{"id":79625,"date":"2024-05-27T07:12:30","date_gmt":"2024-05-27T12:12:30","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625"},"modified":"2024-05-27T07:12:30","modified_gmt":"2024-05-27T12:12:30","slug":"govdun-ve-hagt-ermenileri-1915e-dogru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625","title":{"rendered":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#8217;e do\u011fru"},"content":{"rendered":"<div><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-79626\" src=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-342x270.jpeg\" alt=\"\" width=\"342\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-342x270.jpeg 342w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-768x606.jpeg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-560x442.jpeg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-260x205.jpeg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi-160x126.jpeg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg 920w\" sizes=\"auto, (max-width: 342px) 100vw, 342px\" \/><\/div>\n<div class=\"post-meta\"><strong><span class=\"posted-by\"><span class=\"reviewer\"><a title=\"Hovsep Hayreni\" href=\"https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazar\/461\/hovsep-hayreni\" rel=\"author\">Hovsep Hayreni<\/a><\/span>\u00a0 \u00a0<\/span><\/strong><\/div>\n<div class=\"post-meta\"><em><strong><span style=\"color: #333333; font-family: 'Cantata One', serif; letter-spacing: 0.05em;\">Sivas (Sebastia-&#8216;Akunq&#8217; web sitesi) Hafik\u2019teki \u201cSat\u0131l\u0131k Kilise\u201d haberinden yola \u00e7\u0131kan yazar Hovsep Hayreni, yaz\u0131 dizisinin ge\u00e7en hafta yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Sivas ve Hafik Ermenilerinin uzak tarihine odaklanm\u0131\u015ft\u0131. Bu hafta yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z son b\u00f6l\u00fcmle art\u0131k 1915\u2019e yakla\u015f\u0131yor.<\/span><\/strong><\/em><\/div>\n<div class=\"post-container cf\">\n<div class=\"post-content-right\">\n<div class=\"post-content description \">\n<p>Govdun, Ha\u011ft, Xandzar, Xorsana ve ba\u015fka k\u00f6ylerin halk\u0131 daha 1890&#8217;l\u0131 y\u0131llarda H\u0131n\u00e7ak Parti\u2019sinden devrimcilerin etki alan\u0131ndayd\u0131lar. 1895&#8217;te Abd\u00fclhamit&#8217;in pogrom ve katliamlar\u0131nda b\u00fcy\u00fck kay\u0131plar vermi\u015ftiler. Alis&#8217;in (K\u0131z\u0131l\u0131rmak) yukar\u0131 vadisinde o d\u00f6nem 5 bin Ermeni can vermi\u015fti.Yine de d\u0131\u015fardaki gurbet\u00e7ilerinin yard\u0131m\u0131yla yaralar\u0131n\u0131 \u00e7abuk sard\u0131lar. 1908 Me\u015frutiyet ilan\u0131yla \u00fcmitlendiler. Ayd\u0131nlanman\u0131n h\u0131zl\u0131 ivme kazand\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgede yeni bir nesil ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve \u00fcnl\u00fc devrimci Murad&#8217;\u0131n geri d\u00f6nmesiyle ulusal demokratik m\u00fccadele ilerledi.<\/p>\n<div id=\"photoholder1\" class=\"photoholder no-display appear\"><em><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/Sepasdatsi%20Murad.jpg\" alt=\"Sepasdatsi Murad\" width=\"250\" height=\"400\" \/><\/em><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">Sepasdatsi Murad<\/span><\/em><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\">Govdunlu Xrimyan ailesinden olan Murad, devrimci faaliyetiyle yaln\u0131z kendi b\u00f6lgesi olan Sivas&#8217;ta de\u011fil, b\u00fct\u00fcn Ermeni b\u00f6lgelerinde ve ayr\u0131ca devlet nazar\u0131nda \u00fcnl\u00fcyd\u00fc. \u00c7\u00fcnk\u00fc uzun bir d\u00f6nem b\u00f6lge d\u0131\u015f\u0131nda, neredeyse tarihsel Ermenistan&#8217;\u0131n b\u00fct\u00fcn y\u00f6relerinde fedai\u00a0 \u00f6nderi olarak aktivite g\u00f6stermi\u015fti.<\/p>\n<p>Burada onun hayat\u0131n\u0131 \u00f6zetle bile anlatmak uzun olur. Yaln\u0131z d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131na de\u011finmek gerekirse \u015funlar s\u00f6ylenebilir: 1872&#8217;de do\u011fan Murad 20 ya\u015f\u0131ndayken \u0130stanbul&#8217;a gidip ailesine katk\u0131 i\u00e7in hamall\u0131k yaparken Ermeni sorunu etraf\u0131nda ya\u015fanan geli\u015fmelerle, k\u0131rsal b\u00f6lgelerden gelen pogrom ve k\u0131r\u0131m haberleriyle, \u0130stanbul&#8217;daki g\u00f6steriler ve ulusal yay\u0131nlarla politikle\u015fir. Bir Ermeni muhbirin \u201cetkisizle\u015ftirip\u201d Yunanistan&#8217;a ka\u00e7ar, oradan da M\u0131s\u0131r&#8217;a ge\u00e7er ve \u00f6nceleri H\u0131n\u00e7akl\u0131 iken bir s\u00fcre sonra Ta\u015fnak Partisi\u2019ne ba\u011flan\u0131p devrimci fedai hareketine kat\u0131lmak \u00fczere Kafkasya&#8217;ya gider.<\/p>\n<p><strong>Murad\u2019\u0131n hayat\u0131 ve faaliyetleri<\/strong><br \/>\n1902&#8217;de \u015eant fedai grubunun en g\u00f6zde \u00fcyesi olur, 1903&#8217;de Sasun&#8217;a ge\u00e7er ve \u00e7at\u0131\u015fmalarda g\u00f6sterdi\u011fi ba\u015far\u0131larla Antranik&#8217;in sa\u011f kolu haline gelir. Bir s\u00fcre sonra tekrar Kafkasya&#8217;ya ge\u00e7er, \u015eu\u015fi&#8217;den Gandzak&#8217;a, Zangezur&#8217;dan Nah\u00e7\u0131van&#8217;a ayak basmad\u0131\u011f\u0131 yer kalmaz. Viyana&#8217;daki genel toplant\u0131ya kat\u0131ld\u0131ktan sonra tekrar Kafkas&#8217;a, oradan Van, Mu\u015f, Bitlis ve tekrar Sasun&#8217;a kadar g\u00f6revlerde bulunur. 1908 Me\u015frutiyet y\u00f6netimi eski fedailere ve mahkumlara af getirince art\u0131k yasal pozisyona ge\u00e7erek memleketi Sivas&#8217;a d\u00f6ner. K\u00f6y\u00fcnde b\u00fcy\u00fck bir co\u015fkuyla kar\u015f\u0131lan\u0131r. B\u00fct\u00fcn \u00e7evrenin ondan sonraki toplumsal-politik ya\u015fam\u0131nda merkezi bir rol oynar. Bir aya\u011f\u0131 Sivas&#8217;ta, bir aya\u011f\u0131 \u0130stanbul&#8217;da geli\u015fmeleri izleyip Ermeni sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in etkinlikte bulunur.<\/p>\n<p>1908&#8217;in yaratt\u0131\u011f\u0131 sahte umutlardan sonra s\u00fcre\u00e7 \u00e7ok h\u0131zl\u0131 \u015fekilde tehlikeli bir yeni gerilime evrilmi\u015ftir. Daha \u00f6nce 1895-96 k\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 ya\u015fayan b\u00f6lgelerin halk\u0131, Ermeni ayd\u0131nlar\u0131 ve politik partileri yine de yakla\u015fan f\u0131rt\u0131nay\u0131 sezmekten uzakt\u0131r. Murad&#8217;\u0131n ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu Ta\u015fnak Partisi \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n sinsi planlar\u0131na saf\u00e7a aldanarak heba etti\u011fi y\u0131llardan sonra yava\u015f yava\u015f ay\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015f ve 1913&#8217;te ittifak\u0131 sonland\u0131rm\u0131\u015f olsa da, d\u00fcnya sava\u015f\u0131 arifesinde \u00f6ng\u00f6r\u00fcden yoksun ve \u00f6zsavunma y\u00f6n\u00fcnden yine haz\u0131rl\u0131ks\u0131z kal\u0131r.<\/p>\n<p><strong>D\u00fcnya sava\u015f\u0131 ve buharla\u015fan reform planlar\u0131<\/strong><br \/>\nMurad \u015fahsen \u00f6nceki y\u0131llardan beri ciddi \u00f6zsavunma haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan yanad\u0131r, fakat o da kendi b\u00f6lgesinde bunu \u00f6rg\u00fctleme g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve imkanlar\u0131n\u0131 bulamaz. Patlak veren d\u00fcnya sava\u015f\u0131 o y\u0131l h\u00fck\u00fcmetin kabul etmek zorunda kald\u0131\u011f\u0131 Ermeni reform plan\u0131n\u0131 yok etmek i\u00e7in \u0130ttihat\u00e7\u0131 \u015feflere b\u00fcy\u00fck bir f\u0131rsat sunar. Reformu dayatan devletlerin kar\u015f\u0131 kamp\u0131nda sava\u015fa dalarak daha \u00f6nce Bat\u0131\u2019da yitirdi\u011fi topraklara kar\u015f\u0131l\u0131k Do\u011fu\u2019da yay\u0131lmay\u0131 hayal eden \u0130ttihat\u00e7\u0131lar, ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k halinde K\u00fc\u00e7\u00fck Asya&#8217;y\u0131 homojen bir n\u00fcfusla son kale olarak berkitmek i\u00e7in de Ermenilerden ba\u015flayarak Hristiyan topluluklar\u0131 tasfiye etmeye karar verirler. Bu niyet asl\u0131nda Abd\u00fclhamit&#8217;ten beri vard\u0131r, fakat somut bir eylem plan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesi Sar\u0131kam\u0131\u015f yenilgisiyle olmu\u015ftur denebilir.<\/p>\n<p><strong>\u0130lk cinayetler ve tutuklamalar<\/strong><br \/>\n\u0130TC&#8217;nin merkeziyle s\u0131k\u0131 ili\u015fki i\u00e7inde olan Sivas valisi Muammer, Do\u011fu vilayetlerindeki ba\u015fka baz\u0131 valiler gibi bir an \u00f6nce harekete ge\u00e7me sab\u0131rs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterir. Bunun sonucu olarak kendi b\u00f6lgesinde kotard\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 operasyonlar soyk\u0131r\u0131m\u0131n erken i\u015faretleridir. Bunlardan ilki, Der Sahak Odaba\u015fyan isimli rahibin \u0130stanbul Patrikhanesi taraf\u0131ndan murahhas olarak atand\u0131\u011f\u0131 Erzincan&#8217;a giderken yeni takvimle 1 Ocak 1915 g\u00fcn\u00fc Su\u015fehri k\u0131rsal\u0131nda \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi olur. Emri veren Muammer onun devrimci oldu\u011fu ve direni\u015f \u00f6rg\u00fctleyece\u011fi kanaatine sahiptir. \u0130kincisi, Do\u011fu vilayetlerine sevkedilen \u00e7ete alaylar\u0131ndan birinin 8 \u015eubat 1915 g\u00fcn\u00fc yine Su\u015fehri&#8217;ne ba\u011fl\u0131 Purk k\u00f6y\u00fcnde sergiledi\u011fi zul\u00fcmd\u00fcr. Ba\u015fka vilayetlerde benzerleri ancak Nisan-May\u0131s aylar\u0131nda g\u00f6r\u00fclen toplu tutuklamalara Muammer kendi alan\u0131nda daha erken giri\u015fir ve 15 Mart&#8217;ta Merzifon ile Amasya&#8217;dan 17 Ermeni ayd\u0131n ve politik \u00f6nc\u00fcy\u00fc zincirli olarak Sivas&#8217;a getirtir. Sivas \u015fehrinden canl\u0131 g\u00f6zlemleri ile Muammer&#8217;in bu gibi i\u015fg\u00fczarl\u0131klar\u0131n\u0131 sayan Garabed Kapigyan, onun ayn\u0131 \u015fekilde Murad&#8217;\u0131 yakalatmak i\u00e7in de Govdun&#8217;a erken operasyon \u00e7ekti\u011fini anlat\u0131r. Muammer merkeze \u00e7ekti\u011fi telgraflarda kendi vilayetinin Ermenilerini tam bir isyan haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde resmeder ve yap\u0131lacak her \u015feyin m\u00fcbah oldu\u011fu fikrini i\u015fler.<\/p>\n<p>Murad geli\u015fmelerin istikametini do\u011fru olarak g\u00f6rmesine ra\u011fmen tutuklamalar\u0131n \u00f6ncesinde ba\u015flar\u0131na gelecek olan\u0131 okuyamayan b\u00f6lgedeki Ta\u015fnak y\u00f6neticileri itidal tavsiye ederler. Vali Muammer&#8217;in kendisini ele ge\u00e7irmek i\u00e7in k\u00f6ye g\u00f6nderdi\u011fi zaptiyeleri oyalay\u0131p at\u0131na atlad\u0131\u011f\u0131 gibi g\u00f6zden kaybolan Murad, Z\u0131maral\u0131 Ye\u011fo isimli fedai arkada\u015f\u0131yla beraber daha sonra Hre\u015fdagabed Manast\u0131r\u0131&#8217;na gelir ve \u00e7evre k\u00f6ylerden g\u00fcvendi\u011fi \u00f6nc\u00fc ki\u015fileri toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Liderlerde karars\u0131zl\u0131k<\/strong><br \/>\nMurad&#8217;\u0131n b\u00fct\u00fcn kazadaki Ermeni k\u00f6ylerinde \u00f6zsavunma \u00f6rg\u00fctleme \u00f6nerisine kar\u015f\u0131l\u0131k, Ye\u011fo bunun d\u00fc\u015fmana koz vermek ve halk\u0131n k\u0131r\u0131lmas\u0131na yol a\u00e7mak olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek itiraz eder. Tutuklanmas\u0131 muhtemel olan ki\u015filerle b\u00f6lgeden uzakla\u015fmay\u0131 savunur. Murad da \u00f6nceki fikrinde \u0131srarl\u0131 davranmaz ve b\u00f6ylece baz\u0131lar\u0131 b\u00f6lgeden uzakla\u015f\u0131rken baz\u0131 gen\u00e7ler de askere al\u0131nmamak i\u00e7in da\u011fa \u00e7\u0131karlar. O s\u0131ralar hen\u00fcz \u2018tehcir ilan\u0131\u2019 yap\u0131lm\u0131\u015f de\u011fildir. \u00c7ok ge\u00e7meden s\u0131ra tehcire gelince direni\u015f vaziyeti almam\u0131\u015f olman\u0131n halk\u0131 korumaya hizmet etmedi\u011fini anlarlar, fakat art\u0131k i\u015f i\u015ften ge\u00e7mi\u015ftir. Belirtmek gerekir ki, bu b\u00fcy\u00fck yanl\u0131\u015fa pek \u00e7ok yerde d\u00fc\u015f\u00fclmesi, \u00f6nc\u00fclerin safl\u0131k ve \u00e7ekingenli\u011fi yan\u0131nda, imha plan\u0131n\u0131 i\u015fletenlerin \u00e7ok sinsi davranmalar\u0131yla m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015f bir durumdur.\u00a0 Ba\u015fka bir deyi\u015fle Ermeni halk\u0131 Vali Muammer&#8217;in paranoyas\u0131n\u0131 do\u011frulayan bir isyan haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, kendini savunma refleksini g\u00f6stermekten de aciz kalm\u0131\u015f, buna kar\u015f\u0131l\u0131k onun k\u00f6klerini kaz\u0131maya yeminli olan \u0130ttihat\u00e7\u0131 \u015fefler sakin bir halk\u0131 koyun s\u00fcr\u00fcs\u00fc gibi topluca mezbahaya sevk etmekte teredd\u00fct etmemi\u015flerdir.<\/div>\n<div id=\"photoholder2\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/Sivas%20Ermeni%20mahallesi%20(Kaynak-%20Houshamadyan).jpeg\" alt=\"Sivas Ermeni mahallesi (Kaynak- Houshamadyan)\" width=\"350\" height=\"450\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">Sivas Ermeni mahallesi (Kaynak- Houshamadyan)<\/span><\/em><\/div>\n<p><strong>Hafik kazas\u0131nda durum<\/strong><br \/>\nHer b\u00f6lgede oldu\u011fu gibi burada da tehcir ilan\u0131na s\u0131ra gelinceye kadar yayg\u0131n tutuklamalar ve infazlar yap\u0131l\u0131r. Yerel haf\u0131za kitaplar\u0131 ve tan\u0131kl\u0131k ar\u015fivlerinden Raymond Kevorkian&#8217;\u0131n sundu\u011fu \u00f6zl\u00fc tabloya bir g\u00f6z atmak, bu k\u00f6ylerin halk\u0131na ne yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamaya yeter. Hafik kazas\u0131 ve k\u00f6ylerinde ilk tutuklamalar Nisan ay\u0131 ba\u015flar\u0131nda olmu\u015ftur. Bu operasyonlar\u0131 y\u00fcr\u00fcten \u00e7ete reisleri K\u00fct\u00fcko\u011flu H\u00fcseyin ve Zaral\u0131 Mahir&#8217;dir. Baz\u0131 tutuklular\u0131 hemen \u00f6ld\u00fcr\u00fcrler. Baz\u0131lar\u0131n\u0131 da Sivas&#8217;a g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, \u015eifahiye ve G\u00f6k Medreselerine kapat\u0131rlar. Haziran ay\u0131nda tutuklamalar \u00e7ok b\u00fcy\u00fck say\u0131lara ula\u015f\u0131r. Sivas merkezi ve ba\u015fka kazalar\u0131yla e\u015f zamanl\u0131 olarak Hafik kazas\u0131, Govdun, Ha\u011ft, Gavra, Xorsana ve ba\u015fka k\u00f6ylerinin halk\u0131 da \u00f6nde gelen erkeklerinden mahrum edilir. Partili, partisiz toplum \u00f6nc\u00fcleri, mahalli y\u00f6neticiler, \u00f6\u011fretmenler, papazlar ba\u015fta olmak \u00fczere y\u00f6reden tutuklanan 2.000 ki\u015fi Ko\u00e7hisar ve Sivas\u2019ta hapsedilir. Silah teslim etmeleri i\u00e7in i\u015fkence g\u00f6r\u00fcrler. Geceleri 50-100 ki\u015filik gruplar halinde g\u00f6t\u00fcr\u00fclen tutuklular Seyfe Ge\u00e7idi&#8217;nde ve Bo\u011faz K\u00f6pr\u00fc yak\u0131nlar\u0131nda katledilirler.<\/p>\n<p>Hafik kazas\u0131n\u0131n tehciri Murad&#8217;\u0131n k\u00f6y\u00fc oldu\u011fu i\u00e7in Govdun&#8217;dan ba\u015flat\u0131l\u0131r ve ilki 30 May\u0131s&#8217;ta olmak \u00fczere bir ka\u00e7 g\u00fcn arayla \u00fc\u00e7 kafile yola \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r. Hangi kafilede hangi ailelerin oldu\u011fu isimleriyle yaz\u0131l\u0131d\u0131r. \u0130lkinde 120 aile vard\u0131r. Bunu y\u00f6renin di\u011fer k\u00f6yleri takip eder. Ha\u011ft k\u00f6y\u00fcn\u00fcn ilk kafilesi 20 Haziran&#8217;da hareket eder. Kimi ka\u011fn\u0131yla, kimi e\u015fekle, \u00e7o\u011funluk yaya olarak&#8230; Temmuz ortalar\u0131na kadar yukar\u0131 Alis vadisi b\u00fct\u00fcn\u00fcyle bo\u015falt\u0131l\u0131r. Bo\u015falan Ermeni k\u00f6yleri \u00e7abucak T\u00fcrk k\u00f6ylerinden gelen gruplar\u0131n ak\u0131n\u0131na u\u011frar.<\/p>\n<p><strong>\u0130mha noktalar\u0131<\/strong><br \/>\nS\u00fcrg\u00fcn g\u00fczergahlar\u0131nda belli imha noktalar\u0131 vard\u0131r. Her kafileden \u00e7ok say\u0131da delikanl\u0131 Hasan\u00e7elebi&#8217;de gruptan ay\u0131r\u0131l\u0131p \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Daha sonra ula\u015f\u0131lan Hekimhan&#8217;da ya\u015fl\u0131 erkekler ayn\u0131 ak\u0131bete u\u011frat\u0131l\u0131r. Devam\u0131nda \u00e7e\u015fitli istikametlerden getirilen s\u00fcrg\u00fcnlerin topland\u0131\u011f\u0131 K\u0131rkg\u00f6z ve F\u0131r\u0131nc\u0131lar kamplar\u0131, imha merkezleridir. Nald\u00f6ken da\u011flar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131nca Kanl\u0131dere ge\u00e7idi baltal\u0131 nacakl\u0131 \u00e7etelerin \u00fcrpertici katliamlar\u0131na sahne olur. Ad\u0131yaman, Urfa \u00fczeri devam eden yaya y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f, susuzluk ve a\u00e7l\u0131ktan dayanma g\u00fcc\u00fc bitenlerin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc, sa\u011f kalanlar\u0131n insanl\u0131ktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 tam bir \u201cGolgota\u201dd\u0131r. Govdun&#8217;un bin ki\u015fiye yak\u0131n olan ilk kafilesinden Urfa&#8217;ya gelene kadar 40 ki\u015fi kal\u0131r. Azalan kafileler Suruc yolunda birle\u015ftirilir, devam\u0131nda yine azalt\u0131lmak \u00fczere&#8230; Baz\u0131lar\u0131 Suruc&#8217;da tutulur, baz\u0131lar\u0131 Birecik, Bab ve Hama&#8217;ya do\u011fru y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr. \u00dc\u00e7 kafileden Hama ve Homs kamplar\u0131na ula\u015fan toplam Govdunlu say\u0131s\u0131 77 ki\u015fidir. Ha\u011ft k\u00f6y\u00fcnden Suriye kamplar\u0131na ula\u015fanlar ise 126 olarak tespit edilmi\u015ftir. Ha\u011ft&#8217;\u0131n kitab\u0131nda soyisimleriyle an\u0131lan 55 s\u00fclale ve 319 hanenin toplam n\u00fcfusu 2.600 hesap edilmi\u015f. Buna g\u00f6re sa\u011f kurtulanlar n\u00fcfusun %5&#8217;i kadard\u0131r. Bunlar soyk\u0131r\u0131m \u00f6ncesi ayn\u0131 k\u00f6yden Amerika&#8217;ya giden 255 gurbet\u00e7iye eklenir ya da onlar\u0131n yard\u0131m\u0131yla Fransa ve ba\u015fka \u00fclkelere da\u011f\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte, kabaca Govdun ve Ha\u011ft k\u00f6ylerinin soyk\u0131r\u0131m bilan\u00e7osu&#8230; \u0130\u015fte, T\u00fcrkiye&#8217;nin Ermeni co\u011frafyas\u0131ndan silinen iki k\u00f6y \u00f6zg\u00fcl\u00fcnde bu i\u015fin nas\u0131l hayata ge\u00e7irildi\u011fi&#8230; \u0130\u015fte, biri sat\u0131l\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lan, di\u011feri s\u0131ras\u0131n\u0131 bekleyen \u00e7ifte kilisenin cemaatinin nas\u0131l buharla\u015ft\u0131\u011f\u0131&#8230;<\/p>\n<div id=\"photoholder3\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/Murad%20ic%CC%A7in%20dikilen%20an%C4%B1t.jpg\" alt=\"Murad ic\u0327in dikilen an\u0131t\" width=\"250\" height=\"400\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">Murad ic\u0327in dikilen an\u0131t<\/span><\/em><\/div>\n<p><strong>Murad\u2019\u0131n yolculu\u011fu ve \u00f6l\u00fcm\u00fc<\/strong><br \/>\nKonuyu ba\u011flarken, Sepasdatsi Murad&#8217;\u0131n yar\u0131m kalan hikayesini de tamamlamak istiyorum.<\/p>\n<p>Tehcir \u00f6ncesi tutuklama g\u00fcnlerinde ka\u00e7may\u0131 ba\u015faran Murad, kendisine e\u015flik eden 10 kadar arkada\u015f\u0131yla birlikte kuzeye y\u00f6nelip Tecer Da\u011f\u0131 ve Kocada\u011f \u00fczerinden Rize&#8217;ye ge\u00e7er ve bir tekneyi i\u015fgal edip hepsi beraber 1915 Kas\u0131m&#8217;\u0131nda Batum&#8217;a ula\u015f\u0131rlar. Oradan Ermeni g\u00f6n\u00fcll\u00fclerine kat\u0131l\u0131p Bitlis&#8217;e ge\u00e7erler. Murad eski fedai arkada\u015flar\u0131yla yeniden biraraya gelir ve \u00e7e\u015fitli \u00e7at\u0131\u015fmalarda yer al\u0131r. G\u00f6n\u00fcll\u00fc birlikleri da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131ktan sonra 1917&#8217;de Murad Erzincan&#8217;a ge\u00e7er. K\u0131r\u0131m g\u00fcnlerinde ka\u00e7\u0131p Dersim&#8217;e s\u0131\u011f\u0131nan ve sonra Rus ordusu Erzincan&#8217;\u0131 al\u0131nca oraya ge\u00e7en Ermenilerin g\u00f6n\u00fcll\u00fc g\u00fc\u00e7lerini y\u00f6netir. &#8220;Bir Ermeni, Bir Alt\u0131n&#8221; fonunu kurar ve Dersim i\u00e7lerine adam g\u00f6nderip \u00f6zellikle yetimleri kurtarmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ekim devrimi sonras\u0131 Rus ordusunun \u00e7ekildi\u011fi d\u00f6nem, Erzincan&#8217;da ge\u00e7ici bir h\u00fck\u00fcmet kurar, Dersimli K\u0131z\u0131lba\u015f Zazalarla ittifak kurmay\u0131 dener, fakat de\u011fi\u015fen g\u00fc\u00e7 dengeleri m\u00fcttefiklerini bu d\u00f6nem T\u00fcrk ordusuna yak\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131r. Erzincan M\u00fctarekesi&#8217;nin \u015fartlar\u0131na ra\u011fmen T\u00fcrk taarruzu beklenir oldu\u011fundan Murad savunma \u00f6rg\u00fctlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ancak Erzurum ve \u00f6tesinden bekledi\u011fi takviye kuvvetler bir t\u00fcrl\u00fc gelmez. 1918 \u015eubat ay\u0131nda T\u00fcrk ordusu Dersimli baz\u0131 milis g\u00fc\u00e7lerinin yard\u0131m\u0131n\u0131 da alarak sald\u0131r\u0131ya haz\u0131rlan\u0131nca Murad Erzincan&#8217;daki 6 bin sivil Ermeninin ricat\u0131n\u0131 d\u00fczenler. Tipi, boran ve dondurucu so\u011fukta da\u011f yollar\u0131ndan, tehlikeli vadilerden, yer yer pusuya d\u00fc\u015ferek, \u00e7at\u0131\u015farak, kurbanlar vererek Tercan&#8217;a ve Erzurum&#8217;a ula\u015f\u0131rlar. Orada da tutunamay\u0131p Kars&#8217;a ve Yerevan&#8217;a kadar \u00e7ekilmek zorunda kal\u0131rlar. 1918&#8217;de Murad, durumun kar\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fu ve Ermeni halk\u0131n\u0131n yard\u0131ma \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Bak\u00fc&#8217;ye gider. Orada bir \u00e7at\u0131\u015fmada aln\u0131ndan vurularak silah elde topra\u011fa d\u00fc\u015fer. \u00c7at\u0131\u015fmadan galip \u00e7\u0131kan arkada\u015flar\u0131 onun cesedini bulur ve g\u00f6rkemli bir t\u00f6renle defnederler.<\/p>\n<p>Sivas&#8217;\u0131n Govdun k\u00f6y\u00fcnde ba\u015flay\u0131p Bak\u00fc&#8217;de sona eren Murad&#8217;\u0131n f\u0131rt\u0131nal\u0131 hayat\u0131, Osmanl\u0131 b\u00fcnyesinde Ermeni sorununa adil bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulma m\u00fccadelesinden soyk\u0131r\u0131m ma\u011fdurlar\u0131n\u0131 kurtarmaya ve Kafkas Ermenilerinin haklar\u0131n\u0131 savunmaya kadar uzanan ac\u0131l\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 boyunca tarihsel Ermenistan&#8217;\u0131n her y\u00f6resinde pervane gibi d\u00f6nen bir sembol olmu\u015ftur. Bug\u00fcn Govdun&#8217;da onun vaftiz oldu\u011fu kiliseyi sat\u0131l\u0131\u011fa \u00e7\u0131kartanlar, vicdani temelde tarihle y\u00fczle\u015fmeye, o kiliseyi cemaatine iade etmeye ve Ermeni halk\u0131ndan \u00f6z\u00fcr dilemeye ne derler?<\/p>\n<p><em><strong>https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazi\/30363\/govdun-ve-hagt-ermenileri-1915-e-dogru\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hovsep Hayreni\u00a0 \u00a0 Sivas (Sebastia-&#8216;Akunq&#8217; web sitesi) Hafik\u2019teki \u201cSat\u0131l\u0131k Kilise\u201d haberinden yola \u00e7\u0131kan yazar Hovsep Hayreni, yaz\u0131 dizisinin ge\u00e7en hafta yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Sivas ve Hafik Ermenilerinin uzak tarihine odaklanm\u0131\u015ft\u0131. Bu hafta yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z son b\u00f6l\u00fcmle art\u0131k 1915\u2019e yakla\u015f\u0131yor. Govdun, Ha\u011ft, Xandzar, Xorsana ve ba\u015fka k\u00f6ylerin halk\u0131 daha 1890&#8217;l\u0131 y\u0131llarda H\u0131n\u00e7ak Parti\u2019sinden devrimcilerin etki alan\u0131ndayd\u0131lar. 1895&#8217;te [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":79626,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,70,20],"tags":[],"class_list":["post-79625","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-makaleler","category-tarih-sayfalari"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#039;e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#039;e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Hovsep Hayreni\u00a0 \u00a0 Sivas (Sebastia-&#8216;Akunq&#8217; web sitesi) Hafik\u2019teki \u201cSat\u0131l\u0131k Kilise\u201d haberinden yola \u00e7\u0131kan yazar Hovsep Hayreni, yaz\u0131 dizisinin ge\u00e7en hafta yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Sivas ve Hafik Ermenilerinin uzak tarihine odaklanm\u0131\u015ft\u0131. Bu hafta yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z son b\u00f6l\u00fcmle art\u0131k 1915\u2019e yakla\u015f\u0131yor. Govdun, Ha\u011ft, Xandzar, Xorsana ve ba\u015fka k\u00f6ylerin halk\u0131 daha 1890&#8217;l\u0131 y\u0131llarda H\u0131n\u00e7ak Parti\u2019sinden devrimcilerin etki alan\u0131ndayd\u0131lar. 1895&#8217;te [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-05-27T12:12:30+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"726\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#8217;e do\u011fru\",\"datePublished\":\"2024-05-27T12:12:30+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625\"},\"wordCount\":2316,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2024\\\/05\\\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg\",\"articleSection\":[\"Haberler\",\"Makaleler\",\"Tarih Sayfalar\u0131\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625\",\"name\":\"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915'e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2024\\\/05\\\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg\",\"datePublished\":\"2024-05-27T12:12:30+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2024\\\/05\\\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2024\\\/05\\\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg\",\"width\":920,\"height\":726},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=79625#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#8217;e do\u011fru\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915'e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915'e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Hovsep Hayreni\u00a0 \u00a0 Sivas (Sebastia-&#8216;Akunq&#8217; web sitesi) Hafik\u2019teki \u201cSat\u0131l\u0131k Kilise\u201d haberinden yola \u00e7\u0131kan yazar Hovsep Hayreni, yaz\u0131 dizisinin ge\u00e7en hafta yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Sivas ve Hafik Ermenilerinin uzak tarihine odaklanm\u0131\u015ft\u0131. Bu hafta yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z son b\u00f6l\u00fcmle art\u0131k 1915\u2019e yakla\u015f\u0131yor. Govdun, Ha\u011ft, Xandzar, Xorsana ve ba\u015fka k\u00f6ylerin halk\u0131 daha 1890&#8217;l\u0131 y\u0131llarda H\u0131n\u00e7ak Parti\u2019sinden devrimcilerin etki alan\u0131ndayd\u0131lar. 1895&#8217;te [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2024-05-27T12:12:30+00:00","og_image":[{"width":920,"height":726,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#8217;e do\u011fru","datePublished":"2024-05-27T12:12:30+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625"},"wordCount":2316,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg","articleSection":["Haberler","Makaleler","Tarih Sayfalar\u0131"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625","name":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915'e do\u011fru - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg","datePublished":"2024-05-27T12:12:30+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2024\/05\/Sivas-Ermeni-mahallesi-ve-Surp-Asdvadadzin-Kilisesi.jpeg","width":920,"height":726},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=79625#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Govdun ve Ha\u011ft Ermenileri: 1915&#8217;e do\u011fru"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/79625","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=79625"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/79625\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":79627,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/79625\/revisions\/79627"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/79626"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=79625"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=79625"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=79625"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}