Խարբերդի նահանգը և հայկական գյուղերը՝ լուսանկարների ուղեկցությամբ

Խարբերդի նահանգԷլյազըգ, Էլյզըգ, Էլյազըկ, Էլյզըղ, էլյազիգ, Խարբերդ, Խարբերդի կուսակալություն, Խարբերդ, Խարբուդ. Խարբութ, Խարբուտ, Խարպերտ, Խարպութ, Խարպուտ, Խարպուրտ, Խարփութ, Խսւրփուտ, Կարբերդ, Հարբերդ, Հարբուտ, Հզնիզիատ, Հըսն Զիատ, Հըսն Զիյատ, Հիսն Զիադ, Հիսն Զիաթ, Հիսն Զիաւո, Հիսն Զիյադ, Հիսն Զիյաթ, Մամուրեթ-ել-Ազիզ, Մամուրեթ-յուլ-Ազիզ, Մամուրեթ-յուլ-Էազիզ, Մամուրեթ-ուլ-Ազիզ, Մամուր-ուլ-Ազիզ, Մեմուրեթ-ալ-Ազիզ, Քարպութ, Քարպուտ, Քարփութ—Նահանգ (վիլայեթ), կուսակալություն Արևմտյան Հայաստանում, Արևմտյան Եփրատի և Արածանիի հովտում: Համապատասխանում է Մեծ Հայքի Չորրորդ Հայք աշխարհին (Ծոփք) և Փոքր Հայքի Երրորդ Հայք պրովինցիայի մի մասին:
 Արևմտյան Հայաստանի 6 նահանգներից (վիլայեթներից) մեկն էր: Հայկական աղբյուրներում հիշատակվում է նաև որպես կուսակալություն, կազմավորվել է 1878 թ.: Վարչական կենտրոնը Մեզիրե (այժմ՝ էլազիգ) քաղաքն էր, որի նախկին անունով նահանգը կոչվել է Մեմուրեթ-ուլ-Ազիզ, իսկ նորագույն շրջանում՝ էլազիգ:

 Ավելի մանրամասն տեղեկությունների համար սեղմեք այստեղ 

 

 Էլազըգ նահանգի Խարբերդ քազայի հայկական գյուղերը

 

Վերին Մեզրե` 197 հայ, Սուրբ Գրիգոր եկեղեցի, երկու դպրոց

Քեսրիկ` 2280 հայ, Սուրբ Աստվածածին վանք, բողոքական եկեղեցի, կաթոլիկ եկեղեցի, Սուրբ Մանաս վանք, չորս դպրոց

Յեղեքի` 1610 հայ, Սուրբ Խաչ եկեղեցի, բողոքական եկեղեցի, երկու դպրոց 

Յերփմանիկ` 365 հայ, Սուրբ Վարվառ եկեղեցի, երկու դպրոց 

Մորենիկ` 660 հայ, Սուրբ Պարսամ եկեղեցի, երկու դպրոց

Գուրբեթ Մեզրե` 20 հայ, Սուրբ Կիրակոս եկեղեցի

Հողե` 1540 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի, չորս դպրոց

Էլիմելիք` 96 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի

Ախոռ` 165 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի, մեկ դպրոց

Մուզուրօղլու` 250 հայ, մեկ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Հաբուսի` 1200 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցիև չորս դպրոց

Վերին Շեյխ Հաջը և Ներքին Շեյխ Հաջի` 590 հայ, Սուրբ Փրկիչ եկեղեցի, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, Իչմե վանք, մեկ դպրոց

Քոնաքալմազ` 149 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, մեկ դպրոց

 Զարդառիճ` 120 հայ, Սուրբ Խաչ եկեղեցի և Սուրբ Միքայել վանք

Սարիղամիշ` 346 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի և մեկ դպրոց

Վերին և Ներքին Աղնծիգ` 450 հայ, Սուրբ Կարապետ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Սափսթիկ` 149 հայ, մեկ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Գոմք` 6663 հայ, Սուրբ Խաչ եկեղեցի, Գոմք վանք և մեկ դպրոց

Արոզիգ` 140 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Շամուշի` 235 հայ, մեկ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Քույլու` 1201 հայ, երեք եկեղեցի և մեկ դպրոց

Մուսին` 200 հայ, մեկ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Փերչենչ` 681 հայ, Սուրբ Փրկիչ եկեղեցի, բողոքական եկեղեցի և մեկ դպրոց

Վարթաթիլ`360 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի և երկու դպրոց

Քայլու` 156 հայ, Սուրբ Կիրակոս եկեղեցի և մեկ դպրոց

Գեղվանք` 108 հայ, Սուրբ Նշան վանք և մեկ դպրոց

Գարմուրի` 533 հայ, Սուրբ  Թորոս եկեղեցի, բողոքական եկեղեցի և երկու դպրոց

Թելանձիգ` 20 հայ, Սուրբ Սարգիս եկեղեցի

 Շենթիլ` 245 հայ, Սուրբ Սարգիս եկեղեցի և մեկ դպրոց

Թլգադին` 1278 հայ, Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցի, Սուրբ Դավիթ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Թադեմ` 1300 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, կաթոլիկ եկեղեցի, Թադեմ վանք և չորս դպրոց

Վերին և Ներքին Հոխ` 300 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի և երկու դպրոց

Այվոզ` 250 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեց և մեկ դպրոց

Աղ Մեզրե` 125 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի և մեկ դպրոց

Չորքուղ` 160 հայ, Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի և մեկ դպրոց

Նեքերեգ /Հնագրագ/`228 հայ, երկու եկեղեցի /Սուրբ Մինաս/, մեկ դպրոց

Հինգիսոլ` 130 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի և մեկ դպրոց 

Բազմաշեն` 1450 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, բողոքական եկեղեցի, կաթոլիկ եկեղեցի և վեց դպրոց

Սուրսուրի` 1100 հայ, Սուրբ Կարապետ եկեղեց, Սուրբ Գևորգ վանք և մեկ դպրոց

Հուլաքեղ /Խուլուքիուղ/` 1278 հայ, Սուրբ Սարգիս եկեղեցի, բողոքական եկեղեցի, մեկ որբանոց և մեկ դպրոց

Էրզուկ /Արփավուդ/` 343 հայ, Սուրբ Գևորգ եկեղեցի և մեկ դպրոց

Վեժան` 30 հայ` ընդհանուր 5 տուն

Քորփե` 570 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի և մեկ դպրոց

Չաքլե`17 հայ

Հարսենգ`192 հայ, Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի և մեկ դպրոց

Կարինկերտ` 95 հայ, Սուրբ Թովմաս եկեղեցի

Զալանե` 131 հայ, Սուրբ Սարգիս եկեղեցի և մեկ դպրոց

Հացելի`45 հայ

* Խարբերդը, Էլազըգն ու Հուսեյնիկը ներառված չեն:

Աղբյուր` Les Armeniens (Հայերն Օսմանյան կայսրությունում) Raymond H Kevorkian,Paul Pabudjian,Arhis yay Paris, 1992 

http://www.bydigi.net/genel-kultur/241208-elazig-harput-kazasi-ermeni-koyleri.html

 

Խարբերդ

 

Խարբերդի Շեհրոզ հայկական թաղամասը

 

Վերին Խարբերդ, որի բնակչությանկեսը եղել են հայեր

Խարբերդի (Էլազըգ) Բասքիլ գավառի հայկական եկեղեցին

Էլազիգի զտեղծմամբ իր կարևորությունը կորցրած Խարբերդն ու Սուրբ Հակոբ Հայկական եկեղեցին

Այսօր ամբողջությամբ ոչնչացված ասորական Սիամունդ թաղամասը 

Սեհրոզ հայկական թաղամասում գտնված ամերիկյան, ֆրանսիական, հայկական քոլեջներն այսօր ամբողջությամբ ոչնչացվել են

Այս համայնապատկերի փոխարեն այսօր մնացել են միայն դատարկ ժայռեր

Խաբերդի Մորենիկ գյուղից Դերադուրյան ընտանիքը, 1890 թ.

Խարբերդցի հայ առևտրականի  հուղարկավորություն

 

Leave a Reply

Your email address will not be published.