{"id":36881,"date":"2015-10-10T02:32:49","date_gmt":"2015-10-10T07:32:49","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881"},"modified":"2015-10-10T02:32:49","modified_gmt":"2015-10-10T07:32:49","slug":"kulturel-mirasin-izinde-kayseriyi-yeniden-kesfetmek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881","title":{"rendered":"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek"},"content":{"rendered":"

\"Kayseri\"<\/a>Uygar G\u00fcltekin<\/b><\/a><\/p>\n

Hrant Dink Vakf\u0131\u2019n\u0131n \u2018Anadolu\u2019nun \u00c7ok K\u00fclt\u00fcrl\u00fc Miras\u0131n\u0131 Ortaya \u00c7\u0131karmak ve Savunmak\u2019 projesinin ilk duraklar\u0131ndan biri Kayseri. Vak\u0131f, Kayseri\u2019deki Ermeni ve Rum yap\u0131lar\u0131n\u0131 mercek alt\u0131na al\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Zeynep O\u011fuz ve Vahakn Ke\u015fi\u015fyan, toplam \u00fc\u00e7 haftal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Kayseri izlenimlerini anlatt\u0131lar.<\/em> <\/b><\/p>\n

Proje kapsam\u0131nda,\u00a0 Anadolu\u2019da S\u00fcryani, Ermeni, Yahudi ve Rum toplumlar\u0131 taraf\u0131ndan in\u015fa edilen kilise, sinagog, manast\u0131r, okul, hastane ve mezarl\u0131k gibi yap\u0131lar\u0131n envanteri \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor. \u0130lk saha ara\u015ft\u0131rmas\u0131 i\u00e7in proje ekibi ve uzmanlar, Kayseri\u2019de incelemelerde bulundu.\u00a0 \u0130nceleme gezilerinin ilki Haziran, di\u011feri ise Eyl\u00fcl ay\u0131nda yap\u0131ld\u0131. Geziye, Ermeni Mimarlar Derne\u011fi (HAYCAR) ve K\u00fclt\u00fcrel Miras\u0131 Koruma Derne\u011fi\u2019nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar da destek verdi.<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Zeynep O\u011fuz ve Vahakn Ke\u015fi\u015fyan, toplam \u00fc\u00e7 haftal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Kayseri izlenimlerini anlatt\u0131lar.<\/p>\n

\u0130lk proje ili olarak neden Kayseri\u2019yi se\u00e7tiniz?\u00a0 <\/b><\/p>\n

Zeynep O\u011fuz: <\/b>Kayseri\u2019yi se\u00e7memizin birka\u00e7 nedeni var. Envanterimizde yer alan yap\u0131lar\u0131n yo\u011fun oldu\u011fu illerden biri. \u00dczerine g\u00f6rece daha az monografi yay\u0131mlanm\u0131\u015f bir kent. Yerelde \u00e7al\u0131\u015fma yapan kurum ve ki\u015filerle ba\u011flant\u0131lar\u0131m\u0131z da vard\u0131.\u00a0 Erciyes \u00dcniversitesi\u2019nde, kentteki kiliseler \u00fczerine devam eden\u00a0 \u00e7al\u0131\u015fmalar var. Yerel ara\u015ft\u0131rmac\u0131 yazarlar ve tarih\u00e7iler de var.<\/p>\n

\u0130lk ziyaretimizde, envanterimizde yer alan yap\u0131lar aras\u0131ndan adlar\u0131n\u0131 bildi\u011fimiz, haklar\u0131nda \u00e7e\u015fitli bilgilere sahip oldu\u011fumuz yap\u0131lara ula\u015fmay\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fck. Ad\u0131n\u0131 bilmedi\u011fimiz ya da \u00fccra k\u00f6\u015felerde kalan yap\u0131lara ise ancak bir arada gruplanm\u0131\u015f olmalar\u0131 durumunda gittik. \u0130kinci ziyaretimizde ise bu ad\u0131n\u0131 bilmedi\u011fimiz yap\u0131lara ve daha \u00f6nce ula\u015famad\u0131\u011f\u0131m\u0131z uzak yerlere giderek kay\u0131tlar tutmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Kayseri\u2019nin ula\u015fabildi\u011fimiz her k\u00f6\u015fesine gittik. Bizim envanterimizde hi\u00e7 kayd\u0131 olmayan d\u00f6rt il\u00e7e vard\u0131; oralara da gittik ve \u00e7e\u015fitli yap\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k.<\/p>\n

Vahakn Ke\u015fi\u015fyan:<\/b> Kayseri\u2019nin dikkat \u00e7ekici yanlar\u0131ndan biri de Rum ve Ermeni mimarisinin e\u015fit olarak bulundu\u011fu bir kent olmas\u0131. Bu da \u00e7al\u0131\u015fma a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir avantaj oldu. Kentte S\u00fcryani ve Yahudi ya\u015fam\u0131 tarihte bilinmekle beraber, yap\u0131lar\u0131 yoktu.<\/p>\n

Kayserililerin ilgisi nas\u0131ld\u0131?<\/b><\/p>\n

Z.O: <\/b>\u0130lk gezimizde kalabal\u0131k bir ekip \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131, ama ikincisini daha d\u00fc\u015f\u00fck bir profille yapt\u0131k. Yerel halk bilgi kayna\u011f\u0131m\u0131zd\u0131. Genellikle tepki almad\u0131k ve yard\u0131mc\u0131 olmak isteyenleri bulmakta zorlanmad\u0131k. \u0130lk ba\u015fta kilise, eski okul arad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00f6yledi\u011fimizde \u201cBurada\u00a0 yok\u201d diyorlard\u0131, ama biraz sohbet edince \u00e7o\u011funlukla bildiklerini payla\u015ft\u0131lar. Fakat \u00e7ok yo\u011fun bir definecilik \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 vard\u0131. Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z belki en \u00f6nemli \u015feylerden biri, definecili\u011fin boyutuydu. Definecilerden haberimiz vard\u0131, ama gitti\u011fimiz her yerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftik. O zaman, halk\u0131n bilgi payla\u015fma konusundaki karars\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n biraz da bundan kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettik. \u201cAlt\u0131n m\u0131 ar\u0131yorsunuz?\u201d diye soruyorlard\u0131. Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 insanlar, bizden liste istiyorlard\u0131. \u201cBiz size yard\u0131m ederiz. Liste varsa elinizde bize verin, biz bakal\u0131m ya da beraber \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m\u201d diyorlard\u0131.<\/p>\n

V.K:\u00a0 <\/b>K\u00f6yde bir yeri sordu\u011funuzda, genellikle bizi birilerine y\u00f6nlendiriyorlard\u0131.\u00a0 \u201cO merakl\u0131d\u0131r bu i\u015flere\u201d diyorlard\u0131. Merakl\u0131 dedikleri ki\u015filer, \u00e7o\u011funlukla kaz\u0131 yapanlar, definecilerdi. Jandarman\u0131n bundan haberi oldu\u011funu s\u00f6yleyenler var. Baz\u0131lar\u0131 kaz\u0131 yapmak i\u00e7in izin alm\u0131\u015f. Gizli gizli yapanlar da var.<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rmaya konu olan yap\u0131lar\u0131n durumlar\u0131 nas\u0131l? <\/b><\/p>\n

Z.O: <\/b>Bir\u00e7ok yerde devasa yap\u0131lar duruyor. Hem Rumlara, hem Ermenilere ait yap\u0131lar. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 camiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, geri kalan\u0131 ise tescilli ama k\u00f6t\u00fc durumda. Yok olan yap\u0131lar\u0131 da g\u00f6rd\u00fck.\u00a0 Baz\u0131 yerlerde sadece iki tane s\u00fctun kalm\u0131\u015f, baz\u0131 yerlerde ise sadece ta\u015flar. Kayseri genelinde 50\u2019den fazla yap\u0131 ayakta. Baz\u0131 k\u00f6yler, sokaklar\u0131, evleri ile oldu\u011fu gibi duruyor. Baz\u0131 k\u00f6yler, tamamen bo\u015falm\u0131\u015f ama yap\u0131lar oldu\u011fu gibi duruyor. K\u00f6y ya\u015fam\u0131n\u0131n belgelenebilece\u011fi yerler buralar. Kayseri, tarih\u00ee Kapadokya\u2019n\u0131n merkezi durumunda. H\u0131ristiyanl\u0131k tarihinde \u00e7ok \u00f6nemli bir yer. Katman katman bir tarih\u00ee co\u011frafya.\u00a0 \u00d6ren yerlerini ziyaret etti\u011fimizde, 19. yy y\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 ile ge\u00e7mi\u015fi Hitit d\u00f6nemine kadar varan kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n kimi zaman i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6rd\u00fck.\u00a0 19. yy\u2019dan kalma bir\u00e7ok yerin alt\u0131nda ne oldu\u011funu bilmiyoruz.<\/p>\n

V.K: <\/b>Say\u0131s\u0131z ma\u011fara da var. Kaya, oyma kiliseler var. K\u00fc\u00e7\u00fck ya da b\u00fcy\u00fck ma\u011faralar, erken d\u00f6nemde bar\u0131nak ve mabet olarak kullan\u0131l\u0131p sonraki y\u0131llarda kiliseye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f. Tarih\u00ee ve co\u011frafi olarak Kapadokya\u2019n\u0131n bir devam\u0131. Kimi kaya kiliseler b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f, merkezler olu\u015fmu\u015f; yar\u0131 yapma, yar\u0131 oyma kiliseler var. Bir in\u015faat i\u00e7in kaz\u0131 yap\u0131l\u0131yordu, kaz\u0131 s\u0131ras\u0131nda temel atmak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131 inince ma\u011fara ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f.<\/p>\n

Z.O:\u00a0<\/b> Kayseri, Rumlar i\u00e7in de olduk\u00e7a \u00f6nemli bir yer. Rum kiliseleri, Ermeni kiliselerine g\u00f6re daha iyi durumda. Ermeni kiliselerinin \u00e7o\u011fu y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f. Kapadokya ba\u011flam\u0131nda, \u00f6nemli bir merkez Kayseri. Ayr\u0131ca ayakta kalan, yerinde duran Karamanl\u0131ca yaz\u0131tlar var. Karamanl\u0131ca dili ve k\u00fclt\u00fcr\u00fc, Rum ve Anadolu k\u00fclt\u00fcr tarihi \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n ilgi g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 bir alan. Bize s\u0131k s\u0131k, Yunanistan\u2019dan k\u00f6ylerini ziyaret etmeye gelenler anlat\u0131ld\u0131. Ziyaret eden Ermenileri daha az duyduk; ama, \u00f6rne\u011fin k\u00f6ylerindeki mezarl\u0131\u011f\u0131 onart\u0131p her y\u0131l ziyarete gelenler Ermeniler de var.<\/p>\n

Definecilerin harap etti\u011fi kilise \u00e7ok mu? <\/b><\/p>\n

V.K:<\/b> Kiliseler, definecilerin hedefi durumunda. Kiliselerin y\u0131k\u0131lmalar\u0131na sebep olan belki en \u00f6nemli \u015fey, defineciler. Duvarlar\u0131n altlar\u0131na kadar her yeri kazm\u0131\u015flar. Kimi kiliseleri ev yapm\u0131\u015flar.\u00a0 Manast\u0131rlar kalmam\u0131\u015f zaten. Manast\u0131r nerede diye sordu\u011fumuzda, pek \u00e7ok yerde bayra\u011f\u0131n yeri diyorlard\u0131.<\/p>\n

Z.O: <\/b>Bir iki seferden sonra bir genellemeye ula\u015ft\u0131k: E\u011fer bir k\u00f6y\u00fcn giri\u015finde veya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda y\u00fcksek bir tepe varsa ve tepenin \u00fczerinde bir bayrak dikilmi\u015fse, oralar genellikle eskiden manast\u0131r alan\u0131 olan \u00f6ren yerleri.<\/p>\n

Yap\u0131lar\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in bir \u00e7aba var m\u0131? <\/b><\/p>\n

Z.O: <\/b>Kayseri B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi\u2019nin \u2018K\u00fclt\u00fcr Envanteri\u2019, di\u011fer bir\u00e7ok belediyeninkine oranla \u00e7ok daha fazla gayrim\u00fcslim yap\u0131 bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Detayl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lm\u0131\u015f. Restorasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n devam etti\u011fi yerler var. Halen faaliyette olan bir Ermeni kilisesi var. Kayserililerden duyduk, merkezde ayakta olan di\u011fer kilise Surp Asdvadzadzin\u2019in spor salonu olarak kullan\u0131lmas\u0131na tepki g\u00f6steriyorlard\u0131. O uygulama durdurulmu\u015f. Yeniden restorasyon yap\u0131lacak ve m\u00fcze olarak kullan\u0131lacakm\u0131\u015f.<\/p>\n

V.K:<\/b> Eski yer adlar\u0131n\u0131 geri alan k\u00f6yler var. Bunun i\u00e7in u\u011fra\u015fm\u0131\u015flar. Germir, mesela bu k\u00f6ylerden biri. On y\u0131l s\u00fcrm\u00fc\u015f k\u00f6y\u00fcn ad\u0131n\u0131 geri almak. Genel olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda da pek \u00e7ok yerde eskiden Ermenilerin, Rumlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u00f6yl\u00fcler biliyordu.<\/p>\n

Tomarza Surp Asdvadzadzin:<\/b><\/p>\n

Tomarza\u2019n\u0131n merkezinde yer alan kahverengi tabelal\u0131 Surp Bo\u011fos Bedros Kilisesi ile \u015fu an tamamen ortadan kalkm\u0131\u015f Surp Sarkis\u2019in yan\u0131 s\u0131ra, y\u0131k\u0131k halde g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fm\u0131\u015f bir yap\u0131lar grubu da mevcut: Yerini yerelden ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z bilgiler do\u011frultusunda saptad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Surp Asdvadzadzin Manast\u0131r\u0131, halk aras\u0131nda mezarl\u0131k olarak biliniyor. 12. yy\u2019da kentin eski \u00e7eperinde in\u015fa edilmi\u015f manast\u0131r, i\u00e7inde Surp Garabed ve Surp Ha\u00e7 \u015fapelleri ile Ermeni el yazmalar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011falt\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir skriptoryumu bar\u0131nd\u0131r\u0131yormu\u015f. En son 1870\u2019te, Talasl\u0131 G\u00fclbenkyan Ailesi\u2019nin ba\u011f\u0131\u015flar\u0131yla tamir edilmi\u015f olan manast\u0131r, K\u00fclt\u00fcr Varl\u0131klar\u0131n\u0131 Koruma Kurulu listesinde de yer al\u0131yor.<\/p>\n

A\u015fa\u011f\u0131 Fenese Ermeni Kilisesi:<\/b><\/p>\n

Develi il\u00e7esinin merkezinde oldu\u011funu bildi\u011fimiz pek \u00e7ok yap\u0131dan yaln\u0131zca g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Fatih Cami olarak bilinen Surp Toros Kilisesi ile yan\u0131ndaki okul, eri\u015filebilir durumda. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda elimizde \u2018Kayseri B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi K\u00fclt\u00fcr Envanteri\u2019 ile ba\u015fta \u015eenay G\u00fcng\u00f6r\u2019\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olmak \u00fczere kimi akademik \u00e7al\u0131\u015fmalardan derledi\u011fimiz foto\u011fraf ar\u015fivi ve yap\u0131 listeleri vard\u0131. Bunlar\u0131n izini s\u00fcrerek ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve Surp Asdvadzadzin oldu\u011funu tahmin etti\u011fimiz bir yap\u0131y\u0131, Develi\u2019de bize yard\u0131mc\u0131 olup birbirleri aras\u0131nda iyi bir ileti\u015fim a\u011f\u0131na sahip imamlar sayesinde bulduk. Yap\u0131n\u0131n hemen yak\u0131n\u0131nda halen ya\u015fayan ahaliden ya\u015fl\u0131ca olanlar, kilisenin konumu, y\u00f6nelimi, orada ger\u00e7ekle\u015fen aktiviteler ve mahallenin eski Ermeni sakinleri hakk\u0131nda hat\u0131rlad\u0131klar\u0131n\u0131 bizlerle payla\u015ft\u0131.<\/p>\n

Germir Ta\u015fk\u00f6pr\u00fc:<\/b><\/p>\n

Kayseri kent merkezine yak\u0131n olmakla beraber, \u00e7o\u011funlukla \u00f6zg\u00fcn yap\u0131s\u0131n\u0131 korumay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015f bir mahalle olan Germir, bir d\u00f6nem T\u00fcrk\u00e7ele\u015ftirilmi\u015f ad\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek istemi\u015f ve yak\u0131n zamanda eski ad\u0131n\u0131 yeniden alm\u0131\u015f. Halen ayakta olan biri Ermeni, ikisi Rum \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck kiliseye ev sahipli\u011fi yap\u0131yor. Ayr\u0131ca k\u00f6yde yer alan ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bulunmayan Ermeni okulunun 1914\u2019te 75 \u00f6\u011frencisi oldu\u011funu, Raymond Kevorkian bildiriyor. K\u00f6pr\u00fc, \u00e7e\u015fme ve \u00f6zg\u00fcn yap\u0131l\u0131 evleriyle eski dokusunu koruyan mahalle, ge\u00e7mi\u015fe tan\u0131kl\u0131k etmeyi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131yor. Eskiden k\u00f6y olan Germir, 2010\u2019lar\u0131n ba\u015f\u0131nda Kayseri\u2019nin b\u00fcy\u00fck\u015fehir olmas\u0131 sonucu mahalle stat\u00fcs\u00fc alm\u0131\u015f.<\/p>\n

\u00d6zvatan Ta\u015fl\u0131k Rum Kilisesi:<\/b><\/p>\n

\u0130kisi camiye \u00e7evrilmi\u015f \u00fc\u00e7 Rum kilisesinin yer ald\u0131\u011f\u0131 \u00d6zvatan il\u00e7esinin kuzey mahalleleri, Yunanistan\u2019dan Kayseri\u2019yi ziyarete gelenlerin u\u011frak mek\u00e2n\u0131. Bug\u00fcn Yunanistan\u2019da ya\u015fayan, ancak Rum aile ge\u00e7mi\u015finin ve k\u00fclt\u00fcrel ba\u011flar\u0131n\u0131n izinde olan bu insanlardan baz\u0131lar\u0131, il\u00e7ede yer alan kilise \u00e7an kulelerinin onar\u0131m\u0131 i\u00e7in yerel y\u00f6netimlerle ileti\u015fime ge\u00e7ip \u00e7al\u0131\u015fmalar yapm\u0131\u015flar. \u00d6zg\u00fcn d\u0131\u015f formunu korunmu\u015f ve \u00e7an kulesi ile minareyi ayn\u0131 yap\u0131da bulu\u015fturan bu camiler ile tek ba\u015f\u0131na ayakta duran kilise \u00e7an\u0131, bug\u00fcn \u00d6zvatan olarak bilinen eski Rum yerle\u015fiminin tarihine dair ipu\u00e7lar\u0131 veriyor. \u0130l\u00e7e merkezine yerle\u015ftirilmi\u015f kahverengi tabelalar ve belediyenin k\u00fclt\u00fcr envanteri, bu izleri s\u00fcrenlere yard\u0131mc\u0131 oluyor.<\/p>\n

Definecilerle maceralar:\u00a0 \u2018Yakla\u015ft\u0131k\u00e7a silah sesleri artt\u0131\u2019<\/b><\/p>\n

V.K:\u00a0<\/b> Definecilik, g\u00fcndelik ve toplumsal\u00a0 hayatta \u00f6nemli yer tutan bir \u015fey, \u00f6zellikle merkezden uzak olan il\u00e7elerde. Sar\u0131z, o il\u00e7elerden biri. Merkeze yakla\u015f\u0131k iki saat uzakl\u0131kta. Envanterimizde bu il\u00e7ede hi\u00e7bir yap\u0131 g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyordu. Biz yine de yerinde g\u00f6r\u00fcp, halka dan\u0131\u015fmak istedik. Bir cami vard\u0131 il\u00e7enin merkezinde. Camiye farkl\u0131 yerlerden geldi\u011fi belli olan ta\u015flar vard\u0131. Biz nereden getirildi\u011fini sorduk. Bize yard\u0131mc\u0131 olmay\u0131 kabul eden biriyle beraber, ta\u015flar\u0131n oldu\u011fu bir k\u00f6ye gittik. Kald\u0131r\u0131lmas\u0131 zor ve b\u00fcy\u00fck ta\u015flar\u0131n oldu\u011fu bir yerdi. Beraber gitti\u011fimiz ki\u015fi, bize yard\u0131mc\u0131 olduktan sonra, \u201cSizin k\u00f6y listeniz varsa ben ara\u015ft\u0131r\u0131r\u0131m\u201d dedi. D\u00f6n\u00fc\u015f yolunda, oraya yak\u0131n olan kendi k\u00f6y\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde de bir kilise oldu\u011funu s\u00f6yledi. Merkezdeyken bir kiliseden bahsetmemi\u015fti bize. Bah\u00e7enin i\u00e7ine girdi\u011fimizde bir arkada\u015f\u0131n\u0131 arad\u0131, arkada\u015f\u0131 trakt\u00f6rle yan\u0131m\u0131za geldi. \u201cNe ar\u0131yorsunuz?\u201d dedi, \u201cTarih\u00e7iyiz, ara\u015ft\u0131rma yap\u0131yoruz\u201d dedik. \u201cBen 70 g\u00fcn kaz\u0131 yapt\u0131m bir \u015fey bulamad\u0131m, siz de bulamayacaks\u0131n\u0131z\u201d diye cevap verdi. Sonra aralar\u0131nda \u015fakala\u015fmaya da ba\u015flad\u0131lar. \u00d6v\u00fcnerek, kim daha \u00e7ok \u2018tarihe merakl\u0131\u2019 diye konu\u015fuyorlard\u0131. Bunu, \u00e7ok normal olarak bir \u015fey gibi s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131. S\u00fcrekli bizden bilgi almak istiyorlard\u0131. Hatta bize \u201cPazar g\u00fcn\u00fc \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yoruz, i\u015finiz yoksa gelin beraber trakt\u00f6rle uzak k\u00f6ylere gidebiliriz\u201d teklifinde de bulundular.<\/p>\n

\u00a0Z. O:\u00a0<\/b> Envanterimizde yap\u0131lar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 uzak k\u00f6ylerden birinde, ad\u0131yla bildi\u011fimiz bir okulu ve kiliseyi ararken, bize yard\u0131mc\u0131 olmak isteyen biri yan\u0131m\u0131za geldi. Bize k\u00f6y\u00fc gezdirirken, s\u00fcrekli definecilerden \u015fik\u00e2yet etti. Sonra bize, biraz daha uzakta, definecilerin kazd\u0131\u011f\u0131, eski yap\u0131lar\u0131n oldu\u011fu yerleri g\u00f6stermek istedi. Biz de kabul ettik. Kendisi gelmedi, ama abisi bizimle geldi. Tarlada bulduklar\u0131 eski bir mermer ta\u015f\u0131 ve alt\u0131ndaki deli\u011fi g\u00f6sterdi. Anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, onlar\u0131n ta\u015f\u0131 bulduklar\u0131 gece, birileri gelip ta\u015f\u0131 tersy\u00fcz edip etraf\u0131n\u0131 kazm\u0131\u015f. \u201cBizim elimizde bilgi yok. Biz, el yordam\u0131yla kaz\u0131yoruz. Oysa bilgiyle kazanlar, daha sistemli \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.\u201d dedi. Definecilerden \u015fik\u00e2yet\u00e7i olan karde\u015finin ise asl\u0131nda b\u00fct\u00fcn paras\u0131n\u0131 define aletlerine yat\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve s\u00fcrekli kaz\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131. Daha sonra bizi yak\u0131nlardaki bir Hitit kaya yaz\u0131t\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcnde, bahsetti\u011fi karde\u015fi, onun telefonuyla bana ula\u015ft\u0131. Hangi dilleri bildi\u011fimi sordu. Ermenice ve Osmanl\u0131ca bildi\u011fimizi s\u00f6yleyince \u201cTamam, o ta\u015flar\u0131 okuyun\u201d dedi.\u00a0 Okuyamayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00f6yledi\u011fimizde, kendisi bir \u015fey okudu telefonda ve yaz\u0131tta yer alan \u00fc\u00e7 oku bu okudu\u011fu bilgiye g\u00f6re yorumlamam\u0131 istedi. Oklar\u0131n hazineye i\u015faret etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu. K\u00f6yde be\u015f hane var ve hepsi ayn\u0131 aileden. \u201cJandarma bizi tan\u0131r, bu k\u00f6y bizden sorulur. Bizden ba\u015fkas\u0131 kaz\u0131 yaparsa hemen jandarmaya haber veririz. Onlar gere\u011fini yapar\u201d dediler.<\/p>\n

V. K: <\/b>Yol \u00fcst\u00fcnde y\u00fcksek bir tepede konu\u015flanm\u0131\u015f, envanterimizde olmayan bir yap\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. An\u0131tsal bir yer. Tepeye \u00e7\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Yakla\u015f\u0131k yar\u0131m saat s\u00fcren bir t\u0131rman\u0131\u015ftan sonra, silah sesi duyduk. \u0130lk duydu\u011fumuzda silah oldu\u011funu da fark etmedik. Yap\u0131ya yakla\u015ft\u0131k\u00e7a silah sesi artmaya ba\u015flad\u0131. Kesilmeyen bir silah sesi. Biz mecburen, yap\u0131ya ula\u015famadan geri d\u00f6nmek zorunda kald\u0131k. Biz inmeye ba\u015flay\u0131nca silah sesi kesildi. Muhtemelen orada bizi g\u00f6ren birileri vard\u0131 ve o yap\u0131ya yakla\u015fmam\u0131z\u0131 istemediler. \u0130ndikten sonra, yolun kar\u015f\u0131s\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n yap\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n

http:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazi\/12980\/kulturel-mirasin-izinde-kayseriyi-yeniden-kesfetmek<\/i><\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Uygar G\u00fcltekin Hrant Dink Vakf\u0131\u2019n\u0131n \u2018Anadolu\u2019nun \u00c7ok K\u00fclt\u00fcrl\u00fc Miras\u0131n\u0131 Ortaya \u00c7\u0131karmak ve Savunmak\u2019 projesinin ilk duraklar\u0131ndan biri Kayseri. Vak\u0131f, Kayseri\u2019deki Ermeni ve Rum yap\u0131lar\u0131n\u0131 mercek alt\u0131na al\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Zeynep O\u011fuz ve Vahakn Ke\u015fi\u015fyan, toplam \u00fc\u00e7 haftal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Kayseri izlenimlerini anlatt\u0131lar. Proje kapsam\u0131nda,\u00a0 Anadolu\u2019da S\u00fcryani, Ermeni, Yahudi ve Rum toplumlar\u0131 taraf\u0131ndan in\u015fa edilen kilise, sinagog, […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22,1,71],"tags":[],"class_list":["post-36881","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gunumuzde-bati-ermenistan","category-haberler","category-mulakatlar"],"yoast_head":"\nK\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Uygar G\u00fcltekin Hrant Dink Vakf\u0131\u2019n\u0131n \u2018Anadolu\u2019nun \u00c7ok K\u00fclt\u00fcrl\u00fc Miras\u0131n\u0131 Ortaya \u00c7\u0131karmak ve Savunmak\u2019 projesinin ilk duraklar\u0131ndan biri Kayseri. Vak\u0131f, Kayseri\u2019deki Ermeni ve Rum yap\u0131lar\u0131n\u0131 mercek alt\u0131na al\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Zeynep O\u011fuz ve Vahakn Ke\u015fi\u015fyan, toplam \u00fc\u00e7 haftal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Kayseri izlenimlerini anlatt\u0131lar. Proje kapsam\u0131nda,\u00a0 Anadolu\u2019da S\u00fcryani, Ermeni, Yahudi ve Rum toplumlar\u0131 taraf\u0131ndan in\u015fa edilen kilise, sinagog, […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-10-10T07:32:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Kayseri-300x200.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881\",\"name\":\"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Kayseri-300x200.jpg\",\"datePublished\":\"2015-10-10T07:32:49+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/10\/Kayseri.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/10\/Kayseri.jpg\",\"width\":702,\"height\":468},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Uygar G\u00fcltekin Hrant Dink Vakf\u0131\u2019n\u0131n \u2018Anadolu\u2019nun \u00c7ok K\u00fclt\u00fcrl\u00fc Miras\u0131n\u0131 Ortaya \u00c7\u0131karmak ve Savunmak\u2019 projesinin ilk duraklar\u0131ndan biri Kayseri. Vak\u0131f, Kayseri\u2019deki Ermeni ve Rum yap\u0131lar\u0131n\u0131 mercek alt\u0131na al\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Zeynep O\u011fuz ve Vahakn Ke\u015fi\u015fyan, toplam \u00fc\u00e7 haftal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Kayseri izlenimlerini anlatt\u0131lar. Proje kapsam\u0131nda,\u00a0 Anadolu\u2019da S\u00fcryani, Ermeni, Yahudi ve Rum toplumlar\u0131 taraf\u0131ndan in\u015fa edilen kilise, sinagog, […]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2015-10-10T07:32:49+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Kayseri-300x200.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881","name":"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Kayseri-300x200.jpg","datePublished":"2015-10-10T07:32:49+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#primaryimage","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/10\/Kayseri.jpg","contentUrl":"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/10\/Kayseri.jpg","width":702,"height":468},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=36881#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n izinde Kayseri\u2019yi yeniden ke\u015ffetmek"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36881","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=36881"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36881\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36884,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36881\/revisions\/36884"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=36881"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=36881"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=36881"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}