{"id":6480,"date":"2011-06-27T06:49:58","date_gmt":"2011-06-27T11:49:58","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480"},"modified":"2011-06-27T06:49:04","modified_gmt":"2011-06-27T11:49:04","slug":"1915%e2%80%99ten-beri-bir-haci-dede","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480","title":{"rendered":"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right;\"><a href=\"mailto:\">Lora Baytar<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><em><a rel=\"attachment wp-att-6481\" href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=6481\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6481\" title=\"haci dede\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg 300w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede-600x450.jpg 600w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Hac\u0131 Dede, Sason\u2019un Marattu da\u011f\u0131ndaki Dinget ve Soratti k\u00f6y\u00fcnden do\u011fma. 1915\u2019te 9-10 ya\u015flar\u0131ndaym\u0131\u015f. Bir s\u00fcre ma\u011farada ya\u015fad\u0131ktan sonra \u0130nard\u0131 k\u00f6y\u00fcne gelmi\u015fler. \u201c1915\u2019te s\u00fcrg\u00fcn olunca bir k\u0131sm\u0131 Beyrut\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Yerevan\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Halep\u2019e gitti, bir k\u0131s\u0131m da \u0130stanbul\u2019a ka\u00e7t\u0131\u201d diyor: \u201cBeyrut\u2019a giden de \u00e7ok oldu, Ruslara kar\u0131\u015f\u0131p Yerevan\u2019a giden de&#8230; Biz de muhac\u0131r olduk. O zaman asl\u0131m\u0131z Ermeni\u2019ydi, sonra M\u00fcsl\u00fcman olduk.\u201d<\/em><\/strong><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede\u2019nin en iyi bildi\u011fi i\u015f tarlada \u00e7al\u0131\u015fmak. M\u0131s\u0131r, dar\u0131 yeti\u015ftirir, ta\u015f ustal\u0131\u011f\u0131n\u0131 da iyi bilirmi\u015f. Ermenice birka\u00e7 kelimeyi hat\u0131rl\u0131yor, K\u00fcrt beyi Musa Beg taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan G\u00fclo\u2019nun hik\u00e2yesini de \u00e7ok iyi biliyor ve diyor ki: \u201cG\u00fclo dermi\u015f ki; \u2018Khars\u2019\u0131n G\u00fclosuyum, ama dinimin fakiriyim.\u2019 Sason\u2019un son Ermenisi olarak bilinen \u0130sa amcay\u0131 (Demirci) da iyi tan\u0131yor. Ama kendisi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece ona Sason\u2019un son Ermenisi denmesini kabul etmiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1915\u2019te Anadolu\u2019da hayatta kalabilenler hep a\u011f\u0131r bir travma i\u00e7erisinde s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcler kalan ya\u015famlar\u0131n\u0131. \u015eartlar zaten zordu. Okullar\u0131, kiliseleri, din adamlar\u0131 yoktu. Kimi buldu\u011fu ilk f\u0131rsatta g\u00f6\u00e7 etti, kimi dinini de\u011fi\u015ftirdi, kimi \u2018k\u00f6le\u2019 olarak s\u0131\u011f\u0131nd\u0131 kom\u015fusunun evine. Bir hesap yapacak olursak, o g\u00fcnlerin tan\u0131klar\u0131 aras\u0131nda en gen\u00e7 olanlar 96 ya\u015f\u0131nda olur. Ama 1915\u2019te do\u011fmu\u015f bir bireyin tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r elbet. Ya\u015fananlar\u0131 hat\u0131rlayabilen birinin g\u00fcn\u00fcm\u00fczde en az\u0131ndan 103-105 ya\u015flar\u0131nda olmas\u0131 gerekir. Onun da bug\u00fcnleri g\u00f6recek kadar ya\u015fayabilmi\u015f olmas\u0131 mucize kabilinden bir i\u015ftir.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mu\u015f\u2019ta tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z Hac\u0131 Dede i\u015fte o mucizevi insanlardan biri. Kay\u0131tlar ya\u015f\u0131n\u0131 110 g\u00f6sterse de, kemik ya\u015f\u0131 120 oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Ger\u00e7ek ismi Hac\u0131 de\u011fil elbet. Hacca giden herkes gibi \u2018Hac\u0131\u2019 demi\u015fler ona da.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Do\u011fdu\u011fu zaman Ermeni ve H\u0131ristiyanm\u0131\u015f. 1915\u2019in o kapkara g\u00fcnleri kap\u0131ya dayan\u0131nca, ailesi M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f pek \u00e7oklar\u0131 gibi. Sason\u2019un Marattu Da\u011f\u0131\u2019na s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015f, ma\u011faralarda ya\u015fam\u0131\u015flar bir d\u00f6nem. Ancak M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 kabul edince d\u00fcze, yani k\u00f6ye inebilmi\u015fler ve yeni ya\u015fam ba\u015flam\u0131\u015f onlar i\u00e7in. M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 asla g\u00f6stermelik de\u011fil. Namaz\u0131nda, niyaz\u0131nda, orucunda, M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131n gerektirdi\u011fi her ko\u015fulu yerine getirmeye \u00e7al\u0131\u015fan dindarlar olarak s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015fler hayatlar\u0131n\u0131. Ailesinden geriye bir tek Hac\u0131 Dede kalm\u0131\u015f. B\u00fcy\u00fcklerin hepsi \u00f6lm\u00fc\u015f gitmi\u015f.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede\u2019yi bize o\u011flu Hayrettin Abi (Ta\u015f) tan\u0131\u015ft\u0131rd\u0131. \u00d6nce onu tan\u0131d\u0131k yani. Mu\u015f\u2019un en tepe noktas\u0131nda bir \u00e7ay bah\u00e7esinde ba\u015flad\u0131 sohbetimiz. Yolu yoku\u015f Mu\u015f\u2019un eski g\u00fcnlerinden bahsettik \u00f6nce. Sonra bug\u00fcne ve babas\u0131 Hac\u0131 Dede\u2019nin ya\u015fam\u0131na geldi konu. Ertesi g\u00fcn Hac\u0131 Dede\u2019nin yan\u0131ndayd\u0131k. G\u00fcler y\u00fczl\u00fc Hac\u0131 Dedemizin hayat hik\u00e2yesini dinledik kendi dilinden.\u00a0<\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><strong>Dedelerinin \u00fcz\u00fcm\u00fc<\/strong><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<div>Hayrettin Abi de babas\u0131 gibi imanl\u0131 bir M\u00fcsl\u00fcman ama ayn\u0131 zamanda kimli\u011fini reddetmeden ya\u015fayan cesur bir Ermeni. Ge\u00e7mi\u015fte Ermenilerin yo\u011fun olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Mu\u015f\u2019ta do\u011fan ve hayat\u0131n\u0131 orada s\u00fcrd\u00fcren Hayrettin Abi\u00a0 Ermeni k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn izlerinin kaybolmamas\u0131 ad\u0131na kendini sorumlu hissediyor.\u00a0<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mu\u015f\u2019ta bir zamanlar var olan \u00fcz\u00fcm ba\u011flar\u0131n\u0131 anlatan Hayrettin Ta\u015f, 19 Eyl\u00fcl\u2019deki Akhtamar\u2019da ayin i\u00e7in adaya sand\u0131k sand\u0131k \u00fcz\u00fcm ta\u015f\u0131yan ki\u015fi; kendi deyimiyle Ermenilere kendi dedelerinin \u00fcz\u00fcmlerini da\u011f\u0131tm\u0131\u015f: \u201c95 y\u0131l \u00f6nce\u00a0\u00a0 dedelerinin ba\u011f\u0131nda yeti\u015fen \u00fcz\u00fcmleri hediye g\u00f6t\u00fcrd\u00fcm onlara. Eyl\u00fcl ay\u0131 \u00fcz\u00fcm\u00fcn en g\u00fczel zaman\u0131d\u0131r. Mu\u015f \u00fcz\u00fcm\u00fc de \u00e7ok k\u0131ymetlidir. Yok edilmi\u015fti, yeni yeni canlanmaya ba\u015flad\u0131. Ge\u00e7mi\u015fte yaz\u0131n meyvesini yediler, k\u0131\u015f\u0131n dal\u0131n\u0131 kestiler. Bir valimiz vard\u0131, Cengiz Ak\u0131n, onun sayesinde \u00fcz\u00fcmc\u00fcl\u00fck burada gittik\u00e7e geli\u015fiyor. Ermeniler zaman\u0131nda burada 25 bin ba\u011f varm\u0131\u015f, 7 de \u015farap fabrikas\u0131&#8230; Bug\u00fcn Fransa\u2019da 40-50 bin Euro\u2019ya sat\u0131lan \u015faraplar\u0131n \u00e7o\u011fu o zaman Mu\u015f\u2019ta \u00fcretilmi\u015f \u00fcz\u00fcmlerin \u015faraplar\u0131d\u0131r. Zamanla b\u00fct\u00fcn bu tarihi yok ettiler&#8230;\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Asl\u0131m\u0131z\u0131 ink\u00e2r etmiyoruz<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hayrettin Abi 47 ya\u015f\u0131nda, Hac\u0131 Dede\u2019nin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7ocu\u011fu. Mevsimlik i\u015f\u00e7i olarak \u015fekerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor: \u201c\u015eekerdeki i\u015fimin yan\u0131 s\u0131ra roka, maydanoz, tere gibi otlar ve tur\u015fuluk sebze yeti\u015ftiririm. Bir de peyzaj i\u015fi yap\u0131yorum. Bu sene ya\u011fmur hi\u00e7bir \u015fey b\u0131rakmad\u0131 ki i\u015f yapal\u0131m! \u0130ki ayd\u0131r her g\u00fcn ya\u011fmur ya\u011fd\u0131.\u201d\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mu\u015f\u2019ta herkesten sevgi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc anlatan Hayrettin Abi, evli ve be\u015f \u00e7ocuk babas\u0131: \u201c\u00dc\u00e7 o\u011flum, iki k\u0131z\u0131m var. B\u00fcy\u00fck o\u011flum kayak milli tak\u0131m\u0131n\u0131n sporcusu. K\u0131zlar\u0131mdan biri lisede okuyor, biri de ilkokul 3\u2019te. Hepsi Mu\u015f\u2019ta ya\u015f\u0131yor. D\u0131\u015far\u0131ya gitti\u011fimde Mu\u015f\u2019un k\u0131ymetini anl\u0131yorum&#8230;\u201d\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cBenden b\u00fcy\u00fck ablam ve abim var. Mu\u015f\u2019ta ya\u015f\u0131yorlar; en k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz de \u0130stanbul\u2019da. Babam M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f; asl\u0131m\u0131z\u0131 ink\u00e2r etmiyoruz ama M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131z. Okula gitti\u011fimizde Ermeni oldu\u011fumuzu hi\u00e7 \u00e7ekinmeden \u00f6zg\u00fcrce, serbest\u00e7e s\u00f6ylerdik&#8230;\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Ermenistan\u2019da\u00a0akrabalar\u0131n\u0131 bulmu\u015f<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hayrettin Abi\u2019nin Ermenistan\u2019la ili\u015fkisi \u00e7ok s\u0131cak. S\u0131k s\u0131k gidip geliyor, hatta \u201cyol 12 saat s\u00fcr\u00fcyor, Ahalkelek\u2019ten gitmek yolu \u00a0k\u0131salt\u0131yor\u201d diyor. Ermenistan\u2019la ileti\u015fim i\u00e7inde olmaktan \u00e7ok mutlu. Orada onu mutsuz eden tek \u015fey domuz eti yeniyor olu\u015fu. M\u00fcsl\u00fcman inan\u00e7lar\u0131 gere\u011fi domuz yemeyi g\u00fcnah sayan Hayrettin Abi, \u201c\u0130stedi\u011fim yemekleri bulamamaktan dolay\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7ekiyorum\u201d diyor.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermenistan\u2019la T\u00fcrkiye aras\u0131 ili\u015fkileri insanlar\u0131n d\u00fczeltece\u011fine inananlardan o da. \u201cEskiden, 90\u2019l\u0131 y\u0131llarda yani, \u00e7ok gidip gelen yoktu, onun i\u00e7in buradan giden her Ermeni onlar i\u00e7in \u00e7ok k\u0131ymetliydi. Her gidi\u015fimde \u00f6per, koklarlar, hatta a\u011flarlard\u0131. Bir ki\u015finin bile gitmesi \u00e7ok \u00f6nemliydi\u201d diyor. Ermenistan\u2019a gidi\u015f geli\u015fleri s\u0131ras\u0131nda akrabalar\u0131n\u0131 da bulmu\u015f Hayrettin abi: \u201cBabam\u0131n day\u0131s\u0131n\u0131n torunlar\u0131n\u0131 bulduk. Bir gelinleri Suriye\u2019den gitmeydi, T\u00fcrk\u00e7eyi \u00e7ok iyi konu\u015fuyordu\u201d diyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Cemo\u2019nun hik\u00e2yesi<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hayrettin Abi\u2019nin babas\u0131 Hac\u0131 Dede T\u00fcrk\u00e7eyi askerdeyken \u00f6\u011frenmi\u015f. Okumas\u0131 yazmas\u0131 yok ve en iyi bildi\u011fi dil Zazaca. K\u0131z\u0131 S\u00f6ylemez, damad\u0131 va \u00fc\u00e7 torunuyla birlikte ya\u015f\u0131yor. S\u00f6ylediklerine g\u00f6re haf\u0131zas\u0131 da \u00f6nceki y\u0131llara g\u00f6re biraz zay\u0131flam\u0131\u015f. \u201cEskiden saat gibi t\u0131k\u0131r t\u0131k\u0131r \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131 haf\u0131zas\u0131\u201d diyor \u00e7ocuklar\u0131. Ama \u015fimdi maalesef zor duyuyor ve zor anlat\u0131yor. Hayrettin Abi ve S\u00f6ylemez Abla onu anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 oldular, onun eksik b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 an\u0131lar\u0131 tamamlad\u0131lar bildikleri kadar\u0131yla.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede tipik bir Anadolu insan\u0131. Girer girmez \u00f6n\u00fcm\u00fcze yemek konmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde i\u015faret veriyor k\u0131z\u0131na. Tok oldu\u011fumuza inand\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Neyse ki ba\u015far\u0131l\u0131 oluyoruz. Bizi iki kad\u0131n g\u00f6r\u00fcnce, hemen g\u00fcvenlik sorular\u0131 al\u0131yor s\u0131ray\u0131. Ba\u015f\u0131m\u0131za bir \u015fey gelsin istemiyor. Ancak keyfimizin iyi, huzurumuzun yerinde oldu\u011funa ikna olunca ba\u015fl\u0131yor sohbete.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede ablas\u0131 ve abisiyle hayatta kalmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015f. \u201cAilemin en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc amcamd\u0131\u201d\u00a0 diyor Hayrettin Abi: \u201cAmcam her \u015feyi bilirdi. Ben iki ya\u015f\u0131ndayken o rahmetli oldu. 1915\u2019te birbirinden ayr\u0131lmam\u0131\u015flar, amcam b\u00fcy\u00fctm\u00fc\u015f onlar\u0131. Amcam\u0131n ismi Sako\u2019ymu\u015f. Babam\u0131n ismi Cemo olmu\u015f, \u00f6nceki ismini bilmiyorum. Dedemin ise Sirpo, nenemin ismi ise Nubar\u2019m\u0131\u015f. \u0130ki kay\u0131p amcam vard\u0131, onlara ula\u015famad\u0131k. Ruslarla beraber gitmi\u015fler onlar.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Marattu\u2019dan Mu\u015f\u2019a<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede, Sason\u2019un Marattu da\u011f\u0131ndaki Dinget ve Soratti k\u00f6y\u00fcnden do\u011fma. 1915\u2019te 9-10 ya\u015flar\u0131ndaym\u0131\u015f. Bir s\u00fcre ma\u011farada ya\u015fad\u0131ktan sonra \u0130nard\u0131 k\u00f6y\u00fcne gelmi\u015fler.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201c1915\u2019te s\u00fcrg\u00fcn olunca bir k\u0131sm\u0131 Beyrut\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Yerevan\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Halep\u2019e gitti, bir k\u0131s\u0131m da \u0130stanbul\u2019a ka\u00e7t\u0131\u201d diyor: \u201cBeyrut\u2019a giden de \u00e7ok oldu, Ruslar\u2019a kar\u0131\u015f\u0131p Yerevan\u2019a giden de&#8230; Biz de muhac\u0131r olduk. O zaman asl\u0131m\u0131z Ermeniydi, sonra M\u00fcsl\u00fcman olduk. \u00c7evredekilerden hi\u00e7 k\u00f6t\u00fc s\u00f6z duymad\u0131k, i\u00e7 i\u00e7e ya\u015fad\u0131k, bizi \u00e7ok sevdiler\u201d diyor.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Soyad\u0131 Kanunu zaman\u0131 Hac\u0131 Dede\u2019nin ailesine gelip sorduklar\u0131nda \u2018Ta\u015f\u2019 olsun istemi\u015fler soyadlar\u0131. Herkes babas\u0131n\u0131n ismini soyad\u0131 yaparm\u0131\u015f o d\u00f6nem. Yoklamak i\u00e7in, \u201cNe zaman Hac\u0131 Dede?\u201d diye soruyorum: \u201cOldu 30 sene&#8230;\u201d diyor. Hafif\u00e7e g\u00fcl\u00fcms\u00fcyor, demek ki belli bir ya\u015f\u0131 a\u015f\u0131nca zaman mevhumu iyice belirsizle\u015fiyor diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede 50 ya\u015f\u0131nda evlenmi\u015f. Evlendi\u011fi k\u0131z g\u00fc\u00e7l\u00fc bir K\u00fcrt a\u015firetinin k\u0131z\u0131ym\u0131\u015f. E\u015finin karde\u015fleriyle birlikte oturmu\u015flar. \u201cNe zaman, nas\u0131l evlendiniz?\u201d diye sorunca, ma\u011frur bir edayla \u201c90 \u00e7epi\u00e7i (o\u011flak) verince evlendim. Hayr\u0131na m\u0131 verdiler!\u201d diyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">8 \u00e7ocuklar\u0131 olmu\u015f; 5 k\u0131z\u00a03 erkek&#8230; Bir kez evlenmi\u015f ama tam 43 torunu var. Da\u011f\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 k\u00f6ylerinde okul olmad\u0131\u011f\u0131n- dan \u00e7ocuklar okula gidememi\u015f. 1969\u2019da Mu\u015f\u2019a yerle\u015fmi\u015fler o y\u00fczden.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Abisinin torunlar\u0131 imam<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede, \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc reisicumhurken tam d\u00f6rt y\u0131l askerlik yapm\u0131\u015f. \u00d6nce Adapazar\u0131\u2019nda iki y\u0131l atlara bakm\u0131\u015f. 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 y\u0131llar\u0131ym\u0131\u015f. Ard\u0131ndan Gelibolu\u2019da mevzi kazm\u0131\u015flar. Sonra da atlar\u0131n talimi i\u00e7in \u0130stanbul\u2019a, Selimiye K\u0131\u015flas\u0131\u2019na ge\u00e7mi\u015f. \u00c7ok yokluk \u00e7ekmi\u015fler askerde. \u201cRusya bizi a\u00e7 b\u0131rakt\u0131\u201d diyor. A\u00e7l\u0131ktan atlar\u0131n \u00f6n\u00fcndeki arpalar\u0131 toplay\u0131p yiyorlarm\u0131\u015f.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6ylemez Abla\u2019n\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re Selimiye K\u0131\u015flas\u0131 ni\u015fan noktas\u0131 olmu\u015f Hac\u0131 Dede i\u00e7in. \u0130stanbul\u2019a ne zaman gelse \u00f6nce Selimiye\u2019den ba\u015flamak istermi\u015f: \u201c\u0130stanbul\u2019a gitti\u011fimizde bana, beni Selimiye K\u0131\u015flas\u0131\u2019na g\u00f6t\u00fcr, ondan sonra ben seni her yere g\u00f6t\u00fcr\u00fcr\u00fcm dedi. Selimiye K\u0131\u015flas\u0131\u2019n\u0131 g\u00f6rene kadar \u0130stanbul oldu\u011funa inanm\u0131yordu.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130stanbul\u2019da bac\u0131s\u0131n\u0131n o\u011flu ya\u015f\u0131yor Hac\u0131 Dede\u2019nin. Onlar da M\u00fcsl\u00fcman. Hatta bir de cami yapt\u0131rm\u0131\u015flar. 1962\u2019de \u00f6len abisinin torunlar\u0131ndan yedisi ise imamm\u0131\u015f.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130nsan uzun ya\u015fay\u0131nca sevdiklerinin \u00e7o\u011funun \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc de ya\u015f\u0131yor do\u011fal olarak. Annesini, do\u011fumundan hemen sonra daha be\u015fikteyken kaybeden Hac\u0131 Dede\u2019nin kar\u0131s\u0131 ise 1990 y\u0131l\u0131nda Hac\u0131 Dede\u2019nin yan\u0131 ba\u015f\u0131nda kalp krizinden \u00f6lm\u00fc\u015f.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hac\u0131 Dede\u2019nin en iyi bildi\u011fi i\u015f tarlada \u00e7al\u0131\u015fmak. M\u0131s\u0131r, dar\u0131 yeti\u015ftirir, ta\u015f ustal\u0131\u011f\u0131n\u0131 da iyi bilirmi\u015f. Kar\u0131s\u0131n\u0131 kaybettikten sonra biraz \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f. G\u00f6zleri a\u011fr\u0131maya ba\u015flayan Hac\u0131 Dede, \u0130stanbul Yedikule\u2019deki Surp P\u0131rgi\u00e7 Hastanesi\u2019nde tedavi olmu\u015f. Ayr\u0131ca 2005-2006\u2019da iki kez prostat ameliyat\u0131 ge\u00e7irmi\u015f. \u015eimdilerde kendi temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliyor.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermenice birka\u00e7 kelimeyi\u00a0hat\u0131rl\u0131yor, K\u00fcrt beyi Musa Beg taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lan G\u00fclo\u2019nun hik\u00e2yesini de \u00e7ok iyi biliyor ve diyor ki: \u201cG\u00fclo dermi\u015f ki; \u2018Khars\u2019\u0131n G\u00fclosuyum, ama dinimin fakiriyim.\u2019 Sason\u2019un son Ermenisi olarak bilinen \u0130sa amcay\u0131 (Demirci) da iyi tan\u0131yor Hac\u0131 Dede. Ama kendisi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece ona Sason\u2019un son Ermenisi denmesini kabul etmiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ve ayr\u0131l\u0131k vakti geliyor. Hem Mu\u015f\u2019tan, hem Hac\u0131 Dede\u2019yle yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fczel sohbetten, hem de S\u00f6ylemez Abla\u2019n\u0131n sabun kokulu evinden\u2026 Gece boyu s\u00fcrecek yolculuk zaman\u0131 yakla\u015f\u0131rken yapt\u0131klar\u0131, \u201cYerimiz var, evimizde rahat kalabilirsiniz, l\u00fcks de\u011filse de y\u00fcn yataklar\u0131m\u0131z var\u201d daveti reddedilir gibi de\u011fil, ama \u00e7aresiz vedala\u015f\u0131yoruz Hac\u0131 Dede\u2019yle, in\u015fallah bir daha kar\u015f\u0131la\u015fabilmek \u00fcmidiyle&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>Agos, Say\u0131:793<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lora Baytar Hac\u0131 Dede, Sason\u2019un Marattu da\u011f\u0131ndaki Dinget ve Soratti k\u00f6y\u00fcnden do\u011fma. 1915\u2019te 9-10 ya\u015flar\u0131ndaym\u0131\u015f. Bir s\u00fcre ma\u011farada ya\u015fad\u0131ktan sonra \u0130nard\u0131 k\u00f6y\u00fcne gelmi\u015fler. \u201c1915\u2019te s\u00fcrg\u00fcn olunca bir k\u0131sm\u0131 Beyrut\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Yerevan\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Halep\u2019e gitti, bir k\u0131s\u0131m da \u0130stanbul\u2019a ka\u00e7t\u0131\u201d diyor: \u201cBeyrut\u2019a giden de \u00e7ok oldu, Ruslara kar\u0131\u015f\u0131p Yerevan\u2019a giden de&#8230; Biz de muhac\u0131r [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21,1],"tags":[],"class_list":["post-6480","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gunumuzde-bati-ermenileri","category-haberler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Lora Baytar Hac\u0131 Dede, Sason\u2019un Marattu da\u011f\u0131ndaki Dinget ve Soratti k\u00f6y\u00fcnden do\u011fma. 1915\u2019te 9-10 ya\u015flar\u0131ndaym\u0131\u015f. Bir s\u00fcre ma\u011farada ya\u015fad\u0131ktan sonra \u0130nard\u0131 k\u00f6y\u00fcne gelmi\u015fler. \u201c1915\u2019te s\u00fcrg\u00fcn olunca bir k\u0131sm\u0131 Beyrut\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Yerevan\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Halep\u2019e gitti, bir k\u0131s\u0131m da \u0130stanbul\u2019a ka\u00e7t\u0131\u201d diyor: \u201cBeyrut\u2019a giden de \u00e7ok oldu, Ruslara kar\u0131\u015f\u0131p Yerevan\u2019a giden de&#8230; Biz de muhac\u0131r [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-06-27T11:49:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480\",\"name\":\"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg\",\"datePublished\":\"2011-06-27T11:49:58+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede.jpg\",\"width\":\"800\",\"height\":\"600\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Lora Baytar Hac\u0131 Dede, Sason\u2019un Marattu da\u011f\u0131ndaki Dinget ve Soratti k\u00f6y\u00fcnden do\u011fma. 1915\u2019te 9-10 ya\u015flar\u0131ndaym\u0131\u015f. Bir s\u00fcre ma\u011farada ya\u015fad\u0131ktan sonra \u0130nard\u0131 k\u00f6y\u00fcne gelmi\u015fler. \u201c1915\u2019te s\u00fcrg\u00fcn olunca bir k\u0131sm\u0131 Beyrut\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Yerevan\u2019a, bir k\u0131sm\u0131 Halep\u2019e gitti, bir k\u0131s\u0131m da \u0130stanbul\u2019a ka\u00e7t\u0131\u201d diyor: \u201cBeyrut\u2019a giden de \u00e7ok oldu, Ruslara kar\u0131\u015f\u0131p Yerevan\u2019a giden de&#8230; Biz de muhac\u0131r [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2011-06-27T11:49:58+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"10 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480","name":"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2011\/06\/haci-dede-300x225.jpg","datePublished":"2011-06-27T11:49:58+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2011\/06\/haci-dede.jpg","width":"800","height":"600"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=6480#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"1915\u2019ten beri bir Hac\u0131 Dede"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6480","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6480"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6480\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6488,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6480\/revisions\/6488"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6480"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6480"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6480"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}