Կիլիկիա

Հանդուրժողականության մայրաքաղաք Հաթայը

Էրդողան Գյումյուշ Պատկերացրեք մի քաղաք, որտեղ տարբեր կրոնի կամ հավատքի հետևորդները համատեղ ապրեն սիրո, համերաշխության և եղբայրության մթնոլորտում։ Պատկերացրեք մի բնակավայր, որտեղ բնակիչները հեռու լինեն կռիվներից, սիրով ու հարգանքով ողջագուրվեն։ Մի վայր, որը պսակվի  «էզանի,  հրեական երգչի, եկեղեցու զանգի» ձայնով կրոնների միջև երկխոսությամբ ու համերաշխ գոյությամբ։ Այդ բնակավայրը Հաթայն է։ տեսեք, թե ինչպես է Մշակույթի…

«Ֆըրթընա հովտի դռները»․ Համշենյան իշխանների ամրոցին նվիրված հրապարակումը թուրքական պարբերականում

Akunq.net-ը թուրքերենից թարգմանաբար և առանց կրճատումների ներկայացնում է «Հյուրիեթ»-ում հրապարակված հոդվածը՝ նվիրված Զիլ ամրոցի պատմությանը։ Հրապարակման մեջ, սակայն, ոչ մի խոսք չկա այն մասին, որ սույն բերդը կառուցվել է Համշենի հայկական կիսանկախ իշխանության ժամանակաշրջանում և հայ իշխանների կողմից․ «Ֆըրթընա հովիտն այն վայրերից է, որտեղ բնությունը պահպանել է իր գեղեցկությունը։ Նշանակալի է ոչ միայն այս հովտի…

Ի՞նչ են պատմում Կիլիկյան Հայաստանի Վահկա ամրոց այցելած հայ ուխտավորները

Հայրենասեր հայորդիներից բաղկացած խումբը, որ օրերս եղել է Կիլիկյան Հայաստանի Վահկա ամրոցում, MAMUL.am–ի թղթակցի հետ զրույցում կիսվել է հետաքրքիր տպավորություններով: Համլետ Հովսեփյանը պատմում է, որ Սիս ամրոցից հետո ուղևորվել են Վահկա, որը 50 կմ հեռավորության վրա է, ճանապարհին շատ են հանդիպել ջրառատ գետերի ու ջրամբարների։ «Բերդը, որը մի փոքր դժվարությամբ գտանք, մի փոքրիկ գյուղի տարածքում է։…

Կիլիկիոյ հայկական թագաւորութեան զինանշանը 1509-ի մանրանկարին մէջ

Հայ ժողովուրդի պատմութեան ընթացքին բացառիկ դեր խաղացած է Կիլիկիոյ հայկական պետականութիւնը, որ ստեղծուած եւ գոյատեւած է Միջերկրական ծովու ափին, Փոքր Ասիոյ հարաւ-արեւելքը, 1080 թուականէն մինչեւ 1375: Մինչեւ 1198 թուականը այն եղած է Մեծ իշխանապետութիւն, այնուհետեւ՝ թագաւորութիւն: Ներկայացնենք բացառիկ մանրանկար մը, որ կը պատկերէ Կիլիկիոյ Հայկական թագաւորութեան զինանշանը: Այն տեղադրուած է փորթուկալական «Զինանշաններու գիրք»ին (“Livro do…

Մուսա լերան գիւղերէն Վագըֆի մէջ ժողովրդային շէնք կը կառուցուի

ՊՈԼԻՍ, «Մարմարա».- Հաթայի հայկական Վագըֆ գիւղէն իմաց տուած են, թէ Միհրան Ուլիկեանի ղեկավարութեամբ շինարարական գործ կը կատարուի գիւղին մէջ, որուն կեդրոնը՝ եկեղեցւոյ կողքին, կը կառուցուի երեք յարկանի շէնք մը՝ իբրեւ հիւրանոց ու հաւաքավայր։ Շէնքը արդէն իսկ աւարտին մօտեցած է. մէջտեղ եկած է բոլորին գնահատանքին արժանացած շինութիւն մը՝ մէկ յարկը ստորերկրեայ։ Վերջերս, Ս. Աստուածածնայ տօնին առիթով,…

Կիլիկիոյ Սիսի 295 տարիներու թագաւորութիւններուն մասին. 1080 թուականէն մինչեւ 1375

ՆՈՒՊԱՐ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Ինչպէս գիտենք, կը լսենք ու կը կարդանք, Ցեղասպանութեան հարիւրամեակի ձեռնարկները նոր կեանք մը բերին, նոր զարթօնք բերին մեր համայն հայութեան, ու այդ բոլորին կողքին՝ նաեւ պահանջատիրութեան հարց մը, որուն համար արդէն իսկ շուրջ երկու տարիներէ ի վեր, Մեծի Տանն Կիլիկիոյ վեհափառ հայրապետը՝ Արամ Ա., նախաձեռնած էր դատական աշխատանքներու՝ պահանջելով Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան դարաւոր Սիսի…

Անթիլիասի անլռելի ձայնը պատմական Կիլիկիոյ մէջ

ՎԱՂԻՆԱԿ Ծ. ՎՐԴ. ՄԵԼՈՅԵԱՆ Կիլիկիա՜, մեր սրտի սէր ու սնունդ: Կիլիկիա՜, մեր հոգու շունչ ու շող: Կիլիկիա՜, մեր մտքի երգ ու երազ: Կիլիկիա՜, մեր կեանքի զարդ ու զատիկ: Հերոսական տեսիլքի, վիմածին կամքի ու ամրակուռ հաւատքի տէր, եւ արդարութեան ձայնի անխոնջ շեփորահար հայրապետ ՆՍՕՏՏ Արամ Ա. կաթողիկոս բացառիկ մտայղացումը ունեցաւ միաբաններէ կազմուած պատուիրակութիւն մը առաքելու Սիսի…

Թուրքիայի «վերջին հայկական գյուղի»՝ Վաքըֆլըի պատմությունը

Բերի Էսքի Շուրջբոլորը տարածվել է նարնջի ծաղիկների անուշ բույրը: Երկու կողմից այգիներով շրջապատված զառիվայր ճանապարհի վրա եմ: Մի կողմում Քել լեռն է, որի ծայրից երևում է Միջերկրական ծովը, հետևից էլ` Սիրիան: Մյուս կողմում նշմարվում են Մուսա լեռան ընդարձակ փեշերը: Սա Թուրքիայի «միակ հայկական գյուղն է»՝ Վաքըֆլըն: Հաթայի կազմում է գտնվում, և օսմանյան ժամանակներից ի վեր…

Մուսա Լեռ – Ուխտատեղիներ եւ այլ հնավայրեր

Սոնիա Թաշճեան/Houshamadyan Մուսա Լերան ամենամօտիկ քաղաք Անտիոքը դեռեւս հին ժամանակներէն պատմական անուն մը եղած է. եւ պատահական չէ, որ Մուսա Լերան շրջակայքը կան բազմաթիւ հնավայրեր, որոնցմէ մաս մը նաեւ սրբատեղիներ են, աւերուած վանքեր ու եկեղեցիներ: Մուսա Լերան ստորոտը` լեռ բարձրացող ամենաբանուկ վայրին մէջ իրարու կողք քանի մը ջրհորներ կան. ժողովուրդը անոնց ջըհիւրնէն (ջրհորներ) կը կոչէ.…

Բարբարոս ձեռքեր քարուքանդ ըրած էին Սիսի հրաշակերտ վանքը

ՀԱՅՐԱՊԵՏԻՆ ՈՂՋՈՅՆԸ ՍԻՍԷՆ 22 Օգոստոս 2015… Պատմութիւնը արդէն իր մատեանին մէջ ոսկեայ տառերով արձանագրեց Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Կաթողիկոսին խիզախ քայլը՝ 100 տարիներ ետք Սիսի պատմական Կաթողիկոսարանէն ողջունելու հայ ժողովուրդը եւ հնչեցնելու պահանջատիրութեան ձայնը: Ձայն մը՝ որ կը ներկայացնէր Հայկի ազատատենչ ոգին. ձայն մը՝ որ արձագանգն էր 1293 թուականէն ի վեր, Սիսի մէջ հաստատուած Հայոց Հայրապետական…