Արեւմտեան Հայաստանն այսօր

Արդեն աշխարհի «աչքն» էլ վրան կլինի. Անին՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկում ընդգրկելու Թուրքիայի մտադրության մասին

Ani

«Արդեն աշխարհի «աչքն» էլ վրան կլինի»,-ասաց նա և նշեց, որ եթե նախկինում երևույթներ էին տեղի ունենում, և պարզ չէր, թե ում պետք է դիմել այդ հարցով, այս պարագայում աշխարհն էլ իր մասով ուշադրության ներքո կպահի Անին: Սամվել Կարապետյանը նշեց, որ Անիում վերականգնողական աշխատանքներ իրականացվում են դեռևս 90-ականներից, սակայն եթե այն այսուհետ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հուշարձանների ցանկում լինի,…

Սասունից սփյուռք. Դեմիրջիների գաղթը

Սասուն

ՍԵՒԱՆ ՏԷՅԻՐՄԵՆՃԵԱՆ/ՊՈԼԻՍ «Ես՝ Առէն, Էրոլին զաւակն եմ, Էրոլ՝ Խաչոյին, Խաչօ՝ Չաչանին, Չաչա՝ Սագոյին, Սագօ՝ Ովնոյին, Ովնօ՝ Խաչոյին, Խաչօ՝ Կիւլպենկեանին, Կիւլպենկեան՝ Անդրանիկին, Անդրանիկ՝ Խաչոյին»։ Շուրջ 300 տարուան պատմութիւն մը թաքչած է ազգաբանական այս յաջորդականութեան ետին։ Մատթէոսի աւետարանին առաջին տողերը յիշեցնող ցուցակը կը յայտնաբերէ այն ամուր կապը, որ գերդաստանին կրտսերագոյնը՝ Առէնը, կը յարաբերէ նախապապին՝ Խաչոյին հետ։ Պատմական…

Թուրքիան արագացնում է Անին UNESCO-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկ ընդգրկելու գործընթացը

Ani

Թուրքիայի մշակույթի և զբոսաշրջության նախարարությունը ցանկանում է արագացնել հայկական պատմական Անի քաղաքի ավերակները UNESCO-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկելու գործընթացը: Թուրքական «Բեյազ գյունդեմ» լրատվական կայքի հաղորդմամբ՝ այս մասին հայտարարել այդ երկրի Մշակույթի և զբոսաշրջության նախարար Օմեր Չելիքը: «1000 ու մեկ եկեղեցիների քաղաքը» 2012-ից ներառված է UNESCO-ի համաշխարհային ժառանգության ժամանակավոր ցանկում: Աղբյուրի հաղորդմամբ՝ այժմ աշխատանքներ են տարվում…

Սուրբ Կիրակոս եկեղեցու տխուր հիշողությունները. Ջեմալ Փաշայի թոռան հոդվածը՝ եկեղեցու անցյալի ու ներկայի մասին

Անտոն քեռի

Հայոց ցեղասպանության գլխավոր կազմակերպիչներից Ջեմալ Փաշայի թոռը՝ Հասան Ջեմալը, ով պապի հանցանքների պատճառով բազմիցս ներողություն է խնդրել հայերից և այցելել Ծիծեռնակաբերդ, իր հերթական հոդվածում պատմել է Դիարբեքիրի վերակառուցված Սուրբ Կիրակոս հայկական եկեղեցի իր այցելությունների, տարիներ առաջ հանդիպած Անդո քեռու մասին և ներկայացրել տարիներ շարունակ հայկական ինքնությունը թաքցնելով ապրած Արամ Քաչիկյանի հետ իր զրույցը: Հոդվածը ներկայացնում…

400 տարի առաջ Վանի հայերի կառուցած պալատը տուրիզմի զարգացման խթան է դիտվում

հայերի կառուցած պալատ

Վանի նահանգի Գյուրփընար շրջանի Ըշըքփընար թաղամասում պահպանված հին հայկական քարակերտ պալատը շարժել է թուրքերի հետաքրքրությունը` այդ վայրերում զբոսաշրջության զարգացմանը խթանելու տեսանկյունից: Թուրքական «YYU» համալսարանի դոկտոր Մեհմեթ Թոփը հետազոտություններ է անցկացնում 400 տարի առաջ հայերի կառուցած վերոնշյալ շինությունում: Ինչպես հայտնում է «Հաբեր Վան» լրատվակայքը, բնակիչները պալատ են անվանում այդ շինությունը: Ուսումնասիրություն իրականացնող Մեհմեթ Թոփը ափսոսանքով նշում…

Մի «պանդուխտ» գերեզմանոց և ոչնչացված հիշողություն

Bir ‘garip’ mezarlık

Վեջդի Էրբայ 1915 թ. տեղահանությունից (Հայոց ցեղասպանություն-Ակունքի խմբ.) որևէ կերպ ողջ մնալ հաջողած հայերը ցրվեցին ողջ աշխարհով մեկ: Հայերի թողած տները, եկեղեցիներն ու գերեզմանոցները նրանց երազանքների պես թալանվեցին: Իսկ իրենց ծնված հողերում ապրել շարունակած հայերը ցեղասպանված ժողովրդի անճարակությամբ լռել են երկար տարիներ շարունակվող այս մշակութային կողոպուտի մասին: Բիթլիսից (Բաղեշ-Ակունքի խմբ.) Ամերիկա գաղթած և Կալիֆորնիայի Ֆրեզնո…

Աղթամարում մենք հյուր էինք կամ ինչպես էինք պատարագ մատուցում Սուրբ Խաչ եկեղեցում…

Աղթամար

Վանի Աղթամար կղզին սեպտեմբերի 7-ին հյուրընկալել էր հայերի` աշխարհի բոլոր ծայրերից. կղզու Սուրբ Խաչ եկեղեցում արդեն հինգերորդ անգամ մատուցվել է պատարագ։ Տիկին Ադրինեն ծնվել է ներկայիս Ստամբուլում, սակայն վեց տարեկան հասակում ընտանիքի հետ տեղափոխվել Նյու Յորք։ Հիսուն տարի անց նա նորից իր ծնողների հայրենիքում է, եկել է պատարագին մասնակցելու։ NEWS.am-ի թղթակցի հետ զրույցում տիկին Ադրինեն…

Եկեղեցիներն օգտագործում են որպես ախոռ

Kiliseler ahır olarak kullanılıyor

Սասունում բազմաթիվ եկեղեցիներ օգտագործվում են որպես ախոռ: Առանց ուսումնասիրելու բազմաթիվ պատմական ավերակներ թողել են բախտի քմհաճույքին: Որևէ շրջանում գտնվող այնպիսի պաշտամունքի վայրեր և կրթական հաստատություններ, ինչպիսիք են հին եկեղեցին, մզկիթը, մեդրեսեն և սինագոգը, ինչպես նաև հոգևոր կրթարանները, ոչ միայն կրոնական կարևորություն ունեն, այլև պատմական կոթող են: Սասունում բազմաթիվ պատմական կառույցներ ավերված վիճակում շարունակում են իրենց…

Թուրքիայում ցանկանում են Սուրբ Խաչում հայկական հարսանիքներ տեսնել

Akhtamar

Վանա լճի Աղթամար կղզու Սուրբ Խաչ եկեղեցում այս տարվա սեպտեմբերի 7-ին անց կկացվի 5-րդ պատարագը, որը թուրքական իշխանությունների որոշմամբ` անցկացվում է տարին մեկ անգամ: Անցկացվելիք պատարագի վերաբերյալ տվյալներ է ներկայացրել Գևաշի գավառապետը, ինչից հետո ավելացրել է նաև, որ ինքը շատ կուզեր, որ Սուրբ Խաչում կատարվեին նաև պսակադրության արարողություններ, տեղեկացնում է թուրքական «Ջիհան» գործակալությունը: Եկեղեցում մատուցվելիք…

Իրավասուների անտարբերության հետևանքով պատմական եկեղեցին վերածվել է ավերակների

Surp Sarkis Kilisesi

Սուրբ Սարգիս եկեղեցին Հայոց ցեղասպանության ժամանակ աղաներն ու բեյերն օգտագործել են որպես ախոռ և հացահատիկի ամբար, այդ պատճառով այն հայտնի է Չելթիկ (Հըզըր Իլյաս) անվամբ: Իրավասուների անտարբերության պատճառով գանձագողերը եկեղեցին վերածել են ավերակների: Սուրբ Սարգիս եկեղեցին, որը գտնվում է Դիարբեքիրի Սուր գավառի Ալիփաշա թաղամասում, փլուզման վտանգի առաջ է կանգնած: Եկեղեցին, որը պատկանել է կաթոլիկ հայերին,…