Յոդուածներ

«Արտաքին գործոնների» դերակատարությունը Ադրբեջանի ներքին քաղաքական զարգացումներում (ԼՂ հակամարտության համատեքստում)

Լիա Էվոյան Թուրքագետ Ղարաբաղյան հակամարտության շուրջ գործընթացը պայմանավորված է միմյանց հետ շաղկապված երկու գործոններով. ա) ներքաղաքական իրադրության փոփոխությունները Հարավային Կովկասի հանրապետություններում և բ) տարածաշրջանում ռազմաստրատեգիական գերակայության ձեռքբերման համար հիմնական «շահագրգիռ կողմերի» (ԱՄՆ, Մեծ Բրիտանիա, Ռուսաստան, Իրան, Թուրքիա) միջև պայքարի ակտիվացումը: Ադրբեջանը, գտնվելով կարևոր ռազմավարական դիրքում`այսպես կոչված   «մետաքսի ճանապարհի» հանգույցում, ունենալով կասպիական նավթի ու բնական գազի…

Յունահայութեան այսօրուան իրական պատկերը

Յակոբ Ճէլալեան Մեծ Եղեռնի ու Ատանայի ջարդերէն, ի’նչպէս նաեւ Զմիւռնիոյ պարպումէն յետոյ, պարտուած յունական տեղաբնակներու հետ մէկտեղ (քանի Իզմիրի հայութիւնը դիրք ճշտած էր Հելլէններու կողքին) Յունաստան ապաստանեցան շուրջ 120 հազար հայեր – մեծամասնութեամբ կիներ ու պատանիներ – որոնց մէկ մասը այլ երկիրներ անցնելէ յետոյ, տեղծուեցաւ 60-80 հազարնոց հսկայ գաղթակայան մը: Թէեւ հայերը ակամայ հասած էին…

«Թուրքիայում 70 հազար քրիստոնյա է մնացել»

Հ. ՉԱՔՐՅԱՆ «Մինչդեռ 1915-ից առաջ յուրաքանչյուր 9-րդ բնակիչ քրիստոնյա էր»: «Ազգի» փետրվարի 28-ի համարում «Ազգային փոքրամասնությունների ներկայացուցիչների հետ հանդիպում Անկարայում» վերնագրով հրապարակման մեջ նշել էինք, որ դա անցկացվել է փետրվարի 25-ին վարչապետ Էրդողանի գրասենյակում, ներկայությամբ Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելի: Հանդիպմանը մասնակցել են Անկարայի մուֆթին, Հույն ուղղափառ եկեղեցու տիեզերական պատրիարքը, Կ. Պոլսո հայոց պատրիարքի տեղապահը, Թուրքիայում…

Եկեղեցական գույքի խնդիրները Թուրքիայում

Վահրամ Հովյան «Նորավանք» ԳԿՀ Հայագիտական կենտրոնի ավագ փորձագետ Քրիստոնեական համայնքներին պատկանող գույքի բռնագրավումը Թուրքիայում եղել է ազգային և կրոնական փոքրամասնությունների նկատմամբ պետական մակարդակով իրականացվող հալածանքների ու ճնշումների քաղաքականության բաղադրիչներից մեկը։ 1936 թվականից Թուրքիայում արդեն օրենքով պետությունն սկսեց բռնագրավել կրոնական փոքրամասնությունների գույքը։ Կորսված գույքի վերադարձման ուղղությամբ ձեռնարկվող ջանքերը մինչև վերջերս ցանկալի արդյունք չէին տալիս՝ մատնվելով անհաջողության։…

Փետրվարի 28. Թուրքիայի թավշյա հեղաշրջումը

Գևորգ Պետրոսյան, թուրքագետ 1997 թ.փետրվարի 28-ին Թուրքիայում տեղի ունեցավ «թավշյա հեղաշրջում», որը հայտնի է նաև հետմոդեռնիսական հեղաշրջում անունով: 1995 թ. իսլամամետ Բարօրություն (Ռեֆահ) կուսակցությունը հավաքեց ձայների մեծամասնությունը խորհրդարանական ընտրություններում և կոալիցիոն կառավարություն կազմեց Ճշմարիտ ուղի կուսակցության հետ: Թուրքիայի 54-րդ կառավարությունը ստացավ Ռեֆահյոլ անվանումը, իսկ այն գլխավորեց Բարօրություն կուսակցության առաջնորդ Նեջմեթին Էրբաքանը: Վարչապետ Էրբաքանի կաբինետն անմիջապես…

Այո’, ես կնախընտրեի Սևրի դաշնագիրը

Այշե Գյունայսու Թուրքիայի Հանրապետության հիմնադրմանը վերաբերող միֆերից ամենահիմնականը, թերևս, այն է, ըստ որի` Սևրի դաշնագիրը մեր գերություն էր իմպերիալիստներին, իսկ Լոզանի պայմանագիրը` «փրկությունը»: Ասացի` ամենահիմնականը, քանի որ պետությանը հաջողվել է բոլորին համոզել այդ հարցում: Սևրի վրա դրված տաբուն դեռ չեն կարողացել հաղթահարել: Այդ պատճառով Սերդար Քայայի հեղինակությամբ «Թարաֆ» օրաթերթում` 2012 թ. հուլիս-օգոստոսին հրապարակված հոդվածաշարը շատ…

Ադրբեջանը մեղադրում է Թուրքիայի նախագահին` Սերժ Սարգսյանին շնորհավորելու համար

Հարութ Սասունյան «Կալիֆորնիա Կուրիեր» թերթի հրատարակիչ և խմբագիր Մինչ Հայաստանը փորձում է հաղթահարել փետրվարի 18-ին կայացած նախագահական ընտրությունների հետևանքները և պատշաճ լուծում գտնել ավելի աշխուժացած ընդդիմության հետ, հարևան Ադրբեջանն ու Թուրքիան խճճվել են փոխադարձ մեղադրանքների մեջ հայկական ընտրությունների շուրջ: Մեկ տարի առաջ, «Ո՞վ է իշխում Թուրքիայում՝ Էրդողա՞նը, թե՞ Ալիևը» վերնագրով իմ խմբագրականում զարմանքս էի արտահայտել,…

Քեմալիզմը վերագտնելու ճանապարհով

    ԱլինՕզինյան Դժվար է ասել՝ ի՞նչ է քեմալիզմը. այն մերթ նոր մարդ և նոր հասարակության ձևավորելու պետական ջանք է, մերթ՝ աշխարհիկ քաղաքական կրոն, մերթ էլ՝ վաղուց հնացած մտածելակերպի ամբողջություն։ Քեմալիզմը հնարավոր չէ ընդունել որպես գաղափարախոսություն, ինչպես սոցիալիզմը կամ լիբերալիզմը, քանի որ գաղափարախոսությունները վեր են ժամանակից ու տարածքից, պարունակում են հասարակությանը և ժամանակաշրջանին հուզող հարցերի…

Մուդրոսի զինադադարի կնքումից հետո քաղաքական մթնոլորտը Թուրքիայում. Հայոց ցեղասպանության հարցի արծարծումը օսմանյան մամուլում և խորհրդարանում

Մելինե Անումյան Պատմական գիտությունների թեկնածու Առաջին համաշխարհային պատերազմում Օսմանյան կայսրության պարտությունից հետո երկրում տիրում էր ծանր իրավիճակ: Երբ 1918 թ. սեպտեմբերի 15-ին դաշնակից պետությունների զորքերը, Մակեդոնիայում ճեղքելով ռազմաճակատի գիծը, սկսել էին ուղղակիորեն սպառնալ Ստամբուլին, իթթիհադական ղեկավարները հաշտություն էին խնդրել, սակայն դաշնակիցները չէին ցանկացել բանակցությունների մեջ մտնել նրանց հետ[1]: 1918 թ. հոկտեմբերի 7-ին Թալեաթ փաշայի կառավարությունը…

Ինքնասպանությունը որպես մարգինալ[1] մշակույթ Հայոց ցեղասպանության համատեքստում

Գրիգորյան Հասմիկ Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի կրտսեր գիտաշխատող Եթե ցեղասպանության ակտն ուսումնասիրենք վարքաբանության տեսանկյունից, ապա կարող ենք ասել, որ մարդկային վարքի զանգվածային սոցիալական դրսևորում է, որի բնույթը կապված է ինքնագոյատևման բնազդի հետ[2]: Այս համատեքստում ցեղասպանությունը, որպես էքստրեմալ գործողություն, ուղեկցվում է ոչ միայն հետերոագրեսիայով[3], այլև աուտոագրեսիայով[4]: Փաստորեն  վարքաբանության տեսանկյունից ցեղասպանությունը դիտարկելու պարագայում նրանում կարող ենք առանձնացնել երկու…