{"id":58629,"date":"2020-09-01T02:10:13","date_gmt":"2020-09-01T07:10:13","guid":{"rendered":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629"},"modified":"2020-09-01T02:10:13","modified_gmt":"2020-09-01T07:10:13","slug":"adanada-cigir-acan-sanayici-gilodo-nasil-ingiliz-ajani-oldu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629","title":{"rendered":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-58630\" src=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Gilodo-360x180.png\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"180\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo-360x180.png 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo-768x384.png 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo-560x280.png 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo-260x130.png 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo-160x80.png 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png 880w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/p>\n<p><em><strong>Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131 Sabanc\u0131lara nas\u0131l ge\u00e7ti? Sak\u0131p Sabanc\u0131\u2019dan ibretlik hat\u0131ra\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>Taner Tala\u015f<\/strong><\/p>\n<p>16 A\u011fustos 2020 tarihinde ulusal haber sitelerinde yay\u0131nlanan bir haberle, Adana sanayisinde \u00e7ok \u00f6nemli bir yere sahip olan Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n, asl\u0131nda bir sanayi kurulu\u015fu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130ngilizlere \u00e7al\u0131\u015fan, Adana ekonomisini hedef alm\u0131\u015f bir bozgun yuvas\u0131 oldu\u011funu \u00f6\u011frenmi\u015f olduk. Bir\u00e7ok mecrada yay\u0131nlanan haber, yurt \u00e7ap\u0131nda ilgi g\u00f6rd\u00fc.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.milliyet.com.tr\/gundem\/95-yil-once-yasanan-casusluk-olayi-6282840\">https:\/\/www.milliyet.com.tr\/gundem\/95-yil-once-yasanan-casusluk-olayi-6282840<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/odatv4.com\/kim-bu-adanadaki-casus-kardesler-16082038.html\">https:\/\/odatv4.com\/kim-bu-adanadaki-casus-kardesler-16082038.html<\/a><\/p>\n<p>1945 y\u0131l\u0131na kadar Adana\u2019da faaliyet g\u00f6stermesi nedeniyle yak\u0131n tarihe i\u015faret eden Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131p \u015fu anda da hayatta bulunan \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n anlat\u0131mlar\u0131, fabrika ile bir \u015fekilde irtibat\u0131 olup rivayet edilen anekdotlar, haberde yay\u0131lan iddialar\u0131 do\u011frular nitelikte olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, konuyu ara\u015ft\u0131rmaya karar verdim. Adana Sanayisi konu alan \u00e7al\u0131\u015fmalarda da, Gilodo Fabrikas\u0131 ve sahipleriyle alakal\u0131 hep \u00f6v\u00fcc\u00fc kelimeler duyman\u0131n tetikledi\u011fi merak ise ayr\u0131ca etkili oldu.<\/p>\n<p>Di\u011fer bir yandan ise, Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019nda i\u015f\u00e7i olarak \u00e7al\u0131\u015fan milliyet\u00e7i muhafazak\u00e2r dedemin anlat\u0131mlar\u0131 da belle\u011fimde durdu\u011fu i\u00e7in kafamda soru i\u015faretleri canlanmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Adana Sanayi tarihine malik olanlar ve Adana kamuoyu, Gilodo\u2019nun sahiplerini ve fabrika i\u015fleyi\u015fini hep \u00f6vg\u00fc ve iyi hat\u0131ralarla anlat\u0131rlar.<\/p>\n<p><strong>HABER\u0130N KAYNA\u011eI OLAN MAKALE<\/strong><\/p>\n<p>Bas\u0131na bir \u015fekilde ula\u015fan ve habere d\u00f6nen bilginin kayna\u011f\u0131na Stratejik ve Sosyal Ara\u015ft\u0131rmalar Dergisi\u2019nin yay\u0131nlar\u0131nda rastlamak m\u00fcmk\u00fcn. Genelde akademisyen makalelerinin yer ald\u0131\u011f\u0131 dergi, 16 A\u011fustos 2020 tarihinde, emekli albay olan Dr. Servet Av\u015far imzas\u0131 ile \u201c<strong>Cumhuriyetin ilk y\u0131llar\u0131nda Adana\u2019daki \u0130ngiliz \u0130stihbarat Yuvas\u0131: Gilodo Nebati Ya\u011f ve Sabun Fabrikas\u0131<\/strong>\u201d\u00a0 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda ilgili makaleyi yay\u0131nlam\u0131\u015f. (Makale linki:\u00a0<a href=\"https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026<\/a><a href=\"https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026)\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">)<\/a><\/p>\n<p>29 sayfal\u0131k makalenin ana ekseni, makale sahibinin Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ar\u015fivinde rastlad\u0131\u011f\u0131, 11312-36 numaral\u0131 dosyada yer alan yaz\u0131\u015fmalara ve \u015fahsi yorumlar\u0131na dayan\u0131yor. Bu y\u00f6n\u00fcyle, ilgili belgelere, makale vesilesiyle, T\u00fcrk okuyucusu ilk defa ula\u015fm\u0131\u015f oluyor.<\/p>\n<p>Bas\u0131nda \u00e7\u0131kan haberler de, bu makalenin \u00e7ok k\u0131sa \u00f6zetinden olu\u015fuyor.<\/p>\n<p><strong>G\u0130LODO\u2019NUN HAZ\u0130N H\u0130K\u00c2YES\u0130 BA\u015eLIYOR<\/strong><\/p>\n<p>Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n sahibi S. Rafael Gilodo, 1926 y\u0131l\u0131nda Adana\u2019ya gelerek fabrika kurmu\u015f, Bol\u015fevik ihtilalinden ka\u00e7m\u0131\u015f, Rusya\u2019dan firar eden, Yahudi k\u00f6kenli bir i\u015f adam\u0131 olarak Adana\u2019ya yerle\u015fmi\u015f.<\/p>\n<p><strong>G\u0130LODO FABR\u0130KASI\u2019NIN \u0130NG\u0130L\u0130Z \u0130ST\u0130HBARATININ ADANA\u2019DA B\u0130R \u015eUBES\u0130 OLDU\u011eUNU B\u0130LD\u0130REN \u0130HBAR MEKTUPLARI<\/strong><\/p>\n<p>1926 y\u0131l\u0131nda Adana yerle\u015fip, Adana sanayisinde ciddi bir mevki elde eden Gilodo Karde\u015fler, hi\u00e7 kimsenin akl\u0131na gelmeyen, pamuk \u00e7i\u011fidinden ya\u011f \u00e7\u0131karma, k\u00fcspe ve g\u00fcbre olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak, Adana\u2019da sevilen ve say\u0131lan bir pozisyona gelmi\u015flerdi.<\/p>\n<p>Ancak 5 Eyl\u00fcl 1933 tarihinde \u0130stanbul Ni\u015fanta\u015f\u0131\u2019ndan, Emniyet \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019ne H. Hilmi imzas\u0131 ile g\u00f6nderilen ihbarla Gilodo i\u00e7in yeni bir ba\u015flang\u0131c\u0131n tarihine ad\u0131m at\u0131lm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n<p>Gilodo hakk\u0131nda g\u00f6nderilen bu ihbar mektubunda;\u00a0<strong><em>\u201cEfendim, sevgili yurdumuzun en \u00f6nemli k\u0131sm\u0131n\u0131 ve olduk\u00e7a \u00e7ok pamuk \u00fcretimi ile \u00e2deta alt\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturan \u00c7ukurova\u2019n\u0131n, her taraf\u0131nda, bozgunculuk ve k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131c\u0131l\u0131k y\u00fcr\u00fctmekte olan bir i\u015fletmenin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, bir bu\u00e7uk y\u0131ld\u0131r Avrupa\u2019n\u0131n \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerinde seyahat etmekte olan g\u00fcvenilir bir arkada\u015f\u0131m\u0131zdan \u00e7ok net bir \u015fekilde \u00f6\u011frendik. Bu bozgunculuk yuvas\u0131, Adana\u2019da S.R. Gilodo i\u015fletmesi olup \u0130ngilizlerin \u0130stihbarat te\u015fkilat\u0131n\u0131n bir \u015fubesi oldu\u011fu Fransa\u2019da ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Y\u00fcksek zek\u00e2s\u0131yla b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya \u00fcn salm\u0131\u015f olan sayg\u0131n polisimizin dikkatli bak\u0131\u015flar\u0131ndan b\u00f6yle bir \u015feyin ka\u00e7mayaca\u011f\u0131na ve er ge\u00e7, bu bozgun yuvas\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kar\u0131laca\u011f\u0131na emin olmakla birlikte, yurt sevgisi ve vatan endi\u015fesi nedeniyle biz de duydu\u011fumuzu bildirmeyi, kendimize kutsal bir bor\u00e7 bildik, bu vesile ile sayg\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 arz ederiz efendim\u201d (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:138)\u201d<\/em><\/strong>\u00a0ifadelerine yer verilmi\u015ftir.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-334702\" src=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo1.jpg?ssl=1\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" srcset=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo1.jpg?w=1023&amp;ssl=1 1023w, https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo1.jpg?resize=300%2C187&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo1.jpg?resize=768%2C479&amp;ssl=1 768w\" alt=\"\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/figure>\n<p>\u00c7ok naif bir dille yap\u0131lan ihbar, Ni\u015fanta\u015f\u0131 muhitine m\u00fctenasip bir edayla yaz\u0131lmas\u0131, ayr\u0131ca dikkat \u00e7ekici.<\/p>\n<p>Olay\u0131n ger\u00e7ekli\u011finin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in Gilodo ve fabrikas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar, Adana Valili\u011fince takip ve g\u00f6zetim alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum yakla\u015f\u0131k bir y\u0131l devam etmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u0130lk soru\u015fturma 24 Ekim 1933 tarih 2706 say\u0131l\u0131 yaz\u0131 ile ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Soru\u015fturma devam ederken ba\u015fka bir mektup resmi makamlara ula\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ihbar\u0131n ard\u0131ndan, Adana\u2019da esnafl\u0131k yapan K\u0131br\u0131sl\u0131 Ahmet Rasim imzas\u0131 ile Ba\u015fvekil \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019ye hitap edilerek, \u00e7ok daha tafsilatl\u0131, daha ciddi iddialar i\u00e7eren bir ihbar mektubu g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bu isim ve vas\u0131fta Adana\u2019da her hangi bir esnaf\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 ayr\u0131 bir bahis konusudur.<\/p>\n<p>SORU\u015eTURMA BA\u015eLIYOR<\/p>\n<p>Mektupta yer alan iddialar resmi evraka d\u00f6n\u00fc\u015ferek, Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterli\u011fi\u2019nden \u0130\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131 \u015e\u00fckr\u00fc Kaya\u2019ya g\u00f6nderiliyor. Yine Genel Sekreter Recep Peker imzas\u0131 ile bakanl\u0131\u011fa g\u00f6nderilen bu yaz\u0131, \u00f6n ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131ld\u0131ktan sonra 27 May\u0131s 1934 tarihinde Ba\u015fvekil \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019ye arz ediliyor. Burada dikkat \u00e7ekici isim Recep Peker\u2019dir.<\/p>\n<p>Recep Peker, o d\u00f6nemde radikal fikirleri ile bilinen, fa\u015fizmi ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in Avrupa\u2019ya gidip, d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde T\u00fcrkiye\u2019de fa\u015fist bir rejim kurulmas\u0131n\u0131 sal\u0131k veren, Nazi hayran\u0131 bir devlet adam\u0131d\u0131r. \u0130lerde g\u00f6rece\u011fimiz geli\u015fmelere \u0131\u015f\u0131k tutmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bilinmesinde fayda oldu\u011funa inan\u0131yorum.<\/p>\n<p><strong>ADANALI ESNAF AHMET RAS\u0130M? \u0130HBAR MEKTUBUNDA HANG\u0130 \u0130DD\u0130ALARDA BULUNDU?<\/strong><\/p>\n<p>\u0130ddialara ge\u00e7meden \u00f6nce;yakla\u015f\u0131k 6 sayfa, tafsilatl\u0131, teknik yaz\u0131lm\u0131\u015f, bir\u00e7ok ayr\u0131nt\u0131y\u0131 i\u00e7eren mektubu, bir esnaf\u0131n yazmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 mektubun okunu\u015fuyla birlikte bariz \u015fekilde s\u0131r\u0131t\u0131yor..<\/p>\n<p>Gerek verdi\u011fi bilgiler,gerekse yaz\u0131 stili, esnaf lisan\u0131ndan \u00e7ok ,profesyonel bir dili and\u0131r\u0131rken, bilgilerin bir esnaf\u0131n elde etmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmayan bilgiler oldu\u011fu, o g\u00fcn\u00fcn ikliminde b\u00f6ylesine cesur bir mektubu,s\u0131radan esnaf\u0131n yazmas\u0131n\u0131n asla m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, mektup metninden kolayl\u0131kla anlayabiliyoruz.<\/p>\n<p>(Mektup i\u00e7in Bkz. Sayfa 274, 275, 276, 277, 278, 279\u00a0<a href=\"https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026<\/a>)<\/p>\n<p>\u0130ddialara gelirsek, esnaf\u0131n iddialar\u0131 yenilir yuturulur cinsten de\u011fildir;<\/p>\n<p>\u201cAdana Valisi, Emniyet M\u00fcd\u00fcr\u00fc, belediye ba\u015fkan\u0131, borsa genel sekreteri, posta \u00e7al\u0131\u015fan\u0131, ticaret b\u00f6lge m\u00fcd\u00fcr\u00fc, Gilodo\u2019dan r\u00fc\u015fvet almaktad\u0131r. Gilodo, \u0130ngiliz casusudur, Gilodo Adana\u2019da pamuk \u00fcretimini sekteye u\u011fratmaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Siyonisttir, Yahudileri i\u015fe al\u0131p, T\u00fcrkleri i\u015fe almamaktad\u0131r. Alt ba\u015fl\u0131klarda ise \u00e7ok ince detaylara girerek, Adana\u2019da ne kadar yetkili ve etkili isim, fabrika sahibi olan bir insan\u0131n m\u00fcnasebette olma ihtimali bulunan ne kadar ki\u015fi varsa, t\u00f6hmet alt\u0131nda sokulmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Mektubu g\u00f6nderen Adanal\u0131 Esnaf K\u0131br\u0131sl\u0131 Ahmet Rasim o kadar bilgilidir ki, Gilodo Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n \u0130stanbul Galata yak\u0131nlar\u0131nda, sapa bir sokak i\u00e7inde, \u00c7itoris Han\u0131\u2019nda, \u201cGilodo ve Nates\u201d isimli b\u00fcrolar\u0131n\u0131n oldu\u011funu, Gilodo Fabrikas\u0131\u2019nda \u00e7al\u0131\u015fan kimyager Herman\u2019\u0131n ortaokul mezunu oldu\u011funu, g\u00fcn ve dakika bilgisi vererek fabrikay\u0131 ziyaret edenleri, Gilodo\u2019nun Sudan\u2019dan hastal\u0131kl\u0131 tohum getirdi\u011fini ancak bunun Mersin g\u00fcmr\u00fc\u011f\u00fcnde yakaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve buna ra\u011fmen Gilodo\u2019nun 3-5 kilo \u00e7alarak \u00c7ukurova\u2019da da\u011f\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131, Gilodo\u2019nun otomobilinde kimlerin oldu\u011funa kadar geni\u015f bir yelpazede yazd\u0131\u011f\u0131 mektupta yer vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte olan soru\u015fturma kapsam\u0131nda, ilk ba\u015fta ara\u015ft\u0131r\u0131lan konu Gilodo\u2019nun kendisi olmu\u015ftur. Gerek Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc gerekse Mill\u00ee Emniyet Hizmetleri (MAH) taraf\u0131ndan, Gilodo\u2019nun ge\u00e7mi\u015fi ve yapt\u0131\u011f\u0131 ticaretin takibine ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Kronolojik bir s\u0131ra takip etti\u011fimizde, bu konudaki ilk ara\u015ft\u0131rman\u0131n, Mill\u00ee Emniyet Hizmeti Riyaseti (MAH) taraf\u0131ndan, Emniyet \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6nderilmi\u015f olan, 24 Ekim 1933 g\u00fcn ve MAH RS \u015e.B.2706 say\u0131l\u0131 yaz\u0131yla ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>Art\u0131k soru\u015fturma ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ddialar\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in devletin t\u00fcm kurumlar\u0131 teyakkuza ge\u00e7mi\u015f hatta ihbar mektubunda olmayan hususlara da ula\u015f\u0131lm\u0131\u015f, Rafael Gilodo ve fabrikas\u0131 hakk\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc ince detay de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu meyanda ilgin\u00e7 bir ki\u015finin ismi yaz\u0131\u015fmalarda ge\u00e7er: Abd\u00fclkerim Refii Bey<\/p>\n<p><strong><em>\u201cEmniyet \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc(Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc) taraf\u0131ndan 27 Aral\u0131k 1933 g\u00fcn ve 1.A.11351 say\u0131l\u0131 yaz\u0131 ile Salihli Kaymakam\u0131 Abd\u00fclkerim Beyefendi\u2019den Gilodo hakk\u0131nda bilgi talebinde bulunulur. Bu yaz\u0131da \u015fu ifadelere yer verilmi\u015ftir: \u201cAdana\u2019da pamuk fabrikas\u0131 olan M\u00f6sy\u00f6 Gilodo\u2019nun genel durumu hakk\u0131nda bir bilginiz varsa bildirmenizi rica ederim efendim\u201d (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:163).\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Emniyet \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn, Salihli Kaymakam\u0131 Abd\u00fclkerim Beyefendi\u2019ye g\u00f6ndermi\u015f oldu\u011fu bu yaz\u0131ya kar\u015f\u0131l\u0131k olarak 7 Ocak 1934 g\u00fcn ve 2 say\u0131l\u0131 yaz\u0131da verilen cevapta, Abd\u00fclkerim Beyefendi Gilodo hakk\u0131nda bildiklerine ili\u015fkin yaz\u0131s\u0131nda \u015fu ifadelere yer vermi\u015ftir: 31\/12\/1933 g\u00fcn ve I. \u015eube 11351 say\u0131l\u0131 gizli soru\u015fturmaya cevapt\u0131r: 1- Gilodo Rus Yahudisidir. Zannedersem, Ta\u015fkentlidir. Rus ihtil\u00e2linde, ekonomik olarak zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f ve T\u00fcrkiye\u2019ye ka\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Kom\u00fcnizm aleyhtar\u0131d\u0131r. 2- Adana\u2019da a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 \u00e7i\u011fit ya\u011f\u0131 fabrikas\u0131 ile pamuk \u00e7ekirde\u011fi fiyatlar\u0131n\u0131n y\u00fckselmesine neden olmu\u015ftur. B\u00f6ylece, ekonomimize hizmet etmi\u015ftir. Y\u0131llar ge\u00e7tik\u00e7e, i\u015flerini geli\u015ftirmi\u015f ve pamuk ticaretinde bir hayli ilerlemi\u015ftir. 3- Ge\u00e7en se\u00e7imlerde, Serbest F\u0131rka\u2019n\u0131n Adana\u2019daki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda durumun Bol\u015fevik ihtil\u00e2lini and\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve buna bir an \u00f6nce \u00f6nlem al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini \u00e7evresinde bulunan ayd\u0131nlara anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve f\u0131rkam\u0131z (Cumhuriyet Halk F\u0131rkas\u0131) lehinde b\u00fct\u00fcn gayretiyle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyorum. 4- Gilodo saf ve korkak bir ki\u015fidir. 5- Gilodo\u2019nun yan\u0131nda Salomon isminde topal bir karde\u015fi vard\u0131r. Salomon \u00e7ok tehlikelidir. 6- Gilodo\u2019nun ba\u015f\u0131nda bulundu\u011fu \u015firket \u0130ngiliz sermayesi ile \u00e7al\u0131\u015fmakta ve t\u00fcm b\u00fcro g\u00f6revlileri de Londra\u2019dan gelmektedir. Bu duruma bakarak \u015firketin bir gizli servisle ilgili olaca\u011f\u0131n\u0131 kabul etmek laz\u0131md\u0131r. D\u00f6rt be\u015f y\u0131l \u00f6nce, vilayet mektup\u00e7usunun \u00e7irkin ahlakl\u0131 o\u011flunun y\u00fcksek maa\u015fla \u015firkete al\u0131nmas\u0131 da son derece de dikkat \u00e7ekicidir. 7- Bana \u00f6yle geliyor ki Gilodo\u2019nun uyand\u0131rmayan kimli\u011fi siyasi ama\u00e7lar izleyen bir \u015febekeye perde olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. Durum b\u00f6yle iken ben Adana b\u00f6lgesinde Gilodo ve yak\u0131nlar\u0131 ile ilgilenecek herhangi bir s\u0131fat ve g\u00f6revde olmad\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in burada yazm\u0131\u015f oldu\u011fum \u015feyler tamamen benim ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015flerimdir. Belki yanl\u0131\u015f bile olabilir. Bu konuda en do\u011fru bilgileri Adana Valiliklerinde bulunmu\u015f, \u015fu anda Devlet \u015e\u00fbras\u0131 Reisi (Dan\u0131\u015ftay Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131) Re\u015fat12 ve D\u00e2hiliye M\u00fcste\u015far\u0131 (\u0130\u00e7i\u015fleri M\u00fcste\u015far\u0131) (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:133) Vehbi Beyefendiler gibi y\u00fcksek idare amirlerinden edinmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Sayg\u0131lar\u0131mla arz ederim efendim\u201d(EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:132).<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Salihli Kaymakam\u0131 Abd\u00fclkerim Refii Bey, vermi\u015f oldu\u011fu bilgilerde ortaya kar\u0131\u015f\u0131k yapm\u0131\u015f gibidir. \u0130lgili bilgilerde genel olarak Gilodo\u2019yu baz\u0131 maddelerde temize \u00e7\u0131kar\u0131rken, baz\u0131 iddialar\u0131 do\u011frulam\u0131\u015f ancak s\u00f6ylediklerinin yanl\u0131\u015f olabileceklerini belirterek, \u201cBenden daha b\u00fcy\u00fck adamlara sorun\u201d diyerek lisan\u0131 hal ile \u201cBu i\u015f beni a\u015far\u201d demi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 bu defa Seyhan Valili\u011fi\u2019ne iddialarla alakal\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar yapmas\u0131n\u0131 istemi\u015f, Seyhan Valili\u011fi 21 Ocak 1935 g\u00fcn ve E.M.I\u015e 4295 say\u0131l\u0131 yaz\u0131s\u0131nda yap\u0131lan soru\u015fturmayla ilgili detayl\u0131 bir bilgi vermi\u015ftir. (Bkz. Sayfa 282, 283, 284)<\/p>\n<p>Verilen cevapta ciddi bir hukuki dilin oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00d6zellikle \u201cR. Gilido\u2019nun \u0130stanbul\u2019da bulundu\u011fu zamanlarda, \u0130ngiliz istihbarat\u0131n\u0131n Kad\u0131k\u00f6y ve Beyo\u011flu k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 idare etti\u011fi s\u00f6ylenmekte ise de bu durum belgelenerek do\u011frulanamam\u0131\u015ft\u0131r\u201d ibaresi dikkat \u00e7ekicidir.<\/p>\n<p>\u201c\u0130ncelemeye devam edilmektedir, s\u00f6ylenmektedir, iddia edilmektedir\u201d ibareleri ile Seyhan Valili\u011fi hukuki bir dil kullanm\u0131\u015f, adil bir tav\u0131r sergilemi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle postane \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 Raif\u2019in, Gilodo\u2019dan y\u00fckl\u00fc miktarda para ald\u0131\u011f\u0131na dair delil elde edilmedi\u011fi net olarak vurgulanm\u0131\u015f, m\u00fcfetti\u015flere r\u00fc\u015fvet verildi\u011fi iddias\u0131 yalanlanm\u0131\u015f, baz\u0131 konularda inceleme olmaks\u0131z\u0131n karar verilemeyece\u011fi zikredilmi\u015f, Maliye, Ziraat ve \u0130ktisat Bakanl\u0131klar\u0131na ve ayr\u0131ca Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterli\u011fi\u2019ne yaz\u0131 yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131\u015fmalarda o g\u00fcnk\u00fc h\u00e2kim ideolojiye, Recep Peker gibi antisemittik g\u00fc\u00e7l\u00fc parti yetkilisine ra\u011fmen, ta\u015fra te\u015fkilatlar\u0131ndaki devlet kurumlar\u0131n\u0131n gerek yaz\u0131m dili gerekse meselelerin \u00fczerine e\u011filimleri takdire \u015fayand\u0131r. Yaz\u0131\u015fmalarda hukukun korunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gayet a\u00e7\u0131k ortadad\u0131r.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar olurken,\u00a0 belirtmeden ge\u00e7meyece\u011fimiz husus, Gilodo ve \u0130ngiliz ili\u015fkisinin Osmanl\u0131da var olan ticari arka plan\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Adana Sanayi Odas\u0131\u2019n\u0131n yetkin bir ekiple haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fu \u201cAdana Sanayi Tarihi\u201dndeki bilgilere g\u00f6re,\u00a0 \u201cYa\u011f Sanayisi\u2019nin Kurulmas\u0131 \/ Gilodo\u2019dan Marsa\u2019ya\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla verilen b\u00f6l\u00fcmde a\u015fa\u011f\u0131daki bilgiler mevcuttur:<\/p>\n<p>\u201cOsmanl\u0131 Devleti\u2019nde ya\u011f sanayisi kurulmas\u0131 i\u00e7in yap\u0131lan ilk giri\u015fimler \u0130zmir\u2019de yerle\u015fik olan \u0130ngiliz t\u00fcccarlar\u0131ndan gelmi\u015ftir. Bu sanayinin karl\u0131 oldu\u011funu g\u00f6ren \u0130ngilizler, \u00e7al\u0131\u015fma sahalar\u0131n\u0131 geni\u015fleterek, Ege b\u00f6lgesinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131lar. Bu ama\u00e7la 1910 y\u0131l\u0131nda merkezi Londra\u2019da olmak \u00fczere \u201cMersyna Oil Mill Co. Ltd.\u201d adl\u0131 bir firma kurdular. Mersin\u2019de \u00e7i\u011fitten ya\u011f \u00fcretmek amac\u0131yla kurulan \u015firketin sermayesi 14.000 \u0130ngiliz liras\u0131yd\u0131. 1.400 paya b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f olan sermayenin %65.7\u2019si Levanten olan Whittall Ailesi\u2019ne aitti. \u201c<\/p>\n<p>Yine Adana Sanayi Tarihi kitab\u0131nda belgelere dayanarak \u201cT\u00fcrkiye\u2019de pamuk yeti\u015ftirmek ve pamuk cinsini \u0131slah etmek i\u00e7in \u0130ngilizlerin Osmanl\u0131 h\u00fck\u00fcmeti nezdinde giri\u015fimde bulunduklar\u0131, \u00f6zellikle Amerika i\u00e7 sava\u015f\u0131 nedeniyle olu\u015fabilecek Pamuk tedarikinin s\u0131k\u0131nt\u0131ya d\u00fc\u015fmesi nedeniyle, Osmanl\u0131 topraklar\u0131nda pamuk \u00fcretiminin sa\u011flanmas\u0131, Amerikan tekelinin k\u0131r\u0131lmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu noktada Osmanl\u0131 h\u00fck\u00fcmeti genelgeler yay\u0131nlayarak, te\u015fvikler vererek \u00f6zellikle \u00c7ukurova ve Ege B\u00f6lgesi\u2019nde pamuk \u00fcretimi art\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu konuda o d\u00f6nemin etkili gazetesi Ruzname-i Caride-i Havadis Gazetesi, Osmanl\u0131 k\u00f6yl\u00fclerinin pamuk tar\u0131m\u0131 ile u\u011fra\u015fmaya te\u015fvik etmek i\u00e7in ciddi bilimsel makaleler yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lgili gazetenin sahibi \u0130ngiliz uyruklu Alfred Black Churcill\u2019dir. (Bkz. Adana Sanayi Tarihi Sayfa 27,28,29,30,31,32,33,34,35,36,37)<\/p>\n<p><strong>\u0130\u00c7\u0130\u015eLER\u0130 BAKANLI\u011eI, T\u0130CARET BAKANLI\u011eI\u2019NI FIR\u00c7ALIYOR<\/strong><\/p>\n<p>Kurumlar aras\u0131nda yaz\u0131\u015fmalar devam ederken, Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda bir yaz\u0131\u015fma dikkat \u00e7ekici olup, \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n ne yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmedi\u011fimiz bir yaz\u0131s\u0131na verdi\u011fi cevap dikkat \u00e7ekicidir.<\/p>\n<p><strong><em>\u201cGilodo\u201d ve Karde\u015fi \u201cSalomon\u201dun ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 firman\u0131n kudret ve emniyeti bu adamlar\u0131n memleketimizin siyas\u00ee emniyetini bozmayacaklar\u0131 hakk\u0131nda bize bir teminat vermez. \u00dclkemize faydal\u0131 olacak ve ayn\u0131 zamanda da \u00fclkemizin siyasi g\u00fcvenli\u011fini bozmayacak ticari i\u015fletmelerimizin serbest\u00e7e ve Cumhuriyet Kanunlar\u0131 esaslar\u0131na uygun bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zca da istenilen bir durumdur. Gilodo firmas\u0131 hakk\u0131ndaki ihbar b\u00fcy\u00fck F\u0131rkam\u0131zdan bildirilmi\u015f ve Seyhan Valili\u011fi\u2019nce de \u00e7ok ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u015fekilde sorgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Yaz\u0131lar\u0131n\u0131n birinci maddesinde Gilodo ve kendisi ile birlikte \u00e7al\u0131\u015fan \u201cyabanc\u0131lar\u0131n\u201d, \u201cg\u00fcvenlik\u201d a\u00e7\u0131s\u0131ndan durumlar\u0131n\u0131n Bakanl\u0131klar\u0131nca bilinmedi\u011fi hususu bildirildi\u011fi h\u00e2lde, ayn\u0131 yaz\u0131n\u0131n 4. maddesinde bu firman\u0131n \u201c\u00fclke g\u00fcvenli\u011fi\u201d aleyhinde \u00e7al\u0131\u015fmayaca\u011f\u0131 garanti edilmek gibi gereksiz a\u00e7\u0131klamalar yap\u0131lmaktad\u0131r. Bu firma hakk\u0131ndaki ger\u00e7e\u011fi ayd\u0131nlatmak i\u00e7in, yap\u0131lan gizli soru\u015fturmay\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131za da bildirmi\u015ftik (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No: 5). Ortada haysiyet ve h\u00fcrriyeti s\u0131n\u0131rlanan hi\u00e7bir ki\u015fi yoktur. Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zca g\u00f6r\u00fclen l\u00fczum \u00fczerine yap\u0131lmakta olan gizli bir soru\u015fturma vard\u0131r. Cumhuriyet polisinin g\u00f6revini \u00e7ok iyi bir \u015fekilde yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirir ve firma hakk\u0131ndaki soru\u015fturmaya b\u00fcy\u00fck bir gizlilik i\u00e7inde devam edilece\u011fini bilgilerinize sayg\u0131lar\u0131mla arz ederim\u201d (28.6.1935) (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No: 4).\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Yaz\u0131\u015fmadan anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n olup bitenlere itiraz etti\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>O G\u00dcN\u00dcN M\u0130T\u2019\u0130 MAH\/MEH NE D\u00dc\u015e\u00dcN\u00dcYOR?<\/strong><\/p>\n<p>Yaz\u0131\u015fmalar devam ederken en yetkili istihbarat kurumu olan MAH\/MEH Reisli\u011fi devreye giriyor ve h\u00fckm\u00fcn\u00fc veriyor:<\/p>\n<p><strong><em>Mill\u00ee Emniyet Hizmetleri MAH\/MEH Reisli\u011fi taraf\u0131ndan, 9 Ekim 1933 g\u00fcn ve 2595 say\u0131 ile Emniyet \u0130\u015fleri Umum M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6nderilmi\u015f olan cevap yaz\u0131s\u0131nda \u015fu ifadelere yer verilmi\u015ftir; \u201c4.10.1933 \u015e.I.B.9069 say\u0131l\u0131 yaz\u0131ya cevapt\u0131r. Adana\u2019da Gilodo Fabrikas\u0131 sahibi, Rafael Gilodo hakk\u0131nda mevcut bilgiler a\u015fa\u011f\u0131da yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibidir Efendim.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Gilodo Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n bir \u0130ngiliz (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:145) istihbarat yuvas\u0131 oldu\u011fu ve asker\u00ee, siyasi, iktisadi casusluk yapt\u0131\u011f\u0131 konusundaki \u015f\u00fcphe y\u0131llard\u0131r devam etmekte ise de bu konuda hen\u00fcz do\u011frulay\u0131c\u0131 bir delil ve belgeye ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r\u201d(EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:144)<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>S\u0130YON\u0130ZM \u0130LE G\u0130LODO\u2019NUN \u0130L\u0130\u015eK\u0130S\u0130<\/strong><\/p>\n<p>O g\u00fcnk\u00fc konjonkt\u00fcrde hayli ge\u00e7erli bir ak\u00e7e olan Yahudilik ve Siyonistlik su\u00e7lamas\u0131na Gilodo\u2018da muhatap oluyor. Bu ama\u00e7la yap\u0131lan soru\u015fturma ve yaz\u0131da ilgin\u00e7 bir ifade yer al\u0131yor:<\/p>\n<p><strong><em>Gilodo\u2019nun Siyonist \u00fcyesi oldu\u011fu ve Filistin\u2019e gidecek Alman Yahudilerine her konuda yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir. D\u00f6rt be\u015f ay \u00f6nce ellerinde muntazam pasaport oldu\u011fu h\u00e2lde, Adana\u2019ya gelen ve Gilodo i\u015fletmesi ile g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fckten sonra \u0130skenderun\u2019a giden be\u015f Alman Yahudisinden biri, \u0130skenderun\u2019da pasaportunu zayi etti\u011fi i\u00e7in tutuklanm\u0131\u015f ve talebi \u00fczerine, T\u00fcrkiye\u2019ye iade edilerek Adana\u2019ya gelmi\u015ftir. \u0130fadesinde: Alman Yahudisi oldu\u011funu, Almanya\u2019da Yahudilere yap\u0131lan bask\u0131dan dolay\u0131 Filistin\u2019e gitmek i\u00e7in arkada\u015flar\u0131 ile birlikte yola \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131, Adana yolu ile \u0130skenderun\u2019a gitti\u011fini, pasaportunu kaybedince tutukland\u0131\u011f\u0131n\u0131, paras\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in Adana\u2019da bulunan Siyonist Cemiyeti reislerinden Gilodo\u2019dan yard\u0131m g\u00f6rmek \u00fczere T\u00fcrkiye\u2019ye iade edilmesini rica etti\u011fini s\u00f6ylemi\u015ftir. Alman Yahudisinin bu ifadesi, Gilodo\u2019nun ve do\u011fal olarak da i\u015fletmesinin Siyonist i\u015fleri ile (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No:148)ilgili oldu\u011funa \u015f\u00fcphe b\u0131rakmamaktad\u0131r.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Gilodo, Almanya\u2019da zul\u00fcm g\u00f6ren Yahudilere yard\u0131m etti\u011fi, yakalanan ki\u015finin ifadesi ile ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Ancak buna ra\u011fmen Siyonist yaftas\u0131ndan kurtulam\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>MAL\u0130YE BAKANLI\u011eI DEVREYE G\u0130R\u0130YOR<\/strong><\/p>\n<p>\u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve istihbarat b\u00fcrokrasisinin s\u0131k\u0131 denetimine tabi olan Gilodo\u2019ya bu kez de bir s\u00fcrpriz Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019ndan geliyor:<\/p>\n<p>Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 27 Nisan 1942 tarih ve 42432\/950 say\u0131l\u0131 D\u00e2hiliye Vek\u00e2letine g\u00f6nderdi\u011fi yaz\u0131s\u0131nda \u015fu bilgilere yer verilmi\u015ftir:\u00a0<strong><em>Adana\u2019da bulunan ve Gilodo isminde \u00fclkemize m\u00fclteci olarak gelen bir Musevi taraf\u0131ndan idare edilmekte olan, pamuk ve nebati ya\u011flar fabrikas\u0131n\u0131n hesaplar\u0131ndan \u0130stanbul Ba\u015f Hesap Uzman\u0131 Rasim Baydar taraf\u0131ndan yap\u0131lan inceleme sonucunda, bahsi ge\u00e7en fabrikan\u0131n ger\u00e7ekte Gilodo\u2019ya ait olmay\u0131p merkezi Londra\u2019da bulunan Turkish Trading Companies Limited Kurulu\u015fu\u2019nun mal\u0131 oldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir. Bu nedenle, \u015firkete kesilen cezal\u0131 800 bin k\u00fcsur liran\u0131n tahsilini temin i\u00e7in, fabrika ve m\u00fc\u015ftemilat\u0131na ihtiyati haciz konmu\u015ftur.<\/em><\/strong>\u00a0Bunun \u00fczerine, Gilodo taraf\u0131ndan mahkemeye m\u00fcracaat edilerek, hacizli mala hak sahibi olma iddias\u0131 ile bir dava a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu davan\u0131n sonucunun ne oldu\u011funa dair herhangi belgeye ula\u015famad\u0131m. O g\u00fcnk\u00fc rakamlarla \u00e7ok ciddi bir ceza olan miktar\u0131n Gilodo taraf\u0131ndan \u00f6denip \u00f6denmedi\u011fini bilmiyoruz.<\/p>\n<p>Ancak Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn 18 May\u0131s 1942 g\u00fcn ve \u015e.B.I.18864 say\u0131l\u0131 yaz\u0131 ile Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na g\u00f6nderdi\u011fi bilgi notunda ilgin\u00e7 bir b\u00f6l\u00fcm bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bunca detayl\u0131 soru\u015fturma yapm\u0131\u015f olan Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn Gilodo hakk\u0131nda vermi\u015f oldu\u011fu h\u00fck\u00fcm c\u00fcmlesi hayli ilgin\u00e7tir:<\/p>\n<p><strong><em>II- B\u00fct\u00fcn bu bilgilerin kayna\u011f\u0131 hakk\u0131nda dosyam\u0131zda herhangi bir kay\u0131t bulunmamaktad\u0131r. Bu konuda daha fazla ve detayl\u0131 a\u00e7\u0131klama almak i\u00e7in, Hazineyi temsilen bir avukat\u0131n Seyhan Valili\u011fi ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesinin uygun olaca\u011f\u0131, ayr\u0131ca gerekirse Mill\u00ee Emniyet Hizmeti Reisli\u011finden, ad\u0131 ge\u00e7en Kaymakam Refi Kerim\u2019den bilgi istenilmesini, sayg\u0131lar\u0131mla arz ederim\u201d (EGM Ar\u015fivi, 11312-36 Numaral\u0131 Dosya, Belge No: 27).<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>SEYHAN VAL\u0130L\u0130\u011e\u0130\u2019N\u0130N T\u00dcM \u0130DD\u0130ALARA CEVABI<\/strong><\/p>\n<p>Bu yaz\u0131ya cevaben Seyhan Valili\u011finden 7 Kas\u0131m 1933 g\u00fcn ve Emniyet Siyas\u00ee \u015e. 2245 say\u0131 ile D\u00e2hiliye Vek\u00e2letine g\u00f6nderilen cevapta, \u015fu ifadelere yer verilmi\u015ftir: \u201c28\/10\/1933 tarih ve Emniyet \u015e.I.9681say\u0131l\u0131 soru\u015fturmalar\u0131na cevapt\u0131r. (Bkz. Sayfa 290,291,292 279\u00a0<a href=\"https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/dergipark.org.tr\/tr\/download\/article-file\/1204026<\/a>)<\/p>\n<p>\u00d6zetle, iddialar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 teyit edilirken, \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 ciddi bir hukuki ve kurumsal dille reddedilmi\u015ftir. Raporda ismi ge\u00e7en Adana Polis M\u00fcd\u00fcr\u00fc \u0130brahim \u00dcnalan\u2019\u0131n istiklal madalyal\u0131 bir polis memuru oldu\u011fu, isminin b\u00f6yle bir olayda ge\u00e7mesi bile \u00fcz\u00fcnt\u00fc verdi\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Raporlara yans\u0131yan fabrika m\u00fcd\u00fcr\u00fc Emin Bey\u2019in, 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda Ruslara esir d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc, Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131\u2019nda askeri polis te\u015fkilat\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, g\u00fcvenilir bir insan oldu\u011fu s\u00f6ylenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Posta memuru Raif\u2019in r\u00fc\u015fvet almad\u0131\u011f\u0131, o\u011flu Salim\u2019in paras\u0131z kald\u0131k\u00e7a Gilodo\u2019yu tehdit ederek para ald\u0131\u011f\u0131, Gilodo\u2019nun bu durumu kurumlara \u015fik\u00e2yet etti\u011fi tespit edilmi\u015ftir. Di\u011fer su\u00e7lanan kamu g\u00f6revlilerinin g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7una girmesi de\u011ferlendirilmi\u015f, su\u00e7lamalar reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Makale sahibi emekli subay, tarih\u00e7i Dr. Servet Av\u015far\u2019\u0131n makalesini bitirme \u015fekli ise hayli ilgin\u00e7tir. Servet Av\u015far, makalesini \u015f\u00f6yle bitirmi\u015ftir:<\/p>\n<p><strong><em>\u00d6rne\u011fini verdi\u011fimiz iki ihbarda oldu\u011fu gibi, \u00fclkesini seven maddi ve manevi y\u00f6nden olgun bir d\u00fczeye gelmi\u015f olan her T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131n\u0131n, d\u00fc\u015fmanlar\u0131n a\u00e7\u0131k veya gizli bir \u015fekilde, \u00fclkemize verebilecekleri zararlara kar\u015f\u0131 uyan\u0131k bulunmas\u0131 ve m\u00fccadele etmesi gereklidir.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>T\u00fcm vatanda\u015flar\u0131m\u0131z, di\u011fer t\u00fcm \u00fclkelerde oldu\u011fu gibi, istihbarat \u00e7ark\u0131n\u0131n do\u011fal olarak fahri bir \u00fcyesidir. \u00dclkemiz ile ilgili edinmi\u015f olduklar\u0131 herhangi bir bilgiyi, formalitesiz ve herhangi bir endi\u015fe ta\u015f\u0131maks\u0131z\u0131n ba\u015fta Mill\u00ee \u0130stihbarat Te\u015fkilat\u0131m\u0131z olmak \u00fczere, di\u011fer t\u00fcm ilgili birimlere bildirmelidir.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcm bu anlatt\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n sonunda, idari olarak y\u00fcr\u00fcyen bu soru\u015fturman\u0131n adli boyuta ula\u015f\u0131p ula\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, herhangi bir mahkeme karar\u0131n\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyoruz. Normal olarak asgari hukuk devletinin gere\u011fi, t\u00fcm bu yaz\u0131\u015fmalar\u0131n adli boyuta ge\u00e7mesidir. Mahkemelerin bu konuda yetkili olmas\u0131d\u0131r. Bu durum mahkemelere yans\u0131mad\u0131ysa, idarenin keyfili\u011fi bahis mevzudur.<\/p>\n<p><strong>G\u0130LODO\u2019NUN YAKASINDAN\u00a0BU KEZ VARLIK VERG\u0130S\u0130 TUTUYOR<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6nce \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 sonra Ticaret ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bunalt\u0131c\u0131 denetimleri ile k\u00f6\u015feye s\u0131k\u0131\u015fan Gilodo Ailesi\u2019ne bir s\u00fcrpriz daha \u00e7\u0131km\u0131\u015f,1942 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren varl\u0131k vergisi, Gilodo Ailesi\u2019nin yeni k\u00e2busu olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Hala tart\u0131\u015f\u0131lmaya devam eden, T\u00fcrkiye\u2019de sermayenin el de\u011fi\u015ftirmesine neden olan, genelde de gayrim\u00fcslim i\u015f adamlar\u0131n\u0131n \u00fclkeyi terk etmesine neden olan Varl\u0131k Vergisi\u2019nin Adana boyutu belli oldu\u011fu zaman, Gilodo i\u00e7in sonun ba\u015flang\u0131c\u0131 evresine girilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u0130lgin\u00e7tir, en fazla Varl\u0131k Vergisi Tarh Olunan T\u00fcccarlar Listesi\u2019nde ilk s\u0131rada Gilodo Ailesi yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Gilodo tahakkuk eden vergiyi de \u00f6demi\u015f, direnmeye devam etmi\u015ftir.<\/p>\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-large\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-334703\" src=\"https:\/\/i2.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo2.png?ssl=1\" alt=\"\" data-recalc-dims=\"1\" \/><figcaption>\n(Adana\u2019da Varl\u0131k Vergisi Uygulamalar\u0131 \u2013 1942 \u2013 1944)<\/p>\n<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<p>T\u00fcm olup bitenler kar\u015f\u0131s\u0131nda direnmeye devam eden Gilodo\u2019ya, bu sefer resmi de\u011fil \u00f6zel sekt\u00f6rden taarruzlar ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><strong>SABANCILAR SAHNEDE, SAKIP A\u011eA ANLATIYOR<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u201cO tarihte \u00e7i\u011fidin tek al\u0131c\u0131s\u0131 da S. R. Gilodo, Nebati Ya\u011f Fabrikas\u0131. Fabrikan\u0131n almad\u0131\u011f\u0131 \u00e7i\u011fidi yakmaktan ba\u015fka kullan\u0131m alan\u0131 bilinmiyor. Fabrika Salamon Rafael Gilido isimli bir Rus Musevisi g\u00f6\u00e7menine ait. Gilodo, Rus ihtilali s\u0131ras\u0131nda Anadolu\u2019ya g\u00f6\u00e7m\u00fc\u015f, \u00f6nce Mersin\u2019de ya\u015fam\u0131\u015f, 1927 y\u0131l\u0131nda Adana\u2019ya gelerek, \u0130stasyon civar\u0131nda Rus\u2019un Fabrikas\u0131 diye tan\u0131nan Nebati Ya\u011f Fabrikas\u0131n\u0131 kurmu\u015f. Babam ve arkada\u015flar\u0131 uzun bir s\u00fcre Gilodo\u2019ya, O\u2019nun verdi\u011fi fiyattan \u00e7i\u011fit satt\u0131ktan sonra rahats\u0131z olmaya ba\u015flam\u0131\u015flar. \u201c<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u201cHarp konjonkt\u00fcr\u00fcnde ya\u011f fiyatlar\u0131 y\u00fckselip, Nebati Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n kar\u0131 art\u0131nca, rahats\u0131zl\u0131klar\u0131 daha da b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f. O y\u0131llarda Gilodo\u2019nun fabrikas\u0131nda 150 kadar i\u015f\u00e7i \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, y\u0131lda 1.8 Milyon Kilo pamuk ya\u011f\u0131, 5.8 Milyon kilo k\u00fcspe, 143 bin kilo sabun \u00fcretilirmi\u015f. \u201c<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u201cBu \u00fcretim rakamlar\u0131 ve o g\u00fcn\u00fcn 8-10 milyonluk cirosu, ger\u00e7ekten herkesin i\u015ftah\u0131n\u0131 kabartacak bir cazip i\u015f olarak g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flam\u0131\u015f. Hac\u0131 \u00d6mer ve ortaklar\u0131 Gilodo\u2019ya gitmi\u015fler. Bu fabrikay\u0131 bize sat demi\u015fler. Gilodo, satma i\u015fine hi\u00e7 yana\u015fmam\u0131\u015f. \u00dcmidi kesen babam ve ortaklar\u0131, hemen Gilodo\u2019nun fabrikas\u0131na biti\u015fik araziyi sat\u0131n alm\u0131\u015flar. \u201c<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>1944 y\u0131l\u0131nda babam Hac\u0131 \u00d6mer ve ortaklar\u0131n\u0131n ilk s\u0131nai tesisleri T\u00fcrk Nebati Ya\u011flar Fabrikas\u0131 \u00fcretime ge\u00e7mi\u015f. T\u00fcrk Nebati Ya\u011flar Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n kurulmas\u0131yla, ya\u015fam \u015fans\u0131n\u0131n ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6ren Gilodo, bir y\u0131l sonra kendi Nebati Ya\u011f Fabrikas\u0131n\u0131 da babam Hac\u0131 \u00d6mer ve ortaklar\u0131na satm\u0131\u015f. Bu fabrikan\u0131n ad\u0131n\u0131 1945 y\u0131l\u0131nda Toroslar Ya\u011f Fabrikas\u0131 olarak de\u011fi\u015ftirmi\u015fler. Uzun y\u0131llar b\u00f6yle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Fabrikan\u0131n tamam\u0131 zamanla Sabanc\u0131lar\u2019\u0131n oldu, geni\u015fletildi. Margarin tesisleri eklendi, bug\u00fcnk\u00fc Marsa haline geldi.<\/em><\/strong>\u00a0(Sak\u0131p Sabanc\u0131 \u2013 \u0130\u015fte Hayat\u0131m Sayfa 60, 61)<\/p>\n<p>Yerel \u015fiveyle konu\u015fmas\u0131, sempatik tipolojisi ile her daim g\u00fcl\u00fcmsememize sebep olan Sak\u0131p A\u011fa, olan biteni ne de g\u00fczel anlatm\u0131\u015f\u2026<\/p>\n<p>Hac\u0131 \u00d6mer A\u011fa tabi ki zeki bir adam. Gilodo\u2019dan al\u0131nan fabrikan\u0131n ba\u015f\u0131na, Milli M\u00fccadele d\u00f6neminde Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 yapm\u0131\u015f olan Ahmet R\u0131fat \u00c7al\u0131k\u2019\u0131 getirerek, milli m\u00fch\u00fcr\u00fc fabrikan\u0131n b\u00f6\u011fr\u00fcne basm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>\u0130lgin\u00e7 hik\u00e2ye de\u011fil mi?<\/p>\n<p>\u0130hbar mektuplar\u0131 ile ba\u015flayan, Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131 tazyiki ile devam eden, Varl\u0131k Vergisi ile s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan Yahudi i\u015f adam\u0131na en son kro\u015feyi yerli ve milli sermaye olan Hac\u0131 \u00d6mer Sabanc\u0131 vurmu\u015f.<\/p>\n<p>O d\u00f6nemlerde hi\u00e7 kimsenin akl\u0131na gelmeyen pamuk ya\u011f\u0131n\u0131 imal etmi\u015f, halkta kar\u015f\u0131l\u0131k bulamay\u0131nca k\u00f6ylere kadar \u00fccretsiz da\u011f\u0131tm\u0131\u015f, Ay\u00e7i\u00e7ek ekiminin ak\u0131llara gelmedi\u011fi vakitlerde Ay\u00e7i\u00e7ek ekimini g\u00fcndeme getirmi\u015f, \u2013 Adana \u015fuan ya\u011fl\u0131k Ay\u00e7i\u00e7ek \u00fcretiminde \u00f6nc\u00fc bir \u015fehir haline gelmi\u015ftir \u2013 s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 bir sanayici Gilodo. Pamu\u011fun itibar\u0131n\u0131 zedelemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor alg\u0131s\u0131 yarat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 senelerde, pamuk ve t\u00fcrevleri alan\u0131nda devrim yapm\u0131\u015f bir insan.<\/p>\n<p>Pamuk o y\u0131llarda o kadar itibarl\u0131ym\u0131\u015f ki, pamuk i\u015fleri genel m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc 4 Haziran 1937 y\u0131l\u0131nda kurulurken, Adana tar\u0131m\u0131nda \u00f6nemli bir milat olan \u00c7ukobirlik ise 1940 y\u0131l\u0131nda kurulmu\u015ftur. Bu arada o y\u0131llara ait Adana\u2019da pamuk \u00fcretiminin ne durumda oldu\u011funu g\u00f6steren \u00e7izelgeyi payla\u015f\u0131yorum. Bu \u00e7izelge i\u00e7in Adana Ticaret Borsas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 \u015eahin Bilgi\u00e7\u2019e te\u015fekk\u00fcr ediyorum.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-334704\" src=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo3.png?ssl=1\" sizes=\"(max-width: 511px) 100vw, 511px\" srcset=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo3.png?w=511&amp;ssl=1 511w, https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo3.png?resize=187%2C300&amp;ssl=1 187w\" alt=\"\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-334705\" src=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo4.png?ssl=1\" sizes=\"(max-width: 514px) 100vw, 514px\" srcset=\"https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo4.png?w=514&amp;ssl=1 514w, https:\/\/i1.wp.com\/hyetert.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/gilodo4.png?resize=253%2C300&amp;ssl=1 253w\" alt=\"\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/figure>\n<p>Gilodo\u2019nun raporlarda ge\u00e7en \u201cSudan\u2019dan tohum getirdi, bunun bir k\u0131sm\u0131 ekildi. Bu nedenle o d\u00f6nem pamukta kurt g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u201d itham\u0131 ise hakikaten komiktir. Bu konuda onlarca bilimsel makale yaz\u0131lm\u0131\u015f, \u00c7ukurova B\u00f6lgesi\u2019nde ye\u015fil kurt ile m\u00fccadele her daim g\u00fcndemde olmu\u015f, bug\u00fcn bile bir sorun olarak varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 devam ettirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Asl\u0131nda iddialar\u0131n iler tutar bir yan\u0131 yok. Foto\u011fraf \u00e7ok net. Adana sanayi tarihine \u00e7ok \u00f6nemli katk\u0131lar yapm\u0131\u015f bir ailenin yok edili\u015f hik\u00e2yesi.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar\u0131 okurken, Kanl\u0131 topraklar\u0131n yaz\u0131c\u0131s\u0131 Orhan Kemal akl\u0131ma geldi. Bir\u00e7ok roman\u0131na serpi\u015ftirdi\u011fi, bazen alenen yazd\u0131\u011f\u0131, bazen ise Tanr\u0131\u2019ya dahi isyan etti\u011fi haks\u0131zl\u0131klar\u2026 Kanl\u0131 Topraklardaki Topal Nuri, g\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcmden hi\u00e7 gitmedi. Kanl\u0131 Topraklar benzetmesi ise hayli manidar.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar\u0131n \u00fcst\u00fcne, merak etti\u011fim ba\u015fka bir husus daha var;<\/p>\n<p><strong>Gilodo FET\u00d6\u2019c\u00fc m\u00fcyd\u00fc?<\/strong><\/p>\n<p><em>* Yaz\u0131 boyunca at\u0131fta bulundu\u011fumuz Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ar\u015fivine dayal\u0131 bilgiler, Dr. Servet Av\u015far\u2019\u0131n makalesinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><em>Yaz\u0131n\u0131n orijinali\u00a0<strong>25 A\u011fustos 2020<\/strong>\u00a0tarihlidir \u2013 Hyetert okurlar\u0131n\u0131n dikkatine<\/em><\/p>\n<p><em><strong>Kaynak:\u00a0<a href=\"https:\/\/www.kucuksaat.com\/adanada-cigir-acan-sanayici-gilodo-nasil-ingiliz-ajani-oldu-9968h.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?<\/a><\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>https:\/\/hyetert.org\/2020\/08\/28\/adanada-cigir-acan-sanayici-gilodo-nasil-ingiliz-ajani-oldu\/\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131 Sabanc\u0131lara nas\u0131l ge\u00e7ti? Sak\u0131p Sabanc\u0131\u2019dan ibretlik hat\u0131ra\u00a0 Taner Tala\u015f 16 A\u011fustos 2020 tarihinde ulusal haber sitelerinde yay\u0131nlanan bir haberle, Adana sanayisinde \u00e7ok \u00f6nemli bir yere sahip olan Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n, asl\u0131nda bir sanayi kurulu\u015fu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130ngilizlere \u00e7al\u0131\u015fan, Adana ekonomisini hedef alm\u0131\u015f bir bozgun yuvas\u0131 oldu\u011funu \u00f6\u011frenmi\u015f olduk. Bir\u00e7ok mecrada yay\u0131nlanan haber, yurt [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":58630,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,70],"tags":[],"class_list":["post-58629","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-makaleler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131 Sabanc\u0131lara nas\u0131l ge\u00e7ti? Sak\u0131p Sabanc\u0131\u2019dan ibretlik hat\u0131ra\u00a0 Taner Tala\u015f 16 A\u011fustos 2020 tarihinde ulusal haber sitelerinde yay\u0131nlanan bir haberle, Adana sanayisinde \u00e7ok \u00f6nemli bir yere sahip olan Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n, asl\u0131nda bir sanayi kurulu\u015fu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130ngilizlere \u00e7al\u0131\u015fan, Adana ekonomisini hedef alm\u0131\u015f bir bozgun yuvas\u0131 oldu\u011funu \u00f6\u011frenmi\u015f olduk. Bir\u00e7ok mecrada yay\u0131nlanan haber, yurt [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-09-01T07:10:13+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"880\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"440\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"25 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?\",\"datePublished\":\"2020-09-01T07:10:13+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629\"},\"wordCount\":4978,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2020\\\/09\\\/Gilodo.png\",\"articleSection\":[\"Haberler\",\"Makaleler\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629\",\"name\":\"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2020\\\/09\\\/Gilodo.png\",\"datePublished\":\"2020-09-01T07:10:13+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2020\\\/09\\\/Gilodo.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2020\\\/09\\\/Gilodo.png\",\"width\":880,\"height\":440},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=58629#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131 Sabanc\u0131lara nas\u0131l ge\u00e7ti? Sak\u0131p Sabanc\u0131\u2019dan ibretlik hat\u0131ra\u00a0 Taner Tala\u015f 16 A\u011fustos 2020 tarihinde ulusal haber sitelerinde yay\u0131nlanan bir haberle, Adana sanayisinde \u00e7ok \u00f6nemli bir yere sahip olan Gilodo Ya\u011f Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n, asl\u0131nda bir sanayi kurulu\u015fu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130ngilizlere \u00e7al\u0131\u015fan, Adana ekonomisini hedef alm\u0131\u015f bir bozgun yuvas\u0131 oldu\u011funu \u00f6\u011frenmi\u015f olduk. Bir\u00e7ok mecrada yay\u0131nlanan haber, yurt [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2020-09-01T07:10:13+00:00","og_image":[{"width":880,"height":440,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png","type":"image\/png"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"25 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?","datePublished":"2020-09-01T07:10:13+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629"},"wordCount":4978,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png","articleSection":["Haberler","Makaleler"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629","name":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu? - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png","datePublished":"2020-09-01T07:10:13+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2020\/09\/Gilodo.png","width":880,"height":440},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=58629#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Adana\u2019da \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an sanayici Gilodo, nas\u0131l \u0130ngiliz ajan\u0131 oldu?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58629","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58629"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58629\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58631,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58629\/revisions\/58631"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/58630"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58629"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58629"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58629"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}