{"id":33363,"date":"2015-02-05T03:04:38","date_gmt":"2015-02-05T08:04:38","guid":{"rendered":"http:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363"},"modified":"2015-02-05T03:04:38","modified_gmt":"2015-02-05T08:04:38","slug":"1915-kurtler-acisindan-daha-temel-ve-kurucu-bir-yere-sahip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363","title":{"rendered":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><b><i><a href=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/?attachment_id=33364\" rel=\"attachment wp-att-33364\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-33364\" alt=\"Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve Adnan \u00c7elik\" src=\"http:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/Nam\u0131k-Kemal-Din\u00e7-ve-Adnan-\u00c7elik-300x174.jpg\" width=\"300\" height=\"174\" srcset=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/02\/Nam\u0131k-Kemal-Din\u00e7-ve-Adnan-\u00c7elik-300x174.jpg 300w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/02\/Nam\u0131k-Kemal-Din\u00e7-ve-Adnan-\u00c7elik-600x349.jpg 600w, https:\/\/akunq.net\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2015\/02\/Nam\u0131k-Kemal-Din\u00e7-ve-Adnan-\u00c7elik.jpg 687w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu, Diyarbak\u0131r ve civar\u0131ndaki K\u00fcrtlerle 1915\u2019e dair s\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapan Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve Adnan \u00c7elik\u2019le konu\u015ftu. <\/i><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>EMRE CAN DA\u011eLIO\u011eLU<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hrant Dink Vakf\u0131 taraf\u0131ndan verilen \u2018Tarih ve Haf\u0131za Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131\u2019 te\u015fvik \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc alan \u00e7al\u0131\u015fmalardan biri de Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ile Adnan \u00c7elik\u2019in birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u201cY\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah, K\u00fcrtlerin 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131&#8217;na Dair S\u00f6zl\u00fc Tarih Anlat\u0131lar\u0131nda Sembolik Y\u00fczle\u015fme ve Vicdan Hik\u00e2yeleri\u201d. Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019n\u0131n \u00f6zellikle K\u00fcrtler aras\u0131nda daha \u00e7ok konu\u015fuldu\u011fu bu ortamda, s\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n d\u00f6neme ait aktar\u0131lan haf\u0131zay\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemi b\u00fcy\u00fck. B\u00f6ylesi \u00f6nemli bir \u00e7al\u0131\u015fmaya imza atan, IMC TV\u2019de Dirok program\u0131n\u0131 haz\u0131rlayan ve sunan tarih\u00e7i Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve tarih doktoras\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren Adnan \u00c7elik\u2019le konu\u015ftuk.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Klasik bir soruyla ba\u015flayay\u0131m, bu \u00e7al\u0131\u015fma nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kt\u0131?<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Nam\u0131k Kemal Din\u00e7:<\/strong> Hrant Dink Vakf\u0131 taraf\u0131ndan \u201cTarih ve Haf\u0131za Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131\u201d te\u015fvik \u00f6d\u00fcl\u00fcne lay\u0131k g\u00f6r\u00fclen bu \u00e7al\u0131\u015fmaya, asl\u0131nda \u0130smail Be\u015fik\u00e7i Vakf\u0131 b\u00fcnyesinde Ekim 2013 tarihinde ba\u015flad\u0131k. Bu \u00e7al\u0131\u015fma, bir y\u0131l i\u00e7erisinde tamamlanacak olan \u201c1915-Diyarbekir ve K\u00fcrtler\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 ara\u015ft\u0131rma projesinin belki de k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ya da bir yan ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. \u0130smail Be\u015fik\u00e7i Vakf\u0131 b\u00fcnyesinde y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u201c1915-Diyarbekir ve K\u00fcrtler\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 proje, Hollanda Konsoloslu\u011fu-Matra Program\u0131, A\u00e7\u0131k Toplum Vakf\u0131 ve Global Dialogue taraf\u0131ndan destekleniyor. \u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yakla\u015f\u0131k yedi ayd\u0131r s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bu projenin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f hik\u00e2yesi; her sahici \u015fey gibi, toplumsal ihtiyac\u0131n kendisini yak\u0131c\u0131 bir \u015fekilde hissettirmesi, derinlerde akan bir suyun y\u00fczeye \u00e7\u0131kma aray\u0131\u015f\u0131, belki de f\u0131s\u0131lt\u0131yla s\u00f6ylenen ve yaratt\u0131\u011f\u0131 u\u011fultuyla, yank\u0131yla herkesin duymaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 bir konu\u015fman\u0131n kamusal alana \u00e7\u0131kma vaktinin gelmesiyle alakaland\u0131r\u0131labilir. Biraz daha a\u00e7\u0131k ifade etmek gerekirse, son y\u0131llarda, belki 5-10 y\u0131ll\u0131k bir zamandan beri, K\u00fcrtler aras\u0131nda Ermeni meselesi daha yo\u011fun konu\u015fulmaya ba\u015fland\u0131. \u201cNeden konu\u015fulmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131\u201d ayr\u0131 bir tart\u0131\u015fma konusu. Onu bir kenara b\u0131rakarak, \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ifade etmek gerekir ki, T\u00fcrkiye\u2019nin di\u011fer yerlerinden farkl\u0131 olarak, K\u00fcrtler aras\u0131nda 1915 \u00e7ok daha a\u00e7\u0131k, g\u00fcr bir sesle ve genellikle empati yaparak dile getirilmektedir. Ki\u015fisel olarak da, gitti\u011fimiz her yerde, sohbetlerde, hatta okudu\u011fumuz K\u00fcrt romanlar\u0131nda, \u00f6yk\u00fclerinde, an\u0131lar\u0131nda Ermenilere dair hik\u00e2yelerle kar\u015f\u0131la\u015fmak, anlat\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015fmak bizi \u015f\u00f6yle bir tespit yapmaya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc: K\u00fcrtler bu konuda konu\u015fmak istiyor, anlatmak istedikleri \u00e7ok \u015fey var. Biz de bu tespit \u00fczerinden, ona terc\u00fcman olmaya, yapabilirsek yeni bir mecra a\u00e7maya giri\u015ftik.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Hangi b\u00f6lgeden insanlarla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcn\u00fcz? \u00a0<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>NKD<\/strong>: Projenin ara\u015ft\u0131rma alan\u0131n\u0131, Diyarbak\u0131r ve civar\u0131 olarak belirledik. Asl\u0131nda Diyarbak\u0131r ve civar\u0131 diye tarif etmemiz baz\u0131 tarihsel s\u0131k\u0131nt\u0131larla alakal\u0131. Bug\u00fcn\u00fcn Diyarbak\u0131r il s\u0131n\u0131rlar\u0131 ile 1915\u2019in Diyarbekir vilayetinin s\u0131n\u0131rlar\u0131 \u00f6rt\u00fc\u015fm\u00fcyor. Tabii bunu \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir sorun olarak addetti\u011fimizi s\u00f6yleyemem, biraz teknik bir mesele. Ara\u015ft\u0131rma alan\u0131n\u0131 Diyarbak\u0131r olarak belirlememizin temel nedenleri, co\u011frafi ve stratejik olarak Diyarbekir\u2019in 1915\u2019de de \u00f6ncesinde de Osmanl\u0131 devleti i\u00e7in hep merkezi bir \u00f6neme haiz olmas\u0131, d\u00f6nemin Diyarbekir valisi Dr. Re\u015fit\u2019in soyk\u0131r\u0131m\u0131n organizasyonu ve icras\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynamas\u0131, tehcire tabi tutulan Ermeni kafilelerinin ge\u00e7i\u015f g\u00fczerg\u00e2h\u0131nda olmas\u0131 gibi tarihsel nedenlerin yan\u0131nda; bug\u00fcn\u00fcn Amed\u2019inin (Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n\u0131n) K\u00fcrt siyasi hareketinin en g\u00fc\u00e7l\u00fc merkezlerinden biri olmas\u0131 ve yo\u011fun bir politizasyon ya\u015fanan Amed\u2019de, halk\u0131n 1915\u2019i anlatmak konusunda daha cesaretli ve istek sahibi olmas\u0131.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Nerelere gittiniz ve ka\u00e7 ki\u015fiyle g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcn\u00fcz?<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>NKD: <\/strong>Bu kapsamda Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn il\u00e7elerine gittik, buralarda insanlarla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fck. Toplamda 60 ki\u015fiyle derinlemesine, s\u00f6zl\u00fc tarih y\u00f6ntemine dayal\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapt\u0131k. G\u00f6r\u00fc\u015fmelerin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 K\u00fcrt\u00e7e\u2019nin Kurmanc\u00ee ve Zazak\u00ee (Kirmanck\u00ee) leh\u00e7elerinde ve T\u00fcrk\u00e7e yap\u0131ld\u0131. G\u00f6r\u00fc\u015fmenin hangi dilde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi hususunun \u00f6zellikle s\u00f6zl\u00fc tarih ve haf\u0131za \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda son derece \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc insanlar\u0131n kendi ana dillerindeki s\u00f6zc\u00fcklerin, deyi\u015f ve ifadelerin onlar\u0131n ge\u00e7mi\u015fe dair haf\u0131zalar\u0131n\u0131 kurma bi\u00e7imlerini etkileyen \u00e7ok \u00f6nemli bir unsur oldu\u011funu g\u00f6zlemledik. \u00d6rne\u011fin, 1915\u2019te ya\u015fananlar\u0131n K\u00fcrt\u00e7e dilinde ne t\u00fcr kavramlarla ifade edildi\u011fi, ayn\u0131 zamanda bize o d\u00f6nemde ya\u015fananlara dair de \u00e7ok \u00f6nemli ipu\u00e7lar\u0131 verebiliyor. G\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ki\u015filerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu 40 ya\u015f ve \u00fczeri kimselerdi. Bunlar\u0131n i\u00e7erisinde ya\u015f\u0131 seksene dayanm\u0131\u015f teyzeler oldu\u011fu gibi, ya\u015f\u0131 y\u00fcz\u00fc a\u015fm\u0131\u015f, bir asr\u0131 devirmi\u015f birka\u00e7 ki\u015fi de var. Bu arada k\u0131rk ya\u015f alt\u0131 baz\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler de yapt\u0131k ki, ku\u015faklararas\u0131 aktar\u0131m\u0131n ne \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapma imk\u00e2n\u0131m\u0131z olsun istedik. Elbette yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z hi\u00e7bir g\u00f6r\u00fc\u015fmede 1915\u2019e bizzat tan\u0131k olmu\u015f, ya\u015fam\u0131\u015f insanlar yoktu. G\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ki\u015filer ikinci ku\u015fak, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ku\u015fak, hatta d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc ku\u015faktan insanlard\u0131. Ama her birisinin anlatacak \u00e7ok\u00e7a hik\u00e2yesi vard\u0131. Ayr\u0131ca Ermeniler ve 1915&#8217;e dair anlat\u0131lar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 mek\u00e2nsal bir haf\u0131za ve hat\u0131rlama \u00fczerinden i\u015fledi\u011fi i\u00e7in g\u00f6r\u00fc\u015fmecilerin bahsettikleri olay yerleri, Ermenilerin toplu \u00f6ld\u00fcr\u00fclme mek\u00e2nlar\u0131, Ermenilerden arta kalan kilise, bah\u00e7e, ba\u011f vb yerlerin g\u00f6r\u00fc\u015fmeciler e\u015fli\u011finde ziyaret edilmesine \u00f6zel bir \u00f6nem verdik.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131 gibi uzak ge\u00e7mi\u015fe ait bir su\u00e7a dair s\u00f6zl\u00fc tarihin nas\u0131l bir \u00f6nemi var?<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>NKD<\/strong>: S\u00f6zl\u00fc tarih bildi\u011fimiz resmi tarih yaz\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ok d\u0131\u015f\u0131nda kalm\u0131\u015f, sessizle\u015ftirilmi\u015f, \u00f6tekile\u015ftirilmi\u015f, d\u0131\u015flanm\u0131\u015f ve kamusal alana \u00e7\u0131kamayanlar\u0131n sesi olmay\u0131 hedefleyen yatay ve demokratik bir tarih anlay\u0131\u015f\u0131na dayan\u0131yor. Bu ba\u011flamda, 1915\u2019in \u00f6zellikle T\u00fcrkiye tarih yaz\u0131m\u0131nda ya \u00e7arp\u0131t\u0131larak ya da es ge\u00e7ilerek anlat\u0131lmas\u0131, mevcut yaz\u0131l\u0131 kaynaklar\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve bu d\u00f6neme dair hakikat talebinin hen\u00fcz kar\u015f\u0131l\u0131k bulmamas\u0131 gibi ger\u00e7ekler, bu mesele \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnme ve s\u00f6z s\u00f6yleme noktas\u0131nda s\u00f6zl\u00fc tarihe ba\u015fvurmam\u0131z\u0131 zorunlu k\u0131l\u0131yor. S\u00f6zl\u00fc tarihin olanaklar\u0131n\u0131 kullanarak insanlar\u0131n ge\u00e7mi\u015fe dair haf\u0131zalar\u0131na ba\u015fvurmak ve \u00fczerinden neredeyse y\u00fcz y\u0131l ge\u00e7mesine ra\u011fmen h\u00e2l\u00e2 bir tabu niteli\u011fi ta\u015f\u0131yan 1915\u2019in insanlar\u0131n g\u00fcndelik hayat\u0131nda nas\u0131l bir yer etti\u011fine bakmak, bize ge\u00e7mi\u015fle y\u00fczle\u015fme ve adaletin tesisi gibi konularda son derece \u00f6nemli imk\u00e2nlar sunuyor.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>\u00c7al\u0131\u015fman\u0131z\u0131n ismi neden \u2018 Y\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah\u2019? <\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Adnan \u00c7elik:<\/strong> \u201cY\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah\u201d deyi\u015fi, K\u00fcrtlerin g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131nda s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131lan bir tabir. Ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fanan bir haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n \u00fczerinden y\u00fcz y\u0131l ge\u00e7meden vebalinin kalkmayaca\u011f\u0131n\u0131, o haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnahtan kurtulamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade eder. Bu deyi\u015f, daha \u00e7ok 1915\u2019te Ermenilere y\u00f6nelik katliamlara i\u015ftirak eden K\u00fcrt faillerinin hem su\u00e7lulu\u011funu hem de bu su\u00e7lulukla y\u00fczle\u015filmemesini vurgular.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Ara\u015ft\u0131rman\u0131n isminde \u2018sembolik\u2019 y\u00fczle\u015fme ve vicdan hik\u00e2yelerinden bahsediliyor. Neden sembolik?<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>A\u00c7:<\/strong> Sembolik bir y\u00fczle\u015fmeden bahsediyoruz, \u00e7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye devleti a\u00e7\u0131s\u0131ndan hi\u00e7bir zaman ger\u00e7ek bir y\u00fczle\u015fme, hesapla\u015fma, faillerin yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 ve hesap soruldu\u011fu bir s\u00fcre\u00e7 ya\u015fanmad\u0131. \u00a0Ayn\u0131 \u015fekilde, K\u00fcrtler i\u00e7erisinde de bunun siyaseten ciddi bir hesapla\u015fmas\u0131, sorgulanmas\u0131 g\u00fcndeme gelmedi; fakat bu olay, K\u00fcrt toplumunda \u00f6ylesine derin bir etki yaratm\u0131\u015ft\u0131 ki, bu haf\u0131zadan ka\u00e7mas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131. \u0130\u015fte bu y\u00fczden, K\u00fcrtlerin 1915&#8217;e dair olduk\u00e7a canl\u0131 ve par\u00e7al\u0131 bir haf\u0131zas\u0131 ve bu haf\u0131zay\u0131 olu\u015fturan zengin \u00f6\u011feler var. Olay, mek\u00e2n ve ki\u015filer etraf\u0131nda \u00f6r\u00fclen anlat\u0131larda \u00f6ne \u00e7\u0131kan boyutlardan birisi de g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde s\u0131kl\u0131kla dile getirilen y\u00fczle\u015fme ve vicdan hik\u00e2yeleriydi. K\u00fcrtlerin soyk\u0131r\u0131mdaki rollerini de a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karan bu hik\u00e2yeler; asl\u0131nda soyk\u0131r\u0131m sonras\u0131 s\u00fcre\u00e7te, soyk\u0131r\u0131ma kat\u0131lan veya tan\u0131kl\u0131k eden K\u00fcrtlerin ya\u015fad\u0131klar\u0131 travmalarla ba\u015f etmelerini sa\u011flayan sembolik bir y\u00fczle\u015fmeyi de i\u00e7eriyorlard\u0131. Bunlar soyk\u0131r\u0131ma i\u015ftirak etti\u011fi ya da destek oldu\u011fu i\u00e7in \u201coca\u011f\u0131 s\u00f6nen\u201d, \u201cb\u00fct\u00fcn i\u015fleri ters giden\u201d, \u201cba\u015f\u0131na t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc i\u015fler gelen\u201d ve bu y\u00fczden \u201chakk\u0131n yerini buldu\u011fu\u201d s\u00f6ylemini i\u00e7eren hik\u00e2yelerdi. Hik\u00e2yelerin somut failleri ve ma\u011fdurlar\u0131, bize 1915&#8217;te Diyarbekir b\u00f6lgesinde ger\u00e7ekle\u015fen trajediler konusunda son derece zengin veriler sundu. Hik\u00e2yelerde dile gelen \u015fiddet pratikleri de bize 1915&#8217;teki \u015fiddet alan\u0131n\u0131n ne kadar geni\u015f ve de\u011fi\u015fik akt\u00f6rlerle i\u015fledi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>K\u00fcrtlerin Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019ndaki rol\u00fc giderek daha fazla tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. S\u00f6zl\u00fc tarihte bu anlamda nas\u0131l bir tablo \u00f6n\u00fcm\u00fcze \u00e7\u0131k\u0131yor? <\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>A\u00c7:<\/strong> S\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 bize ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ku\u015fa\u011f\u0131n a\u011fz\u0131ndan da olsa haf\u0131zadan dam\u0131t\u0131lm\u0131\u015f baz\u0131 tarihsel hakikatlere dair k\u0131r\u0131nt\u0131lar sunuyor ve bu a\u00e7\u0131dan ger\u00e7ekten \u00f6nemli bir kap\u0131y\u0131 aral\u0131yor. Fakat sahada dinledi\u011fimiz anlat\u0131lar, bize ayn\u0131 zamanda ortaya \u00e7\u0131kan baz\u0131 temel olgular\u0131n yerine oturtulmas\u0131 i\u00e7in de ciddi anlamda daha farkl\u0131 tarihsel ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmalar\u0131yla bu olgular\u0131 destekleme, do\u011frulama, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma zorunlulu\u011funu getiriyor. Yani tek ba\u015f\u0131na sahada s\u00f6zl\u00fc tarih y\u00f6ntemi ile derledi\u011fimiz bilgiler \u00fczerinden K\u00fcrtlerin Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\u2019ndaki rol\u00fcn\u00fc net olarak tan\u0131mlamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bunun yan\u0131nda, sahada son derece \u00f6nemli ve ayn\u0131 zamanda tarih ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na da b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sunacak verilere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 da s\u00f6yleyebiliriz. Mesela, \u00f6zellikle 1915\u2019te ne oldu\u011fu, neler ya\u015fand\u0131\u011f\u0131, nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi, nerelerde oldu\u011fu gibi ba\u015fl\u0131klar i\u00e7in K\u00fcrt\u00e7e kullan\u0131lan kavram, tan\u0131m ve ifadeler bize olduk\u00e7a \u00f6nemli bilgiler sunuyor. \u00d6rne\u011fin Kurmanc\u00ee ve Zazak\u00ee dillerinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde, K\u00fcrt diline \u00f6zg\u00fc dikkat \u00e7ekici dilsel ifadeler, deyimler ve 1915\u2019i belirten de\u011fi\u015fik kavramlar dile getirildi. Bu da s\u00f6zl\u00fc tarih g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde g\u00f6r\u00fc\u015fmecilerin kendilerini ana dilleri ile ifade etmenin son derece kritik bir \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir kez daha g\u00f6sterdi. \u00d6rne\u011fin g\u00f6r\u00fc\u015fmeciler 1915&#8217;te ya\u015fananlar\u0131 ifade etmek i\u00e7in <em>&#8216;firx\u00fbn\u00ea Armen\u00eeyan&#8217;, &#8216;xirx\u00fbna fillehan&#8217;, &#8216;terqa filla&#8217;, &#8216;dema bir\u00eena fillehan&#8217;, &#8216;qefle&#8217;, &#8216;fermana fillehan&#8217;, &#8216;qirkirina fillehan&#8217; <\/em>gibi ifadeler kulland\u0131lar. Bu ifadelerin tamam\u0131 asl\u0131nda 1915&#8217;te ya\u015fananlar\u0131n korkun\u00e7 bir \u015fiddet prati\u011fi oldu\u011funu apa\u00e7\u0131k g\u00f6steriyor. <em>&#8216;Yok etmek&#8217;, &#8216;s\u00fcrg\u00fcn etmek&#8217;, &#8216;kesme d\u00f6nemi&#8217;, &#8216;k\u00f6k\u00fcn\u00fc kurutmak&#8217; <\/em>gibi anlamlar i\u00e7eren bu zengin \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131ml\u0131 ifadelerin tamam\u0131 Ermenilere y\u00f6nelik ger\u00e7ekle\u015fen bir faillik kipi \u00fczerinden dile gelmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>NKD:<\/strong> Bu kavramlardan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere dinledi\u011fimiz hik\u00e2yelerde \u00e7ok bask\u0131n bir \u015fiddet anlat\u0131s\u0131 vard\u0131 ve bu \u00e7\u0131plak \u015fiddet hik\u00e2yeleri, hep faili de betimleyen bir i\u00e7erikle dile geliyordu. Bunun yan\u0131nda \u00e7ok yayg\u0131n olmasa da baz\u0131 kurtarma hik\u00e2yeleri de dinledik. Tabii bu kurtarma hik\u00e2yelerinin motivasyonlar\u0131 farkl\u0131l\u0131klar ta\u015f\u0131yor. Hayatta kalan Ermenilerin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n kad\u0131n veya k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131ndan olu\u015fmas\u0131, dikkat \u00e7eken hususlardan birisi. Yine \u00e7ok ilgin\u00e7 bir \u015fekilde, hayatta kalan \u00e7ocuk ve kad\u0131nlar\u0131n daha \u00e7ok s\u0131n\u0131f itibariyle zengin ve \u00fcst kesimlerden geldi\u011fini ve ayr\u0131ca hayatta kalan erkeklerin ise b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n zanaatk\u00e2r kesiminden olu\u015ftu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Bu tablo, bize g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde dile getirilen kurtarma hik\u00e2yelerine daha ihtiyatl\u0131 yakla\u015fmam\u0131z gerekti\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\">\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>Ara\u015ft\u0131rman\u0131z ba\u011flam\u0131nda, K\u00fcrt siyasi hareketinin Soyk\u0131r\u0131m konusundaki tutumuyla taban\u0131n\u0131n \u00f6rt\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnebilir miyiz?<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>NKD:<\/strong> \u00d6ncelikle \u015fu tespitle ba\u015flayabiliriz: K\u00fcrt hareketi ile taban\u0131 aras\u0131nda \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc ve dinamik bir etkile\u015fim ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u00f6\u011frenme ili\u015fkisi var. K\u00fcrt hareketi\u2019nin en karakteristik \u00f6zelliklerinden birisi, taban\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde mobilize edebilme kapasitesinin yan\u0131 s\u0131ra tabanla kurdu\u011fu ili\u015fki a\u011flar\u0131 \u00fczerinden ondan \u00f6\u011frenmeyi de bilmesi. Bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimde, K\u00fcrt hareketi, sosyalizmin enternasyonalizm ilkesine ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinden, halklar aras\u0131nda ayr\u0131m yapmama ve \u00f6zg\u00fcr birliktelik ilkesine ba\u011fl\u0131 bir perspektifi savunmaktad\u0131r. K\u00fcrt hareketi, bu genel ilke do\u011frultusunda Ermeni halk\u0131n\u0131n mazlumiyetini ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 zulm\u00fc de soyk\u0131r\u0131m olarak tan\u0131mlamakta da hi\u00e7 beis g\u00f6rm\u00fcyor. Bu anlamda da, T\u00fcrkiye siyaseti i\u00e7erisinde de olduk\u00e7a ileri bir yerde. Fakat bu genel ilke \u00fczerinden 1915\u2019e yakla\u015fmak, K\u00fcrt hareketi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir yetersizli\u011fi de ifade ediyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc K\u00fcrt ve K\u00fcrdistan meselesini tarihselle\u015ftirirken bile, 1915\u2019e yeterince yer vermiyor ve bu meselenin K\u00fcrdistan\u2019da ve K\u00fcrt toplumunda yaratt\u0131\u011f\u0131 etkiler \u00fczerine analitik bir \u015fekilde e\u011filemiyor. Oysa 1915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip. Ve bir milatt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Asl\u0131nda bir yandan, 1915\u2019te Ermeni halk\u0131na y\u00f6nelik ger\u00e7ekle\u015ftirilen katliamlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda duran bu s\u00f6ylem, taban\u0131n bu meseleye dair daha rahat konu\u015fmas\u0131n\u0131, \u00f6nceki ku\u015faklardan aktar\u0131lan kolektif haf\u0131zay\u0131 kamusal alana ta\u015f\u0131rmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Fakat bu ge\u00e7mi\u015fe dair canl\u0131 haf\u0131zan\u0131n i\u00e7erdi\u011fi hakikatleri bir politikaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme noktas\u0131nda K\u00fcrt hareketi eksik kal\u0131yor. Bu noktada diyebiliriz ki, K\u00fcrt hareketi \u015fimdiye kadar bir\u00e7ok alanda yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, bu konuda da tabandan \u00f6\u011frenmesini bildi\u011fi s\u00fcrece daha etkili bir pozisyon alacakt\u0131r. Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z alan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda \u015funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6rd\u00fck ki, K\u00fcrtler aras\u0131nda 1915\u2019e dair \u00e7ok canl\u0131 bir haf\u0131za var ve bu haf\u0131za, bize o d\u00f6nemde ne olup bitti\u011fine dair \u00e7ok \u00f6nemli bilgiler sunuyor. Bu toplumsal haf\u0131zaya daha fazla kulak vermek, hem K\u00fcrtler i\u00e7in hem de Ermeni meselesinin hakikatlerinin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131nda yol g\u00f6sterici olacakt\u0131r ve bu da ge\u00e7mi\u015fle y\u00fczle\u015fmenin olanaklar\u0131n\u0131 art\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><i>misakmanusyan@gmail.com<\/i><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b><i>http:\/\/www.agos.com.tr\/tr\/yazi\/6994\/1915-kurtler-acisindan-daha-temel-ve-kurucu-bir-yere-sahip<\/i><\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu, Diyarbak\u0131r ve civar\u0131ndaki K\u00fcrtlerle 1915\u2019e dair s\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapan Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve Adnan \u00c7elik\u2019le konu\u015ftu. EMRE CAN DA\u011eLIO\u011eLU Hrant Dink Vakf\u0131 taraf\u0131ndan verilen \u2018Tarih ve Haf\u0131za Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131\u2019 te\u015fvik \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc alan \u00e7al\u0131\u015fmalardan biri de Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ile Adnan \u00c7elik\u2019in birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u201cY\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah, K\u00fcrtlerin 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131&#8217;na Dair S\u00f6zl\u00fc Tarih [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,1,54,71],"tags":[],"class_list":["post-33363","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ermeni-soykirimi","category-haberler","category-kitaplar-elestiriler","category-mulakatlar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu, Diyarbak\u0131r ve civar\u0131ndaki K\u00fcrtlerle 1915\u2019e dair s\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapan Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve Adnan \u00c7elik\u2019le konu\u015ftu. EMRE CAN DA\u011eLIO\u011eLU Hrant Dink Vakf\u0131 taraf\u0131ndan verilen \u2018Tarih ve Haf\u0131za Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131\u2019 te\u015fvik \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc alan \u00e7al\u0131\u015fmalardan biri de Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ile Adnan \u00c7elik\u2019in birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u201cY\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah, K\u00fcrtlerin 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131&#8217;na Dair S\u00f6zl\u00fc Tarih [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-02-05T08:04:38+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"headline\":\"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019\",\"datePublished\":\"2015-02-05T08:04:38+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363\"},\"wordCount\":2602,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131\",\"Haberler\",\"Kitaplar-Ele\u015ftiriler\",\"M\u00fclakatlar\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363\",\"name\":\"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2015-02-05T08:04:38+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?p=33363#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/akunq.net\\\/tr\\\/?author=7\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","og_description":"Emre Can Da\u011fl\u0131o\u011flu, Diyarbak\u0131r ve civar\u0131ndaki K\u00fcrtlerle 1915\u2019e dair s\u00f6zl\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapan Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ve Adnan \u00c7elik\u2019le konu\u015ftu. EMRE CAN DA\u011eLIO\u011eLU Hrant Dink Vakf\u0131 taraf\u0131ndan verilen \u2018Tarih ve Haf\u0131za Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131\u2019 te\u015fvik \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc alan \u00e7al\u0131\u015fmalardan biri de Nam\u0131k Kemal Din\u00e7 ile Adnan \u00c7elik\u2019in birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u201cY\u00fczy\u0131ll\u0131k Ah, K\u00fcrtlerin 1915 Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131&#8217;na Dair S\u00f6zl\u00fc Tarih [&hellip;]","og_url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363","og_site_name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","article_published_time":"2015-02-05T08:04:38+00:00","author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"13 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"headline":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019","datePublished":"2015-02-05T08:04:38+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363"},"wordCount":2602,"commentCount":0,"articleSection":["Ermeni Soyk\u0131r\u0131m\u0131","Haberler","Kitaplar-Ele\u015ftiriler","M\u00fclakatlar"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363","name":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019 - Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website"},"datePublished":"2015-02-05T08:04:38+00:00","author":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?p=33363#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/akunq.net\/tr"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u20181915, K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha temel ve kurucu bir yere sahip\u2019"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/","name":"Bati Ermenistan Ve Bati Ermenileri Sorunlari Ara\u015ftirmalar Merkezi","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/akunq.net\/tr\/#\/schema\/person\/096f1d38a12cce57fb855b485ed24c9e","name":"admin","url":"https:\/\/akunq.net\/tr\/?author=7"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33363","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33363"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33363\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33365,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33363\/revisions\/33365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akunq.net\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}