Սօսէ Մայրիկ. Ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ

Սօսէ Մայրիկ (Սօսէ Վարդանեան) ծնած է 1868-ին Սասուն՝ Նեմրութ լերան փէշերուն գտնուող Թեղուտ գիւղին մէջ, Տէր Մարգար Դրօ-Աստանտուրի յարկին տակ։

Հազիւ 13 տարեկան էր, երբ սասունցի հայերու աւանդութեան համաձայն՝ ծնողները կ՝ուզեն ամուսնացնել զինք։ Սակայն Սօսէն կ՝ըմբոստանայ եւ կ՝որոշէ կեանքը կապել Խչէենց Սերոբի հետ։ Հայ ազատագրական շարժման տարիներուն եղած է ամուսինի կողքին։

Մասնակցած է հայդուկային կռիւներու՝ ժողովուրդէն օծուելով Մայրիկ պատուանունով։

1898 թուականին Բաբշէնի կռիւէն ետք, Սերոբի հետ ապաստանած է Սասուն։ 1899 թուականին 2000 թուրք զինուորներ ու քիւրտեր պաշարած էին Գելիեգուզան գիւղը, ուր ապաստանած էր Սերոբը իր ընտանիքով եւ 12 ֆետայիներով։ Մինչ այդ, սասունցիի ձեռքով նենգաբար թունաւորուած էր Սերոբը։ Թշնամին՝ տեսնելով Սերոբի անօգնական վիճակը, յարձակած է գիւղին վրայ։ Այդ անհաւասար կռուին զոհուած են Սօսէի ամուսինը, որդին՝ Յակոբը, Սերոբի եղբայրները՝ Մխէն եւ Զաքարը։ Սօսէն՝ վերցնելով ամուսինի հրացանը՝ շարունակած է քաջաբար մարտնչիլ եւ վիրաւորուած է։ Վիրաւոր ժամանակ գերի ինկած եւ տարուած է Պիթլիս, իսկ շուտով՝ ազատ արձակուած։ Պշարէ Խալիլը կտրած էր մահացած Սերոբի գլուխը եւ հայերը ահաբեկելու նպատակով՝ ձողի վրայ Սասունի լեռներէն հասցուցած մինչեւ Բաղէշ։

1904 թուականի Սասունի ապստամբութենէն ետք՝ Սօսէ Մայրիկը տեղափոխուած է Վան, ապա՝ Կովկաս։ Անոր միւս որդին՝ Սամսոնը, զոհուած է Կարնոյ մէջ՝ ջարդերու ժամանակ։

1920 թուականին վերջը՝ Հայաստանի խորհրդայնացումէն ետք, Սօսէ Մայրիկ տեղափոխուած է Կոստանդնուպոլիս, ապա հաստատուած Եգիպտոսի Ալեքսանդրիա քաղաքին մէջ, ուր մահացած է 1953-ին։

1990-ական թուականներուն անոր աճիւնը տեղափոխուած եւ հողին յանձնուած է Եռաբլուրի մէջ։

Yerakouyn.com

Leave a Reply

Your email address will not be published.