Դէմքեր

Կարագյոզյաններ

Կարագյոզյանները հայկական ծագում ունեցող հայտնի ընտանիքներից են: Համարվում է, որ նրանց արմատները գալիս են Վանից: Ընտանիքի ամենավաղ նախնիներից հայտնի է Հովհաննես աղա Կարագյոզյանը, ով Ստամբուլ տեղափեխվելուց հետո աշխատելով չթավաճառ Պետրոս Աջեմօղլուի հետ` հարստացել է: Հովհաննես Կարագյոզյանն ունեցել է ինը երեխա` Նեկտար, Նազարեթ, Ելմոնե, Գրիգոր, Եֆթիկ, Բյուզանդ, Տիգրան, Կարապետ և Հովսեփ, որոնցից ամենահայտնին Տիգրան Կարագյոզյանն է:…

Հակոբ Պարոնյան

Հակոբ Պարոնյանը հայտնի երգիծաբան է և լրագրող: Նրա ստեղծագործությունները բազմակողմանի ներկայացնում եմ Ստամբուլի կյանքը և սուր կերպով քննադատում հասարակական կառույցները, մտավորականությունը, կրոնավորներին, առևտուրը, բժիշկներին, ընտանեկան կառույցը, շուկան, հատկապես համայնքի անդամ հանդիսանող անձանց: Ստացած սահմանափակ կրթությունը ամբողջացրել է հունարենով, ֆրանսերենով և իտալերենով, ուսումնասիրել է հին հունական գրականություն, դիցաբանություն և ֆրանսիական գրականություն: Իր ընդունակության և հատուկ աշխատասիրության,…

Հակոբ Վարդովյան (Գյուլլու Հակոբ)

Հակոբ Վարդովյանը, որ հայտնի է որպես Գյուլլու Հակոբ, Թատրոնի ղեկավար և դերասան է: Հակոբ Վարդովյանը 1840-1902 թթ. ապրել է Ստամբուլում: Չնայած նրա բեմական խաղը այնքնա էլ փայլուն չի համարվում, այնուամենայնիվ նա արվեստագետ է, որի կերտած և խաղացած դերերը հասարակության մեջ հաջողություն են վայելել: Վարդովյանը 1861-1862 թթ. Նաում Էֆենդիի ղեկավարությամբ, ով Բալըքհանեում պաշտոնյա եղած ժամանակ հետևում…

Հարություն (Արթին) Բեզջիյան

Հարություն ամիրա Բեզջիյանը, ով հայտնի է նաև որպես Գազազ Արթին, ծնվել է 1771 թվականի ապրիլի 10-ին Յենիքափըում, մահացել է 1834 թվականի հունվարի 3-ին Ստամբուլում: Գումգափուի հայկական Մայր Վարսարար նախակրթարանում ստանալով նախնական կրթություն` հոր հետ սկսել է զբաղվել մետաքսի առևտրով, որի պատճառով էլ ստացել է «Գազազ» մականունը: Հայտի Տուզյան ընտանիքի հետ աշխատելիս ծանոթանանում է օսմանյան պալատականների…

Հովհաննես Մյուհենդիսյան

Հայկական ծագում ունեցող տպագրիչ Հովհաննես Մյուհենդիսյանը (ծնվել է 1810 թ. Ստամբուլում, մահացել է 1891 թ. Ստամբուլում) Կայսերական նավաշինարարական և ինժեներական լիցեյի (Mühendishane-i Bahri-i Hümayun) դասախոս, ինժիներ Գևորգի որդին է: 1825 թ. ավարտելով Սամաթիայի հայկական դպրոցը` հատուկ դասեր է ստացել հորից` պարոն Գևորգից: Միևնույն ժամանակ աշակերտել է հայտնի երաժիշտ Համբարձում Լիմոնճյանին: Բացի այդ` իտալական ծագում ունեցող…

Մանասյան ընտանիք

Բալյան, Տատյան և Տուզյան ընտանիքներից հետո Մանասյանը չորրորդ նշանավոր ընտանիքն է Ստամբուլում: Այս գերդաստանի ազգանունը ծագում է պալատական նկարիչ Ռաֆայելի երկրորդ անունից` Մանասեից: Մանաս ընտանիքը նույնպես Բալյանների նման ծագում է Կեսարիայից: Ինչպես որ որևէ աղբյուր չի գտնվել ընտանիքի նախկին անդամների մասին, այնպես էլ անհայտ է, թե երբ են նրանք եկել և հաստատվել Ստամբուլում: Վանական Յ.…

Երկու աշուղ` Նամի և Սերվերի

Անատոլիայի ֆոլկլորում որպես «աշուղական գրականություն» հայտնի ճյուղը, որը կազմում է ավանդական խոսքի արվեստների հիմքը, միայն մուսուլման անատոլիացիների առանձնահատկությունը չէ: Աշուղական գրականության ճյուղում կային բազմաթիվ ստեղծագործող ոչ մուսուլմաններ: Հեջեով և արուզով դիվաններ, դեստաններ (էպիկական պատում) արտասանող այս արվեստագետների մեծամասնության վրա, ցավոք, պատմության ընթացքում ստվեր է ընկել: Սակայն կարողանում ենք տեղեկություն ստանալ այն ստեղծագործություններից, որոնք կարողացել են…

Ականավոր անուններ հայոց պատմության մեջ. Հովակիմ Առաջին և Հովհաննես Իններորդ պատրիարքները

Երբեմն հասարակությունների ճակատագրերը թաքնված են անհատների որոշումների և հակումների մեջ: Այս հոդվածում երկու անձինք, որոնց կփորձենք ստորև ներկայացնել, մեծ դեր են խաղացել մեր երկրի հայ համայնքի ապագայի մեջ: Նախ` խոսքը գնում է առաջին Պոլսո պատրիարք Հովակիմ Առաջինի մասին, որն առանձնահատուկ համբավ է վայելում, քանի որ, օգտվելով սուլթան Մեհմեդ Երկրորդ Ֆաթիհի հետ իր մտերմությունից, ապահովել է…

Հայտնի թուրքահայերը

“Հյուրիյեթ” օրաթերթի հոդվածագիր Սոներ Յալչընը իր առաջին հոդվածում անուն առ անուն անդրդադարձավ հայտնի թուրքահայերին: Ցուցակում, որում տեղ են գտել նաև մեր բազմաթիվ հայ քաղաքացիները` Ադիլե Նաշիթից մինչև Քենան Փարս, կան նաև անվանի երգիչներ: Սոներ Յալչըն, “Մեր գեղեցիկ հայերը” Հրանտ Դինքի թաղման արարողության ժամանակ “Բոլորս հայ ենք” ցուցապաստառը և լոզունգը որոշ շրջանակների կողմից համարվեց “դավաճանություն”: Անմիջապես…