Virginie Dusen arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla Parantez Yay\u0131nlar\u0131 ile ileti\u015fime ge\u00e7ildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yay\u0131nevi, eserin do\u011frudan T\u00fcrk\u00e7eden yeniden \u00e7evrilmesi ve t\u00fcm s\u00fcrecin Fethiye \u00c7etin ile Virginie Dusen\u2019in kontrol\u00fcnde ilerlemesi karar\u0131yla haz\u0131rl\u0131klara ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Kapak tasar\u0131m\u0131 ve Habap \u00e7e\u015fmeleri<\/h4>\n\n\n\n<p>Konu\u015fmada Fethiye \u00c7etin\u2019in anneannesinin ger\u00e7ek kimli\u011fini 25 ya\u015f\u0131ndayken \u00f6\u011frendi\u011fi belirtildi. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar sonucunda anneannesinin as\u0131l ad\u0131n\u0131n Heranu\u015f oldu\u011fu, Palu yak\u0131nlar\u0131ndaki 207 haneli Habap (Ermenice: Havav) k\u00f6y\u00fcnde, Hovannes ve Iskuhi Gadarian\u2019\u0131n \u00e7ocu\u011fu olarak d\u00fcnyaya geldi\u011fi kaydedildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Houri Varjab\u00e9dian, Fethiye \u00c7etin\u2019in ailesini bulmak i\u00e7in \u00f6nce Agos, ard\u0131ndan Paris\u2019teki Haratch gazetesine ilan verdi\u011fini aktard\u0131. New York\u2019ta ya\u015fayan Ba\u015fepiskopos Mesrob A\u015f\u00e7\u0131yan\u2019\u0131n ilandaki &#8220;Habap&#8221; ismini fark etmesi \u00fczerine Gadaryan ailesine ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve \u00c7etin\u2019in ABD\u2019deki akrabalar\u0131yla tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece de\u011finildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Varjab\u00e9dian, kapak tasar\u0131m\u0131 i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7ta farkl\u0131 bir fikir \u00fczerinde durulsa da, Suriyeli Ermeni foto\u011fraf\u00e7\u0131 Hra\u00efr Sarkissian\u2019\u0131n &#8220;M\u00fcsl\u00fcmanla\u015fm\u0131\u015f (Gizli) Ermeniler&#8221; serisindeki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n tercih edildi\u011fini belirtti.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayr\u0131ca bu bask\u0131ya, Fethiye \u00c7etin, Terre et Culture ve yerel halk\u0131n i\u015fbirli\u011fiyle ger\u00e7ekle\u015ftirilen &#8220;Habap \u00c7e\u015fmeleri&#8221; restorasyon projesinin \u00f6yk\u00fcs\u00fc de ek b\u00f6l\u00fcmler olarak dahil edildi. Varjab\u00e9dian, bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n Ermeni izlerinin silinmesine kar\u015f\u0131 haf\u0131zay\u0131 koruma amac\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/static.agos.com.tr\/2026\/03\/p392hd-1.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Bir \u015fairin ve ailenin portresi<\/h4>\n\n\n\n<p>Houri Varjab\u00e9dian, gecenin ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde &#8220;\u015eairlerin Prensi&#8221; olarak tan\u0131nan Vahan Tekeyan\u2019\u0131n, Parantez Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan &#8220;Kayseri\/C\u00e9sar\u00e9e\u201d adl\u0131 eserini ve bu eserin arka plan\u0131ndaki tarihi dokuyu izleyicilere aktard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Varjab\u00e9dian, Vahan Tekeyan\u2019\u0131n Kayserili bir aileden geldi\u011fini, ailenin ticaretle u\u011fra\u015fan geni\u015f bir kolunun Marsilya\u2019da yerle\u015fik oldu\u011funu belirtti. Anlat\u0131da, Tekeyan\u2019\u0131n kuzeni Charles-Diran Tekeyan\u2019\u0131n 1915\u2019te Musa Da\u011f Ermenilerini kurtaran Frans\u0131z donanmas\u0131nda g\u00f6revli bir denizci oldu\u011fu bilgisine yer verildi. Tekeyan\u2019\u0131n ailesinin aksine t\u00fcccar de\u011fil, tamamen yaz\u0131ya ve \u015fiire adanm\u0131\u015f \u00e7alkant\u0131l\u0131 bir hayat s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc; M\u0131s\u0131r ve Fransa aras\u0131nda gidip gelen, siyasi olarak Ramgavar (Demokrat \u00d6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc Parti) saflar\u0131nda aktif bir fig\u00fcr oldu\u011fu kaydedildi.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">1913 Kayseri yolculu\u011fu<\/h4>\n\n\n\n<p>Kitab\u0131n oda\u011f\u0131nda yer alan 1913\u2019teki yolculuk, Tekeyan\u2019\u0131n Kayseri\u2019deki Surp Garabed Okulu\u2019na m\u00fcd\u00fcr olarak \u00f6nerilmesiyle ba\u015fl\u0131yor. Varjab\u00e9dian, \u0130stanbul do\u011fumlu olan Tekeyan\u2019\u0131n, annesinin tavsiyesi \u00fczerine ata topraklar\u0131n\u0131 g\u00f6rmek amac\u0131yla bu teklifi kabul etti\u011fini aktard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c9ditions Parenth\u00e8ses\u2019in kitab\u0131 haz\u0131rlama s\u00fcrecinde kapsaml\u0131 bir ar\u015fiv \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc de ifade edildi. Kitapta, Tekeyan\u2019\u0131n yolculu\u011funu belgelemek ad\u0131na 1914\u2019te \u0130stanbul\u2019da Ermenice bas\u0131lm\u0131\u015f bir cep atlas\u0131ndan al\u0131nan, k\u00f6ylerin Ermenice harflerle not edildi\u011fi Kayseri haritas\u0131na ve Albert Kahn ar\u015fivleri ve d\u00f6nemin Frans\u0131z gezginlerinin kay\u0131tlar\u0131ndan derlenen, Ba\u011fdat Demiryolu in\u015faat\u0131n\u0131 ve b\u00f6lgeyi g\u00f6steren g\u00f6rsellere yer verildi\u011fi belirtildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Vahan Tekeyan\u2019\u0131n bu yolculuk s\u0131ras\u0131nda tuttu\u011fu g\u00fcnl\u00fck, sadece bir g\u00fczerg\u00e2h d\u00f6k\u00fcm\u00fc de\u011fil, ayn\u0131 zamanda d\u00f6nemin sosyolojik yap\u0131s\u0131na dair keskin g\u00f6zlemler sunan edebi bir belge niteli\u011fi ta\u015f\u0131yor. \u0130stanbul\u2019dan yola \u00e7\u0131kan Tekeyan, trende farkl\u0131 dillerin ve kimliklerin birbirine kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 anlara tan\u0131kl\u0131k ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Tekeyan, ufukta beliren Erciyes Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n devasa heybeti ve b\u00fcy\u00fcleyici g\u00f6rkemi kar\u015f\u0131s\u0131nda adeta dilini yutmu\u015f\u00e7as\u0131na bir hayranl\u0131\u011fa kap\u0131larak, tabiat\u0131n bu an\u0131tsal duru\u015funu g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn en \u00f6zel k\u00f6\u015fesine yerle\u015ftiriyor.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Tekeyan&#8217;\u0131n tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve yay\u0131nc\u0131l\u0131k<\/h4>\n\n\n\n<p>Vahan Tekeyan&#8217;\u0131n Kayseri\u2019deki okul m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemi, siyasi duru\u015fu ve vicdani sorumluluklar\u0131 aras\u0131ndaki dengeyi yans\u0131tan \u00f6nemli bir olayla noktalan\u0131yor. Tekeyan, o d\u00f6nemde siyasi rakibi olan Ta\u015fnak partisi kurucular\u0131ndan Simon Zavarian\u2019\u0131n \u00f6l\u00fcm haberini al\u0131nca, aralar\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131na ra\u011fmen bir anma gecesi d\u00fczenliyor. Bu karar, okulun muhafazakar \u00f6\u011fretmenleri taraf\u0131ndan tepkiyle kar\u015f\u0131lan\u0131yor ve Tekeyan, e\u011fitim y\u0131l\u0131 bitmeden \u0130stanbul\u2019a geri \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Kud\u00fcs\u2019teki Surp Hagop Manast\u0131r\u0131\u2019na g\u00f6nderilme karar\u0131n\u0131n ard\u0131ndan 1914\u2019te \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nen Tekeyan, k\u0131sa s\u00fcre sonra 1915 B\u00fcy\u00fck Felaketi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Hayatta kalmay\u0131 ba\u015faran \u015fair, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011fretmenlerin ve \u00f6\u011frencilerinin yok oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcnce, elindeki notlar\u0131 bir tan\u0131kl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme karar\u0131 al\u0131yor. Bu notlar ilk olarak 1921\u2019de \u0130stanbul\u2019daki Jamanak gazetesinde tefrika ediliyor. Eserin 2016\u2019da yine Jamanak taraf\u0131ndan kitap olarak bas\u0131lmas\u0131, Houri Varjab\u00e9dian\u2019\u0131n dikkatini \u00e7ekiyor ve metnin Frans\u0131zcaya kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 s\u00fcreci ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c9ditions Parenth\u00e8ses b\u00fcnyesinde yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7 y\u0131l s\u00fcren haz\u0131rl\u0131k a\u015famas\u0131nda, sadece bir \u00e7eviriyle yetinilmeyerek metin geni\u015f kapsaml\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmayla zenginle\u015ftirilyor. Kitaba Tekeyan\u2019\u0131n hapis an\u0131lar\u0131, foto\u011fraf ar\u015fivleri ve Tekeyan ailesine dair eklemeler yap\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Yay\u0131n s\u00fcrecinde \u0130stanbul\u2019daki Jamanak ve Aras Yay\u0131nc\u0131l\u0131k ile kurulan \u00e7eviri takas\u0131 ve i\u015fbirli\u011fi modeli uygulan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Missak Manouchian\u2019\u0131n da b\u00fcy\u00fck bir hayranl\u0131k duydu\u011fu ve 1934\u2019te ad\u0131na \u015fiir ithaf etti\u011fi Tekeyan\u2019\u0131n bu eseri, hem edebi sadakati korumak hem de Frans\u0131zca okuru i\u00e7in \u00f6zg\u00fcn bir atmosfer yaratmak amac\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fclen titiz bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonucunda raflardaki yerini al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/static.agos.com.tr\/2026\/03\/img-1581-1.jpeg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Manouchian ve kad\u0131nlar\u0131n zinciri<\/h4>\n\n\n\n<p>Houri Varjab\u00e9dian, Missak Manouchian\u2019\u0131n defterlerinin bug\u00fcne ula\u015fma \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc bir &#8220;kad\u0131nlar zinciri&#8221; olarak tan\u0131ml\u0131yor. \u015eubat 2026\u2019da Frans\u0131zca olarak yay\u0131mlanan Missak Manouchian \u201cG\u00fcnl\u00fckler\u201din hikayesi de bunu tam olarak teyid ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>1944\u2019te idam edilen Manouchian\u2019\u0131n e\u015fi M\u00e9lin\u00e9, 1945\u2019te Sovyet Ermenistan\u0131\u2019na giderken polisten ve Gestapo\u2019dan gizleyebildi\u011fi t\u00fcm belgeleri yan\u0131na ald\u0131. Yerevan\u2019da ge\u00e7irdi\u011fi 18 y\u0131ll\u0131k &#8220;rehin&#8221; hayat\u0131 boyunca bu ar\u015fivleri Stalin Caddesi\u2019ndeki (\u015fimdi Ma\u015ftots Caddesi) tek odal\u0131 evinde koruyabildi.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00e9lin\u00e9\u2019nin 1964\u2019te Fransa\u2019ya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc \u00f6ncesinde bu belgeler, Henriette ad\u0131nda birine, ondan da Gratia Bardassarian\u2019a emanet edildi. Bu emanet zinciri, belgelerin 1990\u2019da Yerevan\u2019daki Edebiyat ve Sanat M\u00fczesi\u2019ne teslim edilmesine kadar devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Varjab\u00e9dian, Manouchian\u2019\u0131n defterlerinin sadece birer tarihi belge de\u011fil, ayn\u0131 zamanda Ad\u0131yaman\u2019da ba\u015flayan ve Paris\u2019te marangozluktan modelli\u011fe uzanan bir hayat\u0131n entelekt\u00fcel derinli\u011fini yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1915\u2019te ailesini kaybeden, L\u00fcbnan\u2019daki yetimhanelerde b\u00fcy\u00fcyen ve Fransa\u2019ya gelene kadar sadece d\u00f6rt y\u0131l okula gidebilen Manouchian\u2019\u0131n Tolstoy, Freud, Romain Rolland ve Oscar Wilde gibi isimlerin metinlerini elle kopyalad\u0131\u011f\u0131 not defterleri, onun sanata ve felsefeye olan tutkusunu ortaya koyuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>1927\u2019de kur\u015fun kalemle yaz\u0131lan ve silinmek \u00fczere olan bu metinler, Beyrut\u2019taki g\u00f6n\u00fcll\u00fclerin deste\u011fiyle dijital ortama aktar\u0131larak yay\u0131na haz\u0131rland\u0131. Yay\u0131nc\u0131y\u0131 bir &#8220;aktar\u0131c\u0131&#8221; olarak g\u00f6ren Varjab\u00e9dian, Manouchian\u2019\u0131n bu g\u00fcnl\u00fcklerinin, onun insani karakterini ve m\u00fccadeleci ruhunu t\u00fcm \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131yla yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor. Houri Varjab\u00e9dian, sunumunu Missak Manouchian\u2019\u0131n 30 May\u0131s 1933 tarihli g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u015fu dokunakl\u0131 notla sonland\u0131rd\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Gurgen Mahari\u2019nin &#8216;\u00c7ocukluk ve Gen\u00e7lik&#8217; kitab\u0131n\u0131 okuyorum ve aynada kendimi g\u00f6rm\u00fc\u015f gibi g\u00f6zya\u015flar\u0131na bo\u011fuluyorum. Bana bu kadar yak\u0131n bir kalple dertle\u015fmek ne b\u00fcy\u00fck bir teselli. Bir g\u00fcn ben de kendi otobiyografimi yazaca\u011f\u0131m. Benimki bamba\u015fka olacak ama aram\u0131zda o kopmaz, duygusal ba\u011f\u0131 bulaca\u011f\u0131z. \u00c7ocuklu\u011fum ve gen\u00e7li\u011fim o kadar \u00e7ok olay ve an\u0131yla dolu ki&#8230; O f\u0131rt\u0131nal\u0131 ba\u015f\u0131m\u0131 yaslayabilece\u011fim bir yast\u0131\u011fa kavu\u015faca\u011f\u0131m ve hayat\u0131m\u0131n roman\u0131n\u0131 ka\u011f\u0131da d\u00f6kece\u011fim g\u00fcn\u00fc bekliyorum.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/haber\/fethiye-vahan-missak-anlatilmasi-guc-uc-hikaye-39845\"><strong><em>https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/haber\/fethiye-vahan-missak-anlatilmasi-guc-uc-hikaye-39845<\/em><\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nde haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren &#8220;Diaspora Hikayeleri: Kitaplar Kendini \u0130cat Etti\u011finde&#8230;&#8221; etkinli\u011finde Fethiye \u00c7etin, Vahan Tekeyan ve Missak Manouchian\u2019\u0131n kitaplar\u0131n\u0131n Frans\u0131z Parantez Yay\u0131nevi taraf\u0131ndan Frans\u0131zcaya \u00e7evrilme hikayeleri anlat\u0131ld\u0131. Norayr Olgar 11 Mart \u00c7ar\u015famba ak\u015fam\u0131 Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nin D\u00e9mirian salonunda, haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren bir bulu\u015fma ger\u00e7ekle\u015fti. Organisation [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":85818,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21,1,54,56],"tags":[],"class_list":["post-85816","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunumuzde-bati-ermenileri","category-haberler","category-kitaplar-elestiriler","category-tartismalar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nde haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren &#8220;Diaspora Hikayeleri: Kitaplar Kendini \u0130cat Etti\u011finde&#8230;&#8221; etkinli\u011finde Fethiye \u00c7etin, Vahan Tekeyan ve Missak Manouchian\u2019\u0131n kitaplar\u0131n\u0131n Frans\u0131z Parantez Yay\u0131nevi taraf\u0131ndan Frans\u0131zcaya \u00e7evrilme hikayeleri anlat\u0131ld\u0131. Norayr Olgar 11 Mart \u00c7ar\u015famba ak\u015fam\u0131 Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nin D\u00e9mirian salonunda, haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren bir bulu\u015fma ger\u00e7ekle\u015fti. Organisation [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-03-24T06:45:43+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"675\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\"},\"headline\":\"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye\",\"datePublished\":\"2026-03-24T06:45:43+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816\"},\"wordCount\":1934,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/03\\\/uc-hikaye-1.jpg\",\"articleSection\":[\"G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Bat\u0131 Ermenileri\",\"Haberler\",\"Kitaplar-Ele\u015ftiriler\",\"Tart\u0131\u015fmalar\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816\",\"name\":\"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/03\\\/uc-hikaye-1.jpg\",\"datePublished\":\"2026-03-24T06:45:43+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/03\\\/uc-hikaye-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2026\\\/03\\\/uc-hikaye-1.jpg\",\"width\":1200,\"height\":675},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=85816#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nde haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren &#8220;Diaspora Hikayeleri: Kitaplar Kendini \u0130cat Etti\u011finde&#8230;&#8221; etkinli\u011finde Fethiye \u00c7etin, Vahan Tekeyan ve Missak Manouchian\u2019\u0131n kitaplar\u0131n\u0131n Frans\u0131z Parantez Yay\u0131nevi taraf\u0131ndan Frans\u0131zcaya \u00e7evrilme hikayeleri anlat\u0131ld\u0131. Norayr Olgar 11 Mart \u00c7ar\u015famba ak\u015fam\u0131 Paris Ermeni K\u00fclt\u00fcr Evi\u2019nin D\u00e9mirian salonunda, haf\u0131za ve edebiyat\u0131 bir araya getiren bir bulu\u015fma ger\u00e7ekle\u015fti. Organisation [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2026-03-24T06:45:43+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":675,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"7 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3"},"headline":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye","datePublished":"2026-03-24T06:45:43+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816"},"wordCount":1934,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg","articleSection":["G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Bat\u0131 Ermenileri","Haberler","Kitaplar-Ele\u015ftiriler","Tart\u0131\u015fmalar"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816","name":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg","datePublished":"2026-03-24T06:45:43+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2026\/03\/uc-hikaye-1.jpg","width":1200,"height":675},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=85816#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Fethiye, Vahan, Missak: Anlat\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/42a46675f00a8f1e84520e8c56500de3","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85816","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=85816"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85816\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":85819,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85816\/revisions\/85819"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/85818"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=85816"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=85816"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=85816"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}