“Halı skandalı”- İspanyol Müzesi Ermeni “Kartal halısını” Azerbaycan’a mal etti

İspanya’daki Alhambra Müzesi’nin sergi malzemelerinden birinin etrafında gerçek bir skandal başladı. Müze, Ermeni halısını Azerbaycan halısı olarak sundu. Kültür kurumunun yönetimi, ziyaretçilerin ve sosyal ağların kullanıcılarının şikayetlerine yanıt verdi.

Son zamanlarda, sosyal ağlarda İspanya’daki Elhamra Müzesi’nin sergilerinden birinde yer alan bir halı fotoğrafı yayınlandı. Halının 19’uncu yüzyıla ait olduğunu tanıtıldı .

Halı fotoğrafını açıklamasında “Karabağ (Azerbaycan), 19. yüzyıl” ifadesi yer alıyordu. Bu fotoğraf birkaç gün önce Facebook’ta Rosa Fender adlı bir kullanıcı tarafından paylaşılmıştı.

Aynı zamanda, Elhamra Müzesi’nin resmi kataloğunda bu halı Kafkasya halısı olarak tanıtılıyordu.

16 Şubat tarihli bir paylaşımda ise “Şu Kafkas halısı hakkında ne düşünüyorsunuz?”, “Koleksiyonerler buna ‘kartal halısı’ diyor halbuki görüntüler yabani kuşlardan çok çiçeklere benziyor.”

Sergideki halının tipik Ermeni halısı olduğunu fark eden ziyaretçiler bu duruma ciddi bir şekilde öfkelendiler.

Bu bağlamda ‘Sputnik Ermenice’ haber ajansı, Ermeni halıları ve nakışları konusunda uzman etnograf Tatev Muradyan ile görüştü. Ona göre halı gerçekten Ermeni külürünü temsil ediyor ve Artsakh’ta Jraberd köyündeki kartal halılarındandır.

Ortadaki büyük haç, birçok ışının yayıldığı ve bir kartalı andıran bir görüntü oluşturan bu halı türünün özelliğdir.

Tatev Muradyan açıklamada bulunarak “Sanat eleştirmeni ve müzisyen Vahram Tatikyan halıları araştırmak için çok uğraştı. 1975-78 yıllarında Artsakh’ın bütün köylerini gezdi ve halıların fotoğraflarını çekti.Bütün bu eserler kitabında sunulmaktadır” dedi.

Uzmanlar, “Artsvagorg’un” (Kartal halısı)  kökenini Artsakh, özellikle de Şuşi’n, Jraberd “Çalaberd” köyü ile ilişkilendiriyor.

17. yüzyıla ait “Kartal Halı” tipi Ermeni halıları, New York Metropolitan Museum of Art’ta ve Londra’daki bireysel koleksiyonlarda korunmaktadır.

Barselona’da ikamet eden Anna Vanesyan, kırmızı rengin bol olduğu gerçeğinin de bunun Ermeni halı olduğunu gösterdiğini öne sürdü.

Vanesyan “Bu halının Ermeni kültürüne ait olduğunu kanıtlayan bir özelliği de kırmızı renginin bolluğu. Ermeni halılarında kırmızı rengi her zaman baskın olmuştur, bu nedenle Arap halifeliğinde kırmızı halı olarak da bilinirler. “Mesele şu ki, Ermeniler özel bir kırmızı solucan boyasıyla iplikleri boyuyordu” diye yazıyor.

Ermeni kullanıcılardan gelen çok sayıda öfkeli yorum ve tepkilerden sonra, Alhambra Müzesi yönetimi halının kökenini kontrol etme sözü verdi. Cevap mektubu Gohar Vahanyan adlı bir kullanıcı tarafından alındı.

“Sevgili Gohar Hanım, önerileriniz ve açıklamalarınız için çok teşekkür ederiz. Katalog değiştirilmesi için diye müze yetkililerine teslim ettik. Mektupta, “Hatayı mümkün olan en kısa sürede düzeltmek için elimizden geleni yapacağız” deniyor.

Ermeni halıları, Londra’daki Victoria և Albert Müzesi, New York’taki Metropolitan Müzesi, Budapeşte Uygulamalı Sanatlar Müzesi, Londra Tekstil Müzesi ve en eski Ermeni halısı (MÖ 5. yüzyıl) Petersburg’daki Hermitage’da sergilenmektedir.

https://www.ermenihaber.am/tr/news/2021/09/06/Hal%C4%B1-skandal%C4%B1-%C4%B0spanyol-Ermeni-M%C3%BCzesi/214679 

Leave a Reply

Your email address will not be published.