{"id":69328,"date":"2022-07-20T02:32:03","date_gmt":"2022-07-20T07:32:03","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328"},"modified":"2022-07-20T02:32:03","modified_gmt":"2022-07-20T07:32:03","slug":"o-mezarlik-yuz-yil-once-25-bin-yahudinin-yasadigi-25ten-fazla-sinagogun-bulundugu-bir-yerlesim-alaninin-tepesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328","title":{"rendered":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-69329\" src=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-360x270.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-360x270.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-768x576.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-1536x1151.jpg 1536w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-560x420.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-260x195.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1-160x120.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/p>\n<p><em><strong>Hask\u00f6y\u2019deki \u015fehrin en b\u00fcy\u00fck Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131nda ilk belediyenin, 6. Daire-i Belediye\u2019nin kurucusu, \u0130stanbul\u2019un Yahudi cemaatinin en tan\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nderinin, Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 da bulunuyor. Burada in\u015faatlar yap\u0131l\u0131rken aile mezarlar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yok oldu. Belediye, kendi kurucusunun da bulundu\u011fu Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131\u2026 Ancak bu da yetmedi. Arkas\u0131ndan buraya bir kurban kesim merkezi projesi haz\u0131rlatt\u0131. An\u0131tmezar y\u0131llarca s\u00fcren \u00e7al\u0131\u015fmalarla g\u00fc\u00e7 bela kurtar\u0131ld\u0131, belediye vazge\u00e7irildi. B\u00fct\u00fcn bunlar tesad\u00fcf olabilir mi?<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/serbestiyet.com\/author\/korhang\/\">Korhan G\u00fcm\u00fc\u015f<\/a><\/strong><\/p>\n<p>11-12 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocuklar\u0131n mezar ta\u015flar\u0131n\u0131 k\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor. Ben bildim bileli Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131 burada ya\u015fayan \u00e7ocuklar\u0131n oyun alan\u0131. Ta\u015flar\u0131n \u00fczerinde ko\u015farlar, z\u0131plarlar. Ama kendi a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n be\u015f-on kat\u0131 ta\u015flar\u0131 yerinden oynatt\u0131klar\u0131na, ya da balyozlarla mezarl\u0131\u011fa sald\u0131rd\u0131klar\u0131na inanmam kolay de\u011fil.\u00a0 Tahribat\u0131n sanki s\u0131radan bir vaka gibi ge\u00e7i\u015ftirilmesi kabul edilemez.<\/p>\n<p>Hask\u00f6y semtinde plans\u0131z programs\u0131z bir kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ya\u015fan\u0131yor. Buradaki k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fcreticiler kaz\u0131n\u0131yor, yap\u0131lar y\u0131k\u0131l\u0131yor. Semtin dokusu kaz\u0131n\u0131yor. Yoksullar ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 terk ediyorlar, ya da de\u011fi\u015fime ayak uyduruyorlar. Tersanenin rezidanslar ve oteller ile yeni bir soylula\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 odak haline getirilmesiyle birlikte semtte g\u00f6\u00e7 ve de\u011fi\u015fim h\u0131zlan\u0131yor.<\/p>\n<p>Hask\u00f6y\u2019deki mezarl\u0131k \u015fehrin en b\u00fcy\u00fck Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131. Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi. Semtle birlikte olu\u015fan bu tarihi mezarl\u0131\u011f\u0131n tapusunun olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131. \u015eehirdeki bir\u00e7ok mezarl\u0131k kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015fken, bu kadar uzun bir tarihi ge\u00e7mi\u015fe sahip olan mezarl\u0131\u011f\u0131n tapu kay\u0131tlar\u0131nda sahipsiz kalm\u0131\u015f olmas\u0131 nas\u0131l a\u00e7\u0131klanabilir?<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015fte de neredeyse a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f mezar yoktu, S\u00fctl\u00fcce\u2019ye bakan yamac\u0131nda. E-5 taraf\u0131ndan ikiye b\u00f6l\u00fcnen mezarl\u0131\u011f\u0131n bu taraf\u0131nda en son g\u00f6m\u00fc 1973\u2019te yap\u0131lm\u0131\u015f. Bu nedenle sanki biraz unutulmu\u015f gibi. Konu\u015ftu\u011fumuz \u00e7ocuklar mezarlarda k\u0131ymetli \u015feylerin bulunma ihtimalinden s\u00f6z ediyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Burada ilk belediyenin, 6. Daire-i Belediye\u2019nin kurucusu, \u015fehrin Yahudi cemaatinin en tan\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nderinin, Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 da bulunuyor.<\/p>\n<p>Burada in\u015faatlar yap\u0131l\u0131rken aile mezarlar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yok oldu. Belediye, kendi kurucusunun da bulundu\u011fu Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131\u2026 Ancak bu da yetmedi.\u00a0 Arkas\u0131ndan buraya bir kurban kesim merkezi projesi haz\u0131rlatt\u0131. An\u0131tmezar y\u0131llarca s\u00fcren \u00e7al\u0131\u015fmalarla g\u00fc\u00e7 bela kurtar\u0131ld\u0131, belediye vazge\u00e7irildi. B\u00fct\u00fcn bunlar tesad\u00fcf olabilir mi?<\/p>\n<p>Aile mezarlar\u0131n\u0131 ziyarete gelenler bir daha onlar\u0131 bulamad\u0131. Bir bakt\u0131lar ki, kamyonlarla ta\u015f\u0131nan mezarl\u0131\u011f\u0131n molozlar\u0131 ve insan kemikleriyle sahilde dolgu yap\u0131l\u0131yor! \u0130lk belediyenin kurucular\u0131ndan olan Abraham Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun, kar\u0131s\u0131n\u0131n, \u00e7ocu\u011funun mezar ta\u015flar\u0131n\u0131 da m\u0131 \u00e7ocuklar par\u00e7alad\u0131?<\/p>\n<p>Mezarl\u0131\u011fa sald\u0131r\u0131 toplumun geni\u015f kesimleri, siyasi partiler ve iktidar s\u00f6zc\u00fcleri taraf\u0131ndan tepkiyle kar\u015f\u0131land\u0131. Olumlu bir yakla\u015f\u0131m.<\/p>\n<p>Ancak ayn\u0131 zamanda bir de ink\u00e2r var. Sorunlar \u00f6rtbas ediliyor. Y\u00f6neticiler ne kadar duyarl\u0131 olurlarsa olsunlar, as\u0131l s\u00fcreklilik ta\u015f\u0131yan \u015fey kamu eliyle ger\u00e7ekle\u015fen tahribat oluyor ve bu fas\u0131lalarla g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de devam ediyor.<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015fle y\u00fczle\u015filmedik\u00e7e k\u00f6t\u00fcl\u00fckler tekrarlan\u0131yor.<\/p>\n<p>Belediye kendi kurucusunun an\u0131tmezar\u0131n\u0131n oldu\u011fu yere \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131<\/p>\n<p>Kamondo\u2019lar\u0131 bana ilk babam tan\u0131tm\u0131\u015ft\u0131. Uzun bir s\u00fcre \u00fczerinde \u201cParigi 1873\u201d yaz\u0131l\u0131 ta\u015f\u0131 yap\u0131n\u0131n i\u00e7inde zarar g\u00f6rmesin diye ters bir bi\u00e7imde yat\u0131rarak, alt\u0131na oluklu mukavvalar sererek saklam\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n<p>O g\u00fcnlerde (Radikal 2\u2019deki) bir yaz\u0131mda bu ki\u015fiden bir \u201chay\u0131rsever\u201d diye s\u00f6z etmi\u015ftim.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 g\u00fcn sonra arkada\u015flar\u0131m beni uyard\u0131lar. Bak Akit seni \u00f6n sayfadan vermi\u015f. Ger\u00e7ekten bakt\u0131m ki \u00f6n sayfadaki k\u00f6\u015fe yaz\u0131s\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 benimle ilgiliydi. Yaz\u0131 benim yazd\u0131klar\u0131ma cevapt\u0131 ve ba\u015fl\u0131\u011f\u0131nda \u201cKamondo bir \u2018hay\u0131rsever\u2019 de\u011fil, VAMP\u0130RD\u0130 diyordu!\u201d<\/p>\n<p>2. Abd\u00fclhamit zaman\u0131nda bu \u015fehrin en tan\u0131nm\u0131\u015f, sevilmi\u015f \u015fahsiyetlerinden biri bug\u00fcn nas\u0131l bir nefret objesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc?<\/p>\n<p>Acaba kendisinin, kar\u0131s\u0131n\u0131n, \u00e7ocu\u011funun mezar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na gelenleri tahmin edebilseydi, \u015fehrine g\u00f6m\u00fclmeyi ister miydi?<\/p>\n<p>10 sene boyunca didindik, u\u011fra\u015ft\u0131k. \u00d6nce \u201cHem\u015fehrimiz Kamondolar\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda Osmanl\u0131 Bankas\u0131 M\u00fczesi\u2019nde bir konferanslar dizisi, sergi, geziler, anma etkinlikleri. Sonra restorasyon projesi\u2026 Sonunda, Hask\u00f6y tepesindeki Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131nda bulunan Kont Abraham Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019n\u0131n an\u0131tmezar\u0131n\u0131n onar\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131k. \u00c7ok zor bir i\u015fti. S\u00fcrekli, her a\u015famas\u0131nda engellenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo mezar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na gelecekleri tahmin edebilir miydi?<\/p>\n<p>\u0130stanbul Hask\u00f6y\u2019de, bir zamanlar kente hayat veren Hali\u00e7\u2019e h\u00e2kim bir noktada, \u00e7evre yolu taraf\u0131ndan oyulan tepenin \u00fczerindeki bu neogotik yap\u0131y\u0131 g\u00f6rmeden ge\u00e7mek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Yak\u0131n bir tarihe kadar harap durumdaki bu yap\u0131 1873 y\u0131l\u0131nda buraya g\u00f6m\u00fclen Abraham d\u00f6 Kamondo\u2019nun ve ailesinin an\u0131t mezar\u0131d\u0131r. Bu an\u0131t mezar, en son g\u00f6m\u00fclerin 1973\u2019lerde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir ma\u015fatl\u0131k (mezar alan\u0131) i\u00e7inde yer al\u0131r. Yak\u0131n zamanlara kadar sa\u011flam vaziyette olan bu an\u0131t mezar yak\u0131n tarihlerde \u00e7evrenin ve zaman\u0131n y\u0131prat\u0131c\u0131 etkilerine sahne oldu.<\/p>\n<p>Bu mezarl\u0131k alan\u0131n\u0131 ve an\u0131t mezar\u0131 korumak i\u00e7in \u0130stanbul\u2019da geni\u015f bir kurumsal kat\u0131l\u0131mla bir g\u00f6n\u00fcll\u00fc giri\u015fim olu\u015fturuldu, etkinlikler d\u00fczenlendi ve bu giri\u015fime kent y\u00f6netimleri de destek verdiler. Bu nedenle, ba\u015flat\u0131lan giri\u015fim mimari unsurlar i\u00e7erse de, yaln\u0131zca bir mezarl\u0131k alan\u0131n\u0131n korunmas\u0131 giri\u015fimi de\u011fildi; ilk modern belediyenin kurucular\u0131ndan olan tarihi bir \u015fahsiyetin, ayn\u0131 zamanda banker, sanat koleksiyoncusu, ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131, Paris\u2019teki Kamondo M\u00fczesi\u2019nin \u201csahibi\u201d, Orsay\u2019deki empresyonist kolleksiyonlar\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u0130stanbullu hay\u0131rsever bir ailenin yeniden hat\u0131rlanmas\u0131, kentin belle\u011fine yeniden kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u0130stanbul\u2019un bir \u201cahde vefa\u201d etkinli\u011fiydi. Bu giri\u015fim her \u015feyden \u00f6nce kentte g\u00fcncel \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc korumay\u0131 ve konuyu kentlilik perspektifine ta\u015f\u0131may\u0131 ama\u00e7lad\u0131.<\/p>\n<p>Kamondo ailesi \u0130spanya\u2019da engizisyondan ka\u00e7arak \u00f6nce Venedik\u2019e, sonra \u0130stanbul\u2019a yerle\u015fmi\u015f, 20. y\u00fczy\u0131lda son fertleri Auschwitz\u2019de can vermi\u015f \u0130stanbullu bir aile.<\/p>\n<p>Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo \u0130stanbul\u2019da K\u0131r\u0131m Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda ba\u015flayan kent y\u00f6netimi reformu i\u00e7inde yer alm\u0131\u015f, \u015eirket-i Hayriye, Dersaadet Tramvay \u015eirketi gibi<\/p>\n<p>\u00f6nemli altyap\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015f, yeni e\u011fitim kurumlar\u0131n\u0131n olu\u015fumunda rol oynam\u0131\u015f bir \u2018sosyal giri\u015fimci\u2019dir. \u0130talyan Birli\u011fi\u2019nin kurulmas\u0131na verdi\u011fi destek nedeniyle kont unvan\u0131 almas\u0131, Osmanl\u0131, Avusturya imparatorluklar\u0131n\u0131n \u015feref ni\u015fanlar\u0131na sahip olmas\u0131 y\u00f6netimler taraf\u0131ndan da \u00e7ok takdir edildi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p>Kaz\u0131nan \u015fey bir semt, bir mezarl\u0131k de\u011fil, \u015fehrin belle\u011fi<\/p>\n<p>Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo Paris\u2019e yerle\u015ftikten k\u0131sa bir s\u00fcre sonra, 1873\u2019te vefat etti, vasiyeti gere\u011fi cenazesi kar\u0131s\u0131n\u0131n ve \u00e7ocu\u011funun yatt\u0131\u011f\u0131 bu an\u0131t mezara g\u00f6m\u00fclmek \u00fczere, \u00e7ok sevdi\u011fi \u0130stanbul\u2019a getirildi.<\/p>\n<p>14 Nisan 1873 Pazartesi g\u00fcn\u00fc b\u00fcy\u00fck bir t\u00f6renle Hask\u00f6y mezarl\u0131\u011f\u0131nda \u00f6nceden in\u015fa ettirdi\u011fi an\u0131tmezarda topra\u011fa verildi\u011finde kent ola\u011fan\u00fcst\u00fc g\u00fcnlerinden birini ya\u015fad\u0131. Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun cenaze t\u00f6reninin oldu\u011fu g\u00fcn kent merkezindeki esnaf i\u015fyerlerini kapatt\u0131. Borsa ve finans kurulu\u015flar\u0131 faaliyetlerini tatil etti.<\/p>\n<p>Saray bandosu ile birlikte askeri t\u00f6ren yap\u0131ld\u0131 ve biri piyade di\u011feri bahriyeli iki m\u00fcfrezenin takip etti\u011fi kortejde resmi kurumlar\u0131n y\u00f6neticileri, Avrupa \u00fclkelerinin el\u00e7ileri, dini misyon temsilcileri, b\u00fcy\u00fck bir halk kalabal\u0131\u011f\u0131 cenaze arabas\u0131n\u0131n pe\u015finde uzun bir kortej olu\u015fturdu.<\/p>\n<p>Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo bir pa\u015fa, bir b\u00fcrokrat, bir devlet b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc de\u011fil. 19. y\u00fczy\u0131lda (\u0130stanbul, Paris, Londra gibi) kentlerde modernle\u015fmenin e\u015fi\u011finde ya\u015fanan \u00f6nemli geli\u015fmelerde pay\u0131 olan bir sosyal giri\u015fimci. \u0130stanbul\u2019da Tanzimat Reformu sonras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn i\u00e7inde yaln\u0131zca Osmanl\u0131 y\u00f6netici elitinin de\u011fil, sivil giri\u015fimcilerin de yer almas\u0131 bir \u00f6l\u00e7\u00fcde kentin modernle\u015fmesi hakk\u0131nda da fikir veriyor. \u0130stanbul\u2019un modernle\u015fmesinde Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo gibi kendi cemaatleri ile<\/p>\n<p>s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayan giri\u015fimcilerin rollerinin, hay\u0131rseverliklerinin b\u00fcy\u00fck bir pay\u0131n\u0131n oldu\u011fu muhakkak.<\/p>\n<p>Abraham d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 Hask\u00f6y tepesinde peri\u015fan bir vaziyetteydi. Mezarl\u0131\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yola gitmi\u015f durumdayd\u0131 ve yan\u0131ndaki arazi belediyenin temizlik hizmetleri m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn \u00e7\u00f6p kamyonlar\u0131 i\u00e7in park yeri olarak kullan\u0131l\u0131yordu. Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo buraya y\u00fcz elli y\u0131l \u00f6nce g\u00f6m\u00fcld\u00fc ama an\u0131tmezar ve mezarl\u0131k alan\u0131 sanki binlerce y\u0131l \u00f6ncesinden kalm\u0131\u015f bir harabe, bir arkeolojik kal\u0131nt\u0131 gibiydi.<\/p>\n<p>Hask\u00f6y\u2019de bug\u00fcn yol ortas\u0131nda kalan binan\u0131n Esgher adl\u0131 tarihi bir sinagog oldu\u011fu biliniyor. Ama bu yap\u0131 \u00f6nce nargile kafe olarak kiraya verildi, sonra da Millet K\u0131raathanesi\u2019ne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc. \u00dczerindeki kocaman tabelalarda proje hakk\u0131nda bilgi var, ama bir zamanlar sinagog oldu\u011funa dair en ufak bir i\u015faret yok. Kas\u0131mpa\u015fa\u2019da, Tersane-i Amire\u2019nin biti\u015fi\u011findeki Kuzey Deniz Saha Komutanl\u0131\u011f\u0131 olarak kullan\u0131lan b\u00fcy\u00fck binan\u0131n \u2018Kamondo Saray\u0131\u2019 oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. Paris\u2019teki evleri ise bir m\u00fcze olarak kullan\u0131l\u0131yor ve 18. y\u00fczy\u0131la ait \u00e7ok de\u011ferli eserler bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Bug\u00fcn Orsay M\u00fczesi\u2019nde sergilenen ve Avrupa\u2019n\u0131n en \u00f6nemli k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131ndan kabul edilen; Cezanne, Monet, Manet, Toulouse Lautrec, Van Gogh gibi \u00f6nemli empresyonistlerin tablolar\u0131ndan olu\u015fan zengin koleksiyonun, Louvre M\u00fczesi\u2019ne, Isaac d\u00f6 Kamondo taraf\u0131ndan ba\u011f\u0131\u015fland\u0131\u011f\u0131 biliniyor. Bu koleksiyondaki eserleri, bug\u00fcn d\u00fcnyada tan\u0131mayan yok. Bug\u00fcn ilk belediyenin kurulu\u015funda, toplu ta\u015f\u0131ma sisteminin olu\u015fturulmas\u0131nda, e\u011fitimde rol alan tarihi ki\u015fiyi ve ailesini \u0130stanbul\u2019da tan\u0131yan da yok\u2026 K\u0131sacas\u0131 bir toplumsal belle\u011fin t\u00fcm\u00fcyle, mutlak bir bi\u00e7imde yitimi s\u00f6z konusu.<\/p>\n<p>E\u011fer i\u00e7inde bulundu\u011fumuz kentin ve kamu d\u00fczeninin bir \u2018cemaat d\u00fczeni\u2019 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul edersek, farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flerden, inan\u0131\u015flardan sivil toplum bireylerinin de hepimiz kadar \u0130stanbullu olduklar\u0131n\u0131 yeniden hat\u0131rlamam\u0131z gerekecek. Hatta belki bundan da fazlas\u0131: Bizim bug\u00fcn hat\u0131rlamak i\u00e7in u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z e\u015fit vatanda\u015fl\u0131k ko\u015fullar\u0131n\u0131 olu\u015fturan kurumlar, kent hizmetlerini sa\u011flayan belediyeler, ortak kamu hizmetleri gibi modern kurumlar\u0131n \u2018cemaatler \u00f6tesi\u2019 bir deneyimin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 olduklar\u0131n\u0131, olabileceklerini de yeniden hat\u0131rlamam\u0131z gerekecek.<\/p>\n<p><em><strong><a href=\"https:\/\/serbestiyet.com\/gunun-yazilari\/o-mezarlik-yuz-yil-once-25-bin-yahudinin-yasadigi-25ten-fazla-sinagogun-bulundugu-bir-yerlesim-alaninin-tepesi-97941\/\">https:\/\/serbestiyet.com\/gunun-yazilari\/o-mezarlik-yuz-yil-once-25-bin-yahudinin-yasadigi-25ten-fazla-sinagogun-bulundugu-bir-yerlesim-alaninin-tepesi-97941\/<\/a>\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hask\u00f6y\u2019deki \u015fehrin en b\u00fcy\u00fck Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131nda ilk belediyenin, 6. Daire-i Belediye\u2019nin kurucusu, \u0130stanbul\u2019un Yahudi cemaatinin en tan\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nderinin, Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 da bulunuyor. Burada in\u015faatlar yap\u0131l\u0131rken aile mezarlar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yok oldu. Belediye, kendi kurucusunun da bulundu\u011fu Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131\u2026 Ancak bu da yetmedi. Arkas\u0131ndan buraya bir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":69329,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,34,70,53],"tags":[],"class_list":["post-69328","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-istanbul","category-makaleler","category-turkiyede-azinliklar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Hask\u00f6y\u2019deki \u015fehrin en b\u00fcy\u00fck Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131nda ilk belediyenin, 6. Daire-i Belediye\u2019nin kurucusu, \u0130stanbul\u2019un Yahudi cemaatinin en tan\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nderinin, Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 da bulunuyor. Burada in\u015faatlar yap\u0131l\u0131rken aile mezarlar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yok oldu. Belediye, kendi kurucusunun da bulundu\u011fu Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131\u2026 Ancak bu da yetmedi. Arkas\u0131ndan buraya bir [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-07-20T07:32:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1199\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi\",\"datePublished\":\"2022-07-20T07:32:03+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328\"},\"wordCount\":1936,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/07\\\/Yahudi-mezarligi-1.jpg\",\"articleSection\":[\"Haberler\",\"Istanbul\",\"Makaleler\",\"T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328\",\"name\":\"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/07\\\/Yahudi-mezarligi-1.jpg\",\"datePublished\":\"2022-07-20T07:32:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/07\\\/Yahudi-mezarligi-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2022\\\/07\\\/Yahudi-mezarligi-1.jpg\",\"width\":1600,\"height\":1199},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=69328#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Hask\u00f6y\u2019deki \u015fehrin en b\u00fcy\u00fck Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131nda ilk belediyenin, 6. Daire-i Belediye\u2019nin kurucusu, \u0130stanbul\u2019un Yahudi cemaatinin en tan\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nderinin, Kont Abraham-Salomon d\u00f6 Kamondo\u2019nun an\u0131tmezar\u0131 da bulunuyor. Burada in\u015faatlar yap\u0131l\u0131rken aile mezarlar\u0131n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc yok oldu. Belediye, kendi kurucusunun da bulundu\u011fu Hask\u00f6y Yahudi Mezarl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6p toplama merkezi yapt\u0131\u2026 Ancak bu da yetmedi. Arkas\u0131ndan buraya bir [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2022-07-20T07:32:03+00:00","og_image":[{"width":1600,"height":1199,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"10 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi","datePublished":"2022-07-20T07:32:03+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328"},"wordCount":1936,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg","articleSection":["Haberler","Istanbul","Makaleler","T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328","name":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg","datePublished":"2022-07-20T07:32:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2022\/07\/Yahudi-mezarligi-1.jpg","width":1600,"height":1199},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=69328#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"O mezarl\u0131k: Y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce 25 bin Yahudinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, 25\u2019ten fazla sinagogun bulundu\u011fu bir yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n tepesi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69328","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69328"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69328\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69330,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69328\/revisions\/69330"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/69329"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69328"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69328"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69328"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}