![\"\"](\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Garbis-Zakaryan-360x189.png\")
<\/p>\n<\/p>\n
25 Ocak Cumartesi g\u00fcn\u00fc, 90 ya\u015f\u0131nda hayata veda eden, T\u00fcrkiye’nin boks tarihinin en \u00f6nemli isimlerinden Garbis Zakaryan bundan tam 10 y\u0131l \u00f6nce 10 Ocak 2010’da Agos’tan Bercuhi Berberyan’\u0131n sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131. Bu r\u00f6portaj\u0131 sunuyoruz.<\/em><\/strong><\/p>\n BERCUH\u0130 BERBERYAN<\/p>\n <\/strong>Boksu hi\u00e7 sevmem. Boks\u00f6rlere ilgi duymam. Ama benim \u00e7ocuklu\u011fumda, Boks\u00f6r Garbis, sevilmemesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan bir ilaht\u0131 \u00e2deta. Babamla amcam\u0131n bir transist\u00f6rl\u00fc radyodan onun \u00f6nemli bir kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131 izlerken ya\u015fad\u0131klar\u0131 co\u015fku h\u00e2l\u00e2 g\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcndedir. \u0130ki \u00f6nemli Garbis var olmu\u015ftur bizim aile i\u00e7in; biri babam Garbis, di\u011feri boks\u00f6r Garbis. O y\u00fczden, t\u00fcm boks\u00f6rler bir yana, Garbis Zakaryan bir yana. Az m\u0131 kas\u0131lm\u0131\u015f\u0131md\u0131r \u00e7ocuklu\u011fumda, \u201cBenim babam\u0131n ad\u0131 da Garbis\u201d diye\u2026<\/p>\n Heyecanla gittim K\u0131nal\u0131ada\u2019daki evine. Heyecanla da kar\u015f\u0131land\u0131m. \u0130talyan as\u0131ll\u0131 e\u015fi Hersilya ile f\u0131r d\u00f6nd\u00fcler etraf\u0131mda, rahat ettirmek i\u00e7in beni. O\u011fullar\u0131n\u0131n \u00f6\u011fretmeniydim. Y\u0131llard\u0131r g\u00f6r\u00fc\u015fmemi\u015ftik. \u00dc\u00e7-be\u015f havadan sudan, \u00e7ocuklardan, ortak dostlardan, yazd\u0131klar\u0131mdan sohbetledikten sonra \u201cNas\u0131l ba\u015flad\u0131 bu boks merak\u0131?\u201d diye ilk soruyu soruverdim pat diye.<\/p>\n \u201cT\u00fcy s\u0131klet bile olamazs\u0131n\u201d<\/strong><\/p>\n \u201cSene 1944, ya\u015f 14\u201d diye ba\u015flad\u0131 Zakaryan. Sonras\u0131 \u00e7orap s\u00f6k\u00fc\u011f\u00fc\u2026 Yeti\u015febilmek marifet. \u201cGalatasaray Kul\u00fcb\u00fc\u2019nde boks ma\u00e7lar\u0131 yap\u0131l\u0131rd\u0131 o y\u0131llarda, seyretmeye giderdik arkada\u015flarla. Her defas\u0131nda i\u00e7im k\u0131p\u0131r k\u0131p\u0131r olurdu. En sonunda, bir g\u00fcn karar verdim; ben de boks yapacakt\u0131m. Hemen Beyo\u011flu Spor Kul\u00fcb\u00fc\u2019ne gidip kayd\u0131m\u0131 yapt\u0131rd\u0131m. G\u00fczel bir kul\u00fcpt\u00fc. A\u015fa\u011f\u0131da basket oynan\u0131r, yukar\u0131da boks yap\u0131l\u0131rd\u0131. \u2018Ben boks\u00f6r olmak istiyorum\u2019 diye antren\u00f6r\u00fcn kar\u015f\u0131s\u0131na dikildi\u011fim g\u00fcn\u00fc hi\u00e7 unutmuyorum. \u2018Sen mii?\u2019 diye g\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc adam\u2026 \u2018Git o\u011flum git, hele biraz v\u00fccut falan \u00e7al\u0131\u015f da \u00f6yle gel, t\u00fcy s\u0131klet bile olamazs\u0131n bu v\u00fccutla\u2019 demi\u015fti. Ama beni g\u00f6rsen, sinek gibiyim\u2026 O zamanlar ilk s\u0131kletler 51 kilo, ben ise 48 kiloyum. \u015eimdi art\u0131k 48 kilo da var.<\/p>\n K\u00f6s k\u00f6s d\u00f6nd\u00fcm. Gittim, a\u015fa\u011f\u0131da bir m\u00fcddet v\u00fccut \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Sonra gene dikildim kar\u015f\u0131s\u0131na. Adam beni gene kovdu. Ka\u00e7 kere gittim geldim biliyorsun? Sonunda b\u0131kt\u0131lar ve \u2018Peki, gel bakal\u0131m\u2019 dediler. \u0130lk 3 ma\u00e7ta kaybettim. Ahpari\u011fim \u2018Sen vazge\u00e7 bu sevdadan, belli ki k\u0131v\u0131ramayacaks\u0131n\u2019 dedi. \u00c7ok bozuldum. Vazge\u00e7medim tabii. Ama eni\u015ftem de beni te\u015fvik etti. O sene Beykoz Bo\u011fazi\u00e7i \u015eampiyonas\u0131 var. 1948\u2026 D\u00f6v\u00fc\u015ft\u00fcm, kazand\u0131m. B\u00f6yle ba\u015flad\u0131 i\u015fte.<\/p>\n 1949 T\u00fcrkiye \u015fampiyonu<\/strong><\/p>\n \u015eahan Minasyan, a\u011f\u0131r s\u0131klet; Vazken Lusikyan, 62 kilo. Ben bunlar\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131m. Neden Beyo\u011flu Spor\u2019da oynayal\u0131m? Gittik, Taksim Kul\u00fcb\u00fc\u2019ne yaz\u0131ld\u0131k. Hay kul\u00fcb\u00fc ya\u2026 Ama g\u00f6rsen, o y\u0131larda nas\u0131l ilkel\u2026 \u0130ki k\u00fc\u00e7\u00fck oda, k\u0131r\u0131k d\u00f6k\u00fck dolaplar, bir du\u015f bile yok. Terli terli bah\u00e7eye \u00e7\u0131kar, oradaki sulakla y\u0131kan\u0131rd\u0131k. Gen\u00e7lik i\u015fte…<\/p>\n Sonra beni Galatasaray Kul\u00fcb\u00fc\u2019nden istediler. Ve akabinde \u0130stanbul \u015fampiyonu oldum. O s\u0131ralar T\u00fcrkiye \u015eampiyonas\u0131 yap\u0131lmazd\u0131 daha. Ertesi y\u0131l ba\u015flad\u0131, 1949\u2019da. Ankara\u2019da d\u00f6v\u00fc\u015ft\u00fcm ve T\u00fcrkiye \u015fampiyonu olarak \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nd\u00fcm.<\/p>\n Y\u00fczba\u015f\u0131 Kenan, t\u0131f\u0131l bir Hay o\u011flana kar\u015f\u0131<\/strong><\/p>\n O sene T\u00fcrkiye-\u0130spanya milli ma\u00e7\u0131 yap\u0131ld\u0131. T\u00fcrkiye\u2019den 3 ki\u015fi kazand\u0131, biri de bendim. Ankara\u2019da yap\u0131lan bir dizi ma\u00e7tan sonra, finaldeki rakibim, \u00e7ok \u00fcnl\u00fc bir boks\u00f6r olan Y\u00fczba\u015f\u0131 Kenan Yargan. Ma\u00e7 Harp Okulu\u2019nda yap\u0131l\u0131yor. B\u00fct\u00fcn seyirciler Harbiyeli ve tabii ki Y\u00fczba\u015f\u0131\u2019y\u0131 tutuyorlar. Ma\u00e7tan \u00f6nce soyunma odas\u0131nda beni b\u00f6yle t\u0131f\u0131l \u00e7ocuk g\u00f6r\u00fcnce \u2018Sen mi d\u00f6v\u00fc\u015feceksin Kenan Abi\u2019yle? Hahaayt\u2026\u2019 diye g\u00fclm\u00fc\u015flerdi.<\/p>\n \u00c7ok uzun s\u00fcrd\u00fc ma\u00e7. Adam \u00e7ok iyiydi. U\u011fra\u015ft\u0131rd\u0131 beni. Ama Allah yard\u0131m etti i\u015fte. Bitirdim i\u015fini. Hi\u00e7 unutmuyorum, yere serilince hakem sayar ya, her say\u0131\u015fta kula\u011f\u0131na e\u011filip \u2018Hadi kalk o\u011flum, dayan o\u011flum\u2019 diyor, uzatt\u0131k\u00e7a uzat\u0131yor\u2026 Kolay m\u0131? Koskoca Y\u00fczba\u015f\u0131 Kenan, t\u0131f\u0131l bir Hay o\u011flana yenilecek\u2026 Nakavt edince hepsi de gelip \u2018Sen neymi\u015fsin me\u011fer\u2019 dediler. Sonradan dost olduk Kenan Abi\u2019yle.<\/p>\n Avrupa Boks Birli\u011fi\u2019nin m\u00fcsaadesiyle gelen lisans\u00a0<\/strong><\/p>\n Nihayet profesyonel oldum. Ama T\u00fcrk Federasyonu\u2019nun talimat\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan lisans veremiyor. Ben Avrupa Boks Birli\u011fi\u2019nin m\u00fcsaadesiyle lisans ald\u0131m. 1944\u2013 1950 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda amat\u00f6r olarak 200 kadar ma\u00e7\u0131m oldu, \u00e7o\u011fu galibiyet… Profesyonel boks hayat\u0131mda L\u00fcbnan, M\u0131s\u0131r, Fransa, Arjantin, Brezilya\u2026 51 ma\u00e7\u0131m var. Bunlardan 9\u2019u beraberlik, 8\u2019i ma\u011flubiyet, kalan\u0131 galibiyet\u2026 Yaln\u0131zca iki ki\u015fiye nakavt oldum. Onlar\u0131 da sonradan yendim, rahatlad\u0131m. Bir ma\u00e7ta da ringden d\u0131\u015far\u0131 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcm. \u2018\u0130\u015fi bitti\u2019 dediler. Hakem sayarken f\u0131rlad\u0131m kalkt\u0131m. Kazand\u0131m tabii\u2026 1964\u2019te \u0130stanbul unvan ma\u00e7\u0131nda, Ortado\u011fu \u015eampiyonu, L\u00fcbnanl\u0131 Maroun Jeres\u2019i 7. rauntta teknik nakavtla yenince kemeri ald\u0131m.\u201d<\/p>\n \u201cBoksta da m\u0131 kemer vard\u0131r?\u201d Cehaletime g\u00fcl\u00fcyor. \u201cTabii ki\u2026 Onu almak ne kadar \u00f6nemli, biliyor musun?\u201d Bilmiyordum, nereden bilece\u011fim? \u201cBir dolu da kupam var \u0130stanbul\u2019daki evde. Onlar\u0131n tozunu almak b\u00fct\u00fcn bir g\u00fcn s\u00fcrer.\u201d Hersilya Han\u0131m dayanam\u0131yor: \u201cSanki kendi al\u0131yor da tozlar\u0131n\u0131\u2026\u201d \u201cAl\u0131yorum tabii\u201d \u201cVallahi, bu ya\u015f\u0131na kadar sadece bir kere alm\u0131\u015ft\u0131r\u2026\u201d G\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcyoruz. \u0130kisi de \u00e7ok sempatik ve s\u0131cakkanl\u0131 insanlar.<\/p>\n Son ma\u00e7 ve antren\u00f6rl\u00fck<\/strong><\/p>\n \u201c1966\u2019da son ma\u00e7\u0131m\u0131 yap\u0131p kendi arzumla emekliye ayr\u0131ld\u0131m ve federasyon antren\u00f6r\u00fc oldum. Avusturya Federasyonu\u2019ndan antren\u00f6rl\u00fck ve menajerlik lisans\u0131 ald\u0131m. Bu hi\u00e7 kimsede yoktur. Milli tak\u0131mla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Avrupa \u015fampiyonu olan Cemal Kamac\u0131\u2019y\u0131 da ben yeti\u015ftirdim.\u201d<\/p>\n Tela\u015flan\u0131yorum. \u201cBir dakika, bitti mi yani?\u201d \u201cBiter mi k\u0131z\u0131m? Ben sana ba\u015f\u0131n\u0131 ve sonunu s\u00f6yledim. Merak etme, a\u011fz\u0131mdan kerpetenle laf ald\u0131rmayaca\u011f\u0131m sana\u2026\u201d \u00d6nceki sohbetimizde, kimi zaman kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m pek konu\u015fkan olmayan insanlarla nas\u0131l zorland\u0131\u011f\u0131mdan yak\u0131nm\u0131\u015ft\u0131m az\u0131c\u0131k. \u201cBen de asl\u0131nda pek konu\u015fkan de\u011filimdir ama\u2026\u201d E\u015fi araya giriyor: \u201cAma boks laf\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda susturamazs\u0131n.\u201d<\/p>\n Burada, d\u00f6v\u00fc\u015f sporlar\u0131ndan pek ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 s\u00f6ylemek gafletinde bulunuyorum. Garbis Bey an\u0131nda al\u0131yor saz\u0131 eline. \u201cAaa\u2026 \u00d6yle deme k\u0131z\u0131m, boks asil spordur bir kere. Neden biliyorsun? 12 raunt boyunca iki ki\u015fi birbirini yiyor, ka\u015f, g\u00f6z, dudak patlat\u0131yor, sonra sar\u0131l\u0131p \u00f6p\u00fc\u015f\u00fcyor. Halbuki futbol gibi d\u00f6v\u00fc\u015fle hi\u00e7 ilgisi olmayan bir spor, neredeyse hi\u00e7bir zaman kavgas\u0131z, arbedesiz bitmiyor. Cinayetler bile oluyor. Buna ne dersin?\u201d Eh, do\u011fru s\u00f6ze ne denir?<\/p>\n \u201cE\u015fim her ma\u00e7a gelirdi\u201d<\/strong><\/p>\n Bu arada, Garbis Bey\u2019in \u00e7ok g\u00fczel bir Ermenice konu\u015ftu\u011funu da belirtmeliyim. Merak edip soruyorum: \u201cAileniz nereli? \u00c7ok iyi bir Ermeniceniz var. Yaln\u0131z okulla olmaz bu.\u201d \u201cAilem Bitlisli. Mamam, babam iyi bilirlerdi. \u00c7ocuklu\u011fumda evde hep Ermenice konu\u015furduk.\u201d \u201cOkul durumunuz nedir?\u201d \u201cD\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131fa kadar Esayan\u2019a gittim. O kadar. Maddi imk\u00e2ns\u0131zl\u0131ktan k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n \u201cAileniz ma\u00e7lar\u0131n\u0131za gelir miydi?\u201d \u201cMamam bir tek kere, zorla geldi, bir daha dayanamad\u0131. E\u015fim her ma\u00e7\u0131ma gelirdi. Bunca ma\u00e7 i\u00e7inde bir kere amat\u00f6rken, bir kere de profesyonelken nakavt oldum. Ama pis bir vuru\u015ftu. \u00c7enemin tam ucuna yedim. \u00c7ok ac\u0131 verir. Yasakt\u0131r da. Hersil (e\u015fi) o ma\u00e7tan sonra gelmedi.\u201d E\u015fi at\u0131l\u0131yor: \u201c\u00c7ocukla gitmi\u015ftim. Bebek daha. Nakavt olunca \u00f6yle bir aya\u011fa f\u0131rlad\u0131m ki, \u00e7ocuk kuca\u011f\u0131mdan yere d\u00fc\u015ft\u00fc, fark\u0131nda de\u011filim. Sonra uzun bir s\u00fcre gitmedim.\u201d<\/p>\n \u2018\u0130ki yumruk da K\u0131br\u0131s i\u00e7in vur o\u011flum\u2019<\/strong><\/p>\n \u201cAskerlikte de boks yapt\u0131m. \u0130stanbul Birinci Ordu \u015eampiyonas\u0131\u2019nda, Silahl\u0131 Kuvvetler T\u00fcrkiye \u015eampiyonu oldum.\u201d \u201cUnutamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir ma\u00e7 var m\u0131?\u201d \u201c\u00c7ook\u2026 Dur, birini anlatay\u0131m. Yunanistan ma\u00e7\u0131 var. Tam K\u0131br\u0131s meseleleri zaman\u0131\u2026 Yunan Hariciye Vek\u00e2leti izin vermedi. E, T\u00fcrklerle aralar\u0131 iyi de\u011fil o s\u0131ra, ba\u015f\u0131m\u0131za bir i\u015f gelebilir. Ma\u00e7\u0131 Beyrut\u2019a ald\u0131lar. \u015eam\u2019dan askeri ata\u015fe gelmi\u015f ma\u00e7a. Ma\u00e7 \u00f6ncesi yakla\u015f\u0131p kula\u011f\u0131ma e\u011fildi, \u2018\u0130ki yumruk da K\u0131br\u0131s i\u00e7in vur o\u011flum\u2019 dedi. Ba\u015flad\u0131k Yunanl\u0131yla d\u00f6v\u00fc\u015fmeye. Tan\u0131r\u0131m. Pis oynar, bilirim. \u00c7akt\u0131rmadan kafa atar. 3. rauntta bir kafa, ka\u015f\u0131n biri patlad\u0131. 5. rauntta bir kafa daha, \u00f6b\u00fcr ka\u015f da gitti. Bu durumda durdururlar ma\u00e7\u0131. Orta hakem y\u0131rt\u0131n\u0131yor durdural\u0131m diye, ben \u2018Hay\u0131r\u2019 diyorum. Ka\u015flar\u0131mdan akan kanlar g\u00f6zlerime giriyor. Bant mant para etmiyor. 7. rauntta d\u00fc\u015f\u00fcyorum art\u0131k, ama ma\u00e7\u0131 say\u0131yla al\u0131yorum. \u00dc\u00e7er diki\u015f att\u0131lar ka\u015flar\u0131ma. Ak\u015fam el\u00e7ilikte resepsiyon vard\u0131. Kafamda sar\u0131k gibi bandajla gittim. Konsolos sarg\u0131y\u0131 aralay\u0131p bakt\u0131. \u2018Bu \u015fekilde nas\u0131l devam ettin?\u2019 dedi. Ata\u015fenin s\u00f6z\u00fcn\u00fc tekrarlad\u0131m. Nas\u0131l b\u0131rakabilirdim? Eve d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde mamam espri olsun diye kavuk takt\u0131m sanm\u0131\u015ft\u0131.\u201d<\/p>\n Sporcu o\u011fullar<\/strong><\/p>\n Zakaryanlar\u0131n iki o\u011flu var. \u201cBabalar\u0131yla daima gurur duydular ama \u2018Boks\u00f6r Garbis\u2019in o\u011fluyum\u2019 diye hi\u00e7 \u00f6v\u00fcnmediler\u201d diyor e\u015fi. Do\u011fruydu, \u00e7\u00fcnk\u00fc k\u00fc\u00e7\u00fck o\u011ful Kaspar benim \u00f6\u011frencimdi; y\u0131llar sonra \u00f6\u011frendim babas\u0131n\u0131n kim oldu\u011funu. \u201cAma ne de olsa sporcu bir baban\u0131n o\u011fullar\u0131 olarak spora ilgi duydular\u201d diye araya giriyor Garbis Bey: \u201cB\u00fcy\u00fck o\u011flum Arto Amerika\u2019da ya\u015f\u0131yor, tekvandoda siyah ku\u015fak sahibi, Kaspar da y\u0131llarca sutopu oynad\u0131.\u201d<\/p>\n \u201cBoksun d\u0131\u015f\u0131nda bir i\u015finiz var m\u0131yd\u0131?\u201d \u201cEvet, Ferik\u00f6y Pasaj\u0131\u2019nda bir tuhafiyeci d\u00fckk\u00e2n\u0131m vard\u0131. Sonra G\u00fcr\u00fcn Han\u2019da bir arkada\u015f\u0131mla trikotaj i\u015fi yapt\u0131k. O b\u0131rakt\u0131, ben tek ba\u015f\u0131ma devam ettim. \u015eimdi Ba\u011fkur emeklisiyim. Bokstan emekli olunmuyor. Antren\u00f6rl\u00fckten sonra Beden Terbiyesi\u2019nden emekli olabilirdim ama ben b\u0131rak\u0131nca o da olmad\u0131.\u201d<\/p>\n \u201cBen tad\u0131nda b\u0131rakt\u0131m\u201d<\/strong><\/p>\n \u201cErmenilik hi\u00e7 sorun oldu mu?\u201d \u201cBu konuda bir \u015fey s\u00f6ylemek istemiyorum, hi\u00e7 l\u00fczum yok valla\u201d Eh, ben de sizin d\u00fc\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcze b\u0131rak\u0131yorum. \u201cArjantin ma\u00e7\u0131ndan sonra\u2026\u201d diye s\u00f6z\u00fc de\u011fi\u015ftiriyor, \u201cbana oradan 5 y\u0131ll\u0131k kontrat g\u00f6ndermi\u015flerdi. Kabul etseydim bamba\u015fka bir hayat\u0131m olurdu belki ama b\u00f6yle bir ailem olmazd\u0131.\u201d \u201cNeden kabul etmemi\u015ftiniz?\u201d \u201cMamam \u00e7ok \u00fcz\u00fclecekti. Bu \u00e7ok zor bir i\u015f inan ki, bir\u00e7ok ar\u0131za b\u0131rak\u0131yor bedende. Muhammed Ali\u2019ye baksana\u2026 Tak\u0131m arkada\u015flar\u0131m\u0131n \u00e7o\u011fu erken gittiler. Ankaral\u0131 bir arkada\u015f\u0131m tekerlekli sandalyeye mahk\u00fbm. Ben tad\u0131nda b\u0131rakt\u0131m. Yine de kald\u0131 bir \u015feyler\u2026 Denge bozuklu\u011fum var, beyne yeterince kan gitmiyor. Kolay de\u011fil, ma\u00e7tan sonra bir haftada zor kendine gelirsin. Milli boks\u00f6r Vedat Karakurum\u2019un cenazesinde tabutu bayra\u011fa sarm\u0131\u015flard\u0131. Ben ilk milli boks\u00f6r\u00fcm, \u00f6l\u00fcrsem benimkini de saracaklar demek\u2026\u201d \u201cTanr\u0131 size uzun bir \u00f6m\u00fcr versin.\u201d D\u00fczeltiyor: \u201cSa\u011fl\u0131kl\u0131\u2026\u201d<\/p>\n Birka\u00e7 eski foto\u011fraf al\u0131p, istemeden vedala\u015f\u0131yorum. Eksik kald\u0131 bu yaz\u0131.Bir sayfa yetmedi o renkli an\u0131lara. Hepsini yazsam kitap olur inan\u0131n.<\/p>\n