Kocaeli’de bir dönem Protestan Ermeni kilisesi ve okulu olarak kullanılan tarihi bina, 1921’de ilkokula dönüştürüldü. Yıllar içinde farklı amaçlarla hizmet veren yapının geçmişi ise dikkat çekiyor.
İzmit’in Kozluk Mahallesi’ndeki tarihi yapı, kentin eğitim ve kültür geçmişine ışık tutuyor. Geçmişte Protestan Ermeni Kilisesi ve erkek okuluyla bağlantılı olduğu belirtilen bina, 1921’de yapılan tadilatların ardından Yukarıpazar İlkokulu olarak kullanılmaya başlandı. 1997’de sekiz yıllık zorunlu eğitime geçilmesiyle yetersiz kalan yapı, 2001’den itibaren Rehberlik ve Araştırma Merkezi olarak hizmet vermeye başladı.
Bir zamanlar kilise ve okul olarak kullanıldı
İzmit’in Kozluk Mahallesi’ndeki Kapanca Sokak’ta bulunan yapının eski bir kilise binası olduğu biliniyor. Binanın Protestan Ermeni Kilisesi ve erkek okulu olarak kullanılmış olabileceği değerlendiriliyor. Eski bir fotoğrafta da yapı, Protestan Kilisesi olarak gösteriliyor.
1911’de yeniden inşa edilmesi planlandı
1911 tarihli bir belge, İzmit’te yeniden inşa edilmesi planlanan Protestan Ermeni Kilisesi, erkek okulu, kız okulu ve vaiz ikametgâhıyla ilgili bilgiler içeriyor. Belgede, mevcut kilise binasının harap durumda olduğu ve yeni yapıların inşası için izin verildiği aktarılıyor. Projelerle mevcut binanın tasarım özelliklerinin benzerlik göstermesi, yapının Protestan Ermeni Kilisesi ve erkek okulu olarak kullanılmış olabileceği ihtimalini güçlendiriyor.
1921’de ilkokula dönüştürüldü
Bina, 1921 yılında yapılan çeşitli tadilatların ardından Yukarıpazar (İstiklal) İlkokulu olarak hizmet vermeye başladı. Okulun adı daha sonra İstiklal İlkokulu olarak anıldı. Böylece yapı, kentin eğitim tarihinde yeni bir işlev kazandı.
1960’ta öğrenciler başka okula taşındı
Yukarıpazar İlkokulu için 1959 yılında yeniden yapım ihalesine çıkıldı. 8 Nisan 1960’ta öğrenciler Bahçecik Okulu’na aktarıldı. Yeniden yapım sürecinde kalan malzemelerin tamirat işi, 1961 yılında 99 bin 476 lira bedelle müteahhit İsmail Özdemir’e verildi.
2001’den itibaren farklı bir görev üstlendi
18 Ağustos 1997’de sekiz yıllık zorunlu eğitime geçilmesiyle bina yetersiz kaldı. 2001 yılından itibaren Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı Rehberlik ve Araştırma Merkezi olarak kullanılmaya başlandı. Böylece geçmişte kilise ve okul olarak kullanılan yapı, eğitim kurumlarına rehberlik ve psikolojik danışma hizmeti sunan bir merkeze dönüştü.
Planlanan tüm yapılar inşa edildi mi?
Dönemin planlarında kız okulu ve vaiz ikametgâhı olarak tasarlanan yapılar da yer alıyor. Ancak bu yapıların gerçekten inşa edilip edilmediği kesin olarak bilinmiyor. Tarihi binanın farklı dönemlerdeki kullanımı ise İzmit’in geçmişten bugüne uzanan eğitim ve kültür tarihine dair dikkat çekici bir kesit sunuyor.
(Kaynak: Kocaeli Ansiklopedisi)
Leave a Reply