ՈՍՏԱՆ

ՈՍՏԱՆ,  Ոստան Ռշտունյաց. բերդաքաղաք Վասպուրական նահանգի Ռշտունիք գավառում` Վանա լճի հարավային ափին (Աղթամար կղզու դիմաց): Հինավուրց բերդը կառուցվել է բարձր բլրի ապառաժոտ գագաթին, շրջափակվել վիմակերտ պարսպով ու հզոր աշտարակներով: Քաղաքը տարածվել է ստորոտին: Մ.թ.ա. IX-VIIդդ. ուրարտական արձանագրություններում հիշատակվում է Ուիշինի, ասորեստայան սկզբնաղբյուրներում` Ուասա (Վասու, Ուաիս/Վաիս) և այլ անվանաձևերով: Ասորեստանի Սարգոն II թագավորն այն անվանել է Ռուսա Ա արքայի գլխավոր հենակետ, պարսպավոր, հզոր, գեղեցիկ ու մեծակառույց բերդաքաղաք: Հին հայկական աղբյուրներում Ոստանը հիշվում է որպես Ռշտունյաց նահապետի կենտրոն:

Մինչև արաբական նվաճումները (VIIդ. կես) Ոստանը եղել է Ռշտունիների ձեռքում: VIIIդ. վերջին այն արաբական նվաճողներից ազատագրել և իրենց կենտրոնն են դարձրել Արծրունիները: Xդ. սկզբին Վասպուրականի թագավոր Գագիկ Արծրունին Ոստանը դարձրել է իր գահանիստը:

Ոստանի եկեղեցիներից հիշատակվում են Ս.Աստվածածինը և Ս. Ստեփանոսը: Արծրունիների թագավորության անկումից (1021թ.) հետո Ոստանը քանիցս ենթարկվել է ավերածությունների: 1424թ. այն կործանել է կարակոյունլուների առաջնորդ Իսքանդար ամիրան: Հետագա դարերում Ոստանի ավերակների վրա հաստատվել են քրդերը:

Հայկական համառոտ հանրագիտարան, Հատոր 4, Երևան, 2003:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *