{"id":70392,"date":"2022-10-03T02:39:07","date_gmt":"2022-10-03T07:39:07","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392"},"modified":"2022-10-03T02:39:07","modified_gmt":"2022-10-03T07:39:07","slug":"1915te-ittihatci-hukumet-bulgaristana-niye-toprak-bagisladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392","title":{"rendered":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-70393\" src=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Katiller-360x203.webp\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"203\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-360x203.webp 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-768x432.webp 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-560x315.webp 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-260x146.webp 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-160x90.webp 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller.webp 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/p>\n<p><em><strong>\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 2500 kilometrekare ve Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda 1500 kilometrekare olmak \u00fczere toplam 4000 kilometrekare Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015fland\u0131. \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin 1916 y\u0131l\u0131 kongre raporunda, Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 \u201cs\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesi\u201dydi. Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 meselesini Mebusan\u2019da g\u00fcndeme getiren Rum mebuslard\u0131. T\u00fcrk-\u0130slam mebuslarsa, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 esas olarak savunma tavr\u0131nda olduklar\u0131ndan g\u00f6rmezden geldi.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>Nevzat Onaran<\/strong><\/p>\n<p>\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019in \u00fc\u00e7er ciltlik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 biliriz; Tek Adam [Mustafa Kemal Atat\u00fcrk], \u0130kinci Adam [\u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc] ve Enver Pa\u015fa. Yak\u0131n d\u00f6nem bilgilenme kayna\u011f\u0131m\u0131z. Enver Pa\u015fa kitab\u0131nda okudu\u011fumda, \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015ft\u0131m. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ki, bir h\u00fck\u00fcmet karar al\u0131yor ve egemen oldu\u011fu topra\u011f\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131n\u0131 bir ba\u015fka \u00fclkeye veriyor. Sonra ba\u015fka \u00e7al\u0131\u015fmalarda da okudum. Evet Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 Bulgaristan\u2019a ba\u011f\u0131\u015flanm\u0131\u015ft\u0131; neyin bedeliydi? Genelinde sava\u015fla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalarda ve tart\u0131\u015fmalarda hi\u00e7 bahsedilmemesine hayret etmi\u015ftim. Konuyu Mebusan\u2019da Rum mebuslar 1918 g\u00fcz aylar\u0131nda g\u00fcndeme getirdi\u011fi halde, T\u00fcrk-\u0130slam mebuslar duymamazl\u0131ktan gelmi\u015fti. Ba\u011f\u0131\u015flanan toprak, Lozan\u2019da da g\u00fcndemdeydi, ama \u0131srar dahi edilemedi, susuldu. Hatta \u201ctoprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131\u201d meselesi, T\u00fcrkiye\u2019nin Bat\u0131 Trakya \u00f6nerisini de zay\u0131flatt\u0131.<\/p>\n<p>Biliriz ki, T\u00fcrk milliyet\u00e7ileri \u201c\u00e7ak\u0131l ta\u015f\u0131 vermeyiz\u201d s\u00f6yleminden ve yerli, yersiz tekrar\u0131ndan pek ho\u015flan\u0131rlar. Garpta Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015flayan \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, ayn\u0131 g\u00fcnlerde \u015farkta da \u201ctopra\u011f\u0131m\u0131 par\u00e7alayacak\u201d diye Ermenileri yerinden yurdundan etti; soyu k\u0131r\u0131ma u\u011frat\u0131ld\u0131. Ayn\u0131 h\u00fck\u00fcmetin garptaki ve \u015farktaki politikas\u0131 b\u00f6yleydi. \u201cBulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131\u201d niye yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131? Hadi onlar yapt\u0131 da bunun muhasebesi yap\u0131lmaz m\u0131? Hesab\u0131 sorulmaz m\u0131? Ba\u011f\u0131\u015flayanla hesapla\u015f\u0131lmaz m\u0131? \u201cOldu, bir kere\u201d denildi ve unutuldu.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131, 1850\u2019lerden itibaren askeri, idari ve mali krizde debeleniyordu. Sistem \u00f6ylesine \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015ft\u00fc ki 1878\u2019de Rus birlikleri Ye\u015filk\u00f6y\u2019e gelmi\u015f, \u0130ngiltere\u2019nin K\u0131br\u0131s hediyesiyle devreye girmesi sonucunda \u0130stanbul i\u015fgal edilmemi\u015fti. Bunun da ad\u0131 \u201cdenge\u201d politikas\u0131yd\u0131. \u201cAbd\u00fclhamid Han Hazretleri gram toprak vermedi\u201d diyenler do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyordu, gram de\u011fil tonlarcayd\u0131. 33 y\u0131ll\u0131k istibdat rejiminin ard\u0131ndan 1908\u2019de a\u00e7\u0131lan umut kap\u0131s\u0131, Makedonya meselesinin Balkan Harbiyle bitirilmesi ko\u015fullar\u0131nda kapat\u0131ld\u0131. Bug\u00fcn\u00fcn diliyle demokratikle\u015fmede derinlik sa\u011flanamad\u0131. \u0130ttihat ve Terakki h\u00fck\u00fcmeti de Abd\u00fclhamid gibi merkeziyet\u00e7i politikada ve demografik yap\u0131dan \u2018\u00f6tekinin\u2019 tasfiyesinde yo\u011funla\u015ft\u0131. 1913-1914\u2019te Ege\u2019de Rumlar, 1914\u2019\u00fcn ikinci yar\u0131s\u0131nda hedeflenen Ermeniler de 1915 ba\u015f\u0131nda Sar\u0131kam\u0131\u015f yenilgisi ard\u0131ndan kovaland\u0131.<\/p>\n<p><strong>ALMANYA \u0130STED\u0130<\/strong><\/p>\n<p>1914 yaz\u0131nda \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, sava\u015f tamtamlar\u0131n\u0131n \u00e7ald\u0131\u011f\u0131 ve tarafs\u0131z kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerde, 2 A\u011fustos\u2019ta Almanya ile imzalad\u0131\u011f\u0131 gizli ittifak antla\u015fmas\u0131yla \u201csava\u015fa var\u0131m\u201d dedi. Sava\u015f ko\u015fullar\u0131nda demografik ve ekonomik yap\u0131n\u0131n T\u00fcrkle\u015ftirilmesi politikas\u0131nda yo\u011funla\u015fan \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, genelkurmay ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Alman generale vermekte ve Ba\u015fkomutanl\u0131k karargah\u0131n\u0131 Almanlara teslim etmekte sorun g\u00f6rmedi. Alman Tu\u011fgeneral Bronzart von Shellendor\u2019un Osmanl\u0131 Genelkurmay Ba\u015fkan\u0131\u2019yken Genelkurmay \u0130stihbarat \u015eubesi\u2019nden K\u00e2z\u0131m Karabekir ve Harek\u00e2t \u015eubesi\u2019nden \u0130smet (\u0130n\u00f6n\u00fc) de an\u0131lar\u0131nda, Karadeniz\u2019de Ruslar\u0131n vurulmas\u0131nda ve Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131nda Almanlar\u0131n rol\u00fcne dikkat \u00e7ekti.[1] Maliye Naz\u0131r\u0131 Cavit de a\u00e7\u0131klad\u0131 ki, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet b\u00fct\u00e7esini Almanlara teslim etmi\u015fti.[2] Sava\u015f harcamas\u0131 Alman mark\u0131yla finanse edilmi\u015fti; neyin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131ndayd\u0131?<\/p>\n<p>\u0130ki y\u0131l \u00f6ncesinde Garbi Trakya H\u00fck\u00fcmet-i Muvakkatesi\u2019nin varl\u0131\u011f\u0131na son veren ve b\u00f6lgeyi Bulgaristan\u2019a b\u0131rakan[3] \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Almanya\u2019dan gelen mesaja \u201chay\u0131r\u201d diyememi\u015fti. 1914\u2019ten beri s\u00fcrekli g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ra\u011fmen Almanya-Avusturya-Osmanl\u0131 blokuna kat\u0131lmayan Bulgaristan\u2019\u0131n son talebi Dimetoka\u2019n\u0131n kendisine verilmesiydi. Almanya gere\u011finin yap\u0131lmas\u0131 tavr\u0131ndayd\u0131. \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet heyeti, Sofya h\u00fck\u00fcmetine istedi\u011fi topra\u011f\u0131 vermeyi kabul etti ve ard\u0131ndan ne kadar toprak verilece\u011fi pazarl\u0131\u011f\u0131 g\u00fcndeme geldi. Antla\u015fma, 6 Eyl\u00fcl 1915\u2019te Sofya\u2019da Osmanl\u0131 el\u00e7isi Fethi [Okyar] ile Bulgar ba\u015fbakan\u0131 aras\u0131nda imzaland\u0131.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131-Bulgaristan antla\u015fmas\u0131na g\u00f6re, Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 65 bin n\u00fcfusun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Dimetoka, 1 Ekim 1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin onay\u0131yla Bulgaristan\u2019a ba\u011f\u0131\u015fland\u0131 (madde 1). Bulgaristan 29 Eyl\u00fcl 1913 tarihli \u0130stanbul Antla\u015fmas\u0131yla Osmanl\u0131\u2019da kalan b\u00f6lgeyi, iki y\u0131l sonra yine \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetten sava\u015f r\u00fc\u015fveti olarak ald\u0131.[4] Genelkurmay yay\u0131n\u0131nda Bulgaristan\u2019\u0131n ittifaka kat\u0131lmas\u0131n\u0131n kayd\u0131 var, ama toprak vermekten bahis yoktu. Padi\u015fah Mehmet Re\u015fad da ayn\u0131 \u015fekilde Meclis-i Umumi\u2019nin 1915 y\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131\u015f nutkunda ba\u011f\u0131\u015ftan tek sat\u0131r s\u00f6z etmemi\u015fti.[5]<\/p>\n<p>Ne tesad\u00fcf ki, Almanya ve Bulgaristan dostluk antla\u015fmas\u0131 da Dimetoka\u2019n\u0131n Bulgaristan\u2019a verildi\u011fi g\u00fcn 6 Eyl\u00fcl 1915\u2019te imzaland\u0131.[6] Almanya, istedi\u011fini alm\u0131\u015f ve Bulgaristan\u2019la antla\u015fmaya imza atm\u0131\u015ft\u0131r, ama toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 yapansa \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, yani Osmanl\u0131\u2019yd\u0131. Al\u0131\u015fveri\u015fte Osmanl\u0131\u2019n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131 ne oldu? Harbin sonunda yenilen Osmanl\u0131, toprak kayb\u0131na h\u00fck\u00fcmet iradesiyle de katk\u0131da bulunmu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 2500 kilometrekare ve Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda 1500 kilometrekare olmak \u00fczere toplam 4000 kilometrekare Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Yusuf Hikmet Bayur, verilen topra\u011f\u0131n alan\u0131n\u0131 2600 kilometrekare yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda verilen topra\u011f\u0131 dikkate almad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>\u0130ttihat ve Terakki\u2019nin 1916 y\u0131l\u0131 kongre raporunda, Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 \u201cs\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesi\u201dydi. Raporda, \u201cYine bu s\u0131rada Bulgaristan devletini daire-i ittifak\u0131m\u0131za (ittifak dairemize) almak i\u00e7in baz\u0131 hudut tashihat\u0131na (s\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesine) muvafakat edilmi\u015ftir (onaylanm\u0131\u015ft\u0131r) ki, bu fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131m\u0131z merkezi m\u00fcttefiklerimizle hudut-u muvasalam\u0131z\u0131n (ula\u015f\u0131m yollar\u0131m\u0131z\u0131n) a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 temin etti\u011fi gibi, Frans\u0131z ve \u0130ngilizlerin Selanik\u2019e tasallutu (sald\u0131rmas\u0131) ve Romanya\u2019n\u0131n aleyhimize harbe girmesi, fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n derece-i isabetini isabata k\u00e2fi (ne denli isabetli oldu\u011fu) g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr\u201d denildi.[7]<\/p>\n<p><strong>1913\u2019TE ALINDI, 1915\u2019TE VER\u0130LD\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Dimetoka, oysa iki y\u0131l \u00f6nce Bulgaristan\u2019la yap\u0131lan antla\u015fmaya g\u00f6re Osmanl\u0131\u2019da kalm\u0131\u015ft\u0131. 29 Eyl\u00fcl 1913\u2019te Osmanl\u0131 ile Bulgaristan m\u00fcbadele antla\u015fmas\u0131 imzalam\u0131\u015ft\u0131. Yeni s\u0131n\u0131r belirlenirken Dimetoka Osmanl\u0131\u2019da kald\u0131 (madde 1) ve imzadan iki hafta sonra Garbi Trakya\u2019daki muvakkat h\u00fck\u00fcmete son verildi (madde 6). Ek, 1 say\u0131l\u0131 protokol\u00fcn c f\u0131kras\u0131nda m\u00fcbadele h\u00fckm\u00fc \u015f\u00f6yleydi: \u201cHer iki taraftaki Bulgar ve M\u00fcsl\u00fcman ahalinin ve bir de onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fc hududu m\u00fc\u015ftereke boyunca nihayet 15 kilometrelik bir m\u0131nt\u0131ka d\u00e2hilindeki emlakinin ihtiyari olarak m\u00fctekabilen (kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131) m\u00fcbadelesini teshil hususunda iki h\u00fck\u00fcmet beyninde ittifak h\u00e2s\u0131l olmu\u015ftur. M\u00fcbadele k\u00f6ylerin tamam\u0131yla m\u00fcbadelesi suretinde vuku bulacakt\u0131r. Nefsi kur\u2019a ile etraf\u0131ndaki emvalin m\u00fcbadelesi iki h\u00fck\u00fcmetin himayesi taht\u0131nda ve m\u00fcbadele olacak k\u00f6yler heyeti ihtiyariyesinin i\u015ftirakiyle icra olunacakt\u0131r. \u0130ki h\u00fck\u00fcmet canibinden tayin olunacak muhtelif komisyonlar mebhus (s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en) an kariyeler (k\u00f6yler) ile efrad\u0131 ahali beyninde (aras\u0131nda) m\u00fcbadelei emvale ve icabederse bu m\u00fcbadelattan m\u00fcmbais farklar\u0131 tevzie iptidar edeceklerdir (ba\u015flang\u0131\u00e7ta da\u011f\u0131t\u0131lacakt\u0131r).\u201d[8]<\/p>\n<p>N\u00fcfus de\u011fi\u015fimi i\u00e7in T\u00fcrk ve Bulgar \u00fcyelerden Ahali M\u00fcbadelesi Muhtelit Komisyonu olu\u015fturuldu. Komisyon 15 Kas\u0131m 1913\u2019te Edirne\u2019de topland\u0131 ve n\u00fcfus de\u011fi\u015fimiyle ilgili antla\u015fma imzaland\u0131. Osmanl\u0131 Heyeti Ba\u015fkan\u0131 \u015e\u00fckr\u00fc [Kaya], daha sonra 1914\u2019te de \u0130zmir\u2019deki Rum kovalamas\u0131 i\u00e7in tefti\u015fe g\u00f6nderilecekti.[9]<\/p>\n<p>Osmanl\u0131-Bulgar Komisyonu 23 May\u0131s 1914\u2019te yeniden topland\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 Ekim 1914\u2019e kadar s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Komisyon 9714\u2019\u00fc \u0130slam (48.570 ki\u015fi) ile 9472\u2019\u00fc Bulgar (46.764 ki\u015fi) ailenin de\u011fi\u015fimini ve geride kalan mallar\u0131n de\u011ferlendirilmesi esaslar\u0131n\u0131 karara ba\u011flad\u0131.[10] Tal\u00e2t Pa\u015fa\u2019n\u0131n defter kay\u0131tlar\u0131na g\u00f6re 68.159 Bulgar, Bulgaristan\u2019a g\u00f6nderilmi\u015fti.[11]<\/p>\n<p>29 Eyl\u00fcl 1913\u2019teki antla\u015fmayla, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n Bat\u0131 Trakya\u2019da kalan topra\u011f\u0131 Bulgaristan\u2019a b\u0131rak\u0131ld\u0131 ve Edirne ile K\u0131rklareli de Osmanl\u0131\u2019da kald\u0131. Yeni s\u0131n\u0131r Edirne ve K\u0131rklareli\u2019nin 30 kilometre kadar kuzeyinden ge\u00e7ti. B\u00f6ylece Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 25-30 kilometre geni\u015flikte toprak par\u00e7as\u0131 Dimetoka havalisi Osmanl\u0131\u2019da kald\u0131, Sofilo\u2019dan Meri\u00e7 boyunca Ege\u2019ye kadar olan b\u00f6lgeydi.[12] 1915\u2019te Bulgaristan\u2019a hibe edilen Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 buras\u0131yd\u0131. Ayr\u0131ca \u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Karadeniz\u2019de bir miktar Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 da ba\u011f\u0131\u015flanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><strong>RUM MEBUSLAR SORDU<\/strong><\/p>\n<p>Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 meselesini Mebusan\u2019da g\u00fcndeme getiren Rum mebuslard\u0131. 2 Kas\u0131m 1918 tarihli Emmanuil Emmanuilidis (Ayd\u0131n) ve Tokinidis (\u00c7atalca) ile 23 Kas\u0131m 1918 tarihli Dimistokli Efkalidis (Tekfurda\u011f\u0131) ve Tokinidis (\u00c7atalca) \u00f6nergelerinde, H\u0131ristiyanlar\u0131n ve Rumlar\u0131n \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet idaresinde neler ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, \u201cDimetoka ve havalisinin\u201d Bulgaristan\u2019a teslim edilmesi de g\u00fcndeme getirildi.[13] T\u00fcrk-\u0130slam mebuslarsa, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 esas olarak savunma tavr\u0131nda olduklar\u0131ndan g\u00f6rmezden geldi.<\/p>\n<p>Brest Litovsk\u2019ta ve B\u00fckre\u015f Konferans\u0131\u2019nda (Mart-Nisan 1918), ba\u011f\u0131\u015flanan toprak meselesi hakk\u0131nda, \u0130ttihat\u00e7\u0131 iktidar\u0131n delegesi vas\u0131tas\u0131yla \u0130stanbul-Berlin-B\u00fckre\u015f yaz\u0131\u015fmalar\u0131 olursa da sonu\u00e7 al\u0131namad\u0131. Hatta Harbiye Naz\u0131r\u0131 Enver, Bulgar Kral\u0131\u2019na bile yazd\u0131.[14] Bat\u0131 Trakya\u2019da Bulgaristan\u2019\u0131n egemenli\u011fi 1920\u2019ye kadar s\u00fcrd\u00fc. Bundan sonra b\u00f6lgeye, harbin galibi \u0130tilaf devletlerinin karar\u0131yla Yunanistan egemendi.<\/p>\n<p>Bat\u0131 Trakya\u2019n\u0131n konumu, Misak\u0131 Mill\u00ee\u2019nin 3\u2019\u00fcnc\u00fc maddesindeydi; hukuki durumunun halk\u0131n oyuyla belirlenmesi talep ediliyordu. Lozan\u2019a giden heyete verilen 14 maddelik talimatta, plebisit yap\u0131lmas\u0131 6\u2019nc\u0131 ve genelinde Trakya s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n 1914\u2019teki gibi olmas\u0131 5\u2019inci maddeydi.[15] Ama Lozan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde sonu\u00e7 de\u011fi\u015fmedi.<\/p>\n<p>O g\u00fcn Meclis\u2019te, Rum mebuslar\u0131n \u00f6nergesiyle ilgili gerekli tart\u0131\u015fma yap\u0131labilseydi, \u015feffafl\u0131k yarat\u0131labilseydi, \u0130ttihat\u00e7\u0131 iktidar\u0131n niteli\u011fi daha iyi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f olacakt\u0131, ama \u00f6yle olmad\u0131!<\/p>\n<p><strong>ENVER, TAL\u00c2T VE CEMAL PA\u015eALAR KA\u00c7TI<\/strong><\/p>\n<p>Konu Lozan\u2019\u0131n da g\u00fcndemindeydi. Ankara Heyeti Ba\u015fkan\u0131 \u0130smet [\u0130n\u00f6n\u00fc], Garbi Trakya m\u00fczakere edilirken, Venizelos\u2019un \u201cGarbi Trakya\u2019y\u0131 Osmanl\u0131\u2019dan almad\u0131k, Bulgaristan\u2019dan ald\u0131k\u201d dedi\u011fini aktard\u0131 an\u0131lar\u0131nda. \u0130n\u00f6n\u00fc, devam\u0131n\u0131 da yazd\u0131: \u201cBulgarlar\u0131n bizim tarafta harbe i\u015ftiraki i\u00e7in Bulgar hududu meselesi ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve Edirne\u2019nin bat\u0131s\u0131ndaki Garbi Trakya topraklar\u0131m\u0131z Bulgarlarla pazarl\u0131\u011f\u0131n temeli oldu ve neticede Dimetoka\u2019y\u0131 Bulgarlara b\u0131rakt\u0131k ve Meri\u00e7 s\u0131n\u0131r olarak kabul edildi.\u201d[16]<\/p>\n<p>Benzer durumu, Lozan heyetinde dan\u0131\u015fman olarak bulunan Mente\u015fe Mebusu \u015e\u00fckr\u00fc [Kaya] de ifade etmi\u015ftir. \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin \u0130sk\u00e2n-\u0131 A\u015f\u00e2yir ve Muh\u00e2cirin M\u00fcd\u00fcr\u00fc \u015e\u00fckr\u00fc, Lozan Antla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n \u0130kinci Balkan Harbi sonucundaki 1913 hududunu sa\u011flayamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu durumun Edirne\u2019yi \u00f6l\u00fcme mahk\u00fbm etti\u011fini anlatt\u0131. Tekirda\u011f Mebusu Faik de toprak verme konusunda Garbi Trakya\u2019da kurulan h\u00fck\u00fcmeti hat\u0131rlatarak, daha sonra b\u00f6lgenin d\u00fc\u015fmana teslim edildi\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131.[17] Mebus \u015e\u00fckr\u00fc, Bulgaristan\u2019a toprak verilmesi karar\u0131n\u0131 bildi\u011fi i\u00e7in konuyu biraz kapal\u0131 bir \u015fekilde g\u00fcndeme getirdi ve \u00fcz\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klarken, topra\u011f\u0131n verilmesiyle ilgili tek kelime s\u00f6ylemedi.<\/p>\n<p>\u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019n\u00fcn yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 Yunanistan delegesi Venizelos, Lozan\u2019da 23 Kas\u0131m 1922\u2019de, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n 1915\u2019te Bat\u0131 Trakya\u2019daki topra\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6n\u00fcl ho\u015flu\u011fuyla Bulgaristan\u2019a b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatt\u0131.[18] Venizelos, asl\u0131nda bir anlamda alay etti. Zaten bu zay\u0131f durum, daha sonra Ankara\u2019n\u0131n resmi mektubunda da dile getirildi.<\/p>\n<p>\u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet \u00f6ylesine sava\u015f taraftar\u0131 ve Alman yanda\u015f\u0131yd\u0131 ki, topra\u011f\u0131n\u0131 pazarl\u0131k konusu etmekten dahi \u00e7ekinmedi. Sava\u015fta Almanya ve m\u00fcttefiki Avusturya, Osmanl\u0131 ile Bulgaristan yenildi. Sava\u015fa ve \u201ctoprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131na\u201d karar veren Harbiye Naz\u0131r\u0131 Enver, Dahiliye Naz\u0131r\u0131 Tal\u00e2t ve Bahriye Naz\u0131r\u0131 Cemal pa\u015falarla beraber bir grup \u0130ttihat\u00e7\u0131, Kas\u0131m 1918\u2019de Alman denizalt\u0131s\u0131yla ka\u00e7t\u0131. D\u00f6rt y\u0131l sonra Kas\u0131m 1922\u2019de de \u0130ngiliz gemisiyle ka\u00e7an Halife Vahidettin\u2019di. Niye ka\u00e7t\u0131lar?<\/p>\n<p><strong>NOTLAR<\/strong><\/p>\n<p><em>[1] K\u00e2z\u0131m Karabekir, Birinci Cihan Harbine Neden Girdik, cilt: 1 ve 2, Prof. Dr. Faruk \u00d6zerengin (haz\u0131rlayan), Emre Yay\u0131nlar\u0131, 5. bas\u0131m, \u0130stanbul-2000, s. 96 ve 373-374; Sabahattin Selek (haz\u0131rlayan), \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc Hat\u0131ralar\u0131, Bilgi Yay\u0131nevi, Ankara-2006, s. 337.<\/em><\/p>\n<p><em>[2] MMZC, devre: III, cilt: 2, sene: 4, s. 424, 426; MAZC, devre: III, cilt: 1, sene: 4, s. 532-533, 540.<\/em><\/p>\n<p><em>[3] Cemal Pa\u015fa, H\u00e2t\u0131rat (1913-1922), Nehir Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2006, s. 54; Tar\u0131k Zafer Tunaya, T\u00fcrkiye\u2019de Siyasal Partiler, \u0130ttihat ve Terakki, cilt: 3, \u0130leti\u015fim Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2000, s. 569-572.<\/em><\/p>\n<p><em>[4] \u015eevket S\u00fcreyya Aydemir, Enver Pa\u015fa, cilt: 3, Remzi Kitabevi, 2. bask\u0131, \u0130stanbul-1978, s. 368, 395; Yusuf Hikmet Bayur, T\u00fcrk \u0130nk\u0131l\u00e2b\u0131 Tarihi, cilt: III, k\u0131s\u0131m: 2, T\u00fcrk Tarih Kurumu Yay\u0131nlar\u0131, 3. Bask\u0131, Ankara-1991, s. 476-480; Halil Mente\u015fe\u2019nin An\u0131lar\u0131, H\u00fcrriyet Vakf\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-1986, s. 220-221; Cel\u00e2l Bayar, Ben De Yazd\u0131m, cilt: 4, Sabah Gazetesi Kitaplar\u0131, \u0130stanbul-1997, s. 162-166; Henry Morgenthau, B\u00fcy\u00fckel\u00e7i Morgenthau\u2019nun \u00d6yk\u00fcs\u00fc, \u00e7eviren: Attila Tuygan, Belge Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2005, s. 203-204; Lozan Bar\u0131\u015f Konferans\u0131, tutanaklar-belgeler, \u00e7eviren: Seha. L. Meray, cilt: 1, Yap\u0131 Kredi Yay\u0131nlar\u0131, 2. bask\u0131, \u0130stanbul-2001, s. 29, 33, 43, 46.<\/em><\/p>\n<p><em>[5] Genelkurmay Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri Tarihi Osmanl\u0131 Devri Birinci D\u00fcnya Harbi \u0130dari Faaliyetler ve Lojistik, cilt: X, Genelkurmay Bas\u0131mevi, Ankara-1985, s. 194; T\u00fcrk Parlamento Tarihi, I. ve II. Me\u015frutiyet, cilt: 1, TBMM Vakf\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, Ankara-1997, s. 661-662.<\/em><\/p>\n<p><em>[6] Bayur, age, s. 483.<\/em><\/p>\n<p><em>[7] Mete Tun\u00e7ay, Cihat ve Tehcir, 1915-1916 Yaz\u0131lar\u0131, Salyangoz Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2008, s. 77.<\/em><\/p>\n<p><em>[8] Yusuf Hikmet Bayur, T\u00fcrk \u0130nk\u0131l\u00e2b\u0131 Tarihi, cilt: II, k\u0131s\u0131m: 2, T\u00fcrk Tarih Kurumu Yay\u0131nlar\u0131, 3. Bask\u0131, Ankara-1991, s. 482-486.<\/em><\/p>\n<p><em>[9] T\u00fcrk Parlamento Tarihi, TBMM II. D\u00f6nem (1923-1927), cilt: 3, TBMM Vakf\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, Ankara-1995, s. 617.<\/em><\/p>\n<p><em>[10] Taner Ak\u00e7am, \u2018Ermeni Meselesi Hallolunmu\u015ftur\u2019, \u0130leti\u015fim Yay\u0131nlar\u0131, 3. bask\u0131, \u0130stanbul-2008, s. 80; \u0130lhan Tekeli, G\u00f6\u00e7 ve \u00d6tesi, Tarih Vakf\u0131 Yurt Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2008, s. 156.<\/em><\/p>\n<p><em>[11] Murat Bardak\u00e7\u0131, Tal\u00e2t Pa\u015fa\u2019n\u0131n Evrak-\u0131 Metr\u00fbkesi, Everest Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2008, s. 78-79.<\/em><\/p>\n<p><em>[12] Cel\u00e2l Bayar, age, s. 168; \u015eevket S\u00fcreyya Aydemir, Enver Pa\u015fa, cilt: 2, Remzi Kitabevi, 2. bask\u0131, \u0130stanbul-1976, s. 402.<\/em><\/p>\n<p><em>[13] MMZC, devre: III, sene 5, cilt: 1, s. 109, 285-286.<\/em><\/p>\n<p><em>[14] \u015eevket S\u00fcreyya Aydemir, Enver Pa\u015fa, cilt: 3, 384-396.<\/em><\/p>\n<p><em>[15] MMZC, devre: IV, sene: 1, cilt: 1, s. 144-146; Bil\u00e2l N. \u015eim\u015fir, Lozan Telgraflar\u0131 (1922-1923), cilt: I, T\u00fcrk Tarih Kurumu Yay\u0131nlar\u0131, Ankara-1990, s. XIV.<\/em><\/p>\n<p><em>[16] Sabahattin Selek, age, s. 336-337.<\/em><\/p>\n<p><em>[17] TBMM ZC, devre: II, sene: 1, cilt: 1, s. 236, 240.<\/em><\/p>\n<p><em>[18] Lozan Bar\u0131\u015f Konferans\u0131, tutanaklar-belgeler, cilt: 1, s. 43.<\/em><\/p>\n<hr \/>\n<p><em><strong><a href=\"https:\/\/www.gazeteduvar.com.tr\/1915te-ittihatci-hukumet-bulgaristana-niye-toprak-bagisladi-makale-1583267\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Gazete Duvar<\/a>\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 2500 kilometrekare ve Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda 1500 kilometrekare olmak \u00fczere toplam 4000 kilometrekare Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015fland\u0131. \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin 1916 y\u0131l\u0131 kongre raporunda, Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 \u201cs\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesi\u201dydi. Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 meselesini Mebusan\u2019da g\u00fcndeme getiren Rum mebuslard\u0131. T\u00fcrk-\u0130slam mebuslarsa, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 esas olarak savunma tavr\u0131nda olduklar\u0131ndan g\u00f6rmezden [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":70394,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,70,20],"tags":[],"class_list":["post-70392","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-makaleler","category-tarih-sayfalari"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 2500 kilometrekare ve Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda 1500 kilometrekare olmak \u00fczere toplam 4000 kilometrekare Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015fland\u0131. \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin 1916 y\u0131l\u0131 kongre raporunda, Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 \u201cs\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesi\u201dydi. Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 meselesini Mebusan\u2019da g\u00fcndeme getiren Rum mebuslard\u0131. T\u00fcrk-\u0130slam mebuslarsa, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 esas olarak savunma tavr\u0131nda olduklar\u0131ndan g\u00f6rmezden [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-10-03T07:39:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131?\",\"datePublished\":\"2022-10-03T07:39:07+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392\"},\"wordCount\":2524,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/10\\\/Katiller-1.webp\",\"articleSection\":[\"Haberler\",\"Makaleler\",\"Tarih Sayfalar\u0131\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392\",\"name\":\"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/10\\\/Katiller-1.webp\",\"datePublished\":\"2022-10-03T07:39:07+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/10\\\/Katiller-1.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/10\\\/Katiller-1.webp\",\"width\":1280,\"height\":720},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=70392#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"\u015eevket S\u00fcreyya Aydemir\u2019e g\u00f6re, Bulgaristan\u2019a Meri\u00e7\u2019in bat\u0131s\u0131nda 2500 kilometrekare ve Karadeniz k\u0131y\u0131s\u0131nda 1500 kilometrekare olmak \u00fczere toplam 4000 kilometrekare Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015fland\u0131. \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin 1916 y\u0131l\u0131 kongre raporunda, Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 \u201cs\u0131n\u0131r d\u00fczeltmesi\u201dydi. Bulgaristan\u2019a toprak ba\u011f\u0131\u015f\u0131 meselesini Mebusan\u2019da g\u00fcndeme getiren Rum mebuslard\u0131. T\u00fcrk-\u0130slam mebuslarsa, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmetin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 esas olarak savunma tavr\u0131nda olduklar\u0131ndan g\u00f6rmezden [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2022-10-03T07:39:07+00:00","og_image":[{"width":1280,"height":720,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp","type":"image\/webp"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"13 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131?","datePublished":"2022-10-03T07:39:07+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392"},"wordCount":2524,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp","articleSection":["Haberler","Makaleler","Tarih Sayfalar\u0131"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392","name":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp","datePublished":"2022-10-03T07:39:07+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/10\/Katiller-1.webp","width":1280,"height":720},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=70392#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"1915\u2019te \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet, Bulgaristan\u2019a niye toprak ba\u011f\u0131\u015flad\u0131?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70392","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=70392"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70392\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":70395,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70392\/revisions\/70395"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/70394"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=70392"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=70392"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=70392"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}