![\"\"](\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Zaman-yahudi-250x270.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
NES\u0130 ALTARAS<\/a><\/strong><\/p>\n Bug\u00fcn ABD\u2019de ve dolayl\u0131 olarak \u0130ngilizce pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcrde bilinen Yahudi anlat\u0131s\u0131 genellikle Orta veya Do\u011fu Avrupal\u0131lar\u0131, onlar\u0131n pogromlar ve Holokost\u2019ta ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 ve ard\u0131ndan \u0130srail\u2019e toplu g\u00f6\u00e7\u00fc merkeze al\u0131yor. Bunun d\u0131\u015f\u0131ndaki Yahudi deneyimleri ise \u2018garip\u2019 ve ayk\u0131r\u0131 konumland\u0131r\u0131l\u0131yor, Amerikan Yahudisi deneyiminin par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. Bu vaziyete k\u0131saca\u00a0A\u015fkenormativite <\/a>deniyor.<\/strong><\/em><\/p>\n Sophie Levy ve Evan Mateen kurduklar\u0131 online yay\u0131n\u00a0Zaman Collective<\/a>\u00a0bu alg\u0131y\u0131 k\u0131rmaya ve derinlikli bir Mizrahi (Do\u011fulu) Yahudi varl\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131s\u0131 sunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor Onlarla kurduklar\u0131 yay\u0131n\u0131n hikayesini konu\u015ftuk.<\/p>\n Sophie Levy: Barnard\u2019da Sanat Tarihi ve Yahudi Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 \u00f6\u011frencisiyim. Zaman\u2019\u0131 iki sebeple istedim. B\u00fcy\u00fck bir\u00a0\u0130ranl\u0131 Yahudi Toplumu<\/a>nun par\u00e7as\u0131y\u0131m ama bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcze dinamik bir bak\u0131\u015f getirmek istedim. \u0130slami Devrim\u2019den \u00f6nce t\u00fcm akrabalar\u0131m Tahran\u2019da ya\u015f\u0131yordu. Baz\u0131lar\u0131 oraya Ka\u015fan ve Hamadan\u2019dan yak\u0131n zamanda ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Devrimde ailelerimiz bir\u00e7ok tehdit ya\u015fad\u0131\u2013 hem Yahudi olduklar\u0131 i\u00e7in, baz\u0131lar\u0131 siyasi olarak aktif oldu\u011fu i\u00e7in, baz\u0131lar\u0131 tan\u0131nan Yahudi isimler oldu\u011fu i\u00e7in. Bu y\u00fczden devrimden sonra en yak\u0131nlar\u0131m\u0131z Los Angeles\u2019a ta\u015f\u0131nd\u0131 ama ailemiz b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya da\u011f\u0131ld\u0131 diyebilirim.\u00a0Ailemin bir taraf\u0131 siyasi olarak aktif Tahranl\u0131 aileyken \u00f6b\u00fcr\u00fc daha geleneksel, Ka\u015fanl\u0131 bir aile.\u00a0<\/strong>Mesela annemin bir dedesi Hamadan\u2019da hal\u0131c\u0131yken \u00f6b\u00fcr dedesi Paris\u2019te doktorluk yapm\u0131\u015f.<\/p>\n Zaman gibi bir olu\u015fum i\u00e7in iyi bir f\u0131rsat oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmemin ikinci sebebi Ortado\u011fulu Yahudilerin, \u00f6zellikle\u00a0\u0130srail\u2019de, Mizrahi k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek. Bunun Amerika\u2019da da olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm.\u00a0<\/strong><\/p>\n Evan Mateen: Ben Harvard\u2019dan \u0130dare ve \u00c7ince alanlar\u0131nda yeni mezum oldum. Kimli\u011fimizin yok olmas\u0131n\u0131 bir sorun olarak g\u00f6r\u00fcyorum, yani\u00a0daha b\u00fcy\u00fck bir A\u015fkenaz Amerikal\u0131 Yahudili\u011fin i\u00e7inde eritiliyoruz.<\/strong>\u00a0Genel olarak Mizrahi, benim i\u00e7in \u0130ranl\u0131, k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz ve tarihimiz ve hikayelerimiz iki koldan kayboluyordu. Birincisi okullarda veya genel Yahudi kurumlar\u0131nda \u00f6\u011fretilmiyor. \u0130kincisi ise bir\u00e7ok ailenin stat\u00fcko olmayan, hemen kabul g\u00f6rmeyen Do\u011fu Yahudi kimli\u011fini ve bilgilerini aktarmamas\u0131. Bu kaynaklar olmay\u0131nca benli\u011fimiz kayboluyor.<\/p>\n Bu noktada Zaman\u2019\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. Benim i\u00e7in ama\u00e7 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f ama k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc umursayan Do\u011fulu Yahudileri internet \u00fczerinden bir araya getirmek, k\u00fclt\u00fcrel \u00fcretim i\u00e7in bir alan yaratmak. B\u00f6ylece k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn derinli\u011fini g\u00f6stermek.<\/p>\n SL: Gazetecelikten fazla yemek, \u015fiir, \u00f6yk\u00fc olmas\u0131n\u0131 da istedim. Bunlar politik ve sosyal incelikleriyle Mizrahi deneyimini bir araya getirebiliyor. Bu i\u00e7erikler i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7iyor. Ve tabi online olmas\u0131 eri\u015filebilir sa\u011fl\u0131yor. Sosyal medya sayesinde Dotan Moreno ve \u0130tay Davidyan gibi Mizrahi sanat\u00e7\u0131lara ula\u015ft\u0131k.<\/p>\n EM: Yazacak insanlar\u0131 \u00f6nce arkada\u015flar\u0131m\u0131z aras\u0131ndan bulduk. Kimlik ve karma\u015fay\u0131 tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z insanlar, \u00f6zellikle LA\u2019de. Ancak Zaman ba\u015flad\u0131ktan sonra\u00a0Mizrahi k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle ilgili \u0130ngilizce malzemeye a\u00e7 olan insanlar bizi buldu.<\/strong>\u00a0Bu \u015fekilde, internetten kurdu\u011fumuz ba\u011flant\u0131larla a\u011f\u0131m\u0131z hem Los Angeles\u2019u hem de yaln\u0131z \u0130ranl\u0131 Yahudileri a\u015ft\u0131.<\/p>\n SL: Sadece tarih veya ge\u00e7mi\u015fle ilgili, veya haberle ilgili olmas\u0131n\u0131 istemedik. Bu ge\u00e7mi\u015f ve haf\u0131za bug\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fc \u015fekillendiriyor. Bu ba\u011flant\u0131y\u0131 kurmak istedik. Amerika\u2019ya m\u00fclteci olarak gelmi\u015f birinci nesil g\u00f6\u00e7menler olarak, vatan\u0131ndan yak\u0131n zamanda kovulmu\u015f olan insanlar olarak b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Zaman bizim i\u00e7in uygun oldu.\u00a0Mizrahi k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde \u00f6nemli \u0130branice, Fars\u00e7a, T\u00fcrk\u00e7e ve Arap\u00e7a\u2019n\u0131n hepsinde olan bir kelime olmas\u0131 da ho\u015fumuza gitti.<\/strong><\/p>\n EM: Mizrahi kimli\u011finin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 tabi ki anl\u0131yoruz ama bunu kullanman\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 geni\u015fletece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Mizrahinin avantaj\u0131 Ortado\u011fulu ve Yahudi kimliklerini bir araya getirmesi. Yani ben \u2018\u0130ranl\u0131y\u0131m ama Yahudiyim\u2019 de\u011fil tabii olarak \u2018\u0130ranl\u0131 Yahudiyim\u2019 ve bu iki kimlik bir \u00e7at\u0131\u015fma halinde de\u011fil.\u00a0Ortado\u011fululukla Yahudili\u011fi kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya koymayan bir durum ar\u0131yoruz.<\/strong><\/p>\n SL: Yahudi ve Ortado\u011fu k\u00fclt\u00fcr\u00fc birbirinden ayr\u0131lamaz. Ben yar\u0131 \u0130ranl\u0131 yar\u0131 Yahudi de\u011filim \u2013\u00a0\u0130ranl\u0131 Yahudi olmak b\u00f6l\u00fcnmez bir b\u00fct\u00fcn<\/strong>. Ve bizim hikayelerimiz bug\u00fcn yarat\u0131lmak istenen \u0130slam-Yahudi kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 alg\u0131s\u0131n\u0131 da sorguluyor. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131zda \u0130slam ve Yahudilik aras\u0131ndaki ili\u015fkilerle de ilgiliyiz.<\/p>\n EM: Mizrahilik \u00f6zellikle diasporada, geldi\u011fimiz \u00fclkelerde de\u011filken, beraber oldu\u011fumuz i\u00e7in mant\u0131kl\u0131 oluyor. Yani ABD veya Avrupa\u2019da Fasl\u0131, \u0130ranl\u0131, Tunuslu, M\u0131s\u0131rl\u0131, Irakl\u0131 Yahudiler ger\u00e7ekten ortak deneyimler ya\u015f\u0131yor ve benzer tepkiler g\u00f6r\u00fcyor. B\u00f6ylece bir Mizrahi deneyimi de olu\u015fuyor.<\/p>\n SL: Evet bir \u015femsiye Mizrahi \u2013 i\u00e7inde bir s\u00fcr\u00fc farkl\u0131 \u015fey bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Mesela bug\u00fcn bir Fasl\u0131 Yahudi sanat\u00e7\u0131 bana mesaj att\u0131 ve i\u015flerine uygun yer bulamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131. B\u00f6l\u00fcn\u00fcp da\u011f\u0131lm\u0131\u015f halimizde bir ba\u011f oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyoruz.\u00a0A\u015fkenormatif ortamlarday\u0131z bu ger\u00e7ek ama ba\u011f\u0131m\u0131z bundan ibaret de\u011fil.<\/strong>\u00a0Mizrahiler olarak dini pratiklerimizde de ortakl\u0131klar var. Tabi ki \u0130srail ve ABD gibi yerlerde tan\u0131\u015f\u0131yoruz, bulu\u015fuyoruz. Asl\u0131nda Ortado\u011fuda birbirimize yak\u0131n ama s\u0131n\u0131rlarla engelliyken \u015fimdi g\u00f6\u00e7men olarak bulu\u015fuyoruz.<\/p>\n SL: Art\u0131k \u00fc\u00e7 ayda bir d\u00f6nemlik yay\u0131n yap\u0131yoruz. \u0130nternet \u00fczerinden eri\u015filebilir olmak g\u00fczel tabi ama bizzat bulu\u015fma, pop up eventler yapmak da istiyoruz. Daha elle tutulur bir \u015fey tabi ki g\u00fczel olur. \u00d6zellikle ailelerimiz tabi ki ho\u015flan\u0131yor k\u00fclt\u00fcrlerini umursamam\u0131za.\u00a0Bazen \u015fa\u015f\u0131r\u0131yorlar, \u2018niye gen\u00e7ler bunu umursuyor?\u2019 diye<\/strong>. Mesela\u00a0Tahran Yahudi gettosunu<\/a>\u00a0anlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yaz\u0131ya \u00e7ok g\u00fcld\u00fcler. Gen\u00e7lere bizim gettoyu b\u00f6yle entellekt\u00fcel bir ciddiyetle yazmak nereden esti diye?<\/p>\n EM: Nadir olsa da ald\u0131\u011f\u0131m tek negatif reaksiyon bizi ge\u00e7mi\u015fte ya\u015famakla, nostaljik olmakla su\u00e7layanlar. Ama yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z kesinlikle bu de\u011fil.\u00a0\u2018Ah eski g\u00fcnler ne g\u00fczeldi\u2019 gibi bir hava vermekten ka\u00e7\u0131n\u0131yoruz.\u00a0<\/strong>Zaten ki\u015fisel hikayemizden, ailelerimizin ba\u015f\u0131na gelen onca k\u00f6t\u00fc \u015feyden bahsederken ge\u00e7mi\u015fe toz pembe bakan bir nostalji pe\u015finde olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z belli oluyor bence.<\/p>\n Zaman\u2019\u0131n \u00f6nceki edebi ve g\u00f6rsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131\u00a0sitelerinden<\/a>,\u00a0\u0130nstagram<\/a>\u00a0ve\u00a0Twitter<\/a>hesaplar\u0131ndan takip edebilirsiniz. Bir sonraki yay\u0131nlar\u0131 Temmuz ortas\u0131nda \u00e7\u0131kacak.<\/em><\/p>\nNesi Altaras: K\u0131saca sizi tan\u0131yal\u0131m. Sizin hikayeniz nedir? Zaman\u2019\u0131 kurmaya nas\u0131l karar verdiniz?<\/strong><\/h3>\n
![\"\"](\"https:\/\/i2.wp.com\/cdn.shortpixel.ai\/client\/q_glossy,ret_img,w_1024\/https:\/\/www.avlaremoz.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/s-e-1-1024x640.jpg?resize=1024%2C640&ssl=1\")
![\"\"](\"https:\/\/i1.wp.com\/cdn.shortpixel.ai\/client\/q_glossy,ret_img,w_897\/https:\/\/www.avlaremoz.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/zaman2-897x1024.jpg?resize=897%2C1024&ssl=1\")
NA: Zaman gazetecilikten \u00e7ok ki\u015fisel yaz\u0131lar\u0131n, sanatsal \u00fcr\u00fcnlerin oldu\u011fu bir mecra. Neden b\u00f6yle bir format tercih ettiniz? Bu siteyi zenginle\u015ftiren yazar ve sanat\u00e7\u0131lar grubu nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kt\u0131?<\/strong><\/h4>\n
NA: Siteyi tan\u0131t\u0131rken sadece ge\u00e7mi\u015fe de\u011fil, gelece\u011fe de d\u00f6n\u00fck bir Mizrahi bak\u0131\u015ftan bahsediyorsunuz. An\u0131larla bug\u00fcn aras\u0131nda devam eden bir ili\u015fki kuruyorsunuz. Bu bak\u0131\u015fla isim aras\u0131ndaki ili\u015fki nedir?<\/strong><\/h4>\n
NA: Mizrahi kimli\u011fini bazen ele\u015ftirel yakla\u015f\u0131rken asl\u0131nda Zaman\u2019\u0131 bu kimlik etraf\u0131nda kuruyorusunuz. Mizrahi olmak sizin i\u00e7in sadece A\u015fkenaz olmamay\u0131 m\u0131 i\u015faret ediyor? Bu d\u0131\u015fardan konulmu\u015f, \u0130srail ba\u011flam\u0131nda ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f terime nas\u0131l yakla\u015f\u0131yorsunuz?<\/strong><\/h4>\n
NA: Nas\u0131l tepkiler al\u0131yorsunuz? Giderek b\u00fcy\u00fcyen Zaman \u015fimdi nereye do\u011fru ilerliyor?<\/h4>\n