{"id":33529,"date":"2015-02-14T03:40:48","date_gmt":"2015-02-14T08:40:48","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529"},"modified":"2015-02-14T03:40:48","modified_gmt":"2015-02-14T08:40:48","slug":"antepe-gazilik-unvani-veren-savas-ermenilerin-geri-donmesini-imkansiz-kilmanin-mucadelesiydi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529","title":{"rendered":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019"},"content":{"rendered":"

\"\u00dcmit<\/a>Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu<\/a><\/b><\/p>\n

Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019nda, bu b\u00fcy\u00fck su\u00e7un i\u015flenmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan mekanizmalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karman\u0131n en \u00f6nemli yollar\u0131ndan biri soyk\u0131r\u0131m\u0131n yerelde nas\u0131l ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmak. Clark \u00dcniversitesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde doktoras\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren \u00dcmit Kurt da bu minvalde \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lardan biri. Kurt\u2019la Tarih Vakf\u0131\u2019nda sundu\u011fu ve ayn\u0131 zamanda doktora tezi konusu olan \u201c1915 Antep\u2019inde Ermeni Tehciri ve Ermeni Mallar\u0131n\u0131n El De\u011fi\u015ftirme S\u00fcreci\u201dni ve sonras\u0131n\u0131 konu\u015ftuk. <\/b><\/p>\n

\u201cAhmed Bey, yerel akt\u00f6rleri Ermenilerden kalan mallar\u0131n ve m\u00fclklerin kendilerinin olaca\u011f\u0131 garantisi ile bu s\u00fcrece dahil ediyor. 15 bine yak\u0131n Ermeni\u2019nin mallar\u0131na el koymak amac\u0131yla bir y\u00fcr\u00fctme komitesi bile olu\u015fturuluyor. Bu komiteyi temsilen \u015fehrin ileri gelenlerinden Dabba\u011f Kim\u00e2z\u00e2de, Nuribeyo\u011flu Kadir ve Hacihalilz\u00e2de Zeki, Der Zor\u2019a gidip mallar\u0131na konmak istedikleri Ermenilerin Antep\u2019e geri d\u00f6nmelerinin imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011fun kendi g\u00f6zleriyle g\u00f6rmek istiyorlar.\u201d<\/i><\/p>\n

\u201cErmenilere y\u00f6nelik \u00e7\u0131kart\u0131lan t\u00fcm kanun ve kararnamelerin \u00f6z\u00fc, onlar\u0131n Anadolu topraklar\u0131ndaki izlerini silmek ve yeniden v\u00fccut bulmalar\u0131n\u0131 engellemeye y\u00f6nelik. Bunun i\u00e7in, Ermenilerin fiziki olarak imha edilmeleri yeterli de\u011fildi.\u201d\u00a0<\/i><\/p>\n

– 1915\u2019ten \u00f6ncesinde, Ermenilerle di\u011fer gruplar aras\u0131nda t\u0131rmanan bir gerginlikten bahsedebilir miyiz?<\/i><\/b><\/p>\n

En az\u0131ndan 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n son \u00e7eyre\u011fine kadar Antep\u2019te Ermeniler ve di\u011fer M\u00fcsl\u00fcman topluluklar aras\u0131nda g\u00f6receli de olsa \u2018uyumlu\u2019 bir arada ya\u015fayabilme pratiklerinden bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn. Ancak yine bu d\u00f6nemde, Ermenilerin bilhassa ekonomi ve e\u011fitim gibi alanlarda g\u00f6stermi\u015f olduklar\u0131 ilerlemenin kar\u015f\u0131s\u0131nda T\u00fcrk-M\u00fcsl\u00fcman gruplar\u0131n yerinde saymas\u0131, ayn\u0131 co\u011frafyada ya\u015fayan iki farkl\u0131 topluluk aras\u0131nda belirgin fay hatlar\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na sebep oldu. Ayn\u0131 zamanda, ekonomide bir hayli yol kat eden Ermeni cemaatinin bunu siyasete tahvil ad\u0131na birtak\u0131m talepleri oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Sonu\u00e7ta, t\u00fcccar ve sermayedar s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n; doktorlar\u0131n, eczac\u0131lar\u0131n, zanaatk\u00e2rlar\u0131n, meslek erbaplar\u0131n\u0131n neredeyse tamam\u0131n\u0131n mensubu, \u015fehirde 20\u2019nin \u00fczerinde okulu ve 1 Ortodoks, 1 Katolik ve 3 Protestan olmak \u00fczere 5 kilisesi bulunan organize ve geli\u015fmi\u015f bir cemaatten s\u00f6z ediyoruz. M\u00fcsl\u00fcman topluluklar\u0131n Ermenilerin bu \u2018\u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc\u2019 kabullenmeme ve bu duruma i\u00e7erlenme hali g\u00f6receli \u2018uyumlu birlikteli\u011fin\u2019 bozulmas\u0131na neden oldu.<\/p>\n

– Bu bozulma ne zaman ba\u015flad\u0131?<\/i><\/b>
\n\u00d6zellikle Ermenilerin ticari bak\u0131m\u0131ndan ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 bir stat\u00fcye kavu\u015fmas\u0131 bu \u2018i\u00e7erleme\u2019 ruh halinin giderek k\u0131skan\u00e7l\u0131\u011fa evrilmesine kap\u0131 aralad\u0131 ve ili\u015fkiler \u00e7at\u0131\u015fmac\u0131 bir niteli\u011fe b\u00fcr\u00fcnd\u00fc diyebiliriz. S\u00f6z konusu \u015fiddet ilk \u00f6nce Kas\u0131m 1895\u2019te kuvveden fille \u00e7\u0131kt\u0131. Bu d\u00f6nemde ya\u015fanan katliamlar\u0131n\u0131n Antep\u2019in b\u00fct\u00fcn ticari faaliyetlerinin d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc pazar yerinde olmad\u0131 da ekonomik motivasyon anlam\u0131nda hi\u00e7 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fil. Bu kitlesel \u015fiddet deneyimi ya\u015fayan Ermeniler, II. Me\u015frutiyet\u2019le birlikte silahlanmaya ba\u015flad\u0131lar Antep\u2019te. \u00d6zellikle Ta\u015fnaktsutyun\u2019un \u00f6nderli\u011finde siyaseten daha \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir toplum haline geldiler. 1909 Nisan\u2019\u0131nda Adana\u2019da ba\u015flay\u0131p D\u00f6rtyol, Osmaniye, D\u00fczce ve Kilis\u2019a kadar s\u0131\u00e7rayan Ermeni katliamlar\u0131n\u0131n bir benzeriAntep\u2019te ya\u015fanmamas\u0131 da bu sayede oldu.<\/p>\n

– Antep\u2019te 1915\u2019teki tehcir ne zaman ba\u015flad\u0131?<\/b><\/p>\n

Antep Ermenilerinin tehcir edilmesi s\u00fcreci Anadolu\u2019nun di\u011fer vilayetlerinde ya\u015fayan Ermenilere g\u00f6re olduk\u00e7a ge\u00e7 bir tarihte ba\u015fl\u0131yor: 30 Temmuz-1 A\u011fustos 1915. Ama Antep, bu tarihe kadar bilhassa Zeytun, Mara\u015f, Sivas, Elbistan, G\u00fcr\u00fcn ve Furnuz gibi b\u00f6lgelerden s\u00fcrg\u00fcn edilen Ermeniler i\u00e7in bir \u00e7e\u015fit transit b\u00f6lge. Ermeniler, burada bulunan Ak\u00e7akoyun ve Katma tren istasyonlar\u0131ndan Halep\u2019e g\u00f6nderiliyorlar. Dolay\u0131s\u0131yla Antepli Ermenilerin ya\u015fanacaklardan haberleri var. Zaten 3 May\u0131s 1915\u2019te, Antep\u2019e 300 ki\u015filik bir Ermeni s\u00fcrg\u00fcn konvoyu gelir. Tamam\u0131 kad\u0131nlar ve \u00e7ocuklardan olu\u015fan ve Zeytun\u2019dan gelen bu s\u00fcrg\u00fcnler Antep\u2019ten 15 dakika uzakl\u0131kta bulunan ve Kavakl\u0131k olarak bilinen bir alanda bekletilirler. S\u00fcrg\u00fcnlerin \u015fehre do\u011fru yakla\u015fmas\u0131 veya onlara yard\u0131m etmek i\u00e7in jandarmalara r\u00fc\u015fvet \u00f6demek gerekir. Gece oldu\u011funda burada bekletilen s\u00fcrg\u00fcnler sald\u0131r\u0131lara maruz kal\u0131r ve sahip olduklar\u0131 varl\u0131klar talan edilir, soyulur. Temmuz ay\u0131n\u0131n son haftas\u0131na kadar \u015fehre gelmeye devam eden bu konvoylara y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 ise Nisan 1915\u2019in sonunda \u015fehre gelen Te\u015fkilat-\u0131 Mahsusa\u2019n\u0131n gedikli ve r\u00fctbeli \u00fcyelerinden ve \u00e7eteba\u015flar\u0131ndan Ali Bey organize eder.<\/p>\n

– Neden Antep\u2019te b\u00f6yle bir gecikme ya\u015fan\u0131yor?<\/b>
\nAntep\u2019in Temmuz sonuna kadar tehcir edilecek b\u00f6lgelere d\u00e2hil olmamas\u0131nda, Antep Mutasarr\u0131f\u0131 \u015e\u00fckr\u00fc Bey ve kazan\u0131n askeri komutan\u0131 Hilmi Bey\u2019in bu karara kar\u015f\u0131 olmalar\u0131n\u0131n pay\u0131 var. Zaten bu tablo da bize, soyk\u0131r\u0131m s\u00fcrecinde merkez ile yerel idareciler aras\u0131nda mutlak bir uyum olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor. \u0130darecilerin bu tutumuna ra\u011fmen, \u00f6zellikle \u015fehrin ileri gelenlerinden Ali Cenani ve Fad\u0131l Beylerin Mart 1915\u2019ten itibaren Ermeniler aleyhine \u00e7al\u0131\u015fmalar yapmaya ve merkezi s\u00fcrg\u00fcn konusunda ikna etmeye y\u00f6nelik m\u00fcthi\u015f \u00e7abalar\u0131 var. \u0130stanbul\u2019a telgraflar g\u00f6ndererek h\u00fck\u00fcmete \u201cErmenilerin burada camilere sald\u0131rmak, T\u00fcrkleri \u00f6ld\u00fcrmek, kad\u0131nlara tecav\u00fcz etmek ve T\u00fcrklere ait evleri yak\u0131p y\u0131k\u0131p, talan etmek i\u00e7in haz\u0131rl\u0131klar\u201d yapt\u0131klar\u0131na dair telgraflar \u00e7ekiyorlar. Bunun \u00fczerine Bahriye Naz\u0131r\u0131 Cemal Pa\u015fa, yard\u0131mc\u0131s\u0131 Fahri Pa\u015fa\u2019y\u0131 durumu yerinde tetkik etmesi b\u00f6lgeye g\u00f6nderiyor ve telgraflarda ge\u00e7en olaylar\u0131 do\u011frulayacak hi\u00e7bir delile rastlanmad\u0131\u011f\u0131 raporunu veriyor.<\/p>\n

– Temmuz ay\u0131nda neden tehcir karar\u0131 veriliyor?<\/b>
\nTemmuz ay\u0131n\u0131n sonuna do\u011fru, \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin Halep Katip-i Mesul\u00fc Cemal Bey Antep\u2019e geliyor. Zaten Antep\u2019e g\u00f6nderilmesindeki ama\u00e7 da, Antep\u2019in tan\u0131nm\u0131\u015f ve muteber ki\u015filerini \u0130stanbul\u2019un Antep\u2019teki Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn emrini almas\u0131 i\u00e7in rica etmeleri hususunda ikna etmek. Bu \u00e7abalar sonu\u00e7 veriyor ve 29 Temmuz\u2019da \u0130stanbul tehcir emrini al\u0131yor. \u015eehirde toplanan \u0130ttihat\u00e7\u0131lar, hemen Antep\u2019ten g\u00f6nderilecek ilk Ermenilerin listesi haz\u0131rl\u0131yorlar. Bu s\u0131rada, Antep Ermenilerinin tehcir edilmesine direnen Mutasarr\u0131f \u015e\u00fckr\u00fc Bey ve askeri komutan Hilmi Bey istifa ediyorlar. 30 Temmuz\u2019da s\u00fcrg\u00fcn emri kazan\u0131n tellal\u0131 taraf\u0131ndan duyuruluyor. 1, 4, 8, 11, 13 A\u011fustos 1915\u2019te i\u00e7inde b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde Antepli Gregoryen Ermenilerin bulundu\u011fu toplam 6 konvoy s\u00fcrg\u00fcn ediliyor. Bunlar\u0131 Eyl\u00fcl 1915\u2019te Katolik Ermeniler ve Aral\u0131k 1915\u2019te de Protestan Ermenilerin tehciri takip ediyor.<\/p>\n

– Antep\u2019te yerel e\u015fraf\u0131n katk\u0131s\u0131 olmaks\u0131z\u0131n bir soyk\u0131r\u0131mdan bahsedebilir miyiz?<\/b>
\nAntep\u2019te, yereldeki idari, politik ve sivil akt\u00f6rlerin Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn edilmesi ad\u0131na merkezi idareden \u00e7ok daha cevval ve i\u015fg\u00fczar bir bi\u00e7imde hareket ettiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. Burada bilhassa iki yerel akt\u00f6rden bahsetmek isterim. Bunlardan bir tanesi Antep Mebusu ve Antep \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti kurucusu, \u00fcyesi ve reisi olan Ali Cenani; bir di\u011feri ise Ermenilerin tehcir edilmesine her daim kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan ve karar al\u0131nd\u0131ktan sonra istifas\u0131n\u0131 veren Antep mutasarr\u0131f\u0131 \u015e\u00fckr\u00fc Bey\u2019in yerine atanan Ahmed Bey. Ali Cenani ve Ahmed Bey, hem Antep Ermenilerinin topyek\u00fbn tehcir edilmesi s\u00fcrecinde aktif rol al\u0131yorlar, hem de toplumun b\u00fcy\u00fck bir kesimini bu s\u00fcrece d\u00e2hil ediyor ve b\u00f6lgedeki yerel unsurlar\u0131 harekete ge\u00e7iriyorlar. Antep Ermenilerinin s\u00fcrg\u00fcn edilmesinden sonra da, geride b\u0131rakmak zorunda kald\u0131klar\u0131 mal, m\u00fclk ve b\u00fct\u00fcn servetin el de\u011fi\u015ftirilmesi ve talan edilmesi s\u00fcrecinde de en \u00f6nde yer al\u0131yorlar. \u00d6zellikle Ahmed Bey, yerel akt\u00f6rleri Ermenilerden kalan mallar\u0131n ve m\u00fclklerin kendilerinin olaca\u011f\u0131 garantisi ile bu s\u00fcrece dahil ediyor. 15 bine yak\u0131n Ermeni\u2019nin mallar\u0131na el koymak amac\u0131yla bir y\u00fcr\u00fctme komitesi bile olu\u015fturuluyor. Bu komiteyi temsilen \u015fehrin ileri gelenlerinden Dabba\u011f Kim\u00e2z\u00e2de, Nuribeyo\u011flu Kadir ve Hacihalilz\u00e2de Zeki, Der Zor\u2019a gidiyorlar ve mallar\u0131na konmak istedikleri Antep Ermenilerinin ger\u00e7ekten i\u00e7inde bulunduklar\u0131 ko\u015fullar\u0131n onlar\u0131n Antep\u2019e geri d\u00f6nmesini ve hayatta kalmalar\u0131n\u0131 imk\u00e2ns\u0131z k\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 kendi g\u00f6zleriyle g\u00f6r\u00fcp emin olmak istiyorlar. Der Zor\u2019dan d\u00f6nd\u00fckten sonra ise mal payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131yorlar.<\/p>\n

– 1915\u2019in ard\u0131ndan Antep\u2019e geri d\u00f6nebilen Ermeniler var m\u0131?<\/b>
\n1918 sonu 1919 ba\u015f\u0131 itibariyle s\u00fcrg\u00fcnden sa\u011f kurtulabilen Antep Ermenilerinin b\u00f6lgeye geri d\u00f6nd\u00fcklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. Ancak d\u00f6nmeyenler de var. Antep\u2019e d\u00f6nenler aras\u0131nda Antepli olmayan Ermenilerde de mevcut. Bilhassa Sivas, Kayseri ve Erzurumlu Ermenilerin de Antep\u2019i daha g\u00fcvenli bulduklar\u0131 i\u00e7in buraya yerle\u015ftiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u015eimdi Antep ilk \u00f6nce \u0130ngilizler taraf\u0131ndan i\u015fgale u\u011fruyor. 17 Aral\u0131k 1918\u2019de \u0130ngiliz kuvvetleri Antep\u2019e geliyor. 23 Ocak 1919\u2019da i\u015fgal kuvvetlerinin ba\u015f\u0131ndaki General McAndrew, Ermenilerin tehciri ve mallar\u0131n\u0131n talan edilmesine aktif olarak kat\u0131ld\u0131klar\u0131 ve bu s\u00fcre\u00e7te halk\u0131 galeyana getirdikleri gerek\u00e7esiyle Antep\u2019te yerel memurlardan Muhasebeci Nesim, Defter-i Hakani Memuru Ey\u00fcp Sabri, Evkaf Memuru Hakk\u0131, Antep \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti \u0130kinci Reisi Ta\u015f\u00e7\u0131zade Abdullah, Antep Haberleri gazetesi sahiplerinden Kahyazade H\u00fcseyin Cemil G\u00f6\u011f\u00fc\u015f, Mennanzade Mustafa, \u0130mamzade Mustafa, \u0130ncozade Hasan, Patpatzade M. Bahtiyar ve Urfa\u2019dan gelen Di\u015fik\u0131r\u0131ko\u011flu Hulusi gibi \u015fehrin \u00f6nde gelen baz\u0131 elitlerini tutuklatt\u0131r\u0131yor. Hatta yarg\u0131lanmalar\u0131 yap\u0131lana kadar M\u0131s\u0131r\u2019a s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderiyor.<\/p>\n

– Bu d\u00f6nemde, Ermenilere m\u00fclk iadesi oluyor mu?<\/b>
\nAntep\u2019e geri d\u00f6nen Ermenilere \u0130ngilizler eliyle evleri ve m\u00fclkleri iade edilmeye ba\u015fl\u0131yorlar. Zaten bu d\u00f6nemde, \u0130ttihat ve Terakki h\u00fck\u00fcmetinin \u00e7\u0131karm\u0131\u015f oldu\u011fu Ermenilere ait ta\u015f\u0131n\u0131r ve ta\u015f\u0131nmaz mallar\u0131n tasfiyesini d\u00fczenleyen emval-i metruke kanunlar\u0131 iptal ediliyor ve mallar\u0131n iadesi s\u00fcrecine ili\u015fkin birtak\u0131m hukuki mevzuat da yap\u0131lmaya ba\u015flan\u0131yor. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, Antep Heyet-i Temsiliye ve \u0130slam Cemiyeti gibi \u2018i\u015fgal kar\u015f\u0131t\u0131\u2019 iki \u00f6rg\u00fct ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu \u00f6rg\u00fctler etraf\u0131nda \u015fekillenen direni\u015f hareketine \u00fcye olan bir\u00e7ok ki\u015fi, Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn edilmesi s\u00fcrecine d\u00e2hil olmu\u015f ve Ermenilerden kalan bir\u00e7ok gayrimenkul mal ve m\u00fclke sahip olmu\u015f Antep\u2019in tan\u0131nm\u0131\u015f yerel elitleriydi. Fakat \u0130ngilizler, bu s\u00fcreci a\u011f\u0131rdan al\u0131nca, \u0130ngilizlere kar\u015f\u0131 \u00e7ok \u00f6rg\u00fctl\u00fc ve silahl\u0131 bir direni\u015fin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Hatta Antepliler\u2019in \u0130ngilizlerin i\u015fgalinden memnun olduklar\u0131 bile s\u00f6ylenebilir. Antepliler i\u00e7in esas i\u015fgal Kas\u0131m 1919\u2019da ba\u015flar, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u0130ngiliz i\u015fgal kuvvetlerinin yerini alan Frans\u0131z askeri kuvvetlerinin aras\u0131nda Ermenilerden m\u00fcte\u015fekkil bir tabur asker vard\u0131r. Ermenilerin \u015fehre ayak basmas\u0131yla birlikte Ermeniler ve M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda gerilim t\u0131rmanmaya ba\u015flar. Zira i\u015fgal g\u00fc\u00e7leri Antepliler i\u00e7in art\u0131k Ermenilerdir. Ayr\u0131ca \u0130ngilizlerin a\u011f\u0131rdan ald\u0131\u011f\u0131 m\u00fclklerin iadesi i\u015fini Frans\u0131z i\u015fgal kuvvetleri h\u0131zland\u0131r\u0131rlar.<\/p>\n

– Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n sembol \u015fehirlerinden biri olan Antep\u2019in bu direni\u015fi esasen Ermenilere kar\u015f\u0131d\u0131r diyebilir miyiz?<\/b>
\nErmenilerin \u015fehre geli\u015fiyle, \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir grup ve bu gruba destek olan yerel e\u015fraf Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn\u00fc s\u0131ras\u0131nda elde ettikleri m\u00fclklerin ve servetin bu \u015fekilde ellerinden gidece\u011fini anl\u0131yor elbette ki. Bu sebeple, Anadolu\u2019da ba\u015f g\u00f6steren millici kuvvetlere maddi ve lojistik destek vermeye ve Antep\u2019te silahl\u0131 ve \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir direni\u015fe karar veriyorlar. Halbuki s\u00f6z konusu yerel e\u015fraf, o ana kadar millici kuvvetlere deste\u011fini esirgiyor ve hatta \u0130ngiliz i\u015fgalinden memnun bir tav\u0131r sergiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla resmi tarihyaz\u0131m\u0131n\u0131n Antep-Frans\u0131z harbi olarak anlatt\u0131\u011f\u0131 ve Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren bir kahramanl\u0131k destan\u0131 olarak sunulan sava\u015f\u0131n \u00f6z\u00fc, asl\u0131nda Antep\u2019ten Ermenilerin art\u0131k bir daha d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lmak; Antep\u2019ten Ermeni varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmak saikiyle verilen bir \u2018m\u00fccadele\u2019dir.<\/p>\n

– Cumhuriyet kurulduktan sonra Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019na d\u00e2hil olan isimlere ne oluyor?\u00a0<\/b>
\nAntep\u2019te Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn\u00fc ve imhas\u0131na aktif olarak kat\u0131lan isimlerin bir\u00e7o\u011fu Antep\u2019in \u00f6nde gelen yerel e\u015fraf\u0131na mensup ki\u015filer zaten. Bu ki\u015filere ilave olarak, Antep\u2019in di\u011fer askeri ve sivil memur\/b\u00fcrokrat kadrosu ve son olarak sivil halk bu eylemlerde fail olarak yer al\u0131yorlar. Yani faillerin \u00e7o\u011funun \u00fcst s\u0131n\u0131flardan isimler oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Cumhuriyet\u2019le birlikte de ya bu konumlar\u0131n\u0131 koruyorlar ya da daha da y\u00fckseliyorlar. \u00d6rne\u011fin daha \u00f6nce de ismini zikretti\u011fim Ali Cenani, 1915-1921 aras\u0131 b\u00fct\u00fcn s\u00fcre\u00e7lerde yer al\u0131rken, \u2018Milli M\u00fccadele\u2019 d\u00f6nemi ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda ve B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi kuruldu\u011funda mebus oluyor. Cumhuriyet kurulduktan sonra da Mustafa Kemal\u2019e olduk\u00e7a yak\u0131n biri olarak Meclis\u2019teki yerini koruyor ve 1924\u2019teki h\u00fck\u00fcmetin Ticaret Bakan\u0131 oluyor. H\u00e2lbuki biliyoruz ki, kendisi ayn\u0131 zamanda Malta s\u00fcrg\u00fcnlerindendi. Ayn\u0131 \u015fekilde taltif edilen isimlerden bir di\u011feri de Mehmet Yasin Sani Kutlu\u011f. Yasin Bey, Antep Ermenilerin s\u00fcrg\u00fcn\u00fc d\u00f6neminde konvoylar\u0131n ba\u015f\u0131ndaki ki\u015fi. G\u00f6revi, Antepli Ermenilerinden m\u00fcte\u015fekkil s\u00fcrg\u00fcn konvoylar\u0131n\u0131 Ak\u00e7akoyun Tren \u0130stasyonu\u2019na kadar g\u00fcvenli bir \u015fekilde getirmek. Ancak kendisi, yol boyunca Ermenilerin maruz kald\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn katliam, talan, h\u0131rs\u0131zl\u0131k, cinayet ve tecav\u00fcz eylemlerine seyirci kal\u0131yor. Soyk\u0131r\u0131mda Antep\u2019ten ailesi ile birlikte s\u00fcrg\u00fcn edilen ve 2 y\u0131ll\u0131k s\u00fcrg\u00fcn hayat\u0131n\u0131 g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne not eden Krikor Bo\u011faryan g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnde Yasin Bey\u2019den hassaten bahseder. Onun elindeki k\u0131rbac\u0131yla s\u00fcrg\u00fcnleri nas\u0131l d\u00f6vd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc; Ak\u00e7akoyun \u0130stasyonu\u2019ndan tren vagonlar\u0131na yerle\u015ftirilen Ermenilerin e\u015fyalar\u0131n\u0131 nas\u0131l ele ge\u00e7irdi\u011fini anlat\u0131r. \u0130\u015fte bu Yasin Bey, 1921\u2019de B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi\u2019nde Antep mebusu olarak yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Yine Cumhuriyet kurulduktan sonra da Meclis\u2019te ilk d\u00f6nemde Antep Mebusu olarak bulunmu\u015f ve ayr\u0131ca El Cezire \u0130stiklal Mahkemeli\u011fi \u00fcyeli\u011fi de yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

– Ermeni m\u00fclkleri de bu taltifin par\u00e7as\u0131 olarak kullan\u0131ld\u0131 m\u0131?<\/b>
\nErmenilerin 1921-22\u2019de Antep\u2019i tamamen terk etmeleriyle birlikte, onlardan kalan evler, tarlalar, arsalar ve di\u011fer gayrimenkul m\u00fclkler \u00e7ok c\u00fczi miktarlarla sat\u0131l\u0131r. Daha do\u011frusu, Antep\u2019teki Ermenilere ve Frans\u0131zlara kar\u015f\u0131 verilen m\u00fccadelede yararl\u0131l\u0131k g\u00f6sterenlere, semt kumandanlar\u0131na ve harbe i\u015ftirak edenlere verilir. Hatta bu harbe kat\u0131l\u0131p, sava\u015fan, m\u00fccadele eden ve kendini bu anlamda ger\u00e7ekten \u2018Antepli\u2019 olarak g\u00f6ren baz\u0131 yerel unsurlar ile harbin ba\u015f\u0131nda Antep\u2019i terk eden ve hi\u00e7bir yararl\u0131l\u0131k g\u00f6stermeyip, Ermeniler ve Frans\u0131zlar \u015fehri bo\u015faltt\u0131ktan sonra gelip Ermenilerden kalan mal ve m\u00fclklere konan di\u011fer e\u015fraf aras\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fmalar ortaya \u00e7\u0131kar. A\u00e7\u0131k bir mal-m\u00fclk kavgas\u0131 ya\u015fan\u0131r yani ve neredeyse 1919-1921 aras\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn bir yerel Antep tarihini bu minvalde okumak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

– M\u00fclklerin \u00fczerine konulmas\u0131na ra\u011fmen, bir yandan da me\u015fruiyet aray\u0131\u015f\u0131 m\u0131 devam ediyor?<\/b>
\nBu aray\u0131\u015f, devaml\u0131 olarak var. \u0130ttihat ve Terakki Partisi, Ermenileri \u015fu veya bu nedenlerle bulunduklar\u0131 yerlerden s\u00fcrm\u00fc\u015f; s\u00fcrerken de mallar\u0131n\u0131za biz bakaca\u011f\u0131z ve de\u011ferlerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeni yerle\u015fim yerlerinde size teslim edece\u011fiz s\u00f6z\u00fcn\u00fc veriyor. \u00c7\u0131kart\u0131lan t\u00fcm kanun ve kararnamelerde, mallar\u0131n as\u0131l sahiplerinin Ermeniler oldu\u011fu ve devletin sadece onlar ad\u0131na idare i\u015fini \u00fcstlendi\u011fi tekrar ediyor ve ama sonra da, bu kanun ve kararnameler, Ermenilerin Anadolu\u2019daki varl\u0131klar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yor. Cumhuriyet d\u00f6neminde de ayn\u0131 uygulama devam ediyor. \u0130mzalanan uluslararas\u0131 antla\u015fmalarla, Ermenilerin geride kalan mallar\u0131 \u00fczerinde hakk\u0131 oldu\u011fu tekrar ediliyor; 6 A\u011fustos 1924 itibar\u0131yla mallar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda olacaklara mallar\u0131n\u0131n geri verilece\u011fi s\u00f6z\u00fc veriliyor. Sonra da T\u00fcrkiye\u2019nin etraf\u0131 bir kale gibi \u00f6r\u00fcl\u00fcyor, s\u0131n\u0131rlar kapat\u0131l\u0131yor ve i\u00e7eriye tek bir Ermeni dahi sokulmuyor. \u0130\u00e7eri al\u0131nmayan Ermeniler ise \u201cfirari ve m\u00fctegayyip\u201d ilan ediliyor ve mallar\u0131na el koyma s\u00fcrecine devam ediliyor. T\u00fcm bunlar yap\u0131l\u0131rken, \u201cErmenilerin mallar \u00fczerinde hi\u00e7bir hakk\u0131 yoktur\u201d denmemi\u015f, denememi\u015f. Hem Ermenilerin mallar\u0131 \u00fczerinde haklar\u0131 oldu\u011fu kanunla tekrar edilmi\u015f, hem de ayn\u0131 kanunlar, mallar\u0131n veya kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n sahiplerine verilmemesi i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015f. \u00c7\u00fcnk\u00fc hedef, Anadolu\u2019da Ermeni varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u00fcm\u00fcyle ortadan kald\u0131rmak ve dolay\u0131s\u0131yla, s\u00f6z konusu olan bir hukuk operasyonu.<\/p>\n

\n– Cumhuriyet rejiminin soyk\u0131r\u0131m\u0131 bu derece sahiplenmesinin sebebi nedir?<\/b>
\nBir \u00f6nceki sorunun cevab\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131m s\u00fcrecin \u00e7ok a\u00e7\u0131k bir h\u0131rs\u0131zl\u0131k oldu\u011funu s\u00f6ylemeye gerek var m\u0131? T\u00fcrkiye\u2019nin 1915 konusunda bu denli g\u00fcr\u00fclt\u00fc koparmas\u0131n\u0131n alt\u0131nda bu basit ger\u00e7ek var. \u00d6ld\u00fcrme ve imhadan ba\u011f\u0131ms\u0131z, Ermenilerin mallar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcne yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131n, onlar\u0131 kanunsuz olarak \u201ci\u00e7 etti\u011finin\u201d bilincinde olan devlet, g\u00fcr\u00fclt\u00fc kopartarak ger\u00e7ekli\u011fin \u00fcst\u00fcn\u00fc \u00f6rtmek istiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc 1915\u2019in nas\u0131l adland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z, ortada ciddi bir ay\u0131b\u0131n oldu\u011funun fark\u0131nda. G\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc azaltt\u0131\u011f\u0131 an, Ermenilere gasp edilmi\u015f mallar\u0131n\u0131 ve\/veya kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 vermek zorunda oldu\u011funun bilincinde. T\u00fcm bunlar\u0131n ni\u00e7in ya\u015fand\u0131\u011f\u0131, bir devletin ve toplumun kendisini ni\u00e7in b\u00f6ylesi utan\u0131lacak bir duruma soktu\u011funun elbette bir nedeni, bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 var. Osmanl\u0131 ve onu takip eden Cumhuriyet rejimleri, Hristiyanlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kendi gelece\u011fi i\u00e7in bir tehdit olarak g\u00f6rm\u00fc\u015f ve t\u00fcm siyasetini, Hristiyanlar\u0131n Anadolu\u2019daki izlerinin silinmesi \u00fczerine oturtmu\u015f. Hristiyanlar\u0131n yoklu\u011funu, kendisinin varl\u0131k \u015fart\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyor. Talat Pa\u015fa\u2019n\u0131n, Ermeni varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u201cv\u00fccudunu ortadan kald\u0131rmak\u201d s\u00f6zlerinde en \u00f6zl\u00fc ifadesini bulan bu tutum, t\u00fcm bir Osmanl\u0131 ve Cumhuriyet d\u00f6neminde Ermeni mallar\u0131na y\u00f6nelik izlenen politikan\u0131n ana ruhunu bize verir. Ermenilere y\u00f6nelik \u00e7\u0131kart\u0131lan t\u00fcm kanun ve kararnamelerin \u00f6z\u00fc, onlar\u0131n Anadolu topraklar\u0131ndaki izlerini silmek ve yeniden v\u00fccut bulmalar\u0131n\u0131 engellemeye y\u00f6nelik. Bu hedefe ula\u015fabilmek i\u00e7in, Ermenilerin fiziki olarak imha edilmeleri belki gerekliydi ama yeterli de\u011fildi. Bu fiziksel imha kadar ve belki ondan daha da \u00f6nemli olan, hukuk sisteminin kullan\u0131lmas\u0131d Hukuk, \u00f6zellikle de Emval\u2013i Metruke Kanunlar\u0131, Ermenilerin ekonomik varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rman\u0131n, onlar\u0131n izlerinin Anadolu\u2019dan silinmesinin en \u00f6nemli arac\u0131. Bu anlamda, Cumhuriyet rejiminin, bir halk\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmay\u0131 ama\u00e7layan hukuk sistemi \u00fczerinde y\u00fckseldi\u011fini, bu hukuku i\u00e7selle\u015ftirdi\u011fini s\u00f6ylemek gerekir.<\/p>\n

K\u00fcrt Cemil K\u00f6nne: Bir kurtar\u0131c\u0131n\u0131n hik\u00e2yesi<\/i><\/b><\/p>\n

\n– Soyk\u0131r\u0131m s\u0131ras\u0131nda karara direnen b\u00fcrokratlardan bahsettiniz, fakat onlar, tehcire kar\u015f\u0131 istifa ediyorlar. Direnen ve Ermenileri kurtaran ba\u015fka \u00f6rnekler var m\u0131 Antep\u2019te?<\/b>
\nI. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Birecik\u2019te g\u00f6rev alan K\u00fcrt Cemil K\u00f6nne Bahri isimli bir asker, bu anlamda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynar. Birecik\u2019te ordunun hizmetinde kullan\u0131lmak \u00fczere F\u0131rat\u2019\u0131n \u00f6b\u00fcr yakas\u0131n\u0131 ge\u00e7ilmesini sa\u011flayan sallar\u0131n yap\u0131m\u0131 amac\u0131yla kurulan deniz i\u015fletme at\u00f6lyesinin y\u00f6neticisi olarak g\u00f6rev yapar. K\u00f6nne, Birecik\u2019ten ge\u00e7en Ermeni s\u00fcrg\u00fcnlere elinden gelen yard\u0131m\u0131 yapar. Ermeni s\u00fcrg\u00fcnleri, idare etti\u011fi gemi i\u015fletme at\u00f6lyesinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak \u00fczere i\u015f\u00e7i, usta olarak kaydettirir. Y\u00fczlerce Antepli Ermeni s\u00fcrg\u00fcn\u00fc, bu at\u00f6lyeye i\u015f\u00e7i ve zanaatk\u00e2r olarak al\u0131r ve bu s\u00fcrg\u00fcnlerin F\u0131rat\u2019\u0131n \u00f6b\u00fcr yakas\u0131na ge\u00e7mesini engeller. Antepli s\u00fcrg\u00fcnler, K\u00f6nne sayesinde aileleri ile birlikte F\u0131rat\u2019\u0131n k\u0131y\u0131s\u0131nda \u00e7ad\u0131rlar kurarak ve K\u00f6nne\u2019nin idare etti\u011fi bu at\u00f6lyede \u00e7al\u0131\u015farak, s\u00fcrg\u00fcn edilmekten ve mutlak bir \u00f6l\u00fcmden kurtulurlar. Ayr\u0131ca yoksulluk ve a\u00e7l\u0131k i\u00e7inde olan Ermeni ailelerine K\u0131z\u0131lay ve K\u0131z\u0131lha\u00e7\u2019\u0131n sayesinde g\u0131da, k\u0131yafet, giyecek ve ila\u00e7 da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Ayn\u0131 zamanda, ka\u00e7ak Ermeni askerlerine, k\u00f6lelere, ihtiyarlara, kad\u0131nlara ve yetimlere yard\u0131m eder. K\u00f6nne\u2019yi tarihsel olarak ilgin\u00e7 k\u0131lan olaylardan birisi de kendisinin Antepli bir papaz olan ve A\u011fustos 1915\u2019te Antep\u2019ten ailesi ile birlikte s\u00fcrg\u00fcn edilip, 1916 yaz\u0131nda vefat eden Garabed Gullizian\u2019\u0131n k\u0131z\u0131 olan Dikranuhi ile olan evlili\u011fi. Dikranuhi, Antep\u2019te 1915 A\u011fustos\u2019unun ilk g\u00fcn\u00fc ba\u015flayan Ermeni s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde annesi ve k\u0131z karde\u015fi ile birlikte \u00f6nce Cerablus\u2019a (yeni ad\u0131yla Karkam\u0131\u015f) tehcir edilir. K\u0131z karde\u015fi s\u00fcrg\u00fcn s\u0131ras\u0131ndaki insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 uygulamalara dayanamayarak burada vefat eder. K\u0131z karde\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra annesi ile yaln\u0131z ba\u015f\u0131na kalan Dikranuhi, s\u00fcrg\u00fcn s\u0131ras\u0131nda tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 Cemil K\u00f6nne ile evlenir. Cemil K\u00f6nne, o s\u0131rada Osmanl\u0131 ordusunda m\u00fclaz\u0131mevvel r\u00fctbesinde g\u00f6rev yapmaktad\u0131r. Dikranuhi G\u00fclezya ile Cemil K\u00f6nne\u2019nin evlili\u011finden 2\u2019si k\u0131z 2\u2019si erkek olmak \u00fczere 4 \u00e7ocuklar\u0131 d\u00fcnyaya gelir. Birinci Cihan Harbi bittikten sonra, kocas\u0131 ile birlikte kendi r\u0131zas\u0131yla ve inanc\u0131n\u0131 hi\u00e7bir bi\u00e7imde de\u011fi\u015ftirmeden Halep\u2019e yerle\u015fir ve ge\u00e7 ya\u015f\u0131na kadar orada ya\u015far.<\/p>\n

http:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazi\/10592\/antepe-gazilik-unvani-veren-savas-ermenilerin-geri-donmesini-imknsiz-kilmanin-mucadelesiydi<\/i><\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019nda, bu b\u00fcy\u00fck su\u00e7un i\u015flenmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan mekanizmalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karman\u0131n en \u00f6nemli yollar\u0131ndan biri soyk\u0131r\u0131m\u0131n yerelde nas\u0131l ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmak. Clark \u00dcniversitesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde doktoras\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren \u00dcmit Kurt da bu minvalde \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lardan biri. Kurt\u2019la Tarih Vakf\u0131\u2019nda sundu\u011fu ve ayn\u0131 zamanda doktora tezi konusu olan \u201c1915 Antep\u2019inde Ermeni Tehciri ve Ermeni Mallar\u0131n\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,1,9,71,20,53],"tags":[],"class_list":["post-33529","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ermeni-soykirimi","category-haberler","category-haklarimiz","category-mulakatlar","category-tarih-sayfalari","category-turkiyede-azinliklar"],"yoast_head":"\n\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019nda, bu b\u00fcy\u00fck su\u00e7un i\u015flenmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan mekanizmalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karman\u0131n en \u00f6nemli yollar\u0131ndan biri soyk\u0131r\u0131m\u0131n yerelde nas\u0131l ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmak. Clark \u00dcniversitesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde doktoras\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren \u00dcmit Kurt da bu minvalde \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lardan biri. Kurt\u2019la Tarih Vakf\u0131\u2019nda sundu\u011fu ve ayn\u0131 zamanda doktora tezi konusu olan \u201c1915 Antep\u2019inde Ermeni Tehciri ve Ermeni Mallar\u0131n\u0131n […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-02-14T08:40:48+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019\",\"datePublished\":\"2015-02-14T08:40:48+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529\"},\"wordCount\":3707,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\",\"Haberler\",\"Haklar\u0131m\u0131z\",\"M\u00fclakatlar\",\"Tarih Sayfalar\u0131\",\"T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529\",\"name\":\"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2015-02-14T08:40:48+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33529#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019nda, bu b\u00fcy\u00fck su\u00e7un i\u015flenmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan mekanizmalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karman\u0131n en \u00f6nemli yollar\u0131ndan biri soyk\u0131r\u0131m\u0131n yerelde nas\u0131l ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmak. Clark \u00dcniversitesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde doktoras\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren \u00dcmit Kurt da bu minvalde \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lardan biri. Kurt\u2019la Tarih Vakf\u0131\u2019nda sundu\u011fu ve ayn\u0131 zamanda doktora tezi konusu olan \u201c1915 Antep\u2019inde Ermeni Tehciri ve Ermeni Mallar\u0131n\u0131n […]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2015-02-14T08:40:48+00:00","author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"18 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019","datePublished":"2015-02-14T08:40:48+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529"},"wordCount":3707,"commentCount":0,"articleSection":["Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131","Haberler","Haklar\u0131m\u0131z","M\u00fclakatlar","Tarih Sayfalar\u0131","T\u00fcrkiye\u2019de Az\u0131nl\u0131klar"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529","name":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"datePublished":"2015-02-14T08:40:48+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33529#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u2018Antep\u2019e Gazilik unvan\u0131 veren sava\u015f, Ermenilerin geri d\u00f6nmesini imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lman\u0131n m\u00fccadelesiydi\u2019"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33529","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33529"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33529\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33531,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33529\/revisions\/33531"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33529"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}