ԵՍԱՅԻ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Վարագայ վանք Առաւօտեան շարժեցանք դէպի Վարագայ վանք, որ Վանէն շատ հեռու չէ: Վարագայ լեռներու լանջերուն վրայ տակաւին կանգուն է Քրիստոսի խաչափայտին թաղուած կէտին վրայ շինուած Ս. Նշան եկեղեցին: Աւանդութեան համաձայն Ս. Հռիփսիմէին կողմէ հոն թաղուած էր խաչափայտէն կտոր մը: Վարագայ վանքը հսկայ վանային համալիր եղած է: Ունեցած է դպրոց, ուր դասաւանդած է Րաֆֆին:…
«Վերանում է մի ամբողջ պատմություն…»,-գրում է թուրքական «Ռադիկալը»` անդրադառնալով Քըղի գավառի Արեգ գյուղում (ներկայիս անվանումը` Էսքիքավաք) գտնվող հյակական Սուրբ Հովհաննես եկեղեցուն: Աղբյուրի համաձայն` Բինգյոլ նահանգի պատմական շինությունները մեկ առ մեկ վերանում են: Նահանգով մեկ առկա հարյուրավոր պատմական հուշարձաններ են թողնված բախտի քմահաճույքին: Բնության տարերքներին ավելանում են նաև գանձ որոնողների կատարած ավերածությունները: Առաջին աշխարահամարտից առաջ Քըղիում…
ԵՍԱՅԻ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Պայազետի բերդն ու քաղաքը Կը շարունակենք ճամբան: Կը մտնենք Պայազետ, որ նոր կառուցուած քաղաք է` շուրջ 75 հազար քիւրտ բնակիչներով: Հայկական Պայազետը հեռուն լերան ստորոտին է, պատմական բերդի հարեւանութեամբ: Պայազետը Հայաստանի սահմանէն միայն 20 քիլոմեթր հեռաւորութեան վրայ է: Քաղաքին մօտ կայ թրքական մեծ զինուորական կեդրոն, ուր հաստատուած են թնդանօթներ, զրահապատ կառքեր եւ բաւական մեծ թիւով զինուորներ: Կ՛անցնինք…
ԵՍԱՅԻ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Անին Տեսնեմ Ու Նոր Ապրեմ Վստահաբար շուարած էք, որովհետեւ երգին բառը փոխուած է` ապրեմ, մեռնելու փոխարէն: Այո՛, Անին տեսնելէ ետք կարելի չէ մեռնելու մասին մտածել: Երգին մէջ անշուշտ որպէս բաղձանք դրուած է, հայու վերջին փափաք, Անին առանց տեսնելու` չմեռնելու համար: Սակայն Անին տեսնելէ ետք անվարան կարելի է ըսել, որ իւրաքանչիւր հայ աւելի հպարտութեամբ եւ բարձրաճակատ…
ԵՍԱՅԻՆ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Հասած ենք Կարս: Մայր պողոտայէն կ՛անցնինք բարձրանալու համար պատմական բերդը: Շուրջ 80 հազար բնակիչ ունեցող Կարսը մօտ է այսօրուան Հայաստանի Հանրապետութեան սահմանին: Ան մօտ է Գիւմրիին, եւ եթէ Թուրքիան սահմանը չփակէր Հայաստանի հետ արցախեան պատերազմի ընթացքին, շատ կարճ կը դառնար Գիւմրի-Կարս ճանապարհը: Ըստ վարորդին, Գիւմրի-Կարս ճանապարհը շուրջ 75 քիլոմեթր է միայն, մինչ մենք հարիւրաւոր…
Թուրքիայի Մարդու իրավունքների գրասենյակի Սիիրթ (Սղերդ-Ակունքի խմբ.) քաղաքի մասնաճյուղն ուսումնասիրել է Էրուհ բնակավայրում հայկական եկեղեցու և գերեզմանատան ավերման դեպքը և արձանագրել, որ տեղի պատմական Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին վերածել են աղջիկների մանկատան, հայտնում է «Դեմոկրատ հաբեր»-ը։ «Սա հայ ժողովրդի հավատքի և կենսակերպի դեմ իրականացված բռնաբարություն է։ Պատասխանատուների դեմ պետք է արդար հետաքննություն սկսվի»,-ասել են գրասենյակի ներկայացուցիչները։…
Մի կողմ թողնենք եկեղեցու պատկանելության վերաբերյալ հայ-վրացական վիճաբանությունը և թուրքերի բարբարոսությունը դատապարտենք. Վրաստանի և Թուրքիայի միջև առկա է միջպետական համաձայնագիր մշակութային ժառանգության վերականգնման վերաբերյալ: 2012 թ. թուրքական կառավարությունը 1 մլն լիրա էր հակացրել Տայքի Հայ Բագրատունյաց իշխանապետության ժառանգություն համարվող Իշխան և Օշք եկեղեցիները վերականգնելու համար, որը վրացական և թուրքական կողմերը վրացական եկեղեցի են համարում: Սակայն…
Վանի` աղյուսից և փայտից կառուցված տների մեծ մասը չխնամվելու պատճառով փլվել է: 1990 թ. թվով 19-ը եղած այդ պատմական տներից ընդամենը 2-ն են մնացել: Հայկական մշակույթն արտացոլող սույն տների մի մասն էլ ավերվել է երկրաշարժի պատճառով: Այդ մասին հաղորդում է Akunq.net-ը` հղում անելով «Դիջլե» լրատվական գործակալությանը: Աղբյուրի փոխանցմամբ, թուրք ճարտարապետ Իդրիս Ջանբայը հայտնելով, թե 1900-ականների…
Թուրքիայի կառավարությունը շարունակում է Վանի վերականգնման նախագծի իրականացումը, որը վերջին տարիներին քանիցս ենթարկվել է ավերիչ երկրաշարժների: Շրջական միջավայրի և քաղաքաշինության նախարարության տարածքային պլանավորման գլխավոր վարչությունը մի շարք նախագծերի մշակման աշխատանքներ է սկսել առաջին հերթին հենց Վան քաղաքի վերափոխման ուղղությամբ: «Anadolu» գործակալությունը հաղորդում է, որ Վանի վերականգնման ծրագրերից մեկի համաձայն՝ նախատեսվում է քանդել քաղաքային մարզադաշտը, որը…
Թուրքիայի Սըվաս (Սեբաստիա) նահանգի Գյուրյուն քաղաքի Փընարյոնյու թաղամասում գտնվող Սուրբ Մարիամ Աստվածածին եկեղեցին վերականգնվելու է: 19-րդ դարում կառուցված հայկական եկեղեցին նախկինում որպես բանտ է օգտագործվել, ապա կինոթատրոն ու պահեստ: Վերականգնումից հետո վերածվելու է քաղաքային թանգարանի: Հարց է առաջանում. երբ պատմական Հայաստանի եկեղեցիները զբոսաշրջիկներին ներկայացվում են որպես թանգարան, նշվո՞ւմ է դրանց ազգային պատկանելության ու ճարտարապետական նկարագրի…
Facebook