{"id":53307,"date":"2019-05-31T06:29:19","date_gmt":"2019-05-31T11:29:19","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307"},"modified":"2019-05-31T06:29:19","modified_gmt":"2019-05-31T11:29:19","slug":"1915ten-once-diyarbakir-da-ermeni-okullari-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307","title":{"rendered":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130  OKULLARI"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53286\" rel=\"attachment wp-att-53286\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53286\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/1-8-360x231.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"231\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8-360x231.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8-768x493.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8-560x360.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8-260x167.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8-160x103.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/1-8.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53287\" rel=\"attachment wp-att-53287\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53287\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/2-3-3-299x270.jpg\" alt=\"\" width=\"299\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-3-299x270.jpg 299w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-3-260x235.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-3-160x144.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-3.jpg 454w\" sizes=\"auto, (max-width: 299px) 100vw, 299px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r&#8217;da Daha \u00f6nce okl olarak kulla\u0131lm\u0131\u015f ancak \u015fimdi Ticaret Odas\u0131 olarak kullan\u0131lan Eski Okul Binas\u0131<\/p>\n<p>&#8211;1815 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da do\u011fan,ve Diyarbak\u0131r\u2019da papazl\u0131k yapan Episkopos M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan 1864 tarihinde bas\u0131lan kitab\u0131nda;Diyarbak\u0131r merkezde 1800 Arekelegan Ermeni hanesi var.M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan D\u00fcnyada ilk defa K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131n yazar\u0131d\u0131r.Tigranyan K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131 Ermenice bilmeyen Ermeniler i\u00e7in yazm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca Tigranyan Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Heyni(Hani) ve Lice kasabalar\u0131nda birer Ermeni okulunu a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmektedir.Bu kitaba g\u00f6re 1860\u2019l\u0131 y\u0131llarda Diyarbak\u0131r\u2019da 2 tane Ermeni \u0130lkokulu bulundu\u011funu yazmaktad\u0131r.Bu iki Ermeni ilkokulunda; sabahtan \u00f6\u011flene kadar Ermenice ve T\u00fcrk\u00e7e ders yap\u0131l\u0131yor.\u00d6\u011flenden ak\u015fam saat 18:00\u2019a kadar\u00a0 El sanatlar\u0131 ve zanaat \u00f6\u011freniyorlar.Yani Terzilik ayakkab\u0131c\u0131l\u0131k,semercilik vb meslek dallar\u0131 ile ilgili e\u011fitim almaktad\u0131rlar.<\/p>\n<p>\u0130stanbul\u2019da bas\u0131lan 1885 tarihli Masis gazetesine g\u00f6re; Birle\u015fik Ermeni Derne\u011fi(MiatsalIngerutyun), ta\u015frada Ermeni okullar\u0131 a\u00e7mak i\u00e7in \u00e7ok \u00e7aba sarf eden bir kurulu\u015ftur.Bu dernek \u00fcyesi ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131ndan Markos Natanyan: Diyarbak\u0131r\u2019daki Ermeni E\u011fitim kurumlar\u0131n\u0131n durumunu hi\u00e7 be\u011fenmedi\u011fi, burada bulunan bir \u00e7ok Ermeni okullar\u0131n\u0131n durumu hi\u00e7te i\u00e7 a\u00e7\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve tatminkar bir e\u011fitimin verilmedi\u011fini belirtmektedir.\u00a0 1880 tarihinde \u0130stanbul\u2019da kurulan Birle\u015fik Ermeni Derne\u011fi(MiatsalIngerutyun),1895 Tarihinde Sultan Abdulhamit taraf\u0131ndan kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ermeni Vilayetleri\u2019nde, \u00f6zellikle ta\u015frada e\u011fitim ve \u00f6\u011fretimin yetersizli\u011fini fark eden, Ermeni Patri\u011fi Balat\u2019l\u01313. Garabed(1823-1831) 10 Temmuz 1824 tarihinde Ermeni Vilayetleri\u2019ndeki, Ermeni cemaatlerine bir genelge g\u00f6ndererek t\u00fcm vilayetlerde esnaf\u0131n finanse edece\u011fi okullar a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 tavsiye etmi\u015ftir.B\u00f6ylece Ermeni Vilayetleri\u2019ninen \u00fccra k\u00f6\u015felerine kadar okullar in\u015fa edilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu d\u00f6nemde Diyarbak\u0131r Vilayetinde \u00e7ok say\u0131da Ermeni Okulu a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Diyarbak\u0131r\u2019daki Ortodoks ve Protestan Ermeniler, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 kendi cemaatlerinin okullar\u0131na g\u00f6nderirken,Katolik Ermeniler,genellikle \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 Latin okullar\u0131na g\u00f6ndermektedirler.VitalCuinet\u2019e g\u00f6re 1901-1902 y\u0131llar\u0131nda Diyarbak\u0131r vilayeti merkezinde Ermeni\u2019lere ait 14 okul ve buralarda e\u011fitim g\u00f6ren 1.749 \u00f6\u011frenci bulunmaktad\u0131r. 1913-1914 y\u0131llar\u0131nda Diyarbak\u0131r Sanca\u011f\u0131nda okul say\u0131s\u0131 122, \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131 9.660 ki\u015fidir.<\/p>\n<p>1870 Y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131nda Diyarbak\u0131r merkezinde 3 Ermeni,1 Protestan,1 Rum,1 Rum Katolik,1 Keldani,1S\u00fcryani ve 1 Yahudi Okulu, 1873 ve 1874\u2019te Siverek\u2019te 3 az\u0131nl\u0131k okulu, Hazro\u2019da bir ErmeniOkulu bulunmakta idi.<\/p>\n<p>Sultan 2. Abdulhamid\u2019in tahta \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 1876\u2019dan 1900 y\u0131l\u0131 sonlar\u0131na kadar,Diyarbak\u0131r Vilayetini olu\u015fturan Diyarbak\u0131r sanca\u011f\u0131nda 3 r\u00fc\u015fdi(ortaokul) derecesinde ibtidai(ilkokul),1 ibtidai(ilkokul),23 s\u0131byan(ilkokul), Mardin sanca\u011f\u0131nda 1 ibtidai(ilkokul), 14 s\u0131byan(ilkokul), Maden sanca\u011f\u0131nda ise 1 r\u00fc\u015fdi(ortaokul) derecesinde ibtidai(ilkokul) ve 9 s\u0131byan(ilkokul)Ermeniokulu a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Vital Cuinet\u2019e g\u00f6re, 1890\u2019l\u0131 y\u0131llarda Diyarbak\u0131r vilayetinde yer alan Gayrim\u00fcslim okullar\u0131n\u0131n tamam\u0131 ilkokul d\u00fczeyinde idi. \u015eehir merkezindeki say\u0131lar\u0131 18 olan bu okullarda, 1146 \u00f6\u011frenci ve 36 \u00f6\u011fretmen e\u011fitim yapmaktayd\u0131. Vilayet genelindeki Gayrim\u00fcslim okul, \u00f6\u011frenci ve \u00f6\u011fretmen da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 ise a\u015fa\u011f\u0131daki gibiydi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53288\" rel=\"attachment wp-att-53288\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53288\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/TABLO-1-266x270.jpg\" alt=\"\" width=\"266\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-1-266x270.jpg 266w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-1-260x264.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-1-160x163.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-1.jpg 552w\" sizes=\"auto, (max-width: 266px) 100vw, 266px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r sanca\u011f\u0131nda 113 okul, 4.772 \u00f6\u011frenci ve 129 \u00f6\u011fretmen, Ergani sanca\u011f\u0131nda 48 okul, 1.140 \u00f6\u011frenci, 59 \u00f6\u011fretmen, Mardin sanca\u011f\u0131nda 58 okul, 3.490 \u00f6\u011frenci ve 80 \u00f6\u011fretmen mevcuttur.<\/p>\n<p>1901 ile 1905 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Diyarbak\u0131r\u2019da 9, Siverek\u2019te 4, Derik\u2019te 2, Silvan\u2019da 5, Lice\u2019de 3, Mardin\u2019de 7, Nusaybin\u2019de 1, Cizre\u2019de 1, Midyat\u2019ta 4, Avine\u2019de 1, Maden\u2019de 2, Ergani, Palu ve \u00c7ermik kazalar\u0131nda 3\u2019er az\u0131nl\u0131k okulu vard\u0131r.<\/p>\n<p>1.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 \u00f6ncesinde Diyarbak\u0131r merkezinde 95, Ergani\u2019de 41Gregoryen Ermeni okulu tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53289\" rel=\"attachment wp-att-53289\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53289\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/4-7-360x248.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"248\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7-360x248.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7-768x529.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7-560x386.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7-260x179.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7-160x110.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/4-7.jpg 920w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<h2 style=\"margin-left: 35.4pt; text-indent: 35.4pt;\"><em><span lang=\"TR\" style=\"font-size: 10.0pt; line-height: 115%; background: white;\">1912 Iydeli\/\u0130\u011fdeli | Bartevian okulunun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f t\u00f6reni.<\/span><\/em><\/h2>\n<p><strong>OKULLARIN RUHSATLANDIRILMASI<\/strong><\/p>\n<p>Osmanl\u0131 Devletinin gayr-i M\u00fcslimlere ait okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 ruhsat alma \u015fart\u0131na ba\u011flanmas\u0131na ve bu uygulama ile s\u00f6z konusu okullar\u0131 denetim alt\u0131nda tutmak istemesine ra\u011fmen bunda pek ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu s\u00f6ylenemez. 1894 y\u0131l\u0131nda Osmanl\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131 dahilinde 4572 okul bulunmakta idi. Bu okullar\u0131n 4074 tanesi ruhsats\u0131zd\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131daki tablodanda anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi ruhsats\u0131z okullar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 Vilayet-i Sitte(Ermenistan\u2019\u0131n 6 b\u00fcy\u00fck \u015fehrinin Osmanl\u0131daki ad\u0131) ve kazalar\u0131nda bulunan gayr-i M\u00fcslimlere ait okullard\u0131r.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53290\" rel=\"attachment wp-att-53290\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53290\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/TABLO-2-1-360x120.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"120\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-2-1-360x120.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-2-1-560x186.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-2-1-260x86.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-2-1-160x53.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/TABLO-2-1.jpg 701w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u00d6\u011fretmenlerin m\u00fczik derslerinde \u00f6\u011frettikleri \u015fark\u0131larda da Sivas\u2019a ba\u011fl\u0131 Divri\u011fi kasabas\u0131nda Toros adl\u0131 \u00f6\u011fretmen bu t\u00fcrden \u015fark\u0131 s\u00f6zleri da\u011f\u0131tt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in cezaland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.(H.Naz\u0131m Pa\u015fa,1994,s.40) Yine Van Ba\u015fkale\u2019de Ermeni \u00d6\u011fretmen Debba\u011fyanEbkar Efendi\u2019nin evinde bulunan zararl\u0131 evraklar aras\u0131nda okullarda okutulmak \u00fczere yaz\u0131lm\u0131\u015f \u015fark\u0131lar bulunmu\u015ftur. Bu olaydan sonra Ermeni okullar\u0131nda \u015fark\u0131n\u0131n kesin olarak yasaklanmas\u0131 konusunda Hakkari\u00a0 Sanca\u011f\u0131\u2019na yaz\u0131 g\u00f6nderilmi\u015ftir.(BOA.DH.MKT,nr.1424\/32)<\/p>\n<p>Ermeni Patrikhanesince haz\u0131rlan\u0131p 1894 y\u0131l\u0131nda Maarif Nezaretince(Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131) Ermeni millet mekteplerinde okutulmas\u0131 uygun bulunan\u00a0 146 kitab\u0131n tamam\u0131na yak\u0131n\u0131 Ermeni yazarlar taraf\u0131ndan Ermenice dilinde yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131(BOA.Y.PRK.TKM.nr.30\/50).<\/p>\n<p>Kiliselerin bah\u00e7esine veya yan\u0131na in\u015fa edilen Ermeni okullar\u0131 genellikle, ta\u015ftan birka\u00e7 katl\u0131 ve \u00e7e\u015fitli hizmetler verebilecek b\u00fcy\u00fck yap\u0131lardan olu\u015fmaktayd\u0131.Bu binalar\u0131n bir blo\u011fu k\u0131zlara , bir blo\u011fu erkeklere tahsis edilmekte idi.<\/p>\n<p>Katolik ve Protestan Ermeniler de kendi okullar\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015flar. Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n Has\u0131rl\u0131 Mahalle\u2019sinde bulunan, Ermeni Katolik Okulunun ilk ve orta k\u0131s\u0131mlar\u0131nda sadece g\u00fcnd\u00fcz e\u011fitimi veren k\u0131z b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131 100 ki\u015fi idi. \u0130lk ve orta okulun toplam e\u011fitim s\u00fcresi 6 y\u0131ld\u0131. Okulun idareci kadrosunu olu\u015fturan m\u00fcd\u00fcr,muallimler ve di\u011fer personel Ermeni Katolik Cemaatindendi.<\/p>\n<p>1840 y\u0131l\u0131ndan itibaren Avrupa\u2019da e\u011fitimini tamamlayan Ermeni \u00f6\u011fretmenler \u00fclkeye d\u00f6nmeye ba\u015flamas\u0131 ile birlikte eski e\u011fitim sisteminde bir tak\u0131m yenilikler yap\u0131lmas\u0131 uygun g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>Avrupa\u2019da e\u011fitim alm\u0131\u015f Ermeni gen\u00e7lerinin, Osmanl\u0131 Devletindeki okullar\u0131n modernle\u015fmesinde katk\u0131lar\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Devaml\u0131 geli\u015fmekte olan Ermeni okullar\u0131nda \u00e7a\u011fda\u015f e\u011fitim sistemi ve teknikleri uygulanmaktayd\u0131. 1860\u2019l\u0131 y\u0131llarda Van Yedi Kilise Ermeni Ziraat Mektebini a\u00e7m\u0131\u015flard\u0131r.Bu okul Van\u2019da Modern tar\u0131m\u0131n geli\u015fmesinde b\u00fcy\u00fck\u00a0 katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 gibi b\u00f6lgenin fakir k\u00f6yl\u00fc \u00e7ocuklar\u0131na e\u011fitim imkan\u0131 da sunmu\u015ftur. Bundan dolay\u0131 devlet Yedi Kilise Ermeni Ziraat Mektebini maddi olarak desteklemi\u015ftir.(BOA.DH.\u0130D.nr.190\/22)<\/p>\n<p>1886 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan bir talimat ile cemaat okullar\u0131n\u0131n denetiminde nelere dikkat edilece\u011fi belirtilerek , bu okullar \u00fczerinde bask\u0131 artt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Osmanl\u0131 idaresi Ermeni \u00e7ocuklar\u0131n devlet\u00a0 okullar\u0131na kaydolmas\u0131 hedeflenmi\u015f. Bunun i\u00e7in Adana,Harput,Erzurum,Van ve Diyarbak\u0131r R\u00fc\u015fdiye(Orta okul) ve \u0130dadi(Lise) mekteplerinin ders programlar\u0131na Ermenice dersi eklenmi\u015ftir.(Somel,2007,s.78-92)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130stanbul\u2019dan Diyarbak\u0131r vilayetine hitaben yaz\u0131lan 31 Ocak 1875 tarihli yaz\u0131da Gayrim\u00fcslim okullar\u0131yla ilgili \u015fu ifadelere yer verilmi\u015fti: Bab\u0131ali\u2019den resmi ruhsat al\u0131nmad\u0131k\u00e7a Gayrim\u00fcslim milletlerin okullar\u0131nin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131na m\u00fcsaade edilmeyecek; ruhsats\u0131z okullar var ise resmi izin almalar\u0131 sa\u011flanacak; okullerda okunan dersler takip edilerek zararl\u0131 \u015feylerin okutulmas\u0131 engellenecektir.<\/p>\n<p>Bu emir do\u011frultusunda, Diyarbak\u0131r vilayeti dahilindeki Gayrim\u00fcslim okullar\u0131na ruhsatname verilmesi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, ilk olarak 1893 y\u0131l\u0131nda ve Vilayet Maarif (Milli E\u011fitim)M\u00fcd\u00fcr\u00fc Mehmed Ali Ayni taraf\u0131ndan ba\u015flat\u0131ld\u0131. Mehmed Ali Ayni, hen\u00fcz ruhsatname almayan okullar\u0131 ihtiva eden bir defter haz\u0131rlayarak, 3 A\u011fustos 1893 tarihli arizayla Maarif Nezareti\u2019ne(Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131) takdim etti. S\u00f6z konusu tarihten 25 Eyl\u00fcl 1893 \u00a0tarihine kadar 11 okula daha ruhsatname verildi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Bu okullar\u0131n tamam\u0131 s\u0131byan ve ibtidai derecesinde olup, 4\u2019\u00fc Protestan, 1\u2019i Ermeni, 2\u2019si S\u00fcryani Katoli\u011fi, 3\u2019\u00fc Ermeni katoli\u011fi ve 1\u2019i S\u00fcryani Kadim milletine aitti. Bir\u00e7o\u011fu ait olduklar\u0131 millet ve mezheplerin kiliseleri d\u00e2hilinde veya civar\u0131nda faaliyet g\u00f6steren s\u00f6z konusu okullardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihi 1600\u2019l\u00fc y\u0131llar\u0131n sonuna kadar gitmektedir. \u00d6rne\u011fin, Mardin\u2019de e\u011fitim yapan 3 y\u0131ll\u0131k erkek s\u0131byan(ilkokul)okulunun talebe mevcudu 140 olup, a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihi \u00a01695\/1696\u2019d\u0131r<\/p>\n<p>Vilayet d\u00e2hilinde, 4 Ekim 1893\u00a0 tarihine kadar ruhsatname verilen Gayrim\u00fcslim okullar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 30\u2019u buldu. MaarifMm\u00fcd\u00fcr\u00fcne g\u00f6re, \u015fimdilik ruhsats\u0131z kalan okullar\u0131n \u00e7o\u011fu nahiyelerde bulunan gayet adi ve \u00f6nemsiz bir tak\u0131m s\u0131byanokullar\u0131 olup, bunlar da muallimleri celbedilmek suretiyle en k\u0131sa zamanda ruhsata ba\u011flanacakt\u0131.<\/p>\n<p>Yine Maarif M\u00fcd\u00fcr\u00fc Mehmed Ali Bey\u2019e g\u00f6re, bu ruhsat i\u015finin s\u00fcratle sonu\u00e7lanmamas\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck sebebi, bir\u00e7o\u011fu vilayetin ba\u011fl\u0131 b\u00f6lgelerinde bulunan okul muallimlerini vilayet merkezine getirmekteki zorluktur. Yoksa mahalli h\u00fck\u00fcmet veya maarif komisyonlar\u0131 resmi ruhsat verebilselerdi, \u015fimdiye kadar ruhsats\u0131z hi\u00e7bir okul kalmazd\u0131.<\/p>\n<p>Vali S\u0131rr\u0131 Pa\u015fa zaman\u0131nda (1890-1895), Diyarbak\u0131r merkezi ile ba\u011fl\u0131 b\u00f6lgelerde bulunan Gayrim\u00fcslim okullar\u0131ndan 42 tanesine ruhsatname ve 68 \u00f6\u011fretmene de \u015fehadetname(Diploma) verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>VitalCuinet\u2019e g\u00f6re, \u00f6zel sadakalar ve ba\u011f\u0131\u015flarla ayakta kalan Diyarbak\u0131r\u2019daki Gregoryen Ermeni okullar\u0131nda e\u011fitim bu cemaatin kendi kilisesi taraf\u0131ndan verilmektedir. Temel e\u011fitimin verildi\u011fi bu okullarda dil T\u00fcrk\u00e7e ve Ermenice\u2019dir. \u00a0Katolik Ermeniler, \u00e7o\u011funlukla erkek ve k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 iyi bir e\u011fitim veren Latin okullar\u0131na g\u00f6nderiyorlard\u0131. Bu okullarda e\u011fitim Ermenice, T\u00fcrk\u00e7e, Frans\u0131zca ve \u0130ngilizce olarak d\u00f6rt Fransisken rahibesi taraf\u0131ndan verilmekteydi. Protestan Ermeni okullar\u0131n\u0131n ise dini bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n d\u0131\u015far\u0131da tutuldu\u011fu vasat bir temel e\u011fitim programlar\u0131 olup, e\u011fitim kadrosu pedagojik a\u00e7\u0131dan yetersizdi. \u00d6\u011fretim dili Ermenice, T\u00fcrk\u00e7e ve \u0130ngilizce idi.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019daki Yahudi k\u0131zlar\u0131n e\u011fitimleri en ilkel olan\u0131yd\u0131. Az\u0131c\u0131k okuma yazma, say\u0131 sayma ve diki\u015ften ba\u015fka hi\u00e7bir \u015fey \u00f6\u011fretilmiyordu. \u00d6\u011fretim dili ise yabanc\u0131 s\u00f6yle\u015filerle kar\u0131\u015fm\u0131\u015f bir \u0130branice idi.<\/p>\n<p>New York Harald Gazetesi\u2019nin Anadolu vilayetleri muhabirlerinden M\u00f6syoVitman\u2019\u0131n gazeteye yazd\u0131\u011f\u0131 17 Aral\u0131k 1897 tarihli mektupta, Ermenilerin, okullar\u0131nda serbest olarak e\u011fitimlerini yapmakta olduklar\u0131; Protestan misyonerlerin Ermenileri mezhep de\u011fi\u015ftirmeye sevk ederek \u015fimdiye kadar 27.000 Ermeni n\u00fcfusu Protestan yapt\u0131klar\u0131 beyan edilmekteydi.<\/p>\n<p>Vilayet dahilindeki Gayrim\u00fcslim okullar\u0131 her y\u0131l belirli zamanlarda tefti\u015f edilmekteydi. Mesela, 1898 y\u0131l\u0131 tefti\u015finin, y\u0131l\u0131n son ay\u0131 olan \u015eubat\u2019ta yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve tefti\u015f hakk\u0131nda Maarif Nezareti\u2019ne(Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131) bilgi verildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 \u00fclkesinde bulunan b\u00fct\u00fcn Ermeni okullar\u0131nda okutulacak kitap ve dergiler, 1894 y\u0131l\u0131 ba\u015flar\u0131nda Patrikhanece se\u00e7ilip Enc\u00fcmen-i Tefti\u015f ve Muayene taraf\u0131ndan tedkik edildikten sonra kabul ve tasdik edildi. S\u00f6z\u00fc edilen kitap ve dergilerin isimleri matbu defter \u015feklinde tanzim edilerek vilayet merkezleri ile sancak ve kaza maarif komisyonlar\u0131na g\u00f6nderildi. B\u00f6ylece, bundan sonra, vilayet dahilinde bulunan Ermeni okullar\u0131nda, bu defterde isimleri\u00a0 yer alan kitap ve dergilerin d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka kitaplar\u0131n okutulmas\u0131na m\u00fcsaade edilmeyecekti. Bu husus, di\u011fer Gayrim\u00fcslim okullar\u0131 i\u00e7in de ge\u00e7erliydi. Mesela, Diyarbak\u0131r Maarif M\u00fcd\u00fcr\u00fc\u2019n\u00fcn 30 Kas\u0131m 1910 \u00a0tarihli\u00a0 tahrirat\u0131na verilen cevapta, Gayrim\u00fcslim ibtidai ve tali okullar\u0131nda, iktisadi s\u0131n\u0131flar aras\u0131nda so\u011fukluk ve d\u00fc\u015fmanl\u0131k telkinine, \u00e7ocuklar\u0131n mensup oldu\u011fu cemaatlerin mezhep akidelerine ve medeniyet ananesine muhalif fikirlerin ne\u015frine; Sosyalizm, Kom\u00fcnizm ve Anar\u015fizm ile ilgili bir tak\u0131m siyasi emellerin talim ve terbiye ile \u00e7ocuklar aras\u0131nda yay\u0131lmas\u0131na meydan verilmesine itina g\u00f6sterilmesi gerekti\u011fi ifade edilmekteydi.<\/p>\n<p>Anadolu\u2019nun ekser vilayetinde ve \u00f6zellikle Diyarbak\u0131r, Van, Bitlis ve Ankara vilayetine ba\u011fl\u0131 Yozgat ve havalisinde 1880\u2019lerde Ermenilerden pek \u00e7ok n\u00fcfus Katolik mezhebini kabul etmi\u015fti. Bu nedenle, s\u00f6z\u00fc edilen vilayetlerde yeniden okul in\u015fas\u0131 i\u00e7in Katolik Ermeni piskoposlar\u0131na devlet\u00e7e yard\u0131m edilmesi, Ermeni Katolik patri\u011fi taraf\u0131ndan talep edildi. Patri\u011fin talebi Meclis-i V\u00fckela\u2019da g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclerek, \u0130stanbul Rum Patrikhanesine verildi\u011fi gibi, Ermeni Katolik okullar\u0131na yard\u0131m amac\u0131yla bir defaya mahsus olmak \u00fczere Padi\u015fah\u0131n hediyesi olarak hazine-i celileden 300 liran\u0131n Ermeni Katolik patri\u011fine verilmesi uygun g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Bitlis, Mamuret\u00fclaziz(Harput) ve Diyarbak\u0131r vilayetleri ile ba\u011fl\u0131 b\u00f6lgelerin ahalisinden olan S\u00fcryaniler de Ermeniler aras\u0131nda g\u00f6\u00e7e tabi tutulmu\u015f; Patrikhane ve Manast\u0131rlar\u0131n\u0131n geliri tamamen kesilmi\u015fti. Bu nedenle, daha \u00f6nce h\u00fck\u00fcmet\u00e7e nakden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 oranda yeni bir yard\u0131m\u0131n yap\u0131lmas\u0131, S\u00fcryani Patrikli\u011fi\u2019ninDersaadetVekaleti\u2019nden talep edildi. Bu talebi de\u011ferlendiren Meclis-i V\u00fckela, s\u00f6z\u00fc edilen m\u00fcesseseler ile okullar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in Dahiliye Nezareti\u2019nin(\u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131) \u00f6rt\u00fcl\u00fc \u00f6dene\u011finden 2.000 lira verilmesini<\/p>\n<p>10 \u015eubat 1919 tarihli kararla kabul etti.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53291\" rel=\"attachment wp-att-53291\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53291\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/7-8-1-188x270.jpg\" alt=\"\" width=\"188\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/7-8-1-188x270.jpg 188w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/7-8-1-260x372.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/7-8-1-160x229.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/7-8-1.jpg 453w\" sizes=\"auto, (max-width: 188px) 100vw, 188px\" \/><\/a><\/p>\n<h5>\u00a0\u00a0<em>Bitis yak\u0131n\u0131ndaki Khntsorkin.Ignadeus Boghosian \u00a0k\u00f6y okulundaki \u00f6\u011frencilerle birlikte.<\/em><\/h5>\n<p>Baz\u0131 vilayetlerinden bulunan Gayrim\u00fcslim okullar\u0131n gelirleri masraflar\u0131na kifayet etmemekte idi. Bu nedenle, s\u00f6z\u00fc edilen okullar\u0131n\u00a0 yarar\u0131na, bu okullar\u0131n bulundu\u011fu kasaba ve k\u00f6y ahalisinden sanat ve ticaretle u\u011fra\u015fan baz\u0131 ki\u015fi ve cemiyetler taraf\u0131ndan \u0130stanbul\u2019da tiyatro, balo ve piyango tertiplemek gibi vesilelere \u00f6teden beri te\u015febb\u00fcs olunmaktayd\u0131. Ancak, s\u00f6z konusu okullar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 ve talebe adedi, y\u0131ll\u0131k gelir miktar\u0131, gelir ve gider aras\u0131nda bir denge olup olmad\u0131\u011f\u0131, yard\u0131ma ihtiyac\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131, bu cemiyetler taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00a0etkinlikler vas\u0131tas\u0131yla toplanan mebla\u011f\u0131n yerine sarf edilip edilmedi\u011fi ve konuda bir suistimal olup olmad\u0131\u011f\u0131 bilinmemekteydi. Bu durum, teredd\u00fct ve \u015f\u00fcphelere yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131ndan bu gibi okullar\u0131n m\u00fcd\u00fcr ve kurucular\u0131 ile kilise cemiyeti\u00f6ncelikle bulunduklar\u0131 k\u00f6y ve kasaba veya memleketin Maarif komisyon ve m\u00fcd\u00fcrlerine m\u00fcracaatla me\u015fru maksatlar\u0131na dair mahalli h\u00fck\u00fcmetlerinden mazbata\u00a0 almalar\u0131 ve Maarif Nezareti\u2019ne g\u00f6ndermeleri gerekmekteydi; aksi taktirde istekleri kabul edilmeyecekti. Ayr\u0131ca, resmi ruhsatname almayan okuller i\u00e7in bu t\u00fcr etkinliklerin d\u00fczenlenmesine izin verilmeyecekti.<\/p>\n<p>Bu \u00e7er\u00e7evede, 1893 y\u0131l\u0131 ba\u015flar\u0131nda Ermeni okullar\u0131 yarar\u0131na balo ve tiyatro d\u00fczenlemek i\u00e7in istek yap\u0131ld\u0131 ve bu istek kabul edildi. Ancak, mahalli h\u00fck\u00fcmetler, okullar\u0131m gelir-gider durumu ile yukar\u0131da belirtilen hususlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, muallim ve muallimlerin isim ve \u015f\u00f6hretlerini , hangi devletin tebas\u0131ndan olduklar\u0131n\u0131, \u015fehadetnameli(Diplomal\u0131) tak\u0131mdan ve sadakat ve istikamet erbab\u0131ndan olup olmad\u0131klar\u0131n\u0131; ne gibi kitap, dergi ve dil \u00fczerine\u00a0 d\u00fczenleme yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 detayl\u0131 olarak tedkik edecek ve \u0130stanbul\u2019a bilgi verecekti.<\/p>\n<p>Vilayet-i Sitte dahilinde r\u00fc\u015ftiye(Ortaokul)dercesinde bulunan Gayr-i M\u00fcslim Okullar\u0131na Osmanl\u0131ca \u00f6\u011fretmek i\u00e7in muallimler tayin edilerek, maa\u015flar\u0131n\u0131n her vilayetin maarif tahsisat\u0131ndan verilmesi, iradeyi senniyegere\u011fi,Maarif nezaretinin 16 May\u0131s 1896 tarihli tezkiresiyle Vilayet Maarif m\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerine bildirilmi\u015fti. Bu sayede s\u00f6z konusu okullerda M\u00fcsl\u00fcman birer muallim bulundurarak, bu okullar\u0131n tefti\u015fi kolayla\u015facakt\u0131. Bu emir do\u011frultusunda , Diyarbak\u0131r\u2019da bulunan Ermeni, Keldani ve S\u00fcryani Okullar\u0131 ile Palu Ermeni okuluna ayl\u0131k 120 kuru\u015f maa\u015fla birer Osmanl\u0131 Dili \u00d6\u011fretmeni tayin edildi.<\/p>\n<p>Gayri M\u00fcslim hususi okullar\u0131n\u0131n \u201cLisan-i Osman\u00eeMuallimlikleri\u201d(Osmanl\u0131Dili \u00d6\u011fretmenlikleri) maa\u015f\u0131 1913 mali y\u0131l\u0131 sonuna kadar umumi b\u00fct\u00e7eden kar\u015f\u0131lanmaktayd\u0131. Ancak s\u00f6z konusu maa\u015f\u0131n, bu tarihten itibaren Vilayet hususi b\u00fct\u00e7esinden kar\u015f\u0131lanmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131.Bunun \u00fczerine Diyarbak\u0131r Maarrif M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc(Diyarbak\u0131r Milli E\u011fitim M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc) ve Vilayet Enc\u00fcmeni,1914 mali y\u0131l\u0131 Osmanl\u0131 Dili \u00d6\u011fretmenleri maa\u015f\u0131n\u0131n,Vilayet dahilinde bulunan di\u011fer okullar\u0131n muallim maa\u015flar\u0131ndan bu y\u0131l\u0131n sonuna kadar tasarruf edilecek mebla\u011fdan kar\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131 teklif etti. Bu teklif ,6 Eyl\u00fcl 1914 tarihli irade ile kabul edilerek, 1914 mali y\u0131l\u0131 vilayet hususi b\u00fct\u00e7esinin maarif k\u0131sm\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitli fas\u0131l ve maddelerinden24.000 kuru\u015fun indirilmesine ve \u201cOkulu Hususiye Lisan-\u0131 Osmani Muallimleri Maa\u015f\u0131\u201d ad\u0131yla yeniden a\u00e7\u0131lacak ikinci maddeye nakledilmesine m\u00fcsaade etti.<\/p>\n<p>Yukar\u0131da belirtildi\u011fi gibi, Diyarbak\u0131r vilayetinde \u00e7ok say\u0131da az\u0131nl\u0131k okulu a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, bu okullar\u0131n tamam\u0131yla alakal\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgilere ula\u015f\u0131lamad\u0131.. Bu nedenle, sadece haklar\u0131nda extra bilgi edinilen baz\u0131 okullara detayl\u0131 yer verilecektir. Bu okullar\u0131n Ba\u015fl\u0131calar\u0131 \u015funlard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Diyarbak\u0131r Ta\u015fnaksutyun Ermeni Okulu<\/strong><\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>Me\u015frutiyetin ilan\u0131ndan sonra gizli Ermeni Komitalar\u0131(Partileri) yasal hale getirilip kul\u00fcpleri a\u00e7\u0131l\u0131nca E\u011fitim alan\u0131nda okullarda a\u00e7m\u0131\u015flard\u0131r. Diyarbak\u0131r merkezde a\u00e7\u0131lan bu okulun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihi tam olarak bilinmemekte dir. Okulun 1912 y\u0131l\u0131 Nisan ay\u0131nda e\u011fitim faaliyetine devam etti\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Sasun\u2019lu \u00f6\u011fretmen, yazar, siyaset\u00e7i GaroSasuni\u2019nin bu okulda \u00f6\u011fretmenlik yapt\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Diyarbak\u0131r ProtestanErmeni R\u00fc\u015fdiye Okulu(Orta Okul)<\/strong><\/p>\n<p>1851 y\u0131l\u0131nda Amerika\u2019l\u0131George\u00a0 W.Dunmore ve e\u015fi Susan W.Dunmore, Misyonerlik faaliyetleri i\u00e7in Diyarbak\u0131r\u2019a g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bu ki\u015filere daha sonra AugustusWalker de kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu grubun Misyon faaliyetleri sonucunda ; 1864 y\u0131l\u0131nda Diyarbak\u0131r genelinde misyoner okul say\u0131s\u0131n\u0131n 6\u2019ya ula\u015ft\u0131\u011f\u0131,buradaki \u00f6\u011frencilerin say\u0131s\u0131n\u0131n da 178 olarak kay\u0131tlara ge\u00e7mi\u015ftir.1853 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da Ermeni Cemaatinden olu\u015fan Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni Kilisesi Kurulmu\u015ftur. 1859 tarihi sonucunda Ermeni\u2019lerden 61 ki\u015fi Protestan mezhebine ge\u00e7mi\u015f oldu. Diyarbak\u0131r\u2019dan ayr\u0131lan \u0130ngiliz Konsolosu W.R.Holmes\u2019in, Yi\u011fit Ahmet Maahallesinde bulunan evi, \u00a0ibadet ve e\u011fitim ama\u00e7l\u0131 kullan\u0131lmak \u00fczere misyonerlerce 1000 dolara sat\u0131n al\u0131n\u0131p Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni Kilisesi\u2019ne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc. Protestan Ermeni Kilisesinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcde Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni Okulu olarak kullan\u0131ld\u0131. 1 May\u0131s 1893 tarihinde, mesul m\u00fcd\u00fcr\u00a0 Mardiros Efendi ad\u0131na Ruhsat verilmi\u015ftir. Okullar\u0131n faaliyet ve a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihlerinin farkl\u0131 olmas\u0131; Ermeni okullar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu ruhsats\u0131z faaliyet g\u00f6sterdiklerinden dolay\u0131 resmi a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihleri yani Ruhsat verilme tarihleri biri birileri ile uyu\u015fmamaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul)\u00a0 binas\u0131n\u0131n civar\u0131nda bulunan Mescid-i \u015eerif 8 adet d\u00fckkan, \u0130ngiliz Konsolos Terc\u00fcman\u0131 Agop\u00c7\u0131rac\u0131o\u011flu taraf\u0131ndan 1856 y\u0131l\u0131nda y\u0131kt\u0131r\u0131larak okul binas\u0131na eklenmi\u015ftir.1000 dolara sat\u0131n al\u0131nan \u0130ngiliz konsolosun evinin bir par\u00e7as\u0131 olan bu d\u00fckkanlar ve Camii \u015eerife giden suyu da Kilise ve okul taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131\u00a0 Cami-i \u015eerif vakf\u0131 y\u00f6neticileri ve Kaymakam taraf\u0131ndan Mahkemeye intikal etmi\u015ftir. Mahkeme , Protestan Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu arsas\u0131na ilave edildi\u011fine karar vererek, d\u00fckkanlar\u0131n tekrar eskisi gibi in\u015fa edilmesini ,Camii \u015eerife ait oldu\u011fu belirtilen \u00e7e\u015fme suyununda tekrar camii \u015ferife y\u00f6nlendirilmesine karar vermi\u015ftir. Ayr\u0131ca Camii \u015eerifin oldu\u011fu ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 mahalle i\u00e7erisine Kilise ve okul in\u015faat\u0131 yap\u0131lmayaca\u011f\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>19 Mart 1905 Tarihinde Okulun Osmanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcman bir mesul m\u00fcd\u00fcr\u00fc ve d\u00f6rt \u00f6\u011fretmeni mevcut olup, okulda \u00f6\u011frenim g\u00f6ren M\u00fcsl\u00fcman \u00e7ocuklar\u0131 yoktu.1907 y\u0131l\u0131na kadar Osmanl\u0131\u2019ya ba\u011fl\u0131 g\u00f6r\u00fcnen Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul) Bu\u00a0 tarihten itibaren Amerikan himayesinde bir okul olarak faaliyet g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Vilayet Salnamelerine kay\u0131tlar\u0131nda g\u00f6r\u00fclen, Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul)\u00a0 \u00d6\u011fretmen ve \u00d6\u011frenci durumu:<\/p>\n<p>1870 y\u0131l\u0131nda Resmi \u00f6\u011fretmen atanmam\u0131\u015f, 30 \u00f6\u011frenciyePsikoposTomas Efendi bu g\u00f6revi, yani \u00f6\u011fretmenlik yapt\u0131\u011f\u0131 kay\u0131t edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>1873 y\u0131l\u0131nda 30 \u00f6\u011frenci mevcudu bulunan okula Mustafa Naci Efendi M\u00fcd\u00fcr olarak tayin edilmi\u015ftir. M\u00fcd\u00fcr yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 SarkisEfendi , Osmanl\u0131 Dil \u00d6\u011fretmenli\u011fini de M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7 Efendi yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>1877 y\u0131l\u0131nda okul m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc Tomas Efendi Yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>1898 Tarihinde 75 Erkek -55 K\u0131z \u00f6\u011frenci,<\/p>\n<p>1899 Tarihinde 58 Erkek-23 K\u0131z,<\/p>\n<p>1901 y\u0131l\u0131nda, 65 Erkek-30 K\u0131z \u00f6\u011frencinin \u00d6\u011frenim g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc kay\u0131tlara ge\u00e7irilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53293\" rel=\"attachment wp-att-53293\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53293\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/8-A-360x174.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"174\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/8-A-360x174.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/8-A-560x270.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/8-A-260x125.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/8-A-160x77.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/8-A.jpg 628w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<h5><em>Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni Kilisesi ve biti\u015fi\u011finde harap olmu\u015f \u00a0Okullar\u0131n\u0131n Bu g\u00fcnk\u00fc hali(2015 tarihinden itibaren bu mahalleye giri\u015f yasak) Foto: Garod Sasunian-\u015eubat-2019<\/em><\/h5>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni \u0130btidaiOkulu (\u0130lk Okul)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Protestan Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul) ile ayn\u0131 adreste ve Kilisenin avlusunda bulunan ba\u015fka bir b\u00f6l\u00fcmde faaliyet g\u00f6steren okul nezaman a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilgisine ula\u015f\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak bu okulun Resmi Ruhsatl\u0131 oldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Gazetesinin (1894-1900) bir say\u0131s\u0131nda, 1899-1900 ders y\u0131l\u0131 genel s\u0131navlar\u0131n ve s\u0131nav neticesinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00f6d\u00fcl da\u011f\u0131t\u0131m t\u00f6reninin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.Haberde;<\/p>\n<p>Protestan \u00e7ocuklar\u0131 ve \u00f6\u011fretmenlerinin\u00a0 hal ve hareketlerinin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca s\u0131nava giren \u00f6\u011frencilere Milli E\u011fitim Nizamnamesine uygun olarak, \u00e7\u0131kan sonuca g\u00f6re belgeleri verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53294\" rel=\"attachment wp-att-53294\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53294\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/10-3-203x270.jpg\" alt=\"\" width=\"203\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/10-3-203x270.jpg 203w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/10-3-260x346.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/10-3-160x213.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/10-3.jpg 455w\" sizes=\"auto, (max-width: 203px) 100vw, 203px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Diyarbak\u0131r Surp Gragos Ermeni Kilisesi <\/strong><\/p>\n<p><strong>K\u00fc\u00e7\u00fck Kilise R\u00fc\u015fdiye\u00a0 Okulu(Orta Okul)<\/strong><\/p>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck Kilise Ermeni Okulu olarak bilinen bu okul, SurpGragos Kilisesinin do\u011fu taraf\u0131nda 2 katl\u0131 bir b\u00f6l\u00fcmde faaliyet g\u00f6stermekte idi. Bu okulun kesin yap\u0131l\u0131\u015f tarihi bilinmemektedir. Maarif Salnamelerinde; 3 May\u0131s 1893 tarihinde okulun mesul m\u00fcd\u00fcr\u00fc Ke\u015fi\u015f Artin Efendi ad\u0131na ruhsat verildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Ayr\u0131ca Diyarbak\u0131r Vilayet Salnamelerind ; 1903 ile 1905 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda okulun Osmanl\u0131 dil \u00f6\u011fretmeninin Mustafa Efendi oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>1898 y\u0131l\u0131nda:265, 1899\u2019da 215, 1901\u2019de 245 Erkek \u00f6\u011frenci K\u00fc\u00e7\u00fck Kilise R\u00fc\u015ftiye okulunda e\u011fitim g\u00f6r\u00fcyordu. Diyarbak\u0131r Milli E\u011fitim M\u00fcd\u00fcr\u00fc H\u00fcseyin Celal Bey\u2019in Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6nderdi\u011fi 16 Mart 1898 tarihli yaz\u0131\u015fmada; 1897 \u015eubat ay\u0131nda K\u00fc\u00e7\u00fck Kilise R\u00fc\u015fdiye(Orta Okul) Okuluna yap\u0131lan tefti\u015fte, \u00f6\u011frenci mevcudu 350 iken, bu y\u0131l 600\u2019 ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespit edildi\u011fi belirtilmektedir. Bu durum, \u00f6\u011frenci say\u0131lar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 olarak kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 veya yans\u0131t\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r SurpGragos Ermeni Kilisesi K\u00fc\u00e7\u00fck Kilise R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul) 1915 y\u0131l\u0131na kadar e\u011fitim faaliyetlerini s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr .Ancak 1915 tarihinden sonra okulun a\u00e7\u0131lmas\u0131na izin verilmemi\u015ftir. 1915\u2019ten sonra arta kalan Ermeni n\u00fcfusunun say\u0131s\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131 nedeni ile bu okul onar\u0131l\u0131p Kilise olarak kullan\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53296\" rel=\"attachment wp-att-53296\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53296\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Karot-1-1-360x203.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"203\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1-360x203.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1-768x432.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1-560x315.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1-260x146.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1-160x90.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/Karot-1-1.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Surp Sarkis(H\u0131z\u0131r-\u0130lyas) Kilisesi Ermeni Okullar\u0131(Okullar\u0131)<\/strong><\/p>\n<p>Ermenilerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli merkezlerde 1894-1895 tarihlerindeki meydana gelen provaksiyonel\u00a0 olaylarda, SurpSarkisKilise\u2019si de nasibini alm\u0131\u015ft\u0131r. 1895 y\u0131l\u0131nda Kilise yak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu esnada Kilise b\u00fcnyesindeki okullarda harap olmu\u015ftur. 2 A\u011fustos 1899 tarihli bir belgede, Kilise ve b\u00fcnyesindeki okullar\u0131n tamiri i\u00e7in ruhsat verildi\u011fi yaz\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Ali Pa\u015fa Mahallesinde bulunan SurpSarkis Kilisesi b\u00fcnyesinde 1 S\u0131byan(\u0130lk\u00f6\u011fretim), 1 \u0130ptidai(\u0130lkokul) ve 1 de \u0130nas Okulu(K\u0131z Okulu) Mevcuttu. Bu okullar\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihleri bilinmemektedir. S\u0131byanOkulu i\u00e7in; 2 Nisan 1893 tarihinde ruhsat verilmi\u015ftir. \u0130btidaiOkulu i\u00e7in 9 Ekim 1893 tarihinde Ruhsat verilmi\u015ftir. \u0130nas Okulu ad\u0131na Ruhsat verilmemi\u015ftir. di\u011fer Ermeni okullar\u0131 gibi , SurpSarkis Ermeni S\u0131byan ve \u0130btidai Okullar\u0131n\u0131n da 1899-1900 ders y\u0131l\u0131 T\u00fcrk\u00e7e Dili \u0130mtihanlar\u0131 yap\u0131larak, \u00f6\u011frenci ve e\u011fitim kadrolar\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131lar\u0131 takdir g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53292\" rel=\"attachment wp-att-53292\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53292\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/14-1-1-360x241.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"241\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1-360x241.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1-768x514.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1-560x375.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1-260x174.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1-160x107.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/14-1-1.jpg 1429w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53297\" rel=\"attachment wp-att-53297\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53297\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/15-1-360x242.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"242\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/15-1-360x242.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/15-1-560x376.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/15-1-260x175.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/15-1-160x108.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/15-1.jpg 604w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53298\" rel=\"attachment wp-att-53298\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53298\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/16-1-360x175.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"175\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1-360x175.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1-768x374.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1-560x272.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1-260x126.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1-160x78.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/16-1.jpg 1429w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Diyarbak\u0131r SurpSarkis Ermeni Kilisesi ve Okullar\u0131(2019)Foto:GarodSasunian<\/em><\/p>\n<p><strong>Diyarbak\u0131r Ermeni \u00d6zel Terrakki Okulu(Y\u00fcksek Okul-Lise)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r \u015eeyh Matar Mahallesi, \u015eeyh Matar Sokak 26 numaral\u0131 binada faaliyet g\u00f6stermi\u015ftir. Lise d\u00fczeyinde Erkek \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in e\u011fitim veren bu okul g\u00fcnd\u00fcz e\u011fitim vermekte idi. \u00d6\u011frenci say\u0131s\u0131 500 ki\u015fi idi.6 y\u0131l s\u00fcre ile e\u011fitim verilecek. Belediye tabibli\u011finden al\u0131nan rapora g\u00f6re okul binas\u0131 yeterince dayan\u0131kl\u0131 ve sisteme uygundu.<\/p>\n<p>Okulun Ruhsat\u0131 OhannesTerziyan Efendi ad\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. \u00d6zel Terrakki okulu idareci ve e\u011fitim kadrosunun tamam\u0131 Diyarbak\u0131r\u2019l\u0131 Ermenilerden olu\u015fuyordu. Okulun Mesul M\u00fcd\u00fcr\u00fc ve \u00d6\u011fretmeni, Beyrut Amerikan Koleji Mezunu Doktor Ohannes&gt;Terziyan idi. Ders Naz\u0131r\u0131 MihranPastaciyan, Muhasebecisi, BedrusSerkaryan, \u00d6\u011fretmen Papazyan Diyarbak\u0131r Maarrif idaresinden mezun, bir di\u011fer \u00f6\u011fretmen MihranBesteciyan Harput Amerikan Koleji Mezunu idi.<\/p>\n<p>Okulun a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 1910 y\u0131l\u0131nda birinci,ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131flardan olu\u015fuyordu. \u0130lk etapta sadece 3 \u00f6\u011fretmen ile ders yap\u0131lacakt\u0131.<\/p>\n<p>Okulda okutulacak Kitap ve mecmualardan baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131:<\/p>\n<p><strong>Birinci S\u0131n\u0131fta:<\/strong> T\u00fcrk\u00e7e dersi, Hesap dersi, E\u015fya Dersi.<\/p>\n<p><strong>\u0130kinci s\u0131n\u0131fta; <\/strong>\u00a0Edep dersi, \u0130ngilizce dersi, hesap dersi.<\/p>\n<p><strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131fta:<\/strong> Muhtasar Dersi, Usul Defteri Dersi, Hesap Dersi, Genel Co\u011frafya Dersi, Genel Tarih Dersi, Mezhepler Tarihi Dersi.<\/p>\n<p><strong>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131fta<\/strong>: Cebir Dersi, Genel Tarih, Tabiat Dersi, Nebatat Dersi, Mezhepler Tarihi Dersi.<\/p>\n<p>Be\u015finci S\u0131n\u0131fta: Osmanl\u0131 Edebiyat\u0131 Dersi, Geometri Dersi, Me\u015frutiyet Dersi, Kimya Dersi, Hayvanat Dersi, Mant\u0131k Dersi, Astronomi Dersi, Ceza Kanunu Dersi, Yarg\u0131 Usulleri Dersi,<\/p>\n<p>Alt\u0131nc\u0131 S\u0131n\u0131fta: Osmanl\u0131 Edebiyat\u0131 Numuneleri Dersi, Felsefe Tarihi Dersi, Tarihi Felsefe Dersi, Mezhepler Dersi, Psikoloji Dersi, \u00c7ocuk Terbiyesi ve Felsefesi\u00a0 Dersi, Jeoloji\u00a0 Dersi, Medeni Kanun Dersi. vb, vb\u2026<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r Milli E\u011fitim M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn 31 A\u011fustos 1910 tarihli, \u00fcst makama g\u00f6nderilen yaz\u0131 gere\u011fi, d\u00f6rt b\u00f6l\u00fcmde yaz\u0131lan 44 adet Ermenice \u0130ngilizce dillerinde matbu kitap ve dergiler ilgili komisyon taraf\u0131ndan incelendikten sonra , Osmanl\u0131 Devleti Kolejlerinde okutulan kitaplara uygun oldu\u011fu 5 Eyl\u00fcl 1910 tarihli rapor ile onaylanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu okulun bina durumu, idare ve e\u011fitim kadrosu, ders kitaplar\u0131 \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131 gibi konular\u0131 Diyarbak\u0131r Milli E\u011fitim M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve Diyarbak\u0131r Vilayeti \u0130dare Meclisi taraf\u0131ndan uygun g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu okula Ruhsat verilmesi i\u00e7in Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131na takdim edildi. Ancak Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile di\u011fer makamlar aras\u0131nda yap\u0131lan olumlu yaz\u0131\u015fmalara ra\u011fmen 8 Ocak 1911 tarihine kadar Ruhsat alabilmek izni \u00e7\u0131kmad\u0131. Bu nedenle Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131 Sadarete hitaben 5 A\u011fustos 1911 tarihli ikinci bir tezkere haz\u0131rland\u0131.Mesele Meclise intikal edildi. Burada Mazbata haz\u0131rland\u0131. Mazbata 30,5 kuru\u015f pula tabi oldu\u011funda, pul bedeli okul sahibinden tahsil edilip, Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131na haber verildi.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53299\" rel=\"attachment wp-att-53299\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53299\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/17-1-360x270.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/17-1-360x270.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/17-1-260x194.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/17-1-160x119.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/17-1.jpg 454w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Diyarbak\u0131r Ermeni okullar\u0131ndan biri 2015 tarihine kadar Yavuz Selim \u0130lkokulu Olarak kullan\u0131lmakta idi.Bu g\u00fcn Yasakl\u0131 mahallede kullan\u0131lmamaktad\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53300\" rel=\"attachment wp-att-53300\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53300\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/18-19-1-201x270.jpg\" alt=\"\" width=\"201\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/18-19-1-201x270.jpg 201w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/18-19-1-260x349.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/18-19-1-160x215.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/18-19-1.jpg 453w\" sizes=\"auto, (max-width: 201px) 100vw, 201px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>\u00d6zel Ermeni Katolik \u0130nas Okulu(K\u0131z Okulu)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbek\u0131r\u2019da Has\u0131rl\u0131 mahallesinde yer al an 5 numaral\u0131 hanede a\u00e7\u0131lmas\u0131 planlanan okul, ibtidai ve r\u00fc\u015fdi(\u0130lkokul ve Ortaokul) derecesinde ve Ermeni Katolik cemaatinin k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131na mahsus olacakt\u0131. G\u00fcnd\u00fczl\u00fc olarak e\u011fitim verecek okulun talebe mevcudu 100, tahsil m\u00fcddeti ise 3 y\u0131l ibtidai(ilkokul) ve 3 y\u0131l da r\u00fc\u015fdi(ortaokul) olmak \u00fczere 6 y\u0131l olarak tasarlanm\u0131\u015ft\u0131. Fakat \u015fimdilik \u00fc\u00e7 s\u0131n\u0131fl\u0131 ibtidai(ilkokul) olarak tesis edilmi\u015fti.Yap\u0131lan muayene ve inceleme sonucunda okul binas\u0131n\u0131n h\u0131fz\u0131ss\u0131hhaya uygun ve ayn\u0131 zamanda yeterince dayan\u0131kl\u0131 oldu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Okulun idare ve e\u011fitim kadrosu a\u015fa\u011f\u0131daki \u015fekilde olacakt\u0131r:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53301\" rel=\"attachment wp-att-53301\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53301\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/20-1-355x270.jpg\" alt=\"\" width=\"355\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/20-1-355x270.jpg 355w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/20-1-260x198.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/20-1-160x122.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/20-1.jpg 455w\" sizes=\"auto, (max-width: 355px) 100vw, 355px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Bir d\u00f6nem Latin kilisesi olarak ta kullan\u0131lan ,Bir d\u00f6nem de Katolik Ermeni okulu olarakta kullan\u0131lan, 1915&#8217;ten sonra S\u00fcleyman Nazif \u0130lkokulu . Bu Okul 2015 tarihinden sonra kullan\u0131lmamaktad\u0131r.Yasakl\u0131 mahalle i\u00e7erisindedir.<\/em><\/p>\n<p><strong>\u00d6zel Ermeni Katolik \u0130nas Okulu(K\u0131z Okulu) \u0130dare ve E\u011fitim Kadrosu \u015eu \u015fekildedir:<\/strong><\/p>\n<p>Mesul M\u00fcdire(Bayan) S\u00fcremelyaBabayan; \u0130stanbul 1861do\u011fumlu,\u0130stanbul Ermeni Katolik Rahibe Okulundan Mezun,<\/p>\n<p>Ba\u015f Muallime(Ba\u015f(bayan) \u00f6\u011fretmen) S\u00fcrmadelenSavaciyan 1879 \u0130stanbul do\u011fumlu, \u0130stanbul Ermeni Katolik Rahibe Okulundan Mezun,<\/p>\n<p>Muallime(Bayan \u00d6\u011fretmen) KalemanitenK\u00f6yliyan 1882 Merzifon Do\u00fcumlu, \u0130stanbul Ermeni Katolik Rahibe Okulundan Mezun,<\/p>\n<p>Mubass\u0131ra(Bak\u0131c\u0131 Bayan) LusibeBa\u011fc\u0131yan Urfa 1890 do\u011fumlu.<\/p>\n<p>Okulun a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 1911 sadece 3 y\u0131ll\u0131k ibtidai(\u0130lkokul) k\u0131sm\u0131 te\u015fekk\u00fcl edilebilece\u011finden, Tablo 68\u2019de g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi ilk etapta bir m\u00fcdire var ve iki muallime ile iktifa edilecekti. Mubass\u0131ran\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, m\u00fcdire ve iki muallimenin, \u0130stanbul\u2019dan gelen Ermeni Katolik PiskposuEnteryasil Efendi ile birlikte geldikleri; m\u00fcdire ve iki muallimenim okulten hen\u00fcz yeni mezun olduklar\u0131 ve herhangi bir k\u00f6t\u00fc hallerinin tespit edilemedi\u011fi Polis M\u00fcd\u00fcriyeti\u2019nden ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Okul idaresi taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan cetvelde; okulte okutulacak kitap ve risalelerin isimleri, hangi fenlerden bahsettikleri, hangi dilde yaz\u0131ld\u0131klar\u0131, yazarlar\u0131n\u0131n kimler oldu\u011fu, nerde ve hangi\u00a0 tarihtetab\u2019edildikleri ifade edilmekteydi.<\/p>\n<p>Okulda okutulacak kitap ve risaleler \u015funlard\u0131; elifba, akaid-i diniye,musavver muhtasar tarih-i mukaddes; Frans\u0131zca gramer, musavver Frans\u0131zca k\u0131raat kitab\u0131 (Birinci ve \u0130kinci K\u0131s\u0131m), k\u0131raat kitab\u0131(Birinci, ikinci, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc k\u0131s\u0131m), co\u011frafya(\u0130kinci\u00a0 sene ibtidaisine\u00a0 mahsus) ve lisan-\u0131 Osmani.<\/p>\n<p>Ermenice, T\u00fcrk\u00e7e ve Frans\u0131zca dillerinde yaz\u0131lan s\u00f6z konusu kitap ve risalelerin okutulmas\u0131nda herhangi bir mahzurun olmad\u0131\u011f\u0131, Maarif muayene memurunun 28 Kas\u0131m 1910 ( 15 Te\u015frinisani 1326) tarihli m\u00fczekkeresinde zikir ve beyan durumu olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Okulun bina durumu ve tesis \u015fart\u0131, idare ve e\u011fitim kadrosu, ders kitaplar\u0131 talebe adedi ve tahsil m\u00fcddeti Diyarbekir Maarif M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ile Meclis-i \u0130dare-i Vilayet taraf\u0131ndan m\u00fcnasip g\u00f6r\u00fclerek a\u00e7\u0131l\u0131\u015f i\u00e7in ruhsat verilmek \u00fczere Maarif Nezareti\u2019ne takdim edildi. Mesele, Maarif Nezareti\u2019nin 19 Mart 1911(6 Mart 1327) tarih ve 6\/236 numrolu tezkiresiyle \u015eura-yi Devlet\u2019e havale edilerek Maliye, Nafia ve Maarif Dairelerinde m\u00fctalaa edildi. Yap\u0131lan de\u011ferlendirme sonucunda;\u00a0 \u2018\u2019okul olarak kullan\u0131lacak hanenin vergi ve r\u00fcsum-\u0131 sairesi eskisi gibi mutasarr\u0131f\u0131 taraf\u0131ndan verilerek, a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131nda Maarif-i UmmiyeNizamnamesi\u2019nin bu gibi hususi okullere dair olan 129. Maddesi h\u00fckm\u00fcne riayet edilmek \u00fczere, s\u00f6z konusu hanenin okul olarak kullan\u0131lmas\u0131nda herhangi bir mevzu herhangi bir mahzur olmad\u0131\u011f\u0131\u2019\u2019 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131.Bu karar, 16 May\u0131s 1911(17 Cemaziyelevvel 1327) tarihli irade ile tasdik edilerek okulun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 i\u00e7in Suramelya Han\u0131m\u2019a ruhsat ve gere\u011finin yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in 23 May\u0131s 1911 (10 May\u0131s 1327) tarihinde Diyarbekir vilayetine yaz\u0131ld\u0131.Haz\u0131rl\u0131klar\u0131n tamamlanmas\u0131yla birlikte, Vali Vekili, Vilayet Ordu Komutan\u0131, Tahrirat ve Maarif M\u00fcd\u00fcrleri ile m\u00fclki ve askeri erk\u00e2n, farkl\u0131 cemaat reisleri ve sair zatlar\u0131n haz\u0131r bulunduklar\u0131 g\u00f6rkemli bir t\u00f6renle 9 Temmuz 1911(26 Haziran 1327) Pazar g\u00fcn\u00fc okulun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 yap\u0131ld\u0131 ve \u00e7e\u015fitli nutuklar okundu. Ayr\u0131ca, okulun m\u00fckemmel bir \u015fekilde v\u00fccuda gelmesinde eme\u011fi ge\u00e7en Ermeni piskoposu Andriyas ve KazazyanOhannes Efendi ile sair ki\u015filerin te\u015fekk\u00fcre lay\u0131k olduklar\u0131 ifade edildi.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53295\" rel=\"attachment wp-att-53295\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53295\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/21-1-360x143.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"143\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1-360x143.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1-768x305.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1-560x222.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1-260x103.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1-160x63.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/21-1.jpg 1429w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Diyarbak\u0131r SurpKevork Katolik Ermeni\u00a0 Kilisesi ve Okullar\u0131n\u0131n Bug\u00fcnk\u00fc hali (Bu mahalleye 2015 tarihinden itibaren giri\u015f yasakt\u0131r)Foto:GarodSasunian<\/em><\/p>\n<p><strong>\u00d6zel Ermeni K\u0131z \u0130btidai(\u0130lkokul)Okulu<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6zel Ermeni K\u0131z \u0130btidai(\u0130lkokul)Okulu Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n Has\u0131rl\u0131 Mahallesi adresinde Ermeni k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitim ve \u00f6\u011fretimi i\u00e7in a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f olup, \u0130lkokul d\u00fczeyindedir. Okulun kurucusu olan Sarkis k\u0131z\u0131 Arakis(Araqsi) taraf\u0131ndan verilen dilek\u00e7ede, s\u00f6z konusu okulun resmi ruhsata ba\u011flanmas\u0131 talep edilmi\u015f ve gerekli olan kanuni i\u015flemler ikmal edilerek Vilayet \u0130dare Meclisi\u2019nin 28 May\u0131s 1912 tarihli kara\u0131 ile ruhsatname verilmi\u015ftir.Sarkis k\u0131z\u0131 Arakis(Araqsi)\u2019nin k\u0131z karde\u015fi oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan Sarkis k\u0131z\u0131 Arusyan bu ruhsatnamede, \u00d6zel Ermeni K\u0131z \u0130btidai(\u0130lkokul)Okulunde \u00f6\u011fretmen olarak g\u00f6sterilmi\u015ftir.Bu okul ruhsat alabilmesi i\u00e7in, mazbata d\u00fczenlenmi\u015f ve pula tabi olmu\u015ftur.Bu nedenle, s\u00f6z\u00fc edilen mazbata i\u00e7in\u201dHicaz Demiryolu yap\u0131m\u0131 i\u00e7in yard\u0131m verilmi\u015ftir.\u201d1 adet g\u00fcm\u00fc\u015f Mecidiye ile pul tebli\u011fi olan sikkeden 10 kuru\u015fun seri bir \u015fekilde g\u00f6nderilmesi i\u00e7in Diyarbak\u0131r Vilayetine bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53302\" rel=\"attachment wp-att-53302\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53302\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/24-1-360x261.jpg\" alt=\"\" width=\"360\" height=\"261\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1-360x261.jpg 360w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1-768x558.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1-560x407.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1-260x189.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1-160x116.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/24-1.jpg 920w\" sizes=\"auto, (max-width: 360px) 100vw, 360px\" \/><\/a><\/p>\n<p><em style=\"letter-spacing: 0.8px;\">Eli\u015fi derslerinde \u00f6\u011frenim g\u00f6ren \u00f6\u011frencilerin, Mezire\u2019deki Ermeni yetim k\u0131zlar\u0131n\u0131n, misyonerler taraf\u0131ndan Almanya\u2019da sat\u0131lan eli\u015fleri. Buradan elde edilen gelir yetimhanenin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rd\u0131.<\/em><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53304\" rel=\"attachment wp-att-53304\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53304\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/25-26-1-196x270.jpg\" alt=\"\" width=\"196\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/25-26-1-196x270.jpg 196w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/25-26-1-260x358.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/25-26-1-160x220.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/25-26-1.jpg 453w\" sizes=\"auto, (max-width: 196px) 100vw, 196px\" \/><\/a><\/p>\n<p><em>Ermeni k\u0131z okulunda \u00f6\u011frenim g\u00f6ren \u00f6\u011frenciler,\u00f6\u011fretmenler ve okul personelleri(Bu foto\u011fraf nerede \u00e7ekildi\u011fi belli de\u011fil)<\/em><\/p>\n<p><strong>Ermeni \u0130btidai Okulu(ilkokul)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n Mirza Mahallesinde Muhtelif cemaatlerin \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in DikranKunduraciyan Efendi Taraf\u0131ndan bir okul a\u00e7mak amac\u0131yla ruhsat talebinde bulunmu\u015f ve bu iste\u011fi Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019nca 2 May\u0131s 1911 tarihli tezkire ile Sadarete iletilmi\u015fti. Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n 13 Temmuz 1911 tarihli ikinci tezkire \u00fczerine, Konu \u015eura-i Devlete (Devlet dan\u0131\u015fma kurulu) intikal ettirilerek burada g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc ve mazbata m\u00fcsvedesihaz\u0131rland\u0131.M\u00fcsvedenin pula tabi olmas\u0131 nedeni ile, pul bedelininokul sahibinden al\u0131narak g\u00f6nderilmesi i\u00e7in Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131na 25 A\u011fustos 1911 y\u0131l\u0131nda haber verildi.<\/p>\n<p><strong>Silvan Protestan Ermeni Okulu(Okulu)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Silvan Kazas\u0131nda Protestan Ermeni Cemaati i\u00e7in bir kilise ve bir okulun in\u015fas\u0131na izin verildi\u011fi, 29 Kas\u0131m 1903 y\u0131l\u0131na kadar bir vesikadan anla\u015folmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Palu Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul)<\/strong><\/p>\n<p>Palu Ermeni R\u00fc\u015fdiyeOkulu(Orta Okul) Palu Kazas\u0131n\u0131n merkezinde yer almakta olup, 1866\/1867 y\u0131l\u0131nda a\u00e7\u0131ld\u0131. Okulun 1903 y\u0131l\u0131na kadar ruhsats\u0131z e\u011fitim verdi\u011fi tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Okulun Osmanl\u0131ca dili, Arap\u00e7a ve Fars\u00e7a \u00f6\u011fretmenliklerine atanan Mehmet Efendi\u2019nin 150 kuru\u015f maa\u015f ile 19 Kas\u0131m1892 tarihinde g\u00f6reve ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. 1903 ile 1905 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ise Osmanl\u0131 Dili \u00f6\u011fretmenli\u011fini \u0130smail Hakk\u0131 Efendi yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>1898 Tarihinde Okulun \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131 85, 1899\u2019da 63 ve 1901\u2019de 62 erkekten olu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Ermeni Mektebi(Okulu)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Kazas\u0131nda a\u00e7\u0131lan okulun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f tarihi ve ruhsatname al\u0131p almad\u0131\u011f\u0131 bilinmemektedir. \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Ermeni Okulu daha \u00e7ok devlet aleyhinde y\u00fcr\u00fct\u00fclen zararl\u0131 faaliyetleri ile g\u00fcndeme gelmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin, 1894-95 olaylar\u0131 sonras\u0131nda okulda yap\u0131lan aramada, \u201c\u0130RAKAN\u201d(Ger\u00e7ek) ad\u0131 ile Ermenice olarak yaz\u0131lan ve fesat sa\u00e7an bir mecmua ele ge\u00e7irilmi\u015f olup, 26 sayfadan olu\u015fan bu dergi terc\u00fcme edilip, ilgili makamlara rapor olarak verildi\u011fi tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Okul \u00f6\u011fretmenlerinden Ha\u00e7adur ve Ohannes\u2019n evlerinde yap\u0131lan aramalarda ise sand\u0131klardan Ermeni milliyet\u00e7ili\u011fini tahrik eden bir bir yaz\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p,6 Temmuz 1899 y\u0131l\u0131nda terc\u00fcme edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Okulda ele ge\u00e7irilen zararl\u0131 dergi ve evraklar\u0131n okutulmas\u0131na, korunmas\u0131na ve da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131na yard\u0131m eden \u00f6\u011fretmenler Ha\u00e7adur ve Ohannes ile okul \u00f6\u011frencilerinden Mardiros ve 22 Esnaf mahkemece \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131p, 26 Eyl\u00fcl 1899 tarihinde tutuklanm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=53305\" rel=\"attachment wp-att-53305\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-53305\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/27-1-347x270.jpg\" alt=\"\" width=\"347\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1-347x270.jpg 347w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1-768x598.jpg 768w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1-560x436.jpg 560w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1-260x202.jpg 260w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1-160x125.jpg 160w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/27-1.jpg 1429w\" sizes=\"auto, (max-width: 347px) 100vw, 347px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Siverek Protestan Ermeni Okulu(Okulu)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Siverek Kazas\u0131nda hangi tarihte a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tespit edilmeyen, Protestan Ermeni Okulu Amerikan idaresine ba\u011fl\u0131 idi. Hatta okulun \u00f6\u011fretmenlerinin maa\u015flar\u0131 Antep\u2019teki Amerikal\u0131 Mesul M\u00fcd\u00fcr taraf\u0131nda kar\u015f\u0131lan\u0131yordu.<\/p>\n<p><strong>Mardin Protestan Ermeni \u0130ptidai Okulu(\u0130lk Okulu)<\/strong><\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Mardin Sanca\u011f\u0131nda bulunan Protestan Ermeni iptidai Meketebi(\u0130lkokulu) Amerikan idaresinde bulunuyordu. Bu okul, 1863\/1864 y\u0131l\u0131nda a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 30A\u011fustos 1893 tarihinde okulun mesul M\u00fcd\u00fcr\u00fc Cercis Efendi ad\u0131na Ruhsat verilmi\u015fti.<\/p>\n<p>Okul \u00f6\u011fretmenlerinden Hono\u015f Diyarbak\u0131r\u2019daki 1894-95 tarihindeki olaylarda Ermenistan\u2019\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na dair kendi el yaz\u0131s\u0131 ile sak\u0131ncal\u0131 yaz\u0131y\u0131 Nusaybinde yay\u0131nlayarak orada kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k \u00e7\u0131kmas\u0131na sebep olmu\u015ftur. Bu nedenle olaya dahil olan iki arkada\u015f\u0131 ile beraber be\u015fer sene kal\u2019abendlik(Mardin kalesinden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmama cezas\u0131) cezas\u0131 ile mahkum edildiler. Ayr\u0131ca s\u00f6zkonusu sak\u0131ncal\u0131 yaz\u0131n\u0131n tasdikli sureti 5 \u015eubat 1896 tarihinde, Diyarbak\u0131r Valisi Mehmet Enis Pa\u015fa taraf\u0131ndan Mahkeme Ba\u015fkatipli\u011fine taktim edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Mardin Sanca\u011f\u0131 dahilinde Protestan Ermeni Okulu \u00f6\u011fretmenleri Ermeni olup, Ermeni Cemaatinin Protestan Mezhebindendiler. Ve Amerikal\u0131 Mister lakapl\u0131 \u015fahs\u0131n idaresinde bulunan idadi derecesindeki yat\u0131l\u0131 ve g\u00fcnd\u00fczl\u00fc Protestan Ermeni Okulundan mezun idi.\u00d6\u011fretmenlerin maa\u015flar\u0131 da ayn\u0131 \u015fah\u0131s taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131lanmakta idi.<\/p>\n<p>1898 y\u0131l\u0131nda okulun \u00f6\u011frenci say\u0131s\u0131 60 k\u0131z,1899\u2019da 55 erkek ve 1901\u2019de 51 erkekten olu\u015fmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Mardin Sanca\u011f\u0131nda bulunan Amerikan Erkek ve K\u0131z okullar\u0131nda bir \u00e7ok Protestan Ermeni \u00d6\u011frenci Okumakta idi.Mardin Amerikan Erkek Okulunde(Okulu) 1887-88 y\u0131l\u0131nda toplam 48 \u00f6\u011frencisinden; 37 \u00f6\u011frenci Protestan Ermeni,1 \u00f6\u011frenci Gregoryen Ermeni, 5 \u00f6\u011frenci Katolik Ermeni ,\u00a0\u00a0 5 \u00f6\u011frenci S\u00fcryani \/Yakubi idi.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 Olarak Osmanl\u0131 hakimiyetindeki Ermeniler e\u011fitim ve \u00f6\u011fretimlerini kiliseler vas\u0131tas\u0131 ile yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda ise \u015fehir merkezlerinde \u00f6zel okullar\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Okullarda e\u011fitimin dili Ermenice olmak ile beraber F\u0131rans\u0131zca,\u0130ngilizce , Almaca,T\u00fcrk\u00e7e ve K\u00fcrt\u00e7e dillerini de kulland\u0131klar\u0131 bilinmektedir. Okullar Kilise b\u00fcnyesinde ve herhangi bir izin veya ruhsata tabii olmad\u0131klar\u0131, ancak, 1895 tarihinden sonra Sultan Abdulhamit Ermenileri kontrol alt\u0131nda tutmak i\u00e7in b\u00fct\u00fcn Gayri M\u00fcslim okullar\u0131na\u00a0 Ruhsat alma mecburiyeti getirilmi\u015ftir. Sultan Abdulhamit Ermenileri kontrol etmek i\u00e7in \u00f6zellikle okullarda Osmanl\u0131ca dersini mecburi k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Ve Ermenice kitap dergi bast\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.Buradaki ama\u00e7 Osmanl\u0131 devleti kendi ders program\u0131n\u0131 uygulay\u0131p, Ermeni ders programlar\u0131n\u0131 kulland\u0131rmamak i\u00e7indir.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 Devleti okullar\u0131n ruhsatland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kendi ders programlar\u0131n\u0131 dayatmas\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 olamam\u0131\u015ft\u0131r. Bunu \u015fu \u015fekilde anlayabiliyoruz. Milli E\u011fitim M\u00fcfetti\u015flerinin yapt\u0131klar\u0131 kontrollerde okul ve \u00f6\u011frenci say\u0131lar\u0131 biri biri ile uyu\u015fmad\u0131klar\u0131 tablolarda g\u00f6r\u00fclmektedir.Ayr\u0131ca ruhsatl\u0131 ve ruhsats\u0131z okular\u0131n say\u0131lar\u0131ndan da kontrol alt\u0131nda tutma giri\u015fiminden net bir ba\u015far\u0131 elde edilmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>Diyarbak\u0131r salnameleri ve di\u011fer kaynaklardan anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere; 1914 tarihine kadar d\u00fczenli olarak Ermeni okullar\u0131n\u0131n kay\u0131tlar\u0131 tutuldu\u011fu, 1915 tarihinde hi\u00e7bir kayd\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131, daha sonraki tarihlerde de Diyarbak\u0131r\u2019da Ermeni Okullar\u0131 ile hi\u00e7bir kay\u0131t olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yani 1915\u2019ten sonra g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar Diyarbak\u0131r\u2019da hi\u00e7bir Ermeni okulunun olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>Garod Sasunian<\/p>\n<p>21 Mart 2019 Dikranagerd.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Diyarbak\u0131r&#8217;da Daha \u00f6nce okl olarak kulla\u0131lm\u0131\u015f ancak \u015fimdi Ticaret Odas\u0131 olarak kullan\u0131lan Eski Okul Binas\u0131 &#8211;1815 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da do\u011fan,ve Diyarbak\u0131r\u2019da papazl\u0131k yapan Episkopos M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan 1864 tarihinde bas\u0131lan kitab\u0131nda;Diyarbak\u0131r merkezde 1800 Arekelegan Ermeni hanesi var.M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan D\u00fcnyada ilk defa K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131n yazar\u0131d\u0131r.Tigranyan K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131 Ermenice bilmeyen Ermeniler i\u00e7in yazm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca Tigranyan Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Heyni(Hani) ve Lice kasabalar\u0131nda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":53308,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40,70,20],"tags":[],"class_list":["post-53307","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bati-ermenistanin-illeri","category-makaleler","category-tarih-sayfalari"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Diyarbak\u0131r&#8217;da Daha \u00f6nce okl olarak kulla\u0131lm\u0131\u015f ancak \u015fimdi Ticaret Odas\u0131 olarak kullan\u0131lan Eski Okul Binas\u0131 &#8211;1815 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da do\u011fan,ve Diyarbak\u0131r\u2019da papazl\u0131k yapan Episkopos M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan 1864 tarihinde bas\u0131lan kitab\u0131nda;Diyarbak\u0131r merkezde 1800 Arekelegan Ermeni hanesi var.M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan D\u00fcnyada ilk defa K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131n yazar\u0131d\u0131r.Tigranyan K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131 Ermenice bilmeyen Ermeniler i\u00e7in yazm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca Tigranyan Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Heyni(Hani) ve Lice kasabalar\u0131nda [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-05-31T11:29:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"454\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"410\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"32 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI\",\"datePublished\":\"2019-05-31T11:29:19+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307\"},\"wordCount\":6365,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2019\\\/05\\\/2-3-4.jpg\",\"articleSection\":[\"Bat\u0131 Ermenistan\u2019\u0131n \u0130lleri\",\"Makaleler\",\"Tarih Sayfalar\u0131\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307\",\"name\":\"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2019\\\/05\\\/2-3-4.jpg\",\"datePublished\":\"2019-05-31T11:29:19+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2019\\\/05\\\/2-3-4.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/6\\\/2019\\\/05\\\/2-3-4.jpg\",\"width\":454,\"height\":410},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=53307#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Diyarbak\u0131r&#8217;da Daha \u00f6nce okl olarak kulla\u0131lm\u0131\u015f ancak \u015fimdi Ticaret Odas\u0131 olarak kullan\u0131lan Eski Okul Binas\u0131 &#8211;1815 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da do\u011fan,ve Diyarbak\u0131r\u2019da papazl\u0131k yapan Episkopos M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan 1864 tarihinde bas\u0131lan kitab\u0131nda;Diyarbak\u0131r merkezde 1800 Arekelegan Ermeni hanesi var.M\u0131g\u0131rd\u0131\u00e7Tigranyan D\u00fcnyada ilk defa K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131n yazar\u0131d\u0131r.Tigranyan K\u00fcrt\u00e7e kitab\u0131 Ermenice bilmeyen Ermeniler i\u00e7in yazm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca Tigranyan Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131 Heyni(Hani) ve Lice kasabalar\u0131nda [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2019-05-31T11:29:19+00:00","og_image":[{"width":454,"height":410,"url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"32 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI","datePublished":"2019-05-31T11:29:19+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307"},"wordCount":6365,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg","articleSection":["Bat\u0131 Ermenistan\u2019\u0131n \u0130lleri","Makaleler","Tarih Sayfalar\u0131"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307","name":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg","datePublished":"2019-05-31T11:29:19+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2019\/05\/2-3-4.jpg","width":454,"height":410},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=53307#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"1915\u2019TEN \u00d6NCE D\u0130YARBAKIR \u2018DA ERMEN\u0130 OKULLARI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53307","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53307"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53307\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53309,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53307\/revisions\/53309"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/53308"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53307"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53307"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53307"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}