Յոդուածներ

«Հայոց տեղահանությունը» օսմանյան արձանագրություններում

Օրալ Չալըշլար Տեխնոլոգիական զարգացումները մեզ նոր հնարավորություններ են ընձեռնում. այժմ հանգիստ հնարավոր է ձեռք բերել 1915 թ. դեպքերի վերաբերյալ օսմանյան պատգամավորների պալատի ժողովների արձանագրությունները:   1915 թ. վերաբերյալ քննարկումները գնալով հաճախակի են դառնում… Ըստ էության` ցանկության դեպքում կարող ենք մեր աղբյուրներն ուսումնասրել և իմանալ, թե ինչ է եղել: Պետք է որ ամեն բան ինչ որ մի…

Հայերի Նյուրմբերգը

Այշե Հյուր Այսօր Բեռլինում Հայոց տեղահանության ճարտարապետներից Թալեաթ փաշայի սպանության տարելիցն է: Թալեաթ փաշային սպանել է Սողոմոն Թեհլերյան անվամբ մի հայ: Թալեաթ փաշայի հետ արտերկիր փախած 7 հոգուց` Ռազմական գործերի նախարար Էնվեր փաշա, Ռազմածովային ուժերի նախարար Ջեմալ փաշա, Հատուկ կազմակերպության Արևելյան շրջանի պատասխանատու դոկտոր Բահաեդդին Շաքիր, Տրապիզոնի նահանգապետ Ջեմալ Ազմի, նախկին Գլխավոր ոստիկանապետ Բեդրի, Միություն…

Հայերը պետք է միասնական ճակատ կազմեն Թուրքիայի հետ ցանկացած բանակցությունից առաջ. Սասունյան

Հարութ Սասունյան «Կալիֆորնիա Կուրիեր» թերթի հրատարակիչ խմբագիր Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Ահմեդ Դավութօղլուի` սփյուռքի հետ երկխոսություն սկսելու ջանքերի վերաբերյալ իմ վերջին հոդվածը բազմաթիվ արձագանքների տեղիք տվեց հայկական և թուրքական շրջանակներում: Թուրքական թերթերը, հեռուստաընկերություններն ու կայքերը լայնածավալ լուսաբանություններ կատարեցին Դավութօղլուի՝ հայերի հետ կապեր հաստատելու փորձերի վերաբերյալ: Թուրքական ԶԼՄ-ներն արտաքին գործերի նախարարի նախաձեռնությունը կապում են հայերի՝ 2015…

Քրիստոնյաները ժամանակակից Թուրքիայում (բողոքականներ և կաթոլիկներ)

Արեստակես Սիմավորյան «Նորավանք» ԳԿՀ Հայագիտական կենտրոնի ղեկավար Փետրվարին համաշխարհային լրատվամիջոցները հաղորդագրություն տարածեցին, որ գերմանական Via Dolorosa քրիստոնյաների միությունն աշխարհի քրիստոնյաներին կոչ է արել բոյկոտել թուրքական «Ֆաթիհ 1453» ֆիլմը, որն, ըստ էության, հակաքրիստոնեական բովանդակություն ուներ։ Ֆիլմը վերաբերում է Կոստանդնուպոլսի նվաճմանը, որով ընկավ ժամանակին աշխարհաքաղաքական մեծ դերակատարում ունեցած քրիստոնեական մի կայսրություն։ Վերջին տասնամյակում Անկարայի ղեկավարներն, անչափ տպավորված…

Հայերի կազմակերպական վիճակը. հայրենակցական միություններ

Ռոբեր Քոփթաշ Եթե մեզ հարց տանք, թե Թուրքիայի հայ համայնքի` ցնցումներով և հուսախաբություններով լի վերջին մի քանի տարում ի՞նչ նոր, դինամիկ, հուսադրող բան է գրանցվել, մեզնից շատերը, ամենայն հավանականությամբ, կտան «նոր միությունները» պատասխանը: Այս շրջանում, երբ շատ բաներ արժեզրկվել են, ինչպես, օրինակ, միավորվելն ու համատեղ աշխատելը, մարդկանց` ինչ-որ բան փոխելու ձգտումն իրապես արժանի է գնահատանքի:…

97-ամյա ապրիլյան թախիծը, Գրիգոր Զոհրապն ու անհայտ զոհերը

Այշե Հյուր Ձախորդ օրերը ձմռան նման կուգան ու կերթան, Վհատելու չէ, վերջ կունենան, կուգան ու կերթան։ Դառը ցավերը մարդու վերա չեն մնա երկար, Որպես հաճախորդ շարվե-շարան կուգան ու կերթան։ Փորձանք, հալածանք և նեղություն ազգերի գլխից, Ինչպես ճանապարհի քարավան կուգան ու կերթան… Այս խոսքերը պատկանում են աշուղ Ջիվանուն: Այո’, ձմեռն եկավ ու անցավ: Հիմա կակաչների ու…

6. Հայերն օսմանյան վարչական համակարգում. Զ. Փոխնախարարներ

Անահիտ Աստոյան Մատենադարանի ավագ գիտաշխատող XIX դարի նախարարի պաշտոն վարող հայերին հիշելիս հարկ է նշել, որ նախարարի դեր կատարեցին նաև այն հայ պետական գործիչները, ովքեր տարբեր նախարարություններում վարեցին խորհրդականի (մյուսթեշարի) պաշտոնը, որը համապատասխանում էր sous secretaire D’etat-ին: Խորհրդականի պաշտոն զբաղեցնողները փաստորեն փոխնախարարներն էին, որոնց ուսերի վրա էր նախարարությունների ողջ հոգսն ու պատասխանատվությունը: Մեծ թվով հայ…

Ինչպե՞ս պետք է սփյուռքն արձագանքի Թուրքիայի մերձեցման նախաձեռնություններին

Հարութ Սասունյան «Կալիֆոռնիա Կուրիեր»  հրատարակիչ և թերթի խմբագիր Հավաստի աղբյուրներից տեղեկացել եմ, որ Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Ահմեդ Դավութօղլուն շարունակում է իր ջանքերը սփյուռքի հետ հայ–թուրքական խնդիրների շուրջ անձամբ «երկխոսություն» սկսելու ուղղությամբ։ Այս ամսվա սկզբին Դավութօղլուն դարձյալ հանդիպեց ամերիկահայերի հետ` որպես մարտին Վաշինգտոնում ունեցած իր հանդիպումների շարունակություն։ Մայիսին տեղի ունեցած խոսակցության ժամանակ, նրա հայ զրուցակիցներն…

Պոնտոսի հույների ցեղասպանությունը

ԳԵՎՈՐԳ ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ (պատմական գիտությունների թեկնածու) 20-րդ դարի առաջին քառորդին Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանությանը զուգահեռ իրականացվեցին քրիստոնյա հպատակ մյուս ժողովուրդների` հույների և ասորիների զանգվածային տեղահանություններ և կոտորածներ: Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրման առումով մեծ կարևորություն ունի նաև քրիստոնյա այդ ժողովուրդների` տվյալ դեպքում հույների տեղահանությունների և կոտորածների ուսումնասիրումը և լուսաբանումը: Այն հնարավորություն կտա ավելի լավ պատկերացում կազմելու երիտթուրքերի և…

Ովքեր եվ ինչու հայատյաց տականքներին հայկական ծագում են վերագրում թուրքիայում

Հակոբ Չաքրյան Ո՞րն է դրանում սաբաթայականների դերը Թուրքական իրականության մեջ հայատյացության արմատներն ավելի քան խորն են: Դա թերեւս պայմանավորված է թուրքական պետության կազմակերպած Հայոց ցեղասպանությանը արյունարբու թուրք մարդասպան զանգվածի սիրահոժար մասնակցությամբ, ինչպես նաեւ զոհերի ունեցվածքի ամբողջական յուրացմամբ: Ժողովուրդն իզուր չի ասել. «Գող` սիրտը դող»: Այլ կերպ` որքան էլ Հայոց ցեղասպանությունը ժխտելու առումով Թուրքիայում հասարակությունը նախանձելի…