{"id":38424,"date":"2016-02-04T02:45:00","date_gmt":"2016-02-04T07:45:00","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424"},"modified":"2016-02-04T02:45:11","modified_gmt":"2016-02-04T07:45:11","slug":"virane-kigi-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424","title":{"rendered":"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><b><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=38425\" rel=\"attachment wp-att-38425\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-full wp-image-38425\" alt=\"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/Virane-Ki\u011f\u0131-\u00dczerine.jpg\" width=\"212\" height=\"300\" \/><\/a>Osep Tokat\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b><i>Virane Ki\u011f\u0131 adl\u0131 kitab\u0131m ile ilgili say\u0131n Haydar Yark\u0131n\u2019\u0131n ele\u015ftirel yaz\u0131s\u0131n\u0131 K\u00fcrt Tarihi dergisinin 18. say\u0131s\u0131nda ve sosyal medya sayfas\u0131nda bir arkada\u015f\u0131m\u0131n uyar\u0131s\u0131 sonucu g\u00f6rd\u00fcm. Bir eserin herkes taraf\u0131ndan be\u011fenilmesinin beklenemeyece\u011fi do\u011fald\u0131r. Ancak tarihi belgelere dayan\u0131larak anlat\u0131lm\u0131\u015f olaylar\u0131n ve faillerinin kaydedilmi\u015f olmas\u0131 makul d\u00fc\u015f\u00fcnen bir kimsede rahats\u0131zl\u0131k yaratmamal\u0131d\u0131r. Kitab\u0131mda faydaland\u0131\u011f\u0131m kaynaklar k\u00fc\u00e7\u00fcmsenmi\u015f ve ikincil derecede kaynaklar olarak nitelendirilmi\u015ftir.\u00a0<\/i><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fcy\u00fck tarih\u00e7ilerimizden \u00c7ami\u00e7yan\u2019\u0131n Ermeni Tarihi, Ermenistan ve Yak\u0131n \u00c7evresi Yerle\u015fke \u0130simleri S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc (be\u015f cilt-yakla\u015f\u0131k 3000 sayfa), b\u00fcy\u00fck dilbilimci Hra\u00e7ya Acaryan\u2019\u0131n Biyografiler S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc (be\u015f cilt- 3,420 sayfa), Ki\u011f\u0131\/Khups Y\u0131ll\u0131\u011f\u0131 ve de\u011fi\u015fik hat\u0131ra belgeleri, anlad\u0131\u011f\u0131m kadar\u0131yla tamamen k\u00fc\u00e7\u00fcmsenmi\u015ftir.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Neyseki say\u0131n Yark\u0131n, Ermenistan Ulusal Ar\u015fivi ile \u0130stanbul Patrikhanesi Ar\u015fivleri\u2019ni kabul etme l\u00fctfunda bulunmakla birlikte on bir adet yaz\u0131l\u0131 kayna\u011f\u0131 az bulmu\u015f ve onlar\u0131 da yetersiz ve ikincil belgeler olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6yle bir yakla\u015f\u0131m sergiledi\u011fi ele\u015ftirisinde en az be\u015f ayr\u0131 yerde ya\u015fl\u0131 B\u0131lecelilerin s\u00f6zl\u00fc anlat\u0131mlar\u0131n\u0131 tarihi belge olarak g\u00f6stermekten de geri kalmam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nan\u0131n ben buna da sayg\u0131 duyar\u0131m. Ancak buna kar\u015f\u0131l\u0131k, g\u00f6sterdi\u011fim belgelere de sayg\u0131 duyulmas\u0131n\u0131 beklerim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Say\u0131n Harutyun Raymond Kevorkyan\u2019\u0131n son kitab\u0131ndan yararlanmad\u0131\u011f\u0131m bir kusur olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f. Nedenini \u00e7ok iyi biliyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kevorkyan B\u0131lecelilerin Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019na kat\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 kaydetmemi\u015ftir. Kevorkyan\u2019\u0131n, Paul Pabudjian ile birlikte yazd\u0131klar\u0131 Osmanl\u0131 Devletinde Ermeniler kitab\u0131nda Ki\u011f\u0131 Ermeni k\u00f6yleri listesinde Cermak\/Zermek\/Yelde\u011firmeni (yeni ad\u0131) k\u00f6y\u00fc kaydedilmemi\u015ftir. E\u011fer Kevorkyan\u2019m ad\u0131n\u0131 verdi\u011fim kitab\u0131nda Zermek k\u00f6y\u00fcnden bahsetmemesiyle, Ki\u011f\u0131\u2019da b\u00f6yle bir k\u00f6y yok derseniz, ben de B\u0131lecelilerin Ermeni katliamlar\u0131na kat\u0131lmam\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131 kabul edece\u011fim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Anla\u015f\u0131lmaz bir yakla\u015f\u0131mla \u0130ttihat ve Terakki ile onun \u00e7etelerinden bahsetmedi\u011fimi vurgulayan ele\u015ftirmene bunun b\u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sayfa numaralar\u0131yla bir bir anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kitab\u0131m\u0131n sadece \u201c\u0130THAF\u201d k\u0131sm\u0131, dikkatli bir okuyucu i\u00e7in yeterlidir. \u201cSiyasi nedenlerle yurtlar\u0131ndan s\u00fcr\u00fclen b\u00fct\u00fcn milletlere\u201d ithaf etmi\u015f oldu\u011fumu hat\u0131rlatmak isterim. Bu s\u00fcrg\u00fcnleri kim ger\u00e7ekle\u015ftirebilir ? Tabii ki y\u00f6netim. Osmanl\u0131\u2019da y\u00f6netim kimdeydi ? \u0130ttihat ve Terakki\u2019de ! \u0130spanya\u2019da kral Fernando, Rusya\u2019da Tsar Nicola II. vs. oldu\u011fu gibi !<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Virane Ki\u011f\u0131 kitab\u0131n\u0131n, 55. ve 58. sayfalar\u0131ndaki K\u00fcrtlerden olu\u015fan Hamidiye Alaylar\u0131\u2019n\u0131n i\u00e7tima h\u00e2lindeki resimleri, ger\u00e7ekleri yeterince a\u00e7\u0131klam\u0131yor mu ? Herhalde bu alaylar kendi kendilerine kurulmad\u0131lar ya\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O k\u0131yafetler, silahlar, tertip ve d\u00fczen i\u00e7inde g\u00f6r\u00fcnen o ba\u015f\u0131 bozuklar\u0131 devletten ba\u015fka kim idare edebilirdi ? Ayr\u0131ca Hamidiye Alaylar\u0131\u2019n\u0131 kimin kurdu\u011fu, te\u015fkilat\u0131n ad\u0131ndan belli de\u011fil mi ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Belki de, arzu edilen, \u0130ttihat ve Terakki\u2019den uzun uzun bahsetmemdi. Ancak ben farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Bin sayfal\u0131k bir kitap yerine, Anadolu ve Bat\u0131 Ermenistan\u2019\u0131n ac\u0131l\u0131 g\u00fcnlerini ve onun sonucunda, as\u0131rlardan beri yarat\u0131lm\u0131\u015f olan \u00e7ok zengin bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn, cahil, insan kadri bilmeyen, k\u00fclt\u00fcrs\u00fcz insanlar taraf\u0131ndan insafs\u0131zca yok edili\u015fini, 1915\u2019in Anadolu\u2019dan neler kopard\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve insanl\u0131\u011f\u0131n neler kaybetti\u011fini bir tablo halinde sunmak istedim. \u201cErmeni, K\u00fcrt, T\u00fcrk, Rum, Asuri-S\u00fcryani, K\u0131pt\u00ee, T\u00fcrkmen, Zaza, Alevi, \u00c7erkez farketmezdi. Yarat\u0131lan uygarl\u0131k hepsinindi. Haks\u0131z servet elde etme amac\u0131 yerine bu \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclseydi, ne o insanlar katledilir, ne de onlar\u0131n as\u0131rlardan beri yaratt\u0131klar\u0131 k\u00fclt\u00fcr e\u015fi g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir vah\u015fet ve ac\u0131mas\u0131zca yok edilirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00fct\u00fcn k\u00f6y a\u011falar\u0131 istisnas\u0131z y\u00f6netimin sa\u011f koluydular. Bunun b\u00f6yle oldu\u011funu kitab\u0131n bir\u00e7ok yerinde g\u00f6rebilirsiniz. K\u00f6y a\u011falan talimatlar\u0131 y\u00f6netimden al\u0131rlard\u0131. Yoksa, devletin m\u00fcsamahas\u0131 olmadan, baz\u0131 ta\u015fk\u0131nl\u0131klar haricinde, yaprak bile dal\u0131nda k\u0131pr\u0131dayamazd\u0131. Y\u00f6netimin plan\u0131 olmasayd\u0131 Cermak, Abo\u011fnak, Ast\u011fapert, Osnak, Se\u011fank k\u00f6yleri hep birlikle s\u00fcrg\u00fcne nas\u0131l g\u00f6nderileceklerdi ? (Bkz. Virane Ki\u011f\u0131, sayfa 29). B\u0131\u0131 ne hi\u00e7im bir d\u00fczen ve \u00f6rg\u00fctlenmeydi ki bu be\u015f k\u00f6y\u00fcn sakinleri hep beraber s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilip, Kulkana Deresi\u2019nde imha edildiler. K\u00f6y a\u011falar\u0131 kendi kendilerine mi bu m\u00fcthi\u015f plan\u0131 haz\u0131rlad\u0131lar ? Y\u00f6netimin emri olmasayd\u0131 nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015febilirdi bu plan ? E\u011fer y\u00f6netimin emri olmasayd\u0131 Dede bey sayesinde A\u011fbinek\u2019te kimse s\u00fcrg\u00fcne gitmezdi. Yaz\u0131mdan nas\u0131l olur da T\u00fcrk ve K\u00fcrt k\u00f6ylerinin kendi ba\u015flar\u0131na hareket ettikleri anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f ? Burada apa\u00e7\u0131k y\u00f6netimin emri nas\u0131l g\u00f6r\u00fclmemi\u015f ? Veya g\u00f6rmek istenmemi\u015f ? B\u00fct\u00fcn s\u00fcrg\u00fcnler toplu katliamlarla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00f6netimin emir buydu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Virane Ki\u011f\u0131 sayfa 53: \u201cHamidiye Milisleri Karabey Ermeni cemaatini tamamen yok etmi\u015flerdir\u201d diye yazm\u0131\u015f\u0131m. Y\u00f6netimin plan\u0131n\u0131 ve emrini ba\u015fka nas\u0131l anlatmam istenirdi ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sayfa 39, 1895 y\u0131l\u0131nda kasaban\u0131n vicdanl\u0131 kaymakam\u0131 Abd\u00fclhamit\u2019in Ermenileri yok etme emrini gizli tuttu\u011fundan Kasaba\u2019da onun zaman\u0131nda katliam olmad\u0131. Fakat onun g\u00fcc\u00fc uzakl\u0131k nedeniyle k\u00f6ylere ula\u015famad\u0131. Burada, b\u00fct\u00fcn katliamlar\u0131 y\u00f6netimin planlad\u0131\u011f\u0131 belli. Kaymakam, sultan\u0131n emrini gizledi\u011fi halde, haber k\u00f6ylere s\u0131z\u0131nca, onlar da i\u015flerine geldi\u011fi gibi davrand\u0131lar. Madem ki padi\u015fah\u0131n emriydi, Ermeni\u2019nin mallar\u0131 da, canlar\u0131 da onlara m\u00fcbaht\u0131. Asl\u0131nda planlayan da, uygulayan da, seyreden de ayn\u0131 derecede su\u00e7ludur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Virane Ki\u011f\u0131 sayfa 59: 1915 y\u0131l\u0131nda devlet b\u00fct\u00fcn Ermeni k\u00f6ylerinin bo\u015falt\u0131lmas\u0131n\u0131 emretti. (Bu emir zaten devletin g\u00f6z yumdu\u011fu ger\u00e7e\u011fini kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. Khups (Yazg\u00fcn\u00fc) k\u00f6y\u00fc bu emre itaat etmedi. Burada devlet kim ? \u0130ttihat ve Terakki. Yeterince a\u00e7\u0131k de\u011fil mi ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00fcrt birlikleri direni\u015fi k\u0131ramay\u0131nca yerel n\u00fcfuz sahibi T\u00fcrkler Erzurum valisinden askeri yard\u0131m istediler. Bundan K\u00fcrt birliklerini Ermeni k\u00f6ylerine sald\u0131rtan\u0131n y\u00f6netim oldu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131yor mu? (Kaynak: Khups Direni\u015fi ve Varolma M\u00fccadelesi). K\u0131z\u0131l\u00e7an\u2019dan Haydar Bey\u2019in a\u015fireti bir\u00e7ok kanl\u0131 olaylara kar\u0131\u015fm\u0131\u015f olabilir. E\u011fer Khups k\u00f6yl\u00fclerine bir yard\u0131mda bulunmu\u015f ise bunun kayda al\u0131nmas\u0131nda ne kusur var ? \u0130zninizle bir \u00f6rnek vereyim. \u00c7ok yak\u0131n bir K\u00fcrt arkada\u015f\u0131m\u0131n ailesinin bir k\u0131sm\u0131 Te\u015fkilat-\u0131 Mahsusa\u2019da aktif rol al\u0131rken, di\u011fer k\u0131sm\u0131 Ermenileri evlerinde saklam\u0131\u015flar. Ayn\u0131 aileden olmalar\u0131 nedeniyle hepsinin su\u00e7lu g\u00f6r\u00fclmesi mi gerekiyor ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cVirane Ki\u011f\u0131\u201d kitab\u0131nda Sergevil k\u00f6y\u00fcnden 1080 ki\u015finin (dizgi hatas\u0131: 1088 olacak) B\u0131leceliler taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc ve Herdif k\u00f6y\u00fc katliamlar\u0131na B\u0131lecelilerin kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Sadece iki k\u00f6y\u2026 Ar\u015fiv belge numaras\u0131n\u0131 veriyorum. ERMEN\u0130STAN ULUSAL AR\u015e\u0130V\u0130 F.57JS 5.K 140 TT 1-66 (ne yaz\u0131k ki ayn\u0131 sayfan\u0131n alt\u0131na dipnot olarak konmam\u0131\u015f). Di\u011fer k\u0131rksekiz Ermeni k\u00f6y\u00fcnde ger\u00e7ekle\u015ftirilen katliamlarda B\u0131lecelilerin ad\u0131 ge\u00e7mez. Yukar\u0131daki c\u00fcmleden \u201cB\u00fct\u00fcn katliamlar\u0131n sorumlusu B\u0131lecelilerdir\u201d anlam\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lamaz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cVirane Ki\u011f\u0131\u201d sayfa 67: \u201cHogas k\u00f6y\u00fc Ermeni cemaatinin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 kom\u015fular\u0131 ve devletin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 katiller taraf\u0131ndan k\u0131y\u0131ma u\u011frat\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r\u201d diye yazm\u0131\u015f\u0131m. Bu c\u00fcmleden katliamlar\u0131 devletin planlad\u0131\u011f\u0131 nas\u0131l g\u00f6r\u00fclemez ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cVirane Ki\u011f\u0131\u201d sayfa 71: Cermag\/Zermek k\u00f6y\u00fc Ermeni cemaatinden bir\u00e7ok masum insan, s\u00fcrg\u00fcnden evvel \u015eeyhi Zade Mustafa ve karde\u015fi Necip bey ve o\u011flu taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir. Necip bey devletin sa\u011f koluydu. Ermenileri K\u00fcrtlere teslim eder, onlar da cinayetleri ger\u00e7ekle\u015ftirirlerdi. Hatta anneannemin amcas\u0131 Melkon A\u011fa ve iki o\u011flu Topal Ahmet taraf\u0131ndan dedemin yapt\u0131\u011f\u0131 k\u00f6pr\u00fc \u00fczerinde kesilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cVirane Ki\u011f\u0131\u201d sayfa 94: \u201cBa\u015f \u00c7iftlik k\u00f6y\u00fc; Hamidiye \u00c7eteleri 460 ki\u015fiyi insafs\u0131zca katletmi\u015flerdir.\u201d Veya Te\u015fkilat\u0131 Mahsusa. Fark\u0131 ne ki ? Ayn\u0131 devlet taraf\u0131ndan ayn\u0131 ama\u00e7 i\u00e7in kurulmu\u015f, birbirinin devam\u0131 de\u011filler mi bu katiller birli\u011fi ? Burada kastedilen y\u00f6netim de\u011fil mi ?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cVirane Ki\u011f\u0131\u201d sayfa 105: 1915 y\u0131l\u0131nda Temran k\u00f6y\u00fcn\u00fcn sahibi ve y\u00f6neticisi Yaz\u0131c\u0131o\u011fullar\u0131yd\u0131. Bunlar da katliamlar\u0131 u\u015faklar\u0131 olan zalim Mehmet vas\u0131tas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirirlerdi. Tabii ki devlet g\u00f6z yumdu\u011fu i\u00e7in bu katliamlar ger\u00e7ekle\u015febiliyordu. Halbuki 1895\u2019te Temran k\u00f6y\u00fcn\u00fcn sahibi ve y\u00f6neticisi \u0130smail A\u011fa, e\u015fi ve o\u011fullar\u0131, \u00e7evre k\u00f6ylerden gelen sald\u0131rganlara kar\u015f\u0131 k\u00f6y halk\u0131n\u0131 korumu\u015flard\u0131r. Y\u00f6netimin emirlerini g\u00f6rmezden gelip vicdanlar\u0131n\u0131n sesiyle hareket etmi\u015flerdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kitapta yer yer katliam, s\u00fcrg\u00fcn, k\u0131y\u0131m, g\u00f6\u00e7, imha gibi kelimeleri kullan\u0131ken vurgulamak istedi\u011fim \u015fuydu asl\u0131nda; Kelime ne olursa olsun netice ayn\u0131d\u0131r. Kesintisiz olarak hep kendi topraklar\u0131 \u00fczerinde ya\u015fayagelmi\u015f bir millet ve as\u0131rlar\u0131n e\u015fsiz birikimi olan k\u00fclt\u00fcr yok edilmi\u015ftir. Ne u\u011fruna ? Aldat\u0131lm\u0131\u015f olmak bahanesiyle s\u0131rf kendi kendini avutmay\u0131 ye\u011fleyerek \u00e7al\u0131\u015f\u0131p \u00e7abalamadan, haz\u0131r servete konmak. Ve sonra da pi\u015fkin pi\u015fkin \u201cHamall\u0131k yaparak kazand\u0131m bu paray\u0131\u201d veya \u201cBakkall\u0131k yaparak yaratt\u0131m bu serveti\u201d diyerek d\u00fcnya zenginleri aras\u0131nda yer almak. Oh ne \u00e2l\u00e2\u2026 Tanr\u0131\u2019n\u0131n parma\u011f\u0131 yok ki g\u00f6stersin. L\u00e2kin \u00e7ok insan var bu topraklarda Ermenilerin g\u00fcnah\u0131n\u0131 boynunda ta\u015f\u0131yan\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yukar\u0131daki a\u00e7\u0131klamalar\u0131 kesinlikle dikkate almaks\u0131z\u0131n, B\u0131lecelilerin s\u00fctten \u00e7\u0131km\u0131\u015f ak ka\u015f\u0131k olmad\u0131klar\u0131n\u0131 iki sat\u0131ra s\u0131\u011fd\u0131rm\u0131\u015f oldu\u011fumdan \u00f6t\u00fcr\u00fc, y\u00f6netimin plan\u0131n\u0131 g\u00f6rmezden geldi\u011fimi, \u0130ttihat ve Terakki\u2019yi aklad\u0131\u011f\u0131m yarg\u0131s\u0131yla bir fincan suda f\u0131rt\u0131na yarat\u0131lmak istenmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00fclalesinden 111 ki\u015fi (baba taraf\u0131ndan 71, anne taraf\u0131ndan 40) kaybetmi\u015f bir insana bu y\u00fck fazlad\u0131r ve de b\u00fcy\u00fck haks\u0131zl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Haks\u0131z su\u00e7lamalar kar\u015f\u0131s\u0131nda \u015funu sormadan ge\u00e7emeyece\u011fim: \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin arkas\u0131na gizlenme ihtiyac\u0131 niye ? Hadi diyelim ki, \u0130ttihat ve Terakki akl\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7eldi, vicdan\u0131n\u0131za ne oldu ? Onu kim \u00e7eldi ? \u0130ttihat ve Terakki mi yoksa Tanr\u0131 m\u0131 sizi bu duygudan yoksun b\u0131rakt\u0131 ? Biri veya di\u011feri. Netice ayn\u0131d\u0131r: Ermenilere uygulanan soyk\u0131r\u0131ma kat\u0131lanlar vicdans\u0131zlard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Y\u00f6netimin emirlerini dinlemeyen Konya Valisi ve K\u00fctahya Kaymakam\u0131 her\u015feyi g\u00f6ze alarak Ermenilere dokunmad\u0131lar. Hatta onlar\u0131 koruduklar\u0131 i\u00e7in g\u00f6revlerinden al\u0131nd\u0131lar. Bizim k\u00f6yden Nusret Efendi, A\u011fbinek\u2019te Dede Efendi, annemi \u00f6l\u00fclerin alt\u0131ndan kurtaran Kulikanl\u0131 K\u00fcrt aile, dedemi koruyan \u00c7arsancak beylerinden Hasan A\u011fa, bunlar da vicdan sahibi insanlard\u0131 ve sadece vicdanlar\u0131yla hareket ettiler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Demek ki vicdan duygusunun tek sahibi ki\u015finin kendisidir. Devletin g\u00fcc\u00fc dahi onu yok etmeye yetmez.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Osep TokatEle\u015ftirinizin bir yerinde, Osmanl\u0131 topraklar\u0131na giren Rus ordusunda 200 bin Do\u011fu Ermenistanl\u0131 asker oldu\u011funu, \u00c7elebyan\u2019\u0131n kitab\u0131ndan al\u0131nt\u0131 olarak veriyorsunuz. Osmanl\u0131 topraklar\u0131na giren Rus ordusunun tamam\u0131 200 bindi (Y. Sarkisyan, 1914-1918 T\u00fcrkiye\u2019nin Kafkaslar\u2019da \u0130\u015fgal Politikas\u0131, Yerevan 1964, sayfa 185). Ermeni g\u00f6n\u00fcll\u00fclerin say\u0131s\u0131 ise 10 bin ki\u015fiydi (M. A. Gadvalyan, B. H. Hovhannisyan, E. G. Minasyan, Edit\u00f6r H. Simonyan, Yerevan 2012 sayfa 464-465.) 1914-1918 y\u0131llar\u0131nda Rus ordusunda askere \u00e7a\u011fr\u0131lan Ermenilerin say\u0131s\u0131 200.000\u2019dir. Ancak unutmamak gerekir ki Rusya b\u00fcy\u00fck bir \u00fclke ve silah alt\u0131na alman Ermeni askerler \u00fclkenin her bir yan\u0131na da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131lar her \u00fclkede oldu\u011fu gibi. D\u00f6rt y\u0131l zarf\u0131nda toplanan 200.000 Ermeni askerin tamam\u0131 Osmanl\u0131 topraklar\u0131na g\u00f6nderilmedi. Zaten yukar\u0131da da belirtti\u011fim gibi Osmanl\u0131 topraklar\u0131na giren Rus ordusunun tamam\u0131 200.000 idi. Asl\u0131nda bu rakamlar\u0131n hi\u00e7 \u00f6nemi yok. San\u0131r\u0131m belirtilmek istenen ana d\u00fc\u015f\u00fcnce Rus ordusunda b\u00fcy\u00fck miktarda Ermeni askerlerinin bulunmas\u0131, basma kal\u0131p ezberlenmi\u015f bir ifade ile, Ermeniler Ruslara yard\u0131m ettiler diyerek Ermenileri su\u00e7lu g\u00f6sterip karalama iste\u011fi var gibi geliyor bana.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Milyonluk Rus ordusunda tabii ki Ruslar oldu\u011fu gibi, tebaas\u0131ndan Ermeniler, Tatarlar, \u00c7erkezler, Rumlar, K\u00fcrtler ve hatta T\u00fcrklerin bulunmas\u0131ndan daha do\u011fal ne olabilir ? Babam ve amcam da o tarihlerde Osmanl\u0131 ordusunda g\u00f6revliydiler. Hosnak k\u00f6y\u00fcnden Mamigon A\u015f\u0131kyan, A\u011fbinek k\u00f6y\u00fcnden Setrak Krikoryan gibi, b\u00fcy\u00fcklerimden duydu\u011fum insanlar da o tarihlerde Osmanl\u0131 ordusunda g\u00f6rev yapm\u0131\u015flar. \u00c7\u00fcnk\u00fc Osmanl\u0131 tebaas\u0131ndand\u0131 bu insanlar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Osmanl\u0131 ordusunda hizmet veren binlerce Ermeni vard\u0131. Y\u00fczba\u015f\u0131 Sarkis Torosyan\u2019\u0131 duydunuz mu ? Hani \u0130ngiliz gemisini bat\u0131ran top\u00e7u y\u00fczba\u015f\u0131. Osmanl\u0131 ordusunda bulunan b\u00fct\u00fcn Ermeni askerler vatana hizmet verirken aileleri katlediliyordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sar\u0131kam\u0131\u015f\u2019ta ya\u015fanm\u0131\u015f \u00e7ok \u00f6nemli bir olay var. Orada Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019n\u0131n ba\u015f mimarlar\u0131ndan Enver Pa\u015fa\u2019y\u0131 donarak \u00f6lmekten Sivasl\u0131 Hovhannes Aginyan kurtarm\u0131\u015ft\u0131r. Ne yaz\u0131k ki bu ki\u015fi birka\u00e7 hafta sonra ayn\u0131 cephede \u015fehit olmu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Daha fazla uzatmak istemiyorum. Say\u0131n Hasan Cemal\u2019in \u201c1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u201d adl\u0131 eserini okuduktan sonra, say\u0131n Selahattin Demirta\u015f, say\u0131n Ahmet T\u00fcrk ve bir\u00e7ok K\u00fcrt ve T\u00fcrk arkada\u015flar\u0131m\u0131n Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131 hakk\u0131ndaki duyarl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerini \u00f6\u011frendikten sonra Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019na bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m de\u011fi\u015fti, fakat i\u015flenmi\u015f su\u00e7un ink\u00e2r\u0131n\u0131 asla kabul edemem ve unutamam. L\u00e2kin, gelecek nesilleri korumak i\u00e7in, \u00f6z\u00fcr dileyen dilin uzatt\u0131\u011f\u0131 el tutulur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"http:\/\/ermenistan.de\/osep-tokat-yazi-virane-kigi-uzerine\/\"><b><i>http:\/\/ermenistan.de\/osep-tokat-yazi-virane-kigi-uzerine\/<\/i><\/b><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Osep Tokat\u00a0 Virane Ki\u011f\u0131 adl\u0131 kitab\u0131m ile ilgili say\u0131n Haydar Yark\u0131n\u2019\u0131n ele\u015ftirel yaz\u0131s\u0131n\u0131 K\u00fcrt Tarihi dergisinin 18. say\u0131s\u0131nda ve sosyal medya sayfas\u0131nda bir arkada\u015f\u0131m\u0131n uyar\u0131s\u0131 sonucu g\u00f6rd\u00fcm. Bir eserin herkes taraf\u0131ndan be\u011fenilmesinin beklenemeyece\u011fi do\u011fald\u0131r. Ancak tarihi belgelere dayan\u0131larak anlat\u0131lm\u0131\u015f olaylar\u0131n ve faillerinin kaydedilmi\u015f olmas\u0131 makul d\u00fc\u015f\u00fcnen bir kimsede rahats\u0131zl\u0131k yaratmamal\u0131d\u0131r. Kitab\u0131mda faydaland\u0131\u011f\u0131m kaynaklar k\u00fc\u00e7\u00fcmsenmi\u015f ve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,54],"tags":[],"class_list":["post-38424","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","category-kitaplar-elestiriler"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Osep Tokat\u00a0 Virane Ki\u011f\u0131 adl\u0131 kitab\u0131m ile ilgili say\u0131n Haydar Yark\u0131n\u2019\u0131n ele\u015ftirel yaz\u0131s\u0131n\u0131 K\u00fcrt Tarihi dergisinin 18. say\u0131s\u0131nda ve sosyal medya sayfas\u0131nda bir arkada\u015f\u0131m\u0131n uyar\u0131s\u0131 sonucu g\u00f6rd\u00fcm. Bir eserin herkes taraf\u0131ndan be\u011fenilmesinin beklenemeyece\u011fi do\u011fald\u0131r. Ancak tarihi belgelere dayan\u0131larak anlat\u0131lm\u0131\u015f olaylar\u0131n ve faillerinin kaydedilmi\u015f olmas\u0131 makul d\u00fc\u015f\u00fcnen bir kimsede rahats\u0131zl\u0131k yaratmamal\u0131d\u0131r. Kitab\u0131mda faydaland\u0131\u011f\u0131m kaynaklar k\u00fc\u00e7\u00fcmsenmi\u015f ve [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2016-02-04T07:45:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2016-02-04T07:45:11+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424\",\"name\":\"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\"},\"datePublished\":\"2016-02-04T07:45:00+00:00\",\"dateModified\":\"2016-02-04T07:45:11+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Osep Tokat\u00a0 Virane Ki\u011f\u0131 adl\u0131 kitab\u0131m ile ilgili say\u0131n Haydar Yark\u0131n\u2019\u0131n ele\u015ftirel yaz\u0131s\u0131n\u0131 K\u00fcrt Tarihi dergisinin 18. say\u0131s\u0131nda ve sosyal medya sayfas\u0131nda bir arkada\u015f\u0131m\u0131n uyar\u0131s\u0131 sonucu g\u00f6rd\u00fcm. Bir eserin herkes taraf\u0131ndan be\u011fenilmesinin beklenemeyece\u011fi do\u011fald\u0131r. Ancak tarihi belgelere dayan\u0131larak anlat\u0131lm\u0131\u015f olaylar\u0131n ve faillerinin kaydedilmi\u015f olmas\u0131 makul d\u00fc\u015f\u00fcnen bir kimsede rahats\u0131zl\u0131k yaratmamal\u0131d\u0131r. Kitab\u0131mda faydaland\u0131\u011f\u0131m kaynaklar k\u00fc\u00e7\u00fcmsenmi\u015f ve [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2016-02-04T07:45:00+00:00","article_modified_time":"2016-02-04T07:45:11+00:00","author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424","name":"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"datePublished":"2016-02-04T07:45:00+00:00","dateModified":"2016-02-04T07:45:11+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=38424#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Virane Ki\u011f\u0131 \u00dczerine"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38424","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38424"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38424\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38427,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38424\/revisions\/38427"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38424"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38424"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38424"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}