{"id":73366,"date":"2023-03-31T04:14:28","date_gmt":"2023-03-31T09:14:28","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366"},"modified":"2023-03-31T04:14:40","modified_gmt":"2023-03-31T09:14:40","slug":"dersim-katliaminda-zehirli-gaz-kullanma-emri-mustafa-kemal-ve-ismet-inonudendersim-katliaminda-zehirli-gaz-kullanma-emri-mustafa-kemal-ve-ismet-inonuden","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366","title":{"rendered":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den"},"content":{"rendered":"<div><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-73367\" src=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dersim-Katliami-360x240.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"240\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-360x240.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-768x512.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-560x373.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-260x173.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-160x107.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/div>\n<div class=\"post-meta\"><strong><span class=\"posted-by\"><span class=\"reviewer\"><a title=\"Taner Ak\u00e7am\" href=\"https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazar\/291\/taner-akcam\" rel=\"author\">Taner Ak\u00e7am<\/a><\/span> <\/span><\/strong><\/div>\n<div class=\"post-meta\"><em><strong><span style=\"color: #333333; font-family: 'Cantata One', serif; letter-spacing: 0.05em;\">Taner Ak\u00e7am, Dersim Katliam\u0131 d\u00f6neminden \u00f6nemli bir evraka, d\u00f6nemin Dahiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya&#8217;n\u0131n komutan Abdullah Alpdo\u011fan&#8217;a g\u00f6nderdi\u011fi bir mektuba ula\u015ft\u0131. Mektuba g\u00f6re zehirli gaz emri d\u00f6nemin Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Ba\u015fbakan\u0131 \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc&#8217;den gelmi\u015f. Kaya mektubunda ayr\u0131ca &#8220;B\u00fct\u00fcn o \u015fakileri ma\u011faralara g\u00f6m, g\u00f6m ki bir daha canlanmas\u0131nlar&#8221; diyor. Ak\u00e7am yaz\u0131s\u0131nda zehirli gaz tedarikine dair ba\u015fka evraklar da payla\u015f\u0131yor.<\/span><\/strong><\/em><\/div>\n<div class=\"post-container cf\">\n<div class=\"post-content-right\">\n<div class=\"post-content description \">\n<p>Elimizde, \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019ya ait 26 Nisan 1937 tarihli bir mektup var. (1) \u00c7ok k\u0131sa olan Mektuptaki ifadeler aynen \u015f\u00f6yle (imla hatalar\u0131 korunmu\u015ftur): [BELGE- 1]<\/p>\n<p>\u201c<em>Sn. \u00c7ok de\u011ferli Abdullah Alpdo\u011fan Pa\u015fa,<\/em><\/p>\n<p><em>\u00c7ok de\u011ferli Generalim Bakanl\u0131\u011fa g\u00f6ndermi\u015f oldu\u011fun raporu okudum. Tayyare Alay Kumandanl\u0131\u011f\u0131ndan, Yang\u0131n ve Milli M\u00fcdafadan Yak\u0131c\u0131 ve Bo\u011fucu gaz talep etmi\u015fsin. H\u00fck\u00fcmette baz\u0131 kendini bilmezler, taleplerinin kar\u015f\u0131lanmamas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fma yapmaktalar. Nitekim ba\u015far\u0131l\u0131 olamad\u0131lar.<\/em><\/p>\n<div id=\"photoholder1\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/BELGE%201.jpg\" alt=\"BELGE 1\" width=\"250\" height=\"400\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">BELGE 1<\/span><\/em><\/div>\n<p><em>Cumhurreisimiz ve Ba\u015fvekilimiz taleplerinin acil tedarik edilmesinin zorunlu oldu\u011funu derhal yerine ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 emrini vermi\u015flerdir. Hatta sonunda taleplerin kar\u015f\u0131lanacak, gerekti\u011fi gibi kullan\u0131laca\u011f\u0131ndan zerre kadar ku\u015fku duymuyorum, b\u00fct\u00fcn \u015fakiler o ma\u011faralara g\u00f6m, g\u00f6m ki bir daha canlanmas\u0131nlar.\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>H\u00fcrmetle selam eder, ba\u015far\u0131lar\u0131n devam\u0131n\u0131 dilerim.<\/em><br \/>\n<em>26\/7\/1937<\/em><br \/>\n<em>Dahiliye Vekili\u00a0<\/em><br \/>\n\u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u201d<\/p>\n<p><strong>\u015e\u00fckr\u00fc Kaya mektubu ve di\u011fer resm\u00ee belgeler<\/strong><\/p>\n<p>Dersim\u2019de katliamlar s\u0131ras\u0131nda zehirli gaz kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 daha \u00f6nce de biliniyordu. Uzun y\u0131llar D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 yapm\u0131\u015f \u0130hsan Sabri \u00c7a\u011flayangil\u2019in, Kemal K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019na yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada s\u00f6yledikleri, s\u0131k\u00e7a tekrar edilen bilgiler aras\u0131ndad\u0131r. \u00c7a\u011flayangil bu g\u00f6r\u00fc\u015fmede, \u201cOrdu zehirli gaz kulland\u0131. Ma\u011faralar\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131n i\u00e7erisinden bunlar\u0131 fare gibi zehirledi. Ve yediden yetmi\u015fe o Dersim K\u00fcrtlerini kestiler. Kanl\u0131 bir harek\u00e2t oldu,\u201d der. (2)<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda, Dersim katliam\u0131nda zehirli gaz kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ve bu gazlar\u0131n Almanlardan sat\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin baz\u0131 ar\u015fiv belgeleri de yay\u0131nland\u0131. Belgeleri yay\u0131nlayan Dersim Gazetesi idi. H\u00fcsn\u00fc G\u00fcrbey ve Mahsuni G\u00fcl imzal\u0131 yaz\u0131da, baz\u0131 belgelerin Hasan Salt\u0131k ar\u015fivinden al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 da belirtildi. (3) Belgelerden birisi, 7 A\u011fustos 1937 tarihli alt\u0131nda Mustafa Kemal\u2019in de imzas\u0131 bulunan bir Bakanlar kurulu karar\u0131 idi. H\u00fck\u00fcmet, Almanya\u2019dan zehirli gaz alma karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131. [BELGE 2] Bu belge, 1 Aral\u0131k 2019 tarihinde Alman ARD kanal\u0131nda Thorsten Mack ve Karaman Yavuz taraf\u0131ndan yap\u0131lan Dersim ile ilgili bir programda kullan\u0131ld\u0131 ve b\u00fcy\u00fck tart\u0131\u015fmalara yol a\u00e7t\u0131. (4) Alman Sol Parti, konu \u00fczerine soru\u015fturma \u00f6nergesi sundu ve H\u00fck\u00fcmet \u00f6nergeye yaz\u0131l\u0131 cevap verdi. (5)<\/p>\n<div id=\"photoholder2\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/BELGE%202.jpg\" alt=\"BELGE 2\" width=\"250\" height=\"420\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">BELGE 2<\/span><\/em><\/div>\n<p><strong>Mektubun doldurdu\u011fu Bo\u015fluk<\/strong><\/p>\n<p>Burada yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019ya ait mektup, konuya ili\u015fkin daha \u00f6nce yay\u0131nlanm\u0131\u015f belgelerle sadece uyum i\u00e7inde de\u011fil, o belgelerdeki bir bo\u015flu\u011fu da dolduruyor ve belgeler hakk\u0131nda ileri s\u00fcr\u00fclen t\u00fcm \u015f\u00fcpheleri ortadan kald\u0131r\u0131yor. Gaz al\u0131mlar\u0131n\u0131n Dersim ile ili\u015fkisi olmad\u0131\u011f\u0131 veya kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 ya da Mustafa Kemal\u2019in gaz kullan\u0131m\u0131ndan haberi olmad\u0131\u011f\u0131 gibi itirazlar\u0131n ge\u00e7ersiz oldu\u011fu bu mektupla a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p>Daha da \u00f6nemli olan \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019n\u0131n, h\u00fck\u00fcmetin i\u00e7inde zehirli gaz kullan\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 olanlar\u0131 var oldu\u011funu itiraf ediyor olmas\u0131d\u0131r. H\u00fck\u00fcmetin baz\u0131 \u00fcyelerinden gelen bu direnci k\u0131ran Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019d\u00fcr. Mektuptaki a\u00e7\u0131k ifadeden de anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi, Dersim\u2019de zehirli gaz kullan\u0131m\u0131 do\u011frudan bu ikilinin giri\u015fimi ile m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Dersim Gazetesinde yay\u0131nlanan belgeler aras\u0131nda, 27 Mart 1937 tarihinde Dahiliye Vekaletine g\u00f6nderilen bir yaz\u0131 vard\u0131r. Yaz\u0131da \u201cTayyare Alay Kumandan\u0131ndan yang\u0131n ve Milli M\u00fcdafaadan yak\u0131c\u0131 ve bo\u011fucu gaz bombalar\u0131 istedim\u201d, denir. Belgede imza yoktur. [BELGE 3] Burada yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019ya ait mektupta, bu ifadelerin Abdullah Alpdo\u011fan Pa\u015fa\u2019ya ait oldu\u011funu anl\u0131yoruz. \u015e\u00fckr\u00fc Kaya mektubunda, 27 Mart tarihli rapordaki ifadeleri aynen tekrar etmi\u015ftir; \u201c\u00c7ok de\u011ferli generalim bakanl\u0131\u011fa g\u00f6ndermi\u015f oldu\u011fun raporu okudum. Tayyare Alay Kumandanl\u0131\u011f\u0131ndan yang\u0131n ve Milli M\u00fcdafaadan yak\u0131c\u0131 ve bo\u011fucu gaz talep etmi\u015fsin.\u201d<\/p>\n<p>Alpdo\u011fan Pa\u015fa\u2019n\u0131n bu iste\u011fi \u00fczerine Milli M\u00fcdafaa Vekilli\u011fi (Mill\u00ee Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131) 27 Temmuz 1937 tarihinde \u201cBa\u015fvekalet y\u00fcksek Makam\u0131na\u201d imzal\u0131 bir yaz\u0131 yazar ve ilgili gazlar\u0131n Almanya\u2019dan al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in \u201cBerlin B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fimiz emrinde olarak Vekaletimiz gaz m\u00fctehass\u0131s\u0131 ile Berlin Ate\u015fe militer veya Hava ata\u015fesinin yapacaklar\u0131 inceleme sonucu\u201d Almanya\u2019dan gaz al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in Bakanlar Kurulunca karar al\u0131nmas\u0131n\u0131 ister. [BELGE 4]<\/p>\n<div id=\"photoholder3\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/BELGE%203.jpg\" alt=\"BELGE 3\" width=\"250\" height=\"400\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">BELGE 3<\/span><\/em><\/div>\n<p>Mill\u00ee Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yaz\u0131s\u0131, Ba\u015fvekalet taraf\u0131ndan Maliye\u2019ye havale edilir ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131 tarihinde bu havaleye 5 A\u011fustos 1937\u2019de cevap verir. Cevapta \u201cmuhtelif cins tayyare bombalar\u0131m\u0131z i\u00e7in ihtiya\u00e7 g\u00f6r\u00fclen muhtelif evsafta (20) ton gazla, bunlar\u0131n bombalara konmas\u0131na mahsus bir adet otomatik doldurma tesisat\u0131n\u0131n (gizli sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 Y\u00fcksek Makam\u0131n\u0131zca da tasdik buyuruldu\u011fu takdirde)\u2026 Almanya\u2019dan gizli pazarl\u0131kla sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in\u201d Maliyece bir mahzur olmad\u0131\u011f\u0131 bildirilir. [BELGE 5]<\/p>\n<p>Ve ayn\u0131 g\u00fcn (5 A\u011fustos) Bakanlar Kurulu ald\u0131\u011f\u0131 kararla, ilgili gazlar\u0131n \u201cgizli pazarl\u0131kla sat\u0131n al\u0131nmas\u0131na izin verilmesi, Milli M\u00fcdafaa Vekilli\u011finin 26\/7\/937 tarih ve 871 say\u0131l\u0131 tezkeresile yap\u0131lan teklif ve Maliye Vekilli\u011finin 5\/8\/937 tarih ve 3930 say\u0131l\u0131 mutal\u00e2namesi \u00fczerine \u0130cra Vekilleri Heyetince 7\/8\/1937 de onanm\u0131\u015ft\u0131r,\u201d denir.<\/p>\n<div id=\"photoholder4\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/BELGE%204.jpg\" alt=\"BELGE 4\" width=\"250\" height=\"350\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">BELGE 4<\/span><\/em><\/div>\n<p><strong>Sons\u00f6z<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye tarihindeki karanl\u0131k sayfalarla hen\u00fcz y\u00fczle\u015fmedi. Daha da k\u00f6t\u00fcs\u00fc, bu t\u00fcr y\u00fczle\u015fmelerin demokratik bir rejim olu\u015fturmak i\u00e7in \u015fart oldu\u011funa ili\u015fkin bir toplumsal bilin\u00e7 de olu\u015fmu\u015f de\u011fil. \u0130ktidar da muhalefet de tarihte i\u015flenmi\u015f su\u00e7lardan ka\u00e7man\u0131n, \u00fcst\u00fcn\u00fc \u00f6rtmenin meziyet oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnen bir k\u00fclt\u00fcrden besleniyor.<\/p>\n<p>Bu topraklarda demokrasinin, fikir \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn, e\u015fit vatanda\u015fl\u0131k, insana ve onun en temel haklar\u0131na sayg\u0131 duyan bir rejimin yoklu\u011fu ve kurulam\u0131yor olmas\u0131n\u0131n ana nedeninin y\u00fczle\u015fmeden ka\u00e7may\u0131 meziyet sayan k\u00fclt\u00fcr oldu\u011funu g\u00f6rmekten hala \u00e7ok uza\u011f\u0131z. Ne zaman bu t\u00fcr y\u00fczle\u015fme \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131 yap\u0131lsa, \u201c\u015fimdi zaman\u0131 m\u0131yd\u0131\u201d uyar\u0131 ve ele\u015ftirileri gelir. Oysa, \u201c\u015fimdi zaman\u0131 m\u0131yd\u0131\u201d ifadesi \u201cdemokrasinin ve insan haklar\u0131na sayg\u0131 duyan bir rejimi olu\u015fturman\u0131n zaman\u0131 de\u011fildir\u201d anlam\u0131na gelir. Bu basit ger\u00e7e\u011fi g\u00f6remeyecek kadar k\u00f6r olan bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn k\u00f6leleri durumunday\u0131z.<\/p>\n<div id=\"photoholder5\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/BELGE%205.jpg\" alt=\"BELGE 5\" width=\"250\" height=\"420\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">BELGE 5<\/span><\/em><\/div>\n<p>De\u011fi\u015fir mi? Evet, \u00e7ok kolayca\u2026 Yeter ki bu toplumun kurucular\u0131yla araya demokrasi ve insan haklar\u0131 eksenli mesafe koymay\u0131 \u00f6\u011frenelim. Kuruculara k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne tap\u0131nma bu topraklara demokrasi gelmemesinin, e\u015fit vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n sa\u011flanamamas\u0131n\u0131n ana nedenidir. Bu toplum, kurucularla araya mesafe koyamad\u0131k\u00e7a tek adam rejimlerinden kurtulamayaca\u011f\u0131 basit ger\u00e7e\u011fini kavramak zorunda.<\/p>\n<p><strong>\u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019n\u0131n imzalar\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Mektubun orijinal oldu\u011fu konusunda en k\u00fc\u00e7\u00fck bir teredd\u00fct yok. \u015e\u00fckr\u00fc Kaya, mektubunda di\u011fer bir belgedeki ifadeyi de aynen tekrar ediyor. Bunun da \u00f6tesinde, Cumhuriyet ar\u015fivi, \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019ya ait onlarca imza ile dolu ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn. Burada birka\u00e7 \u00f6rnek yay\u0131nl\u0131yoruz:<\/p>\n<div id=\"photoholder6\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/%C5%9E%C3%BCkr%C3%BC%20Kaya%20imza%20%C3%B6rne%C4%9Fi%201.jpg\" alt=\"\u015e\u00fckr\u00fc Kaya imza \u00f6rne\u011fi-1\" width=\"200\" height=\"300\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">\u015e\u00fckr\u00fc Kaya imza \u00f6rne\u011fi-1<\/span><\/em><\/div>\n<div id=\"photoholder7\" class=\"photoholder no-display appear\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"https:\/\/admin.agos.com.tr\/Upload\/Agos\/Images\/%C5%9E%C3%BCkr%C3%BC%20Kaya%20imza%20%C3%B6rne%C4%9Fi%202.jpg\" alt=\"\u015e\u00fckr\u00fc Kaya imza \u00f6rne\u011fi-2\" width=\"200\" height=\"300\" \/><\/div>\n<div class=\"photoholder no-display appear\"><em><span class=\"title\">\u015e<\/span><span class=\"title\">\u00fckr\u00fc Kaya imza \u00f6rne\u011fi-2<\/span><\/em><\/div>\n<p><strong>Notlar:\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><em>(1)\u00a0Mektup, Hasan Salt\u0131k Ar\u015fivinden. Ar\u015fivdeki belgeleri benle payla\u015fan Nevzat Onaran\u2019a ve belgeyi kullanmama izin veren Nil\u00fcfer Salt\u0131k\u2019a te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/em><\/p>\n<p><em>(2)\u00a0Dersim Gazetesi, 24 May\u0131s 2019<\/em><\/p>\n<p><em>(3)\u00a0a.g.e. Yay\u0131nlanan belgelere \u015fu\u00a0<a href=\"https:\/\/dersimgazetesi.net\/editorun-secimi\/zehirli-gazlar-almanyadan-bombardiman-ucaklari-amerikadan-alinmis\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">adresten\u00a0<\/a>ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/em><\/p>\n<p><em>(4) Karaman Yavuz\u2019un gelen ele\u015ftirilerle ilgili a\u00e7\u0131klamas\u0131 i\u00e7in bak\u0131n\u0131z, Gazete Duvar, 18 Aral\u0131k 2019<\/em><\/p>\n<p><em>(5)\u00a0Alman H\u00fck\u00fcmetinin soru \u00f6nergesine verdi\u011fi cevap i\u00e7in\u00a0<a href=\"https:\/\/dserver.bundestag.de\/btd\/19\/116\/1911665.pdf?fbclid=IwAR2ICajkXQNyZJAS06ntoHwpnSFPXK7-yofeCFA9ESDZHgHrGazA3zKqXX0\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">bak\u0131n\u0131z<\/a>\u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em><strong>https:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazi\/28409\/dersim-katliaminda-zehirli-gaz-kullanma-emri-mustafa-kemal-ve-ismet-inonuden\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Taner Ak\u00e7am Taner Ak\u00e7am, Dersim Katliam\u0131 d\u00f6neminden \u00f6nemli bir evraka, d\u00f6nemin Dahiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya&#8217;n\u0131n komutan Abdullah Alpdo\u011fan&#8217;a g\u00f6nderdi\u011fi bir mektuba ula\u015ft\u0131. Mektuba g\u00f6re zehirli gaz emri d\u00f6nemin Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Ba\u015fbakan\u0131 \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc&#8217;den gelmi\u015f. Kaya mektubunda ayr\u0131ca &#8220;B\u00fct\u00fcn o \u015fakileri ma\u011faralara g\u00f6m, g\u00f6m ki bir daha canlanmas\u0131nlar&#8221; diyor. Ak\u00e7am yaz\u0131s\u0131nda zehirli gaz [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":73368,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[72,1,70,20,53],"tags":[],"class_list":["post-73366","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-belge","category-haberler","category-makaleler","category-tarih-sayfalari","category-turkiyede-azinliklar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Taner Ak\u00e7am Taner Ak\u00e7am, Dersim Katliam\u0131 d\u00f6neminden \u00f6nemli bir evraka, d\u00f6nemin Dahiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya&#8217;n\u0131n komutan Abdullah Alpdo\u011fan&#8217;a g\u00f6nderdi\u011fi bir mektuba ula\u015ft\u0131. Mektuba g\u00f6re zehirli gaz emri d\u00f6nemin Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Ba\u015fbakan\u0131 \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc&#8217;den gelmi\u015f. Kaya mektubunda ayr\u0131ca &#8220;B\u00fct\u00fcn o \u015fakileri ma\u011faralara g\u00f6m, g\u00f6m ki bir daha canlanmas\u0131nlar&#8221; diyor. Ak\u00e7am yaz\u0131s\u0131nda zehirli gaz [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-03-31T09:14:28+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-03-31T09:14:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den\",\"datePublished\":\"2023-03-31T09:14:28+00:00\",\"dateModified\":\"2023-03-31T09:14:40+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366\"},\"wordCount\":1402,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2023\\\/03\\\/Dersim-Katliami-1.jpg\",\"articleSection\":[\"Belge\",\"Haberler\",\"Makaleler\",\"Tarih Sayfalar\u0131\",\"T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366\",\"name\":\"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2023\\\/03\\\/Dersim-Katliami-1.jpg\",\"datePublished\":\"2023-03-31T09:14:28+00:00\",\"dateModified\":\"2023-03-31T09:14:40+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2023\\\/03\\\/Dersim-Katliami-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2023\\\/03\\\/Dersim-Katliami-1.jpg\",\"width\":1920,\"height\":1280},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=73366#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Taner Ak\u00e7am Taner Ak\u00e7am, Dersim Katliam\u0131 d\u00f6neminden \u00f6nemli bir evraka, d\u00f6nemin Dahiliye Vekili \u015e\u00fckr\u00fc Kaya&#8217;n\u0131n komutan Abdullah Alpdo\u011fan&#8217;a g\u00f6nderdi\u011fi bir mektuba ula\u015ft\u0131. Mektuba g\u00f6re zehirli gaz emri d\u00f6nemin Cumhurba\u015fkan\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Ba\u015fbakan\u0131 \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc&#8217;den gelmi\u015f. Kaya mektubunda ayr\u0131ca &#8220;B\u00fct\u00fcn o \u015fakileri ma\u011faralara g\u00f6m, g\u00f6m ki bir daha canlanmas\u0131nlar&#8221; diyor. Ak\u00e7am yaz\u0131s\u0131nda zehirli gaz [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2023-03-31T09:14:28+00:00","article_modified_time":"2023-03-31T09:14:40+00:00","og_image":[{"width":1920,"height":1280,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"7 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den","datePublished":"2023-03-31T09:14:28+00:00","dateModified":"2023-03-31T09:14:40+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366"},"wordCount":1402,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg","articleSection":["Belge","Haberler","Makaleler","Tarih Sayfalar\u0131","T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366","name":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg","datePublished":"2023-03-31T09:14:28+00:00","dateModified":"2023-03-31T09:14:40+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2023\/03\/Dersim-Katliami-1.jpg","width":1920,"height":1280},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=73366#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Dersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019denDersim Katliam\u0131\u2019nda zehirli gaz kullanma emri Mustafa Kemal ve \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019den"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73366","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73366"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73366\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":73369,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73366\/revisions\/73369"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/73368"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73366"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73366"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73366"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}