![\"\"](\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Bingol-360x202.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Bu bir \u2018son yaz\u0131\u2019\u2026 Bir s\u00fcredir yapmakta oldu\u011fum analizi tamamlayan ve ona biraz d\u0131\u015far\u0131dan bakma f\u0131rsat\u0131 tan\u0131yan bir yaz\u0131\u2026 A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi d\u00f6nem ve onun arka plan\u0131 ile ilgili \u015fu an i\u00e7in ba\u015fka s\u00f6yleyecek laf\u0131m\u0131n kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/strong><\/em><\/p>\n Etyen Mah\u00e7upyan<\/strong><\/p>\n \u00c7ocuklu\u011fumdan bu yana T\u00fcrk kimli\u011fi ve genelde T\u00fcrkiye ile ilgili olarak ikiye b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f bir ruh hali i\u00e7inde oldum. Bir yandan en iyi arkada\u015flar\u0131m T\u00fcrklerdi, ortak bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn i\u00e7inde yeti\u015fmi\u015ftim ve T\u00fcrkiye\u2019nin ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131 istiyordum; ancak di\u011fer yandan (halk ve y\u00f6netim olarak) T\u00fcrklerin anlay\u0131\u015fs\u0131zl\u0131\u011f\u0131na ve isteyerek cahil kalma e\u011filimine tan\u0131k olduk\u00e7a kendimi uzak hissediyor, bu ruh hali i\u00e7indeyken T\u00fcrkiye\u2019nin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hak edilen bir ceza olarak g\u00f6r\u00fcyordum.<\/p>\n Zaman i\u00e7inde bu ikili duygumun salt bana \u00f6zg\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve asl\u0131nda bir \u2018az\u0131nl\u0131k hali\u2019 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131m. Daha sonralar\u0131 bu gelgitli halin K\u00fcrtlerde de aynen ya\u015fand\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k oldum.<\/p>\n T\u00fcrk olmayanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu T\u00fcrkiye\u2019ye bakarken T\u00fcrklere k\u0131yasla daha mesafeli, ger\u00e7ek\u00e7i ve nesnel olabiliyorlar. Tarihten \u2018korkmamak\u2019 insanlar\u0131 b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bakmaya ve ayn\u0131 zamanda anlay\u0131\u015fl\u0131 olmaya sevk edebiliyor.<\/p>\n Oysa T\u00fcrk kimli\u011fini ta\u015f\u0131yanlar ge\u00e7mi\u015fe, \u00fclkelerine ve kimliklerine mesafe almakta zorlan\u0131yor. En serinkanl\u0131 olanlar bile bu hik\u00e2yede kendisini rencide eden y\u00f6nler oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyor ve g\u00f6rmezlikten gelmeyi tercih edebiliyor.<\/p>\n Genelleme tabii ki do\u011fru olmaz. Nitekim baz\u0131 T\u00fcrk bilim insanlar\u0131 olmasayd\u0131, belki ben de bug\u00fcnk\u00fc g\u00f6r\u00fc\u015flerime sahip olmayacakt\u0131m. Ama herhalde \u015funu g\u00fcvenerek s\u00f6yleyebiliriz: T\u00fcrk olmayanlar\u0131n muhtemelen asgari y\u00fczde sekseninin kolayca anlayabildi\u011fi ger\u00e7ekler, T\u00fcrklerin muhtemelen asgari y\u00fczde sekseni i\u00e7in anla\u015f\u0131lmas\u0131 zor ve hatta anla\u015f\u0131lmak istenmeyen olgular.<\/p>\n Bu farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrekli ya\u015famak ve T\u00fcrk toplumunun anlama bariyerlerine \u00e7arp\u0131p durmak bir noktadan sonra gayreti anlams\u0131z k\u0131l\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla bir s\u00fcreli\u011fine yazmaya ara vermek ve \u2018dizinin\u2019 bu son yaz\u0131s\u0131n\u0131 bir K\u00fcrd\u00fcn anlama becerisine tahsis etmek gayet uygun g\u00f6z\u00fck\u00fcyor.<\/p>\n Hamit Bozarslan Fransa\u2019da ya\u015famakta olan bir K\u00fcrt entelekt\u00fceli ve bilim insan\u0131. Duvar Gazetesi i\u00e7in s\u00f6yle\u015filer yapan \u0130rfan Aktan 5 Haziran\u2019da onu konuk etmi\u015fti. Bozarslan\u2019\u0131n tahlilleri e\u011fitimli ve derinlikli bir bak\u0131\u015f\u0131 yans\u0131t\u0131yor\u2026 Ama \u015fundan emin olabilirsiniz: Onun bu anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 ayn\u0131 kelimelerle ifade edemeseler de hemen hemen b\u00fct\u00fcn K\u00fcrtler anl\u0131yor ve biliyor\u2026 Aynen Ermeniler gibi.<\/p>\n S\u00f6yle\u015fideki g\u00f6zlemlerden \u00f6nemsediklerimi \u00fc\u00e7 maddede toplad\u0131m. Bunlardan birinde Bozarslan ile tam olarak ayn\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Ancak di\u011fer ikisinde ekleyecek \u00e7ok az \u015feyim var\u2026<\/p>\n \u00d6nce ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fte olmad\u0131\u011f\u0131m konuyu ele alal\u0131m\u2026 Bozarslan T\u00fcrkiye\u2019de \u201c\u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f, kokmaya ba\u015flayan, \u00f6l\u00fc ama \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bilmeyen, hatta \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc bilinmeyen ve varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren bir iktidar\u201d oldu\u011fu tespitini yapt\u0131ktan sonra \u201cT\u00fcrkiye\u2019de en az\u0131ndan legal, rasyonel boyutta bir devlet yok. Hatta bildik anlamda bir rejimden s\u00f6z etmek zor\u201d diyor. \u201cToplumun akli melekelerini imha etmi\u015f olan rejimin kendisinin de rasyonaliteyi kaybetmi\u015f oldu\u011funu\u201d s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n Daha sonras\u0131nda bu analizi \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131yor: \u201cMaddi imk\u00e2nlar artt\u0131k\u00e7a, rasyonel devletin olu\u015fma imk\u00e2nlar\u0131 da azal\u0131yor\u2026 Hem maddi hem de sembolik kaynaklar\u0131n artmas\u0131, kesifle\u015fmesi, bu kaynaklara talip olan akt\u00f6rlerin artmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Bu akt\u00f6rler ayn\u0131 zamanda paramiliter veya para-ekonomik bir yap\u0131ya sahip olduklar\u0131 i\u00e7in devletin rasyonelle\u015ftirilmesi neredeyse imk\u00e2ns\u0131z hale geliyor.\u201d<\/p>\n Kaynaklar\u0131n artmas\u0131 ile b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir rasyonaliteden ziyade oport\u00fcnist zihniyetin ve ganimet k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn geli\u015fti\u011fi konusunda farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Ne var ki s\u00f6z\u00fc edilen bu (modernist) rasyonalite kayb\u0131n\u0131 halk olarak pek de yad\u0131rgad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00f6ylenemez. Bu y\u00f6nde ger\u00e7ek bir toplumsal veya siyasal talep g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k rasyonaliteden uzakla\u015fma \u2018g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc\u2019 siyasalla\u015ft\u0131r\u0131yoruz ve bu da h\u00fck\u00fcmet kanad\u0131ndaki \u2018y\u00fcr\u00fctme becerisi zaaflar\u0131ndan\u2019 ve \u2018ataerkil rehberlik tahayy\u00fcl\u00fcn\u00fcn\u2019 \u00fcretti\u011fi \u00e7aps\u0131zl\u0131klardan besleniyor. \u00d6yle ki bu son iki unsur olmasayd\u0131, bug\u00fcn devlette herhangi bir rasyonellik zaaf\u0131 g\u00f6r\u00fcr m\u00fcyd\u00fck, do\u011frusu emin de\u011filim.<\/p>\n \u00d6te yandan bu g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn ard\u0131nda devletin (par\u00e7al\u0131 bir yap\u0131 halinde olsa da) akt\u00f6rle\u015fmi\u015f oldu\u011funu ve ideolojik a\u00e7\u0131dan \u00fclkenin gelece\u011fi \u00fczerinde tahakk\u00fcm kurma pe\u015finde farkl\u0131 bir rasyonalite \u00fcretti\u011fini g\u00f6rmekte yarar var. Nitekim devlet bu farkl\u0131 rasyonalite u\u011fruna modernist rasyonaliteden uzakla\u015fman\u0131n bedelini \u00f6demeye haz\u0131r oldu\u011funu her f\u0131rsatta topluma bildiriyor.<\/p>\n Modernli\u011fin kendi i\u00e7inde sorun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve ayn\u0131 zamanda k\u00fcreselle\u015fme dinami\u011fi i\u00e7inde olan bir d\u00fcnyada \u00e7eper \u00fclkelerin potansiyel i\u015flev ve \u00f6neminin artmas\u0131na tan\u0131k oluyoruz. T\u00fcrkiye de bu d\u00f6nemden avantajl\u0131 \u00e7\u0131kmaya aday. Ne var ki bu ayn\u0131 zamanda belirsizlik ortam\u0131 demek ve g\u00fc\u00e7l\u00fc devlet iradesine davet \u00e7\u0131kar\u0131yor. B\u00f6yle bir tarihsel momentte T\u00fcrkiye\u2019nin en az\u0131ndan toplumun \u00e7o\u011funlu\u011funu ku\u015fatacak ve ta\u015f\u0131yacak bir ideolojiye ihtiyac\u0131 var. Ancak ne Kemalizm\u2019in ne de muhafazakarl\u0131\u011f\u0131n bunu beceremeyece\u011fi belli\u2026 A\u00e7\u0131k\u00e7a itiraf edilemese de son y\u00fczy\u0131l ideolojik a\u00e7\u0131dan bir iflas tablosu ortaya koyuyor. Dolay\u0131s\u0131yla devlet rasyonalitesi Cumhuriyet\u2019in \u00f6ncesine giderek, bug\u00fcne benzeyen bir ortamda ne\u015fet eden \u0130ttihat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 ihya etmenin pe\u015fine d\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n 2016 y\u0131l\u0131, Erdo\u011fan\u2019\u0131n parti i\u00e7i tasfiyesi, G\u00fclenci darbe giri\u015fimi ve MHP taraf\u0131ndan \u2018sunulan\u2019 cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 sistemi ile, bu rasyonalitenin konjonkt\u00fcrel zeminini olu\u015fturuyor. Anlat\u0131lan hik\u00e2ye d\u00fcnyan\u0131n tam da \u015fu g\u00fcnlerde yeniden kuruldu\u011fu ve T\u00fcrkiye\u2019nin bu dinami\u011fi y\u00f6netecek g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u2018bilin\u00e7li\u2019 bir y\u00f6netime muhta\u00e7 oldu\u011fudur.<\/p>\n \u0130ttihat\u00e7\u0131l\u0131k b\u00fcy\u00fck endi\u015felerin b\u00fcy\u00fck ihtiraslarla birle\u015fmesi\u2026 Belirli bir psikolojiye dayan\u0131yor ve bu psikoloji laik\/dindar ay\u0131rt etmiyor. \u0130n\u015fa edici \u00f6\u011felerine bakarsak bir, ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015fl\u0131k duygusu, b\u00f6l\u00fcnme ve yok olma korkusu, k\u0131sacas\u0131 beka meselesinin bilin\u00e7d\u0131\u015f\u0131na yerle\u015fmi\u015f tortular\u0131; iki, yaln\u0131zl\u0131k, tek ba\u015f\u0131nal\u0131k hissi ve ontolojik a\u00e7\u0131dan \u2018benzersiz olma\u2019 aray\u0131\u015f\u0131; \u00fc\u00e7, tarihsel ve k\u00fclt\u00fcrel olarak ba\u015fkalar\u0131ndan \u2018ille de\u2019 farkl\u0131 olma iste\u011fi ve buna ba\u011fl\u0131 olarak hakl\u0131, ma\u011fdur ve gururlu olma ihtiyac\u0131; d\u00f6rt, kendi kaderine h\u00fckmetme ve bunu ger\u00e7ekle\u015ftirecek rehber aray\u0131\u015f\u0131; be\u015f, b\u00fcy\u00fckl\u00fck duygusu, yay\u0131lmac\u0131 hayaller ve bunlar\u0131n ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olan \u2018devlet ve millet\u2019in par\u00e7as\u0131 olarak avunma.<\/p>\n \u0130\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fimiz \u2018z\u0131mni h\u00fcsran ve bozgun\u2019 d\u00f6neminin, k\u00fcresel belirsizlikle birle\u015fti\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde bu psikolojiye davet \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu zeminde devlet ile toplumun birbirinden pek de uzak olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n eksi\u011fi yeterince milli, Kemalizm\u2019in eksi\u011fi ise yeterince yerli olmamas\u0131yd\u0131. Oysa \u0130ttihat\u00e7\u0131l\u0131k yerli ve milli\u2026 Zaman\u0131ndan \u00f6nce hayata gelmi\u015f bir sentez gibi.<\/p>\n Bug\u00fcn iktidar toplumsal b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn devlet etraf\u0131nda yeni bir millile\u015fme ile m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fine inan\u0131yor ve gere\u011fini yap\u0131yor. Milletin rehber \u00fczerinden devletle organik b\u00fct\u00fcnle\u015fmesi y\u00f6n\u00fcnde yeni bir s\u00f6ylem geli\u015ftiriliyor. \u2018Bize\u2019 yak\u0131\u015fan\u0131n demokrasinin de yerli ve millisi oldu\u011fu ima ediliyor.<\/p>\n Dolay\u0131s\u0131yla ortada bir rasyonellik var. G\u00fcn\u00fcn ko\u015fullar\u0131nda \u0130ttihat\u00e7\u0131l\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn hem \u2018ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k\u2019 hayalini, hem de T\u00fcrkiye\u2019nin salt T\u00fcrk kimli\u011fine ait olma hedefini ger\u00e7ekle\u015ftirece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n Sonu\u00e7ta ad\u0131m ad\u0131m yerlili\u011fin millile\u015fmesine tan\u0131k oluyoruz. \u0130ktidar T\u00fcrkleri devletin \u00f6tesinde bir millili\u011fin olamayaca\u011f\u0131na, devletin \u00f6tesinde bir T\u00fcrk kimli\u011finin de ya\u015fayamayaca\u011f\u0131na ikna olmaya haz\u0131rl\u0131yor\u2026<\/p>\n T\u00fcrklerin devlet g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcyle ger\u00e7ekli\u011fe bakmas\u0131, b\u00f6ylece bilin\u00e7li hale gelmesi \u00f6neriliyor ama ger\u00e7ekte devlet k\u00f6rl\u00fck \u00fcretiyor. Nitekim K\u00fcrtler ve Ermenilerin avantaj\u0131 da bu. Onlar bu devleti T\u00fcrklerden daha iyi tan\u0131yor. Salt kendilerine yap\u0131lanlardan \u00f6t\u00fcr\u00fc de\u011fil\u2026 Devletin bizatihi \u2018karakterini\u2019 kavrad\u0131klar\u0131 i\u00e7in.<\/p>\n Bozarslan ile ayr\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm n\u00fcans bu\u2026 Sonras\u0131nda s\u00f6z ona ait ve ilk g\u00f6zlem e\u015fk\u0131ya k\u00fclt\u00fcr\u00fcne ve vatanda\u015fl\u0131\u011fa ili\u015fkin\u2026<\/p>\n \u201c\u0130hanet etmi\u015f babaya\u2019, -ki bu, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da d\u00f6ven bir baba- eril bir s\u00f6ylemle isyan eden o\u011fulun kahraman olarak g\u00f6r\u00fclmesi gelene\u011fi Osmanl\u0131\u2019da zaten vard\u0131\u2026 Bunlar\u0131n \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 halkla temas\u0131 olan, halk direni\u015fini temsil eden ki\u015filer de\u011fildi\u2026 Sultanla, tiranla, diktat\u00f6rle pakt\u0131n bozulmas\u0131 nedeniyle, ama halk direni\u015fiyle alakas\u0131z bi\u00e7imde kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan birine y\u00f6nelik sempati hem tehlikelidir hem de bir muhalefetin olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n, egemen kar\u015f\u0131s\u0131ndaki g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcn g\u00f6stergesidir.\u201d<\/p>\n \u201c\u2026 \u0130ktidar sanki halk\u0131n de\u011fil \u2018ba\u015fkalar\u0131n\u0131n\u2019 sorunuymu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Sanki bu iktidara y\u00f6nelik direni\u015fi de \u2018ba\u015fkalar\u0131\u2019 \u00fcstlenmeliymi\u015f gibi bak\u0131l\u0131yor. Yani T\u00fcrkiye toplumunda bu olanlara kar\u015f\u0131 bir sorumsuzla\u015fma s\u00f6z konusu. Bu a\u00e7\u0131dan T\u00fcrkiye toplumu reayala\u015f\u0131yor. Reaya iktidar\u0131n i\u015fine kar\u0131\u015fmaz, iktidara soyunmaz, ata binmez ve k\u0131l\u0131\u00e7 ku\u015fanmaz. Bu, \u0130sl\u00e2m felsefesinde \u00e7ok a\u00e7\u0131k\u00e7a dile getirilen bir olgudur ve Osmanl\u0131\u2019n\u0131n siyasal k\u00fclt\u00fcr\u00fc de reayala\u015fmaya dayan\u0131yordu. Reayan\u0131n korunma hakk\u0131 var ama hak talep etme hakk\u0131 yoktur\u2026\u201d<\/p>\n \u201cOysa hak talep etme hakk\u0131 ayn\u0131 zamanda hukuku yapma, d\u00fczenleme, de\u011fi\u015ftirme hakk\u0131d\u0131r. Bir birey olarak \u00f6zne olma hakk\u0131d\u0131r. E\u011fer bu haktan muaf tutulmu\u015fsan\u0131z, sizi bu haktan mahrum b\u0131rakanla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelemeyince, onu bir ba\u015fkas\u0131n\u0131n yapt\u0131klar\u0131na m\u00fcstahak g\u00f6rmekle yetinirsiniz.\u201d<\/p>\n Basit \u015fekilde s\u00f6ylersek T\u00fcrkiye\u2019de \u00f6zg\u00fcrle\u015fme esas olarak devlete mesafe alma, psikolojik olarak devletten ba\u011f\u0131ms\u0131zla\u015fma meselesi\u2026 Nitekim g\u00fcn\u00fcm\u00fcz \u0130ttihat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 bunun tam tersini vazediyor. \u0130nsanlar\u0131 devletin par\u00e7as\u0131, uzant\u0131s\u0131 k\u0131lmay\u0131, onlar\u0131 ilelebet esir tutmay\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinin ancak bu \u015fekilde tecelli edece\u011fine inand\u0131rmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n Bozarslan\u2019dan al\u0131nt\u0131layaca\u011f\u0131m di\u011fer tespit ise bu \u00fclkenin tarihsel ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n nesnel bir foto\u011fraf\u0131\u2026<\/p>\n \u201cOrtada 100-150 y\u0131ll\u0131k bir hik\u00e2ye var\u2026 Bu s\u00fcre\u00e7 boyunca devletin legal, rasyonel bir yap\u0131 olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 son derece istisnaidir. Belki burada Kemalizm bir istisna olarak g\u00f6sterilebilir. Kemalizm\u2019i de istisna yapan \u015fey, on y\u0131ll\u0131k sava\u015f\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 a\u011f\u0131r bedel nedeniyle rasyonelle\u015fmenin ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olmas\u0131 ve Mustafa Kemal\u2019in Talat Pa\u015fa ekibini t\u00fcm\u00fcyle entegre etmesiydi. Mustafa Kemal, Enver\u2019in adamlar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131 tasfiye etti ama buna kar\u015f\u0131n Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019n\u0131 yapan devlet b\u00fcrokratlar\u0131n\u0131n \u00e7ok b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 da oldu\u011fu gibi devlete entegre etti\u2026 Kemalizm\u2019in rasyonelle\u015fme d\u00f6nemi ayn\u0131 zamanda \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n Sosyal Darwinist, organik toplum hayalinin ger\u00e7ekle\u015fmesi anlam\u0131na geliyordu.\u201d<\/p>\n \u201cKemalizm\u2019in iki d\u00fcnya sava\u015f\u0131 aras\u0131nda totaliter ya da pre-totaliter ideolojilerden biri oldu\u011funu, o d\u00f6nemde parti-devlet sistemiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, \u2018milli-ebedi \u015fef\u2019 olgusunun bu d\u00f6nemde ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131, alt\u0131 ok olgusunu unutmayal\u0131m. Mustafa Kemal\u2019in tahayy\u00fcl\u00fc demokratik bir T\u00fcrkiye de\u011fildi. O 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n anti-demokratik olaca\u011f\u0131n\u0131, bunun da fa\u015fizm, Bol\u015fevizm ve Kemalizm ideolojilerine dayanaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu.\u201d<\/p>\n \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin vazge\u00e7medi\u011fi ve s\u00fcrekli tekrarlad\u0131\u011f\u0131 soru \u015fu: \u2018T\u00fcrkiye nas\u0131l kurtuldu?\u2019 Oysa demokratik bir siyasetin soraca\u011f\u0131 soru \u015fudur: \u2018T\u00fcrkiye nas\u0131l kuruldu?\u2019 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019n\u0131n, Rum M\u00fcbadelesi\u2019nin, Dersim Katliam\u0131\u2019n\u0131n ve daha nicelerinin \u00fczerine kuruldu\u2026 T\u00fcrkiye\u2019nin demokratikle\u015febilmesi i\u00e7in ger\u00e7ekten radikal bir demokratik tahayy\u00fcle ihtiya\u00e7 var ve bu da ge\u00e7mi\u015fin radikal sorgulan\u0131\u015f\u0131 olmadan m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Akli melekelerin restorasyonuna ihtiya\u00e7 var T\u00fcrkiye\u2019de.\u201d<\/p>\n Nihayet \u201cT\u00fcrkiye\u2019deki iktidar\u0131n kendi kendini imha etme potansiyeli de var. Fakat\u2026 Erdo\u011fanizm\u2019in hem kendisini imha etmesi hem de alternatiflerini anlams\u0131zla\u015ft\u0131rmas\u0131, i\u00e7lerini bo\u015faltmas\u0131, alternatifsizli\u011fi iktidar\u0131n\u0131n devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kullanmas\u0131 ihtimal d\u0131\u015f\u0131 de\u011fil.\u201d<\/p>\n Bu uyar\u0131c\u0131 s\u00f6yle\u015fi, bir s\u00fcredir yazmakta oldu\u011fum analizlere \u00e7ok yak\u0131n oldu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcde bendeki \u2018yeterlilik\u2019 duygusunu tamamlay\u0131c\u0131 bir i\u015flev g\u00f6rd\u00fc. B\u00f6ylesine kritik bir d\u00f6nemden ge\u00e7erken ve resim b\u00f6ylesine berrak bir \u015fekilde kar\u015f\u0131m\u0131zda dururken, T\u00fcrk kimli\u011fine sahip ayd\u0131nlar\u0131n ve genelde siyasetin sergiledi\u011fi atalet biraz daha rahats\u0131z edici hale geldi.<\/p>\n Vatanda\u015fl\u0131k sorumluluk talep eder ve bu da kendi kimli\u011fine, ge\u00e7mi\u015fine, \u00fcretmi\u015f oldu\u011fun k\u00fclt\u00fcre ve dayand\u0131\u011f\u0131n zihniyete serinkanl\u0131 bakmay\u0131 gerektirir. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 T\u00fcrklerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funu bu halde g\u00f6rmek biz T\u00fcrk olmayanlar\u0131 enerjisiz b\u0131rak\u0131yor ve kendi d\u00fcnyalar\u0131m\u0131za d\u00f6nmeye itiyor. Ermeniler art\u0131k konu de\u011fil\u2026 Ama K\u00fcrtler bu a\u00e7\u0131dan \u00e7ok kritik. E\u011fer T\u00fcrkler kendi sorumluluklar\u0131n\u0131 sahiplenmezler ve birlikte ya\u015famay\u0131 K\u00fcrtlerin basiretinden beklerlerse, tarihin sayfalar\u0131na hat\u0131rlanmak istenmeyecek yeni b\u00f6l\u00fcmler eklenebilir.<\/p>\n Bozarslan\u2019\u0131n hissiyat\u0131n\u0131 bilmiyorum ama benimkine benzedi\u011fini san\u0131yorum\u2026 Ger\u00e7ek\u00e7i bir analiz yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda karamsar bir tablo \u00e7izmi\u015f oluyoruz. Ama asl\u0131nda bunun de\u011fi\u015febilme potansiyelini de g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde destekliyoruz. \u0130yimserli\u011fimizi yitirmiyor, ama beklentimizi d\u00fc\u015f\u00fck tutuyoruz.<\/p>\n T\u00fcrk kimli\u011fini ta\u015f\u0131yanlar\u0131n da art\u0131k beklentilerini normalle\u015ftirmesi, kendi ger\u00e7ekliklerine daha mesafeli ve serinkanl\u0131 bakmas\u0131, s\u0131radanl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7selle\u015ftirmesi laz\u0131m. Enerjilerini hayallere de\u011fil ger\u00e7eklere ay\u0131rmalar\u0131, ger\u00e7eklerden ka\u00e7mak i\u00e7in de\u011fil onlar\u0131 g\u00f6\u011f\u00fcslemek i\u00e7in kullanmalar\u0131 laz\u0131m\u2026 Aksi halde bu \u00fclke daha \u00e7ok uzun y\u0131llar zaman\u0131n\u0131 ayn\u0131 zihniyet kal\u0131b\u0131n\u0131n i\u00e7inde \u2018patinaj\u2019 yaparak ve kendini kand\u0131rarak ge\u00e7irir.<\/p>\n Ve de gelinen nokta bir t\u00fcrl\u00fc gidilen noktay\u0131 a\u015famaz.<\/p>\n https:\/\/serbestiyet.com\/featured\/kurtlerin-anladigini-turkler-niye-anlamaz-64103\/\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bu bir \u2018son yaz\u0131\u2019\u2026 Bir s\u00fcredir yapmakta oldu\u011fum analizi tamamlayan ve ona biraz d\u0131\u015far\u0131dan bakma f\u0131rsat\u0131 tan\u0131yan bir yaz\u0131\u2026 A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi d\u00f6nem ve onun arka plan\u0131 ile ilgili \u015fu an i\u00e7in ba\u015fka s\u00f6yleyecek laf\u0131m\u0131n kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Etyen Mah\u00e7upyan \u00c7ocuklu\u011fumdan bu yana T\u00fcrk kimli\u011fi ve genelde T\u00fcrkiye ile ilgili olarak ikiye b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f bir ruh […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":63536,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,70,53],"tags":[],"class_list":["post-63535","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-makaleler","category-turkiyede-azinliklar"],"yoast_head":"\n